II GSK 57/08

Naczelny Sąd Administracyjny2008-05-15
NSAtransportoweWysokansa
transportpojazd nienormatywnykara pieniężnadrogi publiczneprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymikodeks postępowania administracyjnegokontrola drogowanacisk na ośmasa całkowita

Podsumowanie

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że Wojewódzki Sąd Administracyjny prawidłowo uchylił decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z powodu naruszenia art. 138 k.p.a.

Sprawa dotyczyła kary pieniężnej nałożonej za przejazd pojazdem nienormatywnym z przekroczeniem dopuszczalnej masy całkowitej, nacisku na oś oraz nacisku na oś potrójną. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego, uznając naruszenie art. 138 k.p.a. przez organ odwoławczy, który wydał decyzję częściowo merytoryczną, a częściowo kasacyjną. NSA oddalił skargę kasacyjną organu, podzielając argumentację WSA co do wadliwości decyzji Głównego Inspektora.

Sprawa rozpatrywana przez Naczelny Sąd Administracyjny dotyczyła skargi kasacyjnej Głównego Inspektora Transportu Drogowego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. WSA uchylił decyzję Głównego Inspektora, która częściowo utrzymała w mocy decyzję organu pierwszej instancji, a częściowo uchyliła ją i przekazała sprawę do ponownego rozpoznania. Sąd pierwszej instancji uznał, że takie rozstrzygnięcie narusza art. 138 k.p.a., który zawiera zamknięty katalog decyzji organu odwoławczego i nie pozwala na jednoczesne orzeczenie co do istoty sprawy w jednej części i wydanie decyzji kasacyjnej w innej. Dodatkowo WSA wskazał na naruszenie art. 138 § 2 k.p.a. i art. 136 k.p.a. przez organ odwoławczy, który nie wykazał, dlaczego nie mógł przeprowadzić dodatkowego postępowania wyjaśniającego. Główny Inspektor Transportu Drogowego w skardze kasacyjnej zarzucił WSA naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 138 k.p.a., twierdząc, że WSA błędnie uznał przedmiot postępowania za jedną sprawę administracyjną i że brak było podstaw do prowadzenia postępowania wyjaśniającego. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że zarzuty nie były wystarczająco uzasadnione. NSA podkreślił, że WSA prawidłowo zinterpretował art. 138 k.p.a., a decyzja Głównego Inspektora była wadliwa. Sąd kasacyjny nie dopatrzył się również podstaw do wyodrębniania dwóch odrębnych spraw administracyjnych, wskazując, że kary za przekroczenie różnych parametrów pojazdu nienormatywnego są ze sobą powiązane i mogą być rozstrzygane w jednym postępowaniu, zgodnie z art. 13g ust. 1a ustawy o drogach publicznych.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, organ odwoławczy nie może jednocześnie orzec co do istoty sprawy w części i wydać rozstrzygnięcia kasacyjnego na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. w stosunku do innej części decyzji organu pierwszej instancji. Taka decyzja narusza art. 138 k.p.a.

Uzasadnienie

Art. 138 k.p.a. zawiera zamknięty katalog decyzji organu odwoławczego. Organ odwoławczy nie jest uprawniony do wydania decyzji o sentencji innej niż wymienione w tym przepisie. Jednoczesne orzeczenie merytoryczne i kasacyjne jest niedopuszczalne.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (12)

Główne

k.p.a. art. 138 § par 1 i par. 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego

u.d.p. art. 13g § ust. 1 i 2

Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 1 § pkt 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 12 § par. 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 104

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego

u.d.p. art. 40c § ust. 1

Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych

u.d.p. art. 41 § ust. 4, 5 i 6

Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych

p.r.d. art. 61 § ust. 2 i 11

Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym

p.r.d. art. 64 § ust. 1

Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wojewódzki Sąd Administracyjny prawidłowo zinterpretował art. 138 k.p.a. i stwierdził naruszenie tego przepisu przez Główny Inspektorat Transportu Drogowego. Organ odwoławczy nie wykazał, dlaczego nie mógł przeprowadzić dodatkowego postępowania wyjaśniającego, co stanowi naruszenie art. 138 § 2 k.p.a. i art. 136 k.p.a. Kwestie przekroczenia masy całkowitej, nacisku na oś pojedynczą i potrójną mogą być rozstrzygane w ramach jednej sprawy administracyjnej.

