II GSK 516/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA uchylił wyrok WSA, uznając, że sąd pierwszej instancji nie zbadał wystarczająco argumentacji Urzędu Patentowego w sprawie wygaśnięcia prawa ochronnego na znak towarowy "CROSS JEANS" dla odzieży.
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej od wyroku WSA, który uchylił decyzję Urzędu Patentowego o oddaleniu wniosku o stwierdzenie wygaśnięcia prawa ochronnego na znak towarowy "CROSS JEANS". WSA uznał, że Urząd nie zbadał wystarczająco, czy znak był używany dla odzieży rowerowej, termicznej i przeciwdeszczowej. NSA uchylił wyrok WSA, stwierdzając, że sąd pierwszej instancji nie odniósł się wystarczająco do argumentacji Urzędu Patentowego i zebranego materiału dowodowego, zwłaszcza w kontekście szerokiego zakresu rejestracji znaku i definicji specjalistycznej odzieży.
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną C. GMBH od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który uchylił decyzję Urzędu Patentowego RP. Urząd Patentowy oddalił wniosek K. S.A. o stwierdzenie wygaśnięcia prawa ochronnego na znak towarowy "CROSS JEANS" dla odzieży, uznając, że uprawniony wykazał rzeczywiste używanie znaku, w tym dla odzieży rowerowej, termicznej i przeciwdeszczowej. WSA uchylił tę decyzję, zarzucając organowi przedwczesne rozstrzygnięcie i niewyczerpujące zebranie materiału dowodowego, w szczególności brak analizy, czy oferowana odzież spełniała specyficzne funkcje odzieży rowerowej, termicznej czy przeciwdeszczowej. NSA uznał skargę kasacyjną za uzasadnioną, wskazując na naruszenie przez WSA art. 141 § 4 p.p.s.a. (brak należytego przedstawienia stanu sprawy i podstawy prawnej). Sąd pierwszej instancji nie odniósł się wystarczająco do argumentacji Urzędu Patentowego, błędnie przyjmując, że odzież rowerowa, termiczna i przeciwdeszczowa jest zawsze wysoce wyspecjalizowana. NSA podkreślił, że WSA powinien dokładniej zbadać, jak Urząd Patentowy rozumiał pojęcia "odzież rowerowa", "termiczna" i "przeciwdeszczowa" w kontekście szerokiego zakresu rejestracji znaku i zebranych dowodów, w tym oznaczeń na odzieży wskazujących na jej właściwości. Sąd wskazał również na potrzebę wyjaśnienia roli klasyfikacji nicejskiej i tego, czy każda pozycja z wykazu tworzy odrębną podkategorię. W związku z tym NSA uchylił wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, sąd pierwszej instancji nie ocenił wystarczająco argumentacji Urzędu Patentowego i zebranego materiału dowodowego, naruszając art. 141 § 4 p.p.s.a.
Uzasadnienie
NSA uznał, że WSA przedwcześnie uchylił decyzję Urzędu Patentowego, nie odnosząc się wystarczająco do sposobu rozumowania organu w kwestii interpretacji pojęć "odzież rowerowa", "termiczna" i "przeciwdeszczowa" oraz roli klasyfikacji nicejskiej.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (17)
Główne
pwp art. 169 § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej
Dotyczy przesłanek stwierdzenia wygaśnięcia prawa ochronnego na znak towarowy z powodu braku używania.
p.p.s.a. art. 141 § 4
Ustawa z dnia 11 września 2019 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa wymogi uzasadnienia wyroku sądu administracyjnego.
Pomocnicze
pwp art. 169 § 4 pkt 3
Ustawa z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej
Dotyczy używania znaku przez podmiot upoważniony.
pwp art. 170 § 1
Ustawa z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej
Stanowi, że organ oddala wniosek o stwierdzenie wygaśnięcia, jeżeli przed złożeniem wniosku rozpoczęto lub wznowiono rzeczywiste używanie znaku.
pwp art. 171
Ustawa z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej
Dotyczy sytuacji, gdy przyczyna wygaśnięcia dotyczy tylko niektórych towarów.
