II GSK 578/20
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła kary pieniężnej nałożonej na E.W. za wykonywanie transportu drogowego osób bez wymaganej licencji. Kontrola drogowa wykazała, że skarżący przewoził pasażerów samochodem osobowym, nie posiadając zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika ani wypisu z licencji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę skarżącego, uznając, że ustalony stan faktyczny uzasadniał nałożenie kary. Sąd pierwszej instancji podkreślił, że wykonywanie transportu drogowego zachodzi nawet wówczas, gdy podmiot nie jest formalnie zarejestrowany jako przedsiębiorca, ale faktycznie świadczy odpłatne usługi przewozu. Skarżący złożył skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego (m.in. definicji transportu drogowego i przewozu okazjonalnego) oraz przepisów postępowania (m.in. art. 141 § 4 p.p.s.a. i art. 7, 77 § 1 k.p.a.). Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę kasacyjną za bezzasadną. Sąd pierwszej instancji prawidłowo zinterpretował przepisy ustawy o transporcie drogowym, uznając, że skarżący wykonywał odpłatny przewóz okazjonalny, który wymagał posiadania licencji. NSA podkreślił, że nieprowadzenie zarejestrowanej działalności gospodarczej nie wyłącza odpowiedzialności za faktyczne wykonywanie transportu drogowego bez wymaganych uprawnień. Sąd odrzucił również zarzuty procesowe, uznając, że uzasadnienie wyroku WSA było wystarczające, a zarzuty naruszenia przepisów postępowania nie wykazały istotnego wpływu na wynik sprawy. W konsekwencji NSA oddalił skargę kasacyjną i zasądził koszty postępowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaPotwierdzenie interpretacji przepisów dotyczących transportu drogowego osób bez licencji, w tym w kontekście działalności realizowanej za pośrednictwem aplikacji mobilnych oraz definicji przewozu okazjonalnego.
Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i przepisów ustawy o transporcie drogowym, które mogły ulec zmianie.
Zagadnienia prawne (3)
Czy wykonywanie odpłatnego przewozu osób samochodem osobowym, bez formalnego statusu przedsiębiorcy i wymaganej licencji, stanowi krajowy transport drogowy podlegający karze pieniężnej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, wykonywanie transportu drogowego zachodzi nawet wówczas, gdy podmiot nie jest formalnie zarejestrowany jako przedsiębiorca, ale faktycznie świadczy odpłatne usługi przewozu osób, odpowiadające definicji transportu drogowego.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że definicja transportu drogowego zawarta w ustawie obejmuje faktyczne świadczenie odpłatnych usług przewozu, niezależnie od formalnego statusu podmiotu. Brak licencji stanowi naruszenie, nawet jeśli działalność nie jest prowadzona w sposób zorganizowany i ciągły.
Czy przewóz osób z wykorzystaniem aplikacji mobilnej, gdzie kierowca działa we własnym imieniu i na swoją rzecz, a pasażer korzysta z aplikacji do zamówienia usługi i potencjalnej zapłaty, może być uznany za przewóz okazjonalny?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli pojazd nie spełnia wymogów konstrukcyjnych dla przewozu okazjonalnego określonych w ustawie, a kierowca działa we własnym imieniu i na swoją rzecz, realizując zlecenie za pośrednictwem aplikacji.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że przewóz okazjonalny wymaga spełnienia określonych warunków konstrukcyjnych pojazdu. Działanie kierowcy we własnym imieniu i na swoją rzecz, nawet przy korzystaniu z aplikacji, nie zmienia charakteru naruszenia, jeśli pojazd nie spełnia wymogów.
Czy zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. może być skutecznie podniesiony w celu kwestionowania stanu faktycznego lub wykładni prawa przez sąd pierwszej instancji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. nie może być wykorzystywany do kwestionowania stanowiska sądu co do przyjętego stanu faktycznego ani do zwalczania prawidłowości wykładni lub zastosowania prawa.
Uzasadnienie
NSA wyjaśnił, że art. 141 § 4 p.p.s.a. dotyczy wadliwości konstrukcyjnych uzasadnienia wyroku, które uniemożliwiają kontrolę instancyjną. Polemika z merytorycznym stanowiskiem sądu nie stanowi podstawy do skutecznego zarzutu naruszenia tego przepisu.