Odrzucone argumenty

Argumentacja Głównego Inspektora Transportu Drogowego, że WSA błędnie uznał przedmiot postępowania za jedną sprawę administracyjną. Argumentacja Głównego Inspektora Transportu Drogowego, że brak było podstaw do prowadzenia w znacznej części postępowania wyjaśniającego.

Godne uwagi sformułowania

Art. 138 k.p.a. zawiera zamknięty katalog decyzji organu odwoławczego. Organ odwoławczy nie jest uprawniony do wydania decyzji o sentencji innej, niż wymienione w komentowanym przepisie. Wydanie decyzji kasacyjnej przewidziane w art. 138 § 2 k.p.a. jest wyjątkiem od zasady merytorycznego orzekania przez organ odwoławczy i nie może być interpretowane rozszerzająco. Ujawnienie dwóch naruszeń niekoniecznie powoduje powstanie dwóch różnych od siebie spraw administracyjnych.

Skład orzekający

Janusz Drachal

przewodniczący

Stanisław Biernat

członek

Tadeusz Cysek

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 138 k.p.a. w kontekście wydawania przez organ odwoławczy decyzji mieszanych (częściowo merytorycznych, częściowo kasacyjnych) oraz stosowania art. 138 § 2 k.p.a. i art. 136 k.p.a. Kwestia wyodrębniania spraw administracyjnych w przypadku ujawnienia kilku naruszeń."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej organu odwoławczego w postępowaniu administracyjnym oraz interpretacji przepisów k.p.a. i p.p.s.a.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych w postępowaniu administracyjnym, a konkretnie interpretacji art. 138 k.p.a. i zasad wydawania decyzji przez organ odwoławczy. Jest to istotne dla praktyków prawa administracyjnego.

Ważna lekcja z art. 138 k.p.a.: Jak organ odwoławczy nie powinien orzekać.

