II GSK 252/05

Naczelny Sąd Administracyjny2005-12-13
NSAAdministracyjneŚredniansa
licencja pracownika ochronyochrona osób i mieniaprzestępstwo umyślneprawomocny wyrokpostępowanie administracyjnepostępowanie karnezasada ne bis in idemsądy administracyjneskarga kasacyjna

NSA oddalił skargę kasacyjną w sprawie cofnięcia licencji pracownika ochrony fizycznej, uznając, że prawomocne skazanie za przestępstwo umyślne stanowi podstawę do cofnięcia licencji, a postępowanie karne nie wyklucza postępowania administracyjnego.

Sprawa dotyczyła cofnięcia licencji pracownika ochrony fizycznej pierwszego stopnia z powodu prawomocnego skazania za przestępstwo umyślne (kierowanie rowerem w stanie nietrzeźwości). Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, a Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. NSA wyjaśnił, że zarzut nieważności postępowania oparty na art. 183 § 2 pkt 3 PPSA jest niezasadny, ponieważ dotyczy on sytuacji, gdy ta sama sprawa sądowoadministracyjna była już wcześniej osądzona, a nie sytuacji, gdy postępowanie karne i administracyjne dotyczą tego samego czynu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę A. G. na decyzję Komendanta Głównego Policji o cofnięciu licencji pracownika ochrony fizycznej pierwszego stopnia. Podstawą decyzji było prawomocne skazanie A. G. za przestępstwo umyślne – kierowanie rowerem w stanie nietrzeźwości, co stanowiło naruszenie warunków posiadania licencji określonych w ustawie o ochronie osób i mienia. A. G. wniósł skargę kasacyjną, zarzucając wyrokowi WSA naruszenie art. 183 § 2 pkt 3 PPSA w zw. z art. 17 § 1 pkt 7 Kk, argumentując, że sprawa została już osądzona w postępowaniu karnym i sądy karne nie orzekły zakazu wykonywania zawodu. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, wyjaśniając, że art. 183 § 2 pkt 3 PPSA dotyczy sytuacji, gdy ta sama sprawa sądowoadministracyjna była już wcześniej prawomocnie osądzona lub toczyła się, a nie sytuacji, gdy postępowanie karne i administracyjne dotyczą tego samego czynu. Sąd podkreślił, że przepisy Kk nie mają zastosowania w postępowaniu sądowoadministracyjnym, a prawomocne skazanie za przestępstwo umyślne jest samodzielną podstawą do cofnięcia licencji pracownika ochrony.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, prawomocne skazanie za przestępstwo umyślne jest samodzielną podstawą do cofnięcia licencji pracownika ochrony fizycznej.

Uzasadnienie

Sąd administracyjny jest związany ustaleniami faktycznymi postępowania karnego dotyczącymi popełnienia przestępstwa umyślnego. Ustawa o ochronie osób i mienia wprost stanowi, że brak spełnienia warunku niekaralności za przestępstwo umyślne jest podstawą do cofnięcia licencji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (7)

Główne

PPSA art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.o.o.m. art. 26 § ust. 2 pkt 5

Ustawa z dnia 22 sierpnia 1997 r. o ochronie osób i mienia

Określa warunek posiadania licencji pracownika ochrony fizycznej, w tym niekaralność za przestępstwo umyślne.

u.o.o.m. art. 31 § ust. 2 pkt l

Ustawa z dnia 22 sierpnia 1997 r. o ochronie osób i mienia

Stanowi, że organ administracji jest obowiązany cofnąć licencję, jeżeli pracownik ochrony przestał spełniać warunki określone w art. 26 ust. 2.

Pomocnicze

PPSA art. 183 § § 2 pkt 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przepis ten dotyczy sytuacji, gdy ta sama sprawa sądowoadministracyjna była już wcześniej prawomocnie osądzona lub toczyła się, a nie sytuacji, gdy postępowanie karne i administracyjne dotyczą tego samego czynu.

PPSA art. 58 § § 1 pkt 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa przesłanki do odrzucenia skargi, w tym gdy sprawa objęta skargą pomiędzy tymi samymi stronami jest w toku lub została już prawomocnie osądzona.

k.p.k. art. 17 § § 1 pkt 7

Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks postępowania karnego

Statuluje zasadę ne bis in idem, dotyczącą zakazu powtórnego prowadzenia postępowania karnego.

k.k. art. 41 § § 1

Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny

Argumenty

Skuteczne argumenty

Prawomocne skazanie za przestępstwo umyślne jest samodzielną podstawą do cofnięcia licencji pracownika ochrony fizycznej. Postępowanie karne nie wyklucza postępowania administracyjnego w przedmiocie cofnięcia licencji. Zasada ne bis in idem i przepisy Kk nie mają zastosowania w postępowaniu sądowoadministracyjnym dotyczącym cofnięcia licencji.