Dz.U. 2017 poz 776
Tekst jednolity ustawy Prawo własności przemysłowej.
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Dotyczy zasady prawdy obiektywnej i podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.
k.p.a. art. 77 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Dotyczy obowiązku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
Dotyczy oceny wiarygodności i mocy dowodów.
k.p.a. art. 107 § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
Dotyczy wymogów uzasadnienia decyzji.
p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa z dnia 11 września 2019 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dotyczy podstaw uchylenia decyzji przez sąd administracyjny.
p.p.s.a. art. 3 § 1
Ustawa z dnia 11 września 2019 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dotyczy kontroli działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne.
p.p.s.a. art. 174 § 1
Ustawa z dnia 11 września 2019 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dotyczy podstaw kasacyjnych w zakresie naruszenia prawa materialnego.
p.p.s.a. art. 174 § 2
Ustawa z dnia 11 września 2019 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dotyczy podstaw kasacyjnych w zakresie naruszenia przepisów postępowania.
p.p.s.a. art. 183 § 1
Ustawa z dnia 11 września 2019 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa zakres rozpoznania sprawy przez NSA.
p.p.s.a. art. 185 § 1
Ustawa z dnia 11 września 2019 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dotyczy skutków uwzględnienia skargi kasacyjnej.
Rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 8 grudnia 2016 r. w sprawie dokonywania i rozpatrywania zgłoszeń znaków towarowych art. 8 § 1
Dotyczy wykazu towarów i usług w zgłoszeniu znaku towarowego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie przez WSA art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez nieodpowiednie przedstawienie stanu sprawy i podstawy prawnej rozstrzygnięcia. Naruszenie przez WSA art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w zw. z art. 3 § 1 p.p.s.a. poprzez nieprawidłową kontrolę działalności administracji publicznej.
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 169 ust. 1 pkt 2 pwp (omyłkowo wskazany zamiast art. 169 ust. 2 pwp) poprzez błędne ustalenie treści przepisu. Naruszenie art. 169 ust. 2 pwp (w wersji nieobowiązującej) przez WSA.
Godne uwagi sformułowania
Uzasadnienie stanowi integralną część rozstrzygnięcia sądu administracyjnego, realizując szereg istotnych funkcji, zwłaszcza zaś funkcję przekonywania oraz kontroli trafności wydanego rozstrzygnięcia. Sąd pierwszej instancji bazuje w zasadzie na tym, co wskazał w skardze wnioskodawca, czyniąc nierozwinięte szerzej założenia i nie odnosząc się do prezentowanego przez uprawnionego stanowiska. Urząd Patentowy nie orzekł w zarzucony mu przez WSA, "gołosłowny" sposób, tj. bez wyjaśnienia zajętego stanowiska czy też oceny zakresu towarów w warunkach "kompletnego oderwania" od realiów i praktyk rynkowych obrotu odzieżą, czy też bez wskazania, dlaczego zebrane dowody dawały podstawę do uznania używania znaku. WSA zarzucając organowi "kompletne oderwanie" oceny od realiów i praktyk rynkowych sprzedaży odzieży w zasadzie nie wskazał, dlaczego ta ocena jest "oderwana", zwłaszcza że organ przecież wyraźnie powiedział, że odzież rowerowa, przeciwdeszczowa i termiczna jest jego zdaniem dostępna dla ogółu odbiorców w większości sklepów z odzieżą, jest więc powszechna.
Skład orzekający
Joanna Kabat-Rembelska
przewodniczący
Marcin Kamiński
członek
Wojciech Sawczuk
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących stwierdzenia wygaśnięcia prawa ochronnego na znak towarowy z powodu braku używania, w szczególności w kontekście szerokiego zakresu rejestracji znaku i specyficznych kategorii towarów (np. odzież sportowa). Znaczenie klasyfikacji nicejskiej w ocenie używania znaku."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z prawem własności przemysłowej i znakami towarowymi. Wymaga analizy konkretnych dowodów używania znaku.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu prawa znaków towarowych – jak udowodnić używanie znaku dla szerokiej kategorii produktów, co ma znaczenie dla wielu przedsiębiorców. Wyjaśnia, że definicje specjalistycznej odzieży mogą być szersze niż się wydaje.
“Czy "CROSS JEANS" to tylko zwykła odzież, czy też specjalistyczna odzież rowerowa? NSA wyjaśnia, jak udowodnić używanie znaku towarowego.”
Dane finansowe
WPS: 1717 PLN
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII GSK 516/21 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2024-06-14
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-03-15
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Joanna Kabat-Rembelska /przewodniczący/
Marcin Kamiński
Wojciech Sawczuk /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6460 Znaki towarowe
Hasła tematyczne
Własność przemysłowa
Sygn. powiązane
VI SA/Wa 55/20 - Wyrok WSA w Warszawie z 2020-08-26
Skarżony organ
Urząd Patentowy RP
Treść wyniku
Uchylono zaskarżony wyrok i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny
Powołane przepisy
Dz.U. 2017 poz 776
art. 169 ust. 1 pkt 1 art. 169 ust. 4 pkt 3 , art. 170 ust. 1 , art. 171
Ustawa z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Kabat-Rembelska Sędzia NSA Marcin Kamiński Sędzia del. WSA Wojciech Sawczuk (spr.) Protokolant asystent sędziego Anna Zapała po rozpoznaniu w dniu 14 czerwca 2024 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej C. w B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 sierpnia 2020 r. sygn. akt VI SA/Wa 55/20 w sprawie ze skargi K. S.A. w P. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] lipca 2019 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia wygaśnięcia prawa ochronnego na znak towarowy 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania; 2. zasądza od K. S.A. w P. na rzecz C. w B. 1.717 (tysiąc siedemset siedemnaście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Uzasadnienie
I.
Decyzją z 1 lipca 2019 r. nr Sp.131.2018 Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej na podstawie art. 169 ust. 1 pkt 1 ustawy z 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej (t.j. Dz.U. z 2017 r. poz. 776 - dalej jako pwp), orzekł o oddaleniu wniosku K. S.A. w P. (data wpływu 15 czerwca 2018 r.) o stwierdzenie wygaśnięcia prawa ochronnego na znak towarowy "CROSS JEANS" numer R.087940, zarejestrowany według klasyfikacji nicejskiej w klasie 25: odzież z tworzyw naturalnych i sztucznych i przysługujący uprawnionemu C. GMBH w B. (Niemcy) - dalej również jako uprawniony.
Organ zrelacjonował przebieg postępowania, odwołując się do przepisów Prawa własności przemysłowej znajdujących zastosowanie w sprawie oraz zasad postępowania w przedmiocie stwierdzenia wygaśnięcia prawa ochronnego na znak towarowy, w tym wymienił dowody złożone przez uprawnionego na rzecz używania znaku.
Jak dalej wyjaśnił, wnioskodawca zażądał stwierdzenia wygaśnięcia spornego prawa z dniem 13 grudnia 2000 r. Jakkolwiek uprawniony nie wykazał używania znaku przed tą datą, to jednak w myśl art. 170 ust. 1 pwp Urząd Patentowy oddala wniosek o stwierdzenie wygaśnięcia prawa jeżeli przed złożeniem tego wniosku rozpoczęło się lub zostało wznowione rzeczywiste używanie znaku. Dowody przedłożone przez uprawnionego dotyczą okresu przed złożeniem wniosku o stwierdzenie wygaśnięcia spornego prawa, co zatem uzasadniało merytoryczną ocenę sprawy.
Zdaniem Urzędu, uprawniony