Sektor

transport

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

II GSK 57/08 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2008-05-15
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2008-01-02
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Janusz Drachal /przewodniczący/
Stanisław Biernat
Tadeusz Cysek /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6035 Opłaty i kary za przejazd pojazdem nienormatywnym
Hasła tematyczne
Transport
Sygn. powiązane
VI SA/Wa 1697/06 - Wyrok WSA w Warszawie z 2006-12-08
Skarżony organ
Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
art.1 pkt 1, art. 12 par. 1, art. 104, art. 138 par 1 i par. 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Drachal Sędzia NSA Stanisław Biernat Sędzia NSA Tadeusz Cysek (spr.) Protokolant Grzegorz Antas po rozpoznaniu w dniu 24 kwietnia 2008 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Głównego Inspektora Transportu Drogowego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 8 grudnia 2006 r. sygn. akt VI SA/Wa 1697/06 w sprawie ze skargi J. A. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lipca 2006 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia oddala skargę kasacyjną
Uzasadnienie
Objęty skargą kasacyjną wyrok z dnia 8 grudnia 2006 r. sygn. akt VI SA/Wa 1697/06 zapadł przy uwzględnieniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. stanu sprawy, z którego wynikały w szczególności następujące ustalenia.
W wyniku przeprowadzonej kontroli pojazdu członowego składającego się z naczepy marki S. o numerze rejestracyjnym [...] wraz z naczepą, należącego do J.A., prowadzącego Przedsiębiorstwo Produkcyjno-Handlowo-Usługowe P.P.H.U. "A." (kontroli tej dokonano w dniu [...] grudnia 2005 r.), Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego w L. decyzją z dnia [...] lutego 2006 r. nałożył karę pieniężną o łącznej wysokości 12.600 zł.
Na podstawie art. 13g ust. 1 i 2 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (t.j. Dz. U. z 2004 r. Nr 204, poz. 2086 ze. zm.), dalej ustawa o drogach publicznych, oraz na podstawie lp. 9.5 lit. b) zał. nr 2 do tej ustawy nałożona została kara pieniężna w wysokości 600 zł za przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu członowego składającego się z dwuosiowego ciągnika siodłowego i trzyosiowej naczepy o 924 kg.
Kara pieniężna w wysokości 6.600 zł została nałożona stosownie do lp. 6.7 lit. d) i e) załącznika nr 2 do ustawy o drogach publicznych, za przekroczenie dopuszczalnego nacisku na oś pojedynczą pojazdu na drodze, na której jest dopuszczony ruch pojazdów o nacisku do 8 ton.
Natomiast kara pieniężna w wysokości 5.400 zł została nałożona w oparciu o lp. 6.6 lit. c) załącznika nr 2 do ustawy o drogach publicznych za przekroczenie dopuszczalnego nacisku na oś potrójną naczepy na drodze, na której jest dopuszczony ruch pojazdów o nacisku osi pojedynczej do 8 ton, co dla potrójnej osi naczepy określa limit 19,5 tony, gdy odległości pomiędzy osiami składowymi są większe niż 1,3 m i nie większe niż 1,4 m i sumie nacisków osi: c - powyżej 23,3 t do 24,8 t – 5.400 zł.
Pomiar nacisku na potrójną oś naczepy wykazał w sumie 24,745 t, co jest zawarte w limicie określonym pod literą c).
W uzasadnieniu decyzji organ podniósł, że wynik ważenia zespołu pojazdów wyniósł 42.924 kg - co oznacza przekroczenie dla pojazdu zarejestrowanego przed
13 marca 2003 roku o 924 kg.
Wynik pomiaru nacisku na oś napędową wyniósł 12.299 kg, co oznacza przekroczenie dla drogi nr 829, gdzie dopuszczony jest ruch pojazdów o nacisku osi pojedynczej 8.000 kg, o 4229 kg, a wynik pomiaru nacisku na potrójną oś naczepy wyniósł 24.745 kg, co oznacza przekroczenie dla drogi nr 829, gdzie dopuszczony jest ruch pojazdów o nacisku potrójnej osi naczepy 19.500 kg (przy odległościach pomiędzy osiami składowymi większej niż 1,3 m i nie większej niż 1,4 m), o 5.245 kg.
Pismem z dnia [...] lutego 2006 r. pełnomocnik skarżącego złożył odwołanie, zarzucając zaskarżonej decyzji: nieważność postępowania poprzez skierowanie orzeczeń do osoby nie będącej stroną w sprawie ( art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a.).