Odrzucone argumenty

Nieważność postępowania sądowoadministracyjnego z powodu rzekomego osądzenia sprawy w postępowaniu karnym (błędna interpretacja art. 183 § 2 pkt 3 PPSA i art. 17 § 1 pkt 7 Kk).

Godne uwagi sformułowania

kłóci się z prawidłami logiki wniosek wynikający z postawionego zarzutu zupełnie pozbawiony podstaw prawnych Nieporozumieniem jest więc twierdzenie, że sąd administracyjny naruszył art. 17 § 1 pkt 7 kodeksu postępowania karnego, albowiem przepisy tego kodeksu nie mają i nie mogą mieć zastosowania w postępowaniu sądowoadministracyjnym.

Skład orzekający

Jacek Chlebny

sędzia

Józef Waksmundzki

przewodniczący

Małgorzata Korycińska

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów PPSA dotyczących nieważności postępowania w kontekście zbiegu postępowań karnych i administracyjnych oraz podstaw cofnięcia licencji pracownika ochrony."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji cofnięcia licencji pracownika ochrony fizycznej, ale zasady interpretacji przepisów procesowych są szersze.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa wyjaśnia ważne kwestie proceduralne dotyczące zbiegu postępowań karnych i administracyjnych oraz zasady ne bis in idem w kontekście sądowoadministracyjnym, co jest istotne dla praktyków.