Przepisy (14)
Główne
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 204 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.t.d. art. 4 § 1
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym
Definicja krajowego transportu drogowego obejmuje podejmowanie i wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie przewozu osób lub rzeczy pojazdami samochodowymi zarejestrowanymi w kraju, przy czym jazda pojazdu, miejsce rozpoczęcia lub zakończenia podróży i przejazdu oraz droga znajdują się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
u.t.d. art. 5b § 1
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym
Podjęcie i wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym, pojazdem do przewozu 7-9 osób lub taksówką wymaga uzyskania odpowiedniej licencji.
u.t.d. art. 18 § 4a
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym
Przewóz okazjonalny osób samochodem osobowym jest możliwy, jeśli pojazd jest przeznaczony konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 i nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą.
u.t.d. art. 92a § 1
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym
u.t.d. art. 92a § 6
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 141 § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 174
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.t.d. art. 6 § 1
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym
Przedsiębiorca posiadający licencję na krajowy transport drogowy osób taksówką może wykonywać przewozy osobiście lub poprzez zatrudnionych kierowców, o ile spełniają oni stosowne wymagania.
u.t.d. art. 12 § 1b
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym
Licencja na krajowy transport drogowy osób nie uprawnia do wykonywania transportu drogowego taksówką.
k.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Argumenty
Odrzucone argumenty
Niewłaściwe zastosowanie art. 4 pkt 1 oraz art. 5b u.t.d. w zw. z lp. 1.1. załącznika nr 3 do u.t.d. - czynności skarżącego nie mieszczą się w definicji krajowego transportu drogowego, gdyż nie nosiły znamion działalności gospodarczej. • Niewłaściwe zastosowanie art. 4 pkt 11 oraz art. 18 ust 4a b u.t.d. w zw. lp. 2.11 załącznika nr 3 - czynności skarżącego wyczerpywały definicję przewozu okazjonalnego, mimo skorzystania z aplikacji. • Niewłaściwe zastosowanie art. 92a ust 1 i 6 u.t.d. w zw. z lp. 1.1 oraz lp. 2.11 załącznika nr 3 w zw. z 4 pkt 6a u.t.d. - nałożenie kary pieniężnej pomimo braku spełnienia kryterium podmiotu świadczącego przewóz drogowy. • Naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez brak pełnego wyjaśnienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia i brak odniesienia się do wszystkich zarzutów skargi, w tym naruszenia art. 7 i 77 § 1 k.p.a. • Naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit a i c p.p.s.a. poprzez nieuwzględnienie skargi mimo rażącego naruszenia przez GITD przepisów art. 7, 77 § 1 k.p.a.
Godne uwagi sformułowania
Wykonywanie transportu drogowego będzie zachodziło nawet wówczas, gdy podmiot nie był przedsiębiorcą i nie prowadził trwale działalności gospodarczej, lecz faktycznie świadczył odpłatnie usługę przewozu osób lub rzeczy (nawet jednorazowo) odpowiadającą definicji transportu drogowego. • Zaniechanie zarejestrowania prowadzonej działalności gospodarczej, w tym uzyskania stosownych licencji, nie wyłącza odpowiedzialności podmiotu wykonującego przewóz za popełnione naruszenia. • Nieprowadzenie zarejestrowanej, legalnej działalności gospodarczej nie wyłącza odpowiedzialności podmiotu faktycznie wykonującego przewóz za naruszenie polegające na wykonywaniu transportu drogowego bez wymaganej licencji. • Wykonywanie transportu drogowego podlegającego sankcji traktowane być musi jako działanie faktyczne polegające na przewozie osób lub rzeczy odpowiadające definiowanemu transportowi drogowemu z tym jednak, że nie musi stanowić przedmiotu trwale prowadzonej działalności gospodarczej.
Skład orzekający
Mirosław Trzecki
przewodniczący sprawozdawca
Wojciech Kręcisz
sędzia
Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz
sędzia del.WSA
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie interpretacji przepisów dotyczących transportu drogowego osób bez licencji, w tym w kontekście działalności realizowanej za pośrednictwem aplikacji mobilnych oraz definicji przewozu okazjonalnego."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i przepisów ustawy o transporcie drogowym, które mogły ulec zmianie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy popularnej formy transportu (aplikacje mobilne) i kary pieniężnej, co jest interesujące dla szerokiego grona odbiorców, nie tylko prawników.
“Jeździłeś "na aplikację" bez licencji? Sąd Najwyższy wyjaśnia, kiedy grozi Ci wysoka kara!”
Dane finansowe
WPS: 12 000 PLN
Sektor
transportowe
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.