Rozpoznając odwołanie, Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] lipca 2006 r. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i § 2 k.p.a., art. 61 ust. 2 i 11, art. 64 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. Nr 58, poz. 515), art. 13g ust. 1 oraz art. 40c ust. 1, art.41 ust. 4, 5 i 6 ustawy z dnia 21 marca
1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2004 r. Nr 204, poz. 2086 ze zm.), lp.6 pkt 6 lit. c), lp.6 pkt 7 lit. d) i e) załącznika do ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o zmianie ustawy o drogach publicznych oraz zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 179, poz. 1486) uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej nałożenia kary pieniężnej za przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu członowego składającego się z dwuosiowego ciągnika siodłowego i trzyosiowej naczepy i w tym zakresie sprawę przekazał do ponownego rozpoznania przez organ I instancji, a w pozostałym zakresie zaskarżoną decyzję utrzymał w mocy.
Organ podniósł, iż po dokonaniu pomiaru nacisków osi i masy całkowitej pojazdu stwierdzono: przekroczenie dopuszczalnego nacisku na oś napędową o 4,229 t (nacisk wyniósł 12,299 t), przekroczenie nacisku potrójnej osi naczepy, przy odległości pomiędzy osiami składowymi większej niż 1,3 m i mniejszej niż 1,4 m o 2,945 t (nacisk wyniósł 24,745 t), a także przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej zespołu pojazdów o 0,924 tony (dopuszczalna masa całkowita zestawu pojazdów wynosiła 42,924 t). Z uwagi na powyższe na stronę nałożona została kara pieniężna o łącznej wysokości 12.600 złotych zgodnie z obowiązującym stanem prawnym.
Odnośnie częściowego uchylenia decyzji organ odwoławczy stwierdził, iż w niniejszej sprawie w zakresie nałożenia kary pieniężnej w wysokości 600 złotych za przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu członowego składającego się z dwuosiowego ciągnika siodłowego i trzyosiowej naczepy zachodzi konieczność przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego. Celem postępowania winno być jednoznaczne ustalenie, czy strona dopuściła się naruszenia określonego w lp. 9 pkt 5 lit. b), czy w lp. 9 pkt 11 lit. b). Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika bowiem, iż ważeniu poddany został zestaw pojazdów zarejestrowany przed 13 marca 2003 r., natomiast jako przepis sankcjonujący wskazano lp. 9 pkt 5 lit. b) − przepis nie odnoszący się do tej szczególnej identyfikacji grupy pojazdów, która wyodrębniona została ze względu na datę dokonania rejestracji.
Składając skargę na opisaną decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego, J.A. zarzucił jej naruszenie:
a) art. 7 i 77 k.p.a. poprzez zaniechanie przeprowadzenia dowodów zawnioskowanych w odwołaniu oraz brak wyjaśnienia, czy prowadzący pojazd M.S. wykonywał czynności na rzecz skarżącego, a jeżeli tak, to na jakiej podstawie prawnej,
b) art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a. poprzez wydanie decyzji w stosunku do osoby, która nie jest stroną sprawy,
c) art. 13 ust. 1 pkt 2 i art. 13g ust. 1 ustawy o drogach publicznych przez błędne przyjęcie, iż skarżący był osobą korzystającą z dróg publicznych pojazdem nienormatywnym, którą obciążają kary za taki przejazd.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. rozpatrując skargę uznał, iż zasługuje ona na uwzględnienie, aczkolwiek z innych, aniżeli wskazane przez stronę skarżącą przyczyn.
Zdaniem Sądu I instancji w niniejszej sprawie zachodziły podstawy do stwierdzenia, iż zaskarżona decyzja została wydana z istotnym uchybieniem przepisu art. 138 k.p.a.
Zgodnie z poglądami doktryny przepis art. 138 k.p.a. zawiera zamknięty katalog decyzji organu odwoławczego. Oznacza to, że organ odwoławczy nie jest uprawniony do wydania decyzji o sentencji innej, niż wymienione w komentowanym przepisie. Doktryna wskazuje, iż w przypadku gdy organ odwoławczy uchylił zaskarżoną decyzję w części, może orzec co do istoty sprawy tylko w tej części, jeżeli zaś uchylił zaskarżoną decyzję w całości, to nie może orzec co do istoty sprawy w części, a w pozostałej przekazać sprawę do rozpoznania organowi pierwszej instancji. W świetle przepisu art. 138 § 2 k.p.a. organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję jedynie w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji.
W niniejszej sprawie Główny Inspektor Transportu Drogowego, wydając zaskarżoną decyzję, orzekł w części co do istoty sprawy (merytorycznie), utrzymując decyzję organu pierwszej instancji w mocy (na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a.), zaś w innej części uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę w tej części do rozpoznania organowi pierwszej instancji, działając na podstawie przepisu art. 138 § 2 k.p.a.
W ocenie Sądu I instancji, wydając powyższe rozstrzygnięcie organ dopuścił się naruszenia art. 138 k.p.a., albowiem sentencja zaskarżonej decyzji nie znajduje uzasadnienia w treści tego przepisu. Nie można bowiem jednocześnie orzec merytorycznie w części, zaś w pozostałej części wydać rozstrzygnięcie stricte kasacyjne na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. Wskazane uchybienie Głównego Inspektora Transportu Drogowego miało w konsekwencji istotny wpływ na wadliwe rozstrzygnięcie sprawy przez organ odwoławczy, co stanowi podstawę do jej wyeliminowania.
Zdaniem WSA podnieść należy na marginesie, iż organ odwoławczy może powołać się na przepis art. 138 § 2 zd. 1 k.p.a. tylko wówczas, gdy wykaże, że przeprowadzenie przezeń dodatkowego postępowania wyjaśniającego w granicach wyznaczonych przez art. 136 k.p.a. nie jest wystarczające do rozstrzygnięcia sprawy. W sytuacji bowiem, gdy przeprowadzenie przez organ odwoławczy postępowania wyjaśniającego przewidzianego w art. 136 umożliwiłoby temu organowi prawidłowe załatwienie sprawy, podjęcie przez organ odwoławczy decyzji kasacyjnej z tym uzasadnieniem, że rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania w całości lub w znacznej części, jest równoznaczne z naruszeniem obu tych przepisów.
Zgodnie z art. 138 § 2 k.p.a. organ odwoławczy może wydać decyzję kasacyjną przekazującą sprawę do ponownego rozpatrzenia tylko wtedy, gdy organ I instancji przeprowadził postępowanie z rażącym naruszeniem norm prawa procesowego, a w szczególności nie przeprowadził w ogóle postępowania wyjaśniającego albo, co prawda, postępowanie takie przeprowadzono, ale w rażący sposób naruszono w nim przepisy procesowe. W piśmiennictwie przyjęty jest pogląd, iż wydanie decyzji kasacyjnej i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji jest wyjątkiem od zasady merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej, a zatem niedopuszczalna jest wykładnia rozszerzająca art. 138 § 2 k.p.a.
Główny Inspektor Transportu Drogowego, stwierdzając w zaskarżonej decyzji, że zachodzi konieczność przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w znacznej części, dopuścił się, zdaniem Sądu I instancji, istotnego naruszenia przepisu art. 138
§ 2 k.p.a., albowiem nie uzasadnił, dlaczego przeprowadzenie przezeń dodatkowego postępowania wyjaśniającego w granicach wyznaczonych przez art. 136 k.p.a. nie jest wystarczające do rozstrzygnięcia sprawy.
Nie dokonując na tym etapie postępowania merytorycznej oceny zasadności nałożonej na skarżącego kary pieniężnej w wysokości 12.600 zł, Sąd I instancji uznał, iż w toku ponownego rozpatrzenia sprawy organ odwoławczy zobowiązany będzie w sposób prawidłowy zastosować przepis art. 138 k.p.a., rozstrzygając w oparciu o należycie ustalony stan faktyczny i prawny.
W skardze kasacyjnej Główny Inspektor Transportu Drogowego zarzucił wskazanemu wyrokowi:
naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia
30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej p.p.s.a., w zw. z art. art. 1 pkt 1, 12 § 1, 104, 138 § 1 pkt 1 i 2, art. 138 § 2 k.p.a. poprzez wadliwe przyjęcie, że przedmiotem postępowania była jedna sprawa administracyjna oraz uznanie, iż brak było podstaw do prowadzenia w znacznej części postępowania wyjaśniającego.
Zaskarżając wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. w całości, Główny Inspektor Transportu Drogowego wniósł o jego uchylenie także w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Sąd I instancji. W skardze kasacyjnej zawarto też wniosek o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, że w zaskarżonym wyroku pominięto okoliczność załatwienia wydaną w sprawie decyzją dwu spraw administracyjnych. Sprawę administracyjną oprócz kwestii podmiotowych definiują zdarzenia faktyczne oraz podstawa prawna, w oparciu o którą orzekał organ administracji publicznej. Zasadnicza zmiana jednego z tych elementów powoduje "naruszenie tożsamości sprawy administracyjnej".
Zdaniem Głównego Inspektora Transportu Drogowego − przyjmując te kryteria − nie może budzić wątpliwości, że "choć w toku jednej kontroli drogowej ujawniono dwa naruszenia, to powodowało to powstanie dwóch różnych od siebie spraw administracyjnych, które zostały następnie rozstrzygnięte w jednym akcie organu I instancji. Taki sam charakter miało też postępowanie odwoławcze. Łącznie rozpoznano dwie sprawy administracyjne, w oparciu o wspólny dla nich w znacznej części materiał dowodowy.
Brak jest przepisów sprzeciwiających się załatwieniu spraw administracyjnych w formie jednej decyzji procesowej, skoro realizuje to dyrektywę szybkości postępowania (art. 12 k.p.a.).
Zakaz taki nie może być w szczególności wywiedziony z art. 1 pkt 1 i art. 104 k.p.a. Przepisy te wskazują bowiem formę, w jakiej "powinna być załatwiona sprawa". Nie określają zaś liczby spraw administracyjnych, które w tej formie można załatwić.
Przez ten pryzmat oceniać też należy art. 138 § 1 i 2 k.p.a. oraz poglądy doktryny przywołane w zaskarżonym wyroku (odnoszą się one do sytuacji typowej, tj. jedna sprawa i jedna decyzja).
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga kasacyjna podlega oddaleniu z niżej podanych przyczyn.
Na wstępie wypada podkreślić, iż w postępowaniu kasacyjnym uregulowanym przepisami działu IV rozdziału 1 p.p.s.a. obowiązuje zasada związania Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej.
W myśl art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania (jej granice określa art. 183 § 2 p.p.s.a.), która w niniejszej sprawie nie występuje.
Z zasady związania granicami skargi kasacyjnej wynika, że Naczelny Sąd Administracyjny nie rozpoznaje sprawy w jej całokształcie, a zajmuje się ustosunkowaniem do kwestii poruszonych w treści zarzutów sformułowanych przez skargę kasacyjną.
Wynika z tego zaś konieczność przywiązywania wagi do poprawnego i precyzyjnego konstruowania zarzutów przez skargę kasacyjną.
Prawidłowo zbudowany zarzut skargi kasacyjnej wskazywać winien wprost jaki to konkretnie przepis prawa (materialnego lub z przepisów postępowania) został naruszony zaskarżonym wyrokiem, uzasadniać na czym jego naruszenie w danym przypadku polegało i (gdy chodzi o przepisy postępowania), określać dlaczego podnoszone uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Nie jest rolą Naczelnego Sądu Administracyjnego korygowanie czy też uzupełnianie braków lub niedopowiedzeń skargi kasacyjnej oraz stawianie hipotez co do intencji kasatora.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego w świetle brzmienia przedmiotowej skargi kasacyjnej nie było podstaw do podważenia wyroku Sądu I instancji.
Sąd I instancji uchylając decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego wydaną w postępowaniu odwoławczym uznał, iż była wydana wbrew wymogom art. 138 k.p.a., który zawiera zamknięty katalog decyzji organu odwoławczego.
Główny Inspektor Transportu Drogowego orzekł bowiem w sposób niedopuszczalny − jednocześnie merytorycznie w stosunku do części decyzji organu pierwszej instancji (utrzymując ją w określonym zakresie w mocy − jak to przewiduje art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a.), ale ponadto wydał rozstrzygnięcie kasacyjne, przewidziane w art. 138 § 2 k.p.a. w stosunku do innej części decyzji organu pierwszej instancji.
Niezależnie od tego Sąd I instancji podniósł jednak także obrazę przez Głównego Inspektora Transportu Drogowego art. 138 § 2 k.p.a. i art. 136 k.p.a., skoro organ odwoławczy nie wykazał dlaczego nie było wystarczające przeprowadzenie przez sam ten organ uzupełniającego postępowania wyjaśniającego we wskazanym zakresie, w ramach możliwości jakie daje art. 136 k.p.a., zważywszy, iż wydanie decyzji kasacyjnej (art. 138 § 2 k.p.a.) traktować należy jako wyjątek od merytorycznego orzekania przez organ odwoławczy i nie jest dopuszczalna rozszerzająca interpretacja rozwiązań prawnych o charakterze wyjątkowym.