Czy wyrok karny chroni przed utratą licencji? NSA wyjaśnia granice zasady ne bis in idem.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II GSK 252/05 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2005-12-13
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-09-02
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Jacek Chlebny
Józef Waksmundzki /przewodniczący/
Małgorzata Korycińska /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6179 Inne o symbolu podstawowym 617
Hasła tematyczne
Uprawnienia do wykonywania zawodu
Sygn. powiązane
VI SA/Wa 1562/04 - Wyrok WSA w Warszawie z 2005-05-13
Skarżony organ
Komendant Policji
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Józef Waksmundzki, Sędziowie NSA Jacek Chlebny, Małgorzata Korycińska (spr.), Protokolant Beata Cisek, po rozpoznaniu w dniu 13 grudnia 2005 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej A. G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 maja 2005 r. sygn. akt VI SA/Wa 1562/04 w sprawie ze skargi A. G. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] lipca 2004 r. Nr [...] w przedmiocie cofnięcia licencji pracownika ochrony fizycznej pierwszego stopnia oddala skargę kasacyjną
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 13 maja 2005 r., sygn. akt VI SA/Wa 1562/04, po rozpoznaniu sprawy ze skargi A. G. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] lipca 2004 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia licencji pracownika ochrony fizycznej pierwszego stopnia - oddalił skargę.
W uzasadnieniu wyroku Sąd przypomniał, że decyzją z dnia [...] maja 2004 r. Komendant Wojewódzki Policji w L. cofnął A. G. licencję pracownika ochrony fizycznej pierwszego stopnia. Powołując się na art. 26 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 22 sierpnia 1997 r. o ochronie osób i mienia (Dz.U. Nr 114, poz. 740 ze zm.), zwanej dalej ustawą o ochronie osób i mienia, organ stwierdził, iż licencję pracownika ochrony fizycznej może posiadać osoba, która nie była skazana prawomocnym wyrokiem za przestępstwo umyślne. Tymczasem A. G. został skazany w dniu [...] września 2002 r. wyrokiem Sądu Rejonowego w P. Wydział Zamiejscowy w R. za przestępstwo przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji, tj. kierowanie rowerem po drodze publicznej w stanie nietrzeźwości. Wyrok ten uprawomocnił się w dniu [...] lipca 2003 r. na skutek wydania orzeczenia przez Sąd Okręgowy w L. utrzymującego w mocy wyrok Sądu I instancji.
Orzekając w sprawie odwołania skarżącego Komendant Główny Policji decyzją z dnia [...] lipca 2004 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję, przytaczając argumentację organu I instancji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalając skargę A. G. podał, iż podstawą zaskarżonej decyzji jest art. 31 ust. 2 pkt l ustawy o ochronie osób i mienia. Zgodnie z powołanym przepisem Komendant Wojewódzki Policji cofa licencję, jeżeli pracownik ochrony przestał spełniać warunki, o których mowa w art. 26 ust 2 pkt 1,4 i 5 oraz ust. 3 pkt l i 2. O wydanie licencji pracownika ochrony fizycznej pierwszego stopnia może ubiegać się osoba, która m.in. nie była skazana prawomocnym orzeczeniem za przestępstwo umyślne. Z powołanej treści art. 31 ust. 2 pkt l ustawy o ochronie osób i mienia wynika, iż w skutek zaistnienia przesłanek z art. 26 ust. 2 pkt l. 4 i 5 lub ust. 3 pkt l i 2 tej ustawy, organ administracji jest obowiązany cofnąć licencję. Sąd stwierdził, że w postępowaniu administracyjnym zostało bez wątpienia wykazane, że A. G. znajdując się w stanie nietrzeźwości jechał rowerem po drodze publicznej, a za przestępstwo to został skazany prawomocnym wyrokiem sądu. Istotną kwestią była. zdaniem Sądu, umyślność czynu skarżącego stanowiąca przesłankę do cofnięcia licencji. Umyślność czynu skarżącego wykazana została na etapie postępowania karnego, a na potrzeby rozpoznawanej sprawy ustaleniami tymi związany był orzekający w sprawie sąd administracyjny. Organ administracji prawidłowo zatem zakwalifikował zachowania skarżącego zgodnie z art. 26 ust. 2 pkt 5 ustawy o ochronie osób i mienia.
A. G. wniósł do Naczelnego Sądu Administracyjnego skargę kasacyjną od powyższego wyroku, zaskarżając go w całości i domagając się jego uchylenia oraz uchylania decyzji obu instancji jak również umorzenia postępowania.
Skarżący zarzucił wyrokowi Sądu I instancji naruszenie art. 183 § 2 ust. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej ustawą procesową, w zw. z art. 17 § I ust. 7 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks postępowania karnego (Dz.U. Nr 89 poz. 555 ze zm.) poprzez cofnięcie licencji pracownika ochrony fizycznej pierwszego stopnia, mimo że sprawa taka została już osądzona w postępowaniu karnym, gdzie zgodnie z zasadami wymiaru kary i środków karnych sądy karne nie skorzystały z możliwości orzeczenia środka karnego, o którym mowa w art. 41 § l ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny (DzU. Nr 88 poz. 553 ze zm.), a więc zakazu wykonywania zawodu pracownika ochrony fizycznej pierwszego stopnia.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną Komendant Główny Policji, przytaczając dotychczasową argumentację, wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skargę kasacyjną oparto na zarzucie nieważności postępowania, a zatem podstawie, którą Naczelny Sąd Administracyjny bierze pod rozwagę z urzędu, przy czym zarówno z redakcji postawionego zarzutu, jak i z jego uzasadnienia wynika, iż autor skargi kasacyjnej w sposób całkowicie błędny wykłada i chce stosować art. 183 § 2 pkt 3 ustawy procesowej.
W myśl tego przepisu nieważność postępowania zachodzi, jeżeli w tej samej sprawie toczy się postępowanie wcześniej wszczęte przed sądem administracyjnym, albo jeżeli sprawa taka została już prawomocnie osądzona. Przytoczona norma prawna odnosi się zatem do takiej sytuacji, w której wojewódzki sąd administracyjny rozpoznał skargę, mimo iż podlegała ona odrzuceniu. Stosownie bowiem do art. 58 § l pkt 4 ustawy procesowej, sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa objęta skargą pomiędzy tymi samymi stronami jest w toku lub została
już prawomocnie osądzona. Tylko zatem wówczas zachodzi nieważność postępowania określona w art. 183 § 2 pkt 3 ustawy procesowej, gdy mimo przesłanek do odrzucenia skargi, o których stanowi art. 58 § l pkt 4 ustawy procesowej, wojewódzki sąd administracyjny rozpoznał skarga. Zaistnienie takiej sytuacji zawsze skutkować musi uchyleniem przez Naczelny Sąd Administracyjny zaskarżonego wyroku wojewódzkiego sądu administracyjnego i odrzuceniem skargi i to niezależnie od podniesionych w skardze kasacyjnej zarzutów.
Przenosząc te uwagi prawne na treść zarzutu skargi kasacyjnej wniesionej wszak przez A. G., od razu należy zauważyć, iż kłóci się z prawidłami logiki wniosek wynikający z postawionego zarzutu, a mianowicie to, że skarga wniesiona przez A. G. do Sądu I instancji powinna zostać przez ten Sąd odrzucona, a zaniechanie tego i rozpoznanie skargi stanowi o nieważności postępowania sądowoadministracyjnego. Ten zarzut jest nie tylko nielogiczny, ale i zupełnie pozbawiony podstaw prawnych. Zarówno bowiem w art. 183 § 2 pkt 3 ustawy procesowej, jak i w odnoszącym się do niego art. 58 § l pkt 4 tej ustawy chodzi o sprawę sądowoadministracyjną. Nieważność postępowania zachodziłaby zatem wówczas, gdyby przed sądem administracyjnym toczyła się wcześniej wszczęta sprawa ze skargi A. G. na decyzję Komendanta Głównego Policji w przedmiocie cofnięcia licencji pracownika ochrony fizycznej pierwszego stopnia lub sprawa taka została już uprzednio prawomocnie osądzona przez sąd administracyjny. Taka sprawa nie zawisła jednak wcześniej przed sadem administracyjnym, stąd pozbawiony wszelkich racji prawnych jest zarzut nieważności postępowania sądowoadministracyjnego, o której stanowi art. 183 § 2 pkt 3 ustawy procesowej (mylnie określany w skardze kasacyjnej jako art. 183 § 2 ust3).
Pozostając przy wykładni art. 183 § 2 pkt 3 ustawy procesowej zaproponowanej przez autora skargi kasacyjnej, zwrócić należy uwagę na to, że wbrew jasnemu brzmieniu tego przepisu nieważność postępowania sądowoadministracyjnego powiązano nie z tożsamą sprawą sądowoadministracyjną, lecz ze sprawą karną i treścią art. 17 § l pkt 7 kodeksu postępowania karnego. Przepis ten statuuje zasadę ne bis in idem, stanowiąc, że nie wszczyna się postępowania, a wszczęte umarza, gdy postępowanie karne co do tego samego czynu tej samej osoby zostało prawomocnie zakończone, albo wcześniej wszczęte toczy się. Zacytowana treść przepisu nie może budzić żadnych wątpliwości interpretacyjnych, co do tego, że wymieniona w nim przeszkoda procesowa dotyczy zakazu powtórnego prowadzenia postępowania karnego. Postępowaniem karnym jest natomiast takie postępowanie, które ma na celu rozstrzygnięcie o odpowiedzialności karnej za popełnione przestępstwo i które jest regulowane przepisami kodeksu postępowania karnego. Nieporozumieniem jest więc twierdzenie, że sąd administracyjny naruszył art. 17 § l pkt 7 kodeksu postępowania karnego, albowiem przepisy tego kodeksu nie mają i nie mogą mieć zastosowania w postępowaniu sądowoadministracyjnym.
Godzi się przy tym spostrzec, że wnioski skargi kasacyjnej wskazują na to, że adresatem zarzutu jest raczej organ administracji publicznej niż Sąd I instancji, skoro strona skarżąca domaga się w efekcie umorzenia postępowania administracyjnego. Abstrahując od tego, że taki wniosek nie znajduje oparcia w przepisach prawa, wskazać należy, że przedmiotem skargi kasacyjnej jest wyrok wojewódzkiego sądu administracyjnego i to właśnie orzeczenie powinno być zwalczane w postępowaniu kasacyjnym w oparciu o podstawy wymienione w art. 174 ustawy procesowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oceniał legalność zaskarżonej decyzji o cofnięciu skarżącemu licencji pracownika ochrony fizycznej pierwszego stopnia i uznał, że decyzja ta odpowiada prawu, co skutkować musiało oddaleniem skargi. Strona skarżąca nie kwestionując tej oceny, zarzuca Sądowi I instancji nieważność postępowania, gdyż jej zdaniem sprawa dotycząca legalności zaskarżonej decyzji została już wcześniej prawomocnie rozstrzygnięta w postępowaniu karnym. Tymczasem w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi przypadek, o którym stanowi art. 183 § 2 pkt 3 ustawy procesowej, a pomiędzy prawomocnym skazaniem skarżącego za przestępstwo umyślne, a sprawą administracyjną nie istnieje taki związek, o jakim stanowią przywołane w skardze kasacyjnej przepisy.
Z tych powodów Naczelny Sąd Administracyjny uznając skargę kasacyjną za pozbawioną podstaw, oddalił ją na podstawie art. 184 ustawy procesowej.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI