II GSK 593/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Głównego Inspektora Transportu Drogowego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, który uchylił decyzję o nałożeniu kary pieniężnej na spółkę B. Sp. z o.o. Sp. k. za naruszenie przepisów o transporcie drogowym. Spółka została ukarana za przekroczenie dopuszczalnej długości, szerokości i masy pojazdu. WSA w Opolu uznał, że organy administracji nie wyjaśniły dostatecznie istotnych okoliczności, w tym wątpliwości co do legalizacji wag użytych do kontroli oraz nie rozważyły wpływu działań GDDKiA na powstanie naruszenia. NSA uznał skargę kasacyjną za zasadną. Sąd kasacyjny stwierdził, że WSA błędnie ocenił materiał dowodowy, nieprawidłowo zakwestionował legalizację wag METEOR, opierając się na materiałach internetowych zamiast na dokumentach urzędowych. Ponadto, NSA uznał, że WSA nieprawidłowo zinterpretował art. 92c ust. 1 pkt 1 ustawy o transporcie drogowym, który dotyczy sytuacji, gdy podmiot nie miał wpływu na powstanie naruszenia i nie mógł go przewidzieć. NSA podkreślił, że ciężar dowodu w tym zakresie spoczywa na stronie, a spółka nie wykazała, że podjęła wszelkie możliwe działania, aby uniknąć naruszenia, w tym rozpoczęła przewóz bez wymaganego zezwolenia, mimo świadomości obowiązku. W związku z tym, NSA uchylił zaskarżony wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących kar pieniężnych w transporcie drogowym, ocena dowodów (legalizacja wag), stosowanie przesłanek egzoneracyjnych (art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d.), ciężar dowodu w postępowaniu administracyjnym.
Dotyczy specyficznej sytuacji kontroli transportu drogowego i związanych z nią przepisów, ale zasady oceny dowodów i stosowania przepisów materialnych mają szersze zastosowanie.
Zagadnienia prawne (2)
Czy błędna ocena materiału dowodowego przez WSA, w tym kwestionowanie legalizacji wag i nieuwzględnienie okoliczności związanych z wnioskiem o zezwolenie, uzasadnia uchylenie decyzji o nałożeniu kary pieniężnej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, WSA dokonał błędnej oceny materiału dowodowego, nieprawidłowo zakwestionował legalizację wag i nie uwzględnił prawidłowej wykładni przepisów dotyczących odpowiedzialności przewoźnika.
Uzasadnienie
NSA uznał, że WSA nieprawidłowo ocenił dowody dotyczące legalizacji wag, opierając się na materiałach internetowych zamiast na dokumentach urzędowych. Ponadto, WSA błędnie zinterpretował art. 92c ust. 1 pkt 1 ustawy o transporcie drogowym, nie przypisując ciężaru dowodu stronie skarżącej w zakresie wykazania braku wpływu na naruszenie.
Czy okoliczności związane z brakiem terminowego wydania zezwolenia na przewóz nienormatywny oraz zapewnienia ze strony organu administracji mogą stanowić podstawę do zastosowania art. 92c ust. 1 pkt 1 ustawy o transporcie drogowym (tzw. przesłanka egzoneracyjna)?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zapewnienia organu administracji nie mają waloru prawnego uzasadniającego odstąpienie od odpowiedzialności, a ciężar dowodu wykazania braku wpływu na naruszenie spoczywa na przewoźniku.
Uzasadnienie
NSA podkreślił, że przesłanki egzoneracyjne z art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. wymagają łącznego spełnienia warunków braku możliwości przewidzenia zdarzeń i braku wpływu na naruszenie. Strona nie wykazała, że podjęła wszelkie możliwe działania, aby uniknąć naruszenia, a rozpoczęcie przewozu bez wymaganego zezwolenia, nawet w obliczu zapewnień organu, nie stanowi podstawy do wyłączenia odpowiedzialności.
Przepisy (17)
Główne
u.t.d. art. 92c § ust. 1 pkt 1
Ustawa o transporcie drogowym
Przesłanki egzoneracyjne od odpowiedzialności za naruszenie przepisów, wymagające braku możliwości przewidzenia zdarzeń i braku wpływu na naruszenie.
Pomocnicze
u.p.o.m. art. 1, 2, 4 § pkt 5, 8, 9a, 10, 12
Ustawa Prawo o miarach
Definicje przyrządu pomiarowego, wymagań, producenta, badania typu, zatwierdzenia typu, organów administracji miar.
u.p.o.m. art. 8 § ust. 1-3, 5
Ustawa Prawo o miarach
Przyrządy pomiarowe podlegające prawnej kontroli metrologicznej, sposoby i zakres kontroli.
u.p.o.m. art. 8a, 8b
Ustawa Prawo o miarach
Ważność zatwierdzenia i legalizacji, podmioty wykonujące prawną kontrolę metrologiczną.
u.p.o.m. art. 8h, 8i
Ustawa Prawo o miarach
Okres ważności zatwierdzenia typu, znak zatwierdzenia typu na przyrządzie pomiarowym.
u.p.o.m. art. 8m, 8n
Ustawa Prawo o miarach
Sprawdzenie przyrządu pomiarowego pod względem zgodności z wymaganiami, legalizacja, okres ważności, utrata ważności.
p.p.s.a. art. 133 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Obowiązek orzekania na podstawie akt sprawy.
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Granice rozpoznania sprawy przez sąd administracyjny.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a) i c)
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawy uchylenia decyzji przez sąd administracyjny.
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres rozpoznania sprawy przez NSA w granicach skargi kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 174
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawy skargi kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 185 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Orzekanie przez NSA w przedmiocie uwzględnienia skargi kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 203 § pkt 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
k.p.a. art. 7, 77 § § 1
Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.
k.p.a. art. 80
Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek oceny materiału dowodowego.
k.p.a. art. 107 § § 3
Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego
Wymogi uzasadnienia decyzji.
p.r.d. art. 64
Ustawa Prawo o ruchu drogowym
Wymogi dotyczące zezwoleń na przejazd pojazdów nienormatywnych.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Błędna ocena materiału dowodowego przez WSA w zakresie legalizacji wag. • Niewłaściwa interpretacja art. 92c ust. 1 pkt 1 ustawy o transporcie drogowym przez WSA. • Niewykazanie przez stronę skarżącą przesłanek egzoneracyjnych z art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d.
Odrzucone argumenty
Argumenty WSA dotyczące konieczności wyjaśnienia wątpliwości co do legalizacji wag. • Argumenty WSA dotyczące wpływu działań GDDKiA na powstanie naruszenia. • Argumenty WSA dotyczące braku możliwości przełożenia terminu transportu z uwagi na wymogi zlecenia.
Godne uwagi sformułowania
"Teza" Sądu I instancji – której istota sprowadza się do podważania, że do ważenia kontrolowanego pojazdu miałaby nie zostać użyta właściwa waga oraz właściwy terminal wagowy – a mianowicie urządzenie, które nie posiadało wymaganego prawem oraz ważnego świadectwa legalizacji pierwotnej – co miałoby w konsekwencji prowadzić do wniosku o braku wyjaśnienia istotnych okoliczności sprawy, a co za tym idzie do wniosku o deficytach przeprowadzonych w sprawie ustaleń faktycznych oraz o potrzebie – wręcz obowiązku – ich usunięcia przez organ administracji, co miałoby nastąpić w odpowiedzi na wątpliwości podnoszone przez stronę w tym zakresie, nie jest ani trafna, ani też uzasadniona. • "Teza" ta jest wręcz dowolna i wprost – co trzeba uznać za oczywiste – stanowi dosłowne wręcz powielenie stanowiska skarżącej spółki, opartego na wynikach "[...] nieoficjalnych oględzin urządzenia kontrolno-pomiarowego, bliźniaczego do użytego do wykonania pomiarów [...]", przeprowadzonych na podstawie materiału internetowego zawierającego przykładowe zdjęcia terminali wagowych... • Zapewnienie tego rodzaju – nawet, jeżeli zostało złożone – nie ma bowiem waloru, o którym stanowi art. 64 ustawy – Prawo o ruchu drogowym, co siłą rzeczy prowadzi do wniosku, że tego rodzaju argument nie stanowi podstawy wnioskowania o zaistnieniu przesłanki egzoneracyjnej w przedstawionym powyżej rozumieniu art. 92c ust. 1 pkt 1 ustawy o transporcie drogowym.
Skład orzekający
Joanna Kabat-Rembelska
przewodniczący
Wojciech Kręcisz
sprawozdawca
Wojciech Sawczuk
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących kar pieniężnych w transporcie drogowym, ocena dowodów (legalizacja wag), stosowanie przesłanek egzoneracyjnych (art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d.), ciężar dowodu w postępowaniu administracyjnym."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji kontroli transportu drogowego i związanych z nią przepisów, ale zasady oceny dowodów i stosowania przepisów materialnych mają szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnych kwestii związanych z transportem drogowym, w tym legalnością kontroli i odpowiedzialnością przewoźników. Wyjaśnia, jak sądy podchodzą do dowodów z wag i interpretują przepisy dotyczące kar, co jest istotne dla branży.
“Kontrola transportu drogowego: Czy błędy w legalizacji wag i zapewnienia urzędników zwalniają z kary?”
Dane finansowe
WPS: 12 000 PLN
Sektor
transportowe
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.