Odnosząc się najpierw do wytkniętej przez Sąd I instancji obrazy art. 138 § 2 k.p.a. z racji braku rozważenia przez Głównego Inspektora Transportu Drogowego możliwości jakie daje organowi odwoławczemu art. 136 k.p.a., podnieść trzeba, że skarga kasacyjna wprawdzie polemizuje ze stanowiskiem wyrażonym przez Sąd I instancji, ale polemika ta ogranicza się do lakonicznego stwierdzenia, że przepisy wymienione łącznie przez skargę kasacyjną (w tym art. 138 § 2 k.p.a.) zostały naruszone także przez − "uznanie, iż brak było podstaw do prowadzenia w znacznej części postępowania wyjaśniającego", bez jakiegokolwiek rozwinięcia tego zagadnienia w uzasadnieniu skargi kasacyjnej i bez próby nawet przekonania, iż w konkretnym przypadku przeprowadzenie uzupełniającego postępowania wyjaśniającego we wskazanym zakresie przez sam organ odwoławczy, w ramach możliwości jakie daje temu organowi art. 136 k.p.a., nie byłoby wystarczające do wydania rozstrzygnięcia.
W takiej zaś sytuacji krytyka w omawianym wyżej obszarze wyroku Sądu I instancji nie mogła odnieść spodziewanego skutku.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego zgodzić się należy, iż rozstrzygnięcie kasacyjne przewidziane w art. 138 § 2 k.p.a. jest wyjątkiem od zasady merytorycznego orzekania przez organ odwoławczy, który nie może być interpretowany rozszerzająco i nadużywany z pominięciem rozważania możliwości działania organu odwoławczego w ramach art. 136 k.p.a.
Drugi obszar krytyki wyroku Sądu I instancji zasadzał się na podniesieniu wadliwości przyjęcia przez Sąd I instancji, iż przedmiotem postępowania była "jedna sprawa administracyjna".
Zdaniem kasatora, ujawniono bowiem w toku jednej kontroli "dwa naruszenia i to powodowało powstanie dwóch różnych od siebie spraw administracyjnych, które zostały następnie rozstrzygnięte w jednym akcie procesowym organu I instancji".
Ta ostatnia teza skargi kasacyjnej została postawiona w sposób całkowicie ogólnikowy i nieprecyzujący nawet jednoznacznie, o jakie to dwie sprawy chodziło kasatorowi.
Wprawdzie poprzedzono ją odwołaniem się do definicji sprawy administracyjnej w ujęciu doktryny, ale powzięty przez kasatora wniosek nie został już skonstruowany w oparciu o analizę przekonującą, iż ze wszystkich ważnych dla wyodrębnienia sprawy administracyjnej względów jest on zasadny.
Taki stan powoduje istotne przeszkody w przeprowadzeniu oceny przez sąd kasacyjny omawianego zarzutu, tym bardziej iż w uzasadnieniu skargi kasacyjnej znalazły się wywody (vide zdanie ostatnie i przedostatnie) na temat "decyzji w sprawie nieuiszczenia opłaty drogowej" i sprawy dotyczącej "kary za brak tachografu".
W niniejszej sprawie chodziło zaś o wymierzenie kary pieniężnej z powodu przekroczenia przez pojazd nienormatywny poruszający się po drodze publicznej bez zezwolenia trzech dopuszczalnych parametrów, tj. w zakresie masy całkowitej (dwuosiowego ciągnika siodłowego i trzyosiowej naczepy), nacisku na oś pojedynczą oraz nacisku na oś potrójną.
Wprawdzie parametry te określane są i penalizowane (gdy chodzi o wysokość kary) odrębnie, ale pozostają z sobą w związku, skoro są generalnie zależne od ciężaru pojazdu i są jego pochodną w rożnych wymiarach (w tym rozkładu ciężaru na poszczególne osie).
Przemawia to z zasady przeciwko wyodrębnianiu jako oddzielnych spraw administracyjnych kwestii wymiaru wysokości kary pieniężnej za naruszenie poszczególnych z wymienionych wyżej parametrów.
Zważyć też należy, iż ewentualna wadliwość działania urządzenia pomiarowego rzutowałaby na oznaczenie skali przekroczenia każdego z rozważanych parametrów.
Ponadto wypada dostrzec, iż mający znaczenie podstawowe w kreowaniu podstawy prawnej wymierzania kary pieniężnej za przejazd po drogach publicznych bez zezwolenia pojazdu nienormatywnego art. 13 g ustawy o drogach publicznych wskazuje w ust. 1a, iż w przypadku wielu przekroczeń karę (o jakiej mowa w ust. 1) ustala się jako sumę wysokości kar z tytułu każdego przekroczenia.
Z tych wszystkich względów orzeczono jak w sentencji z mocy art. 184 p.p.s.a.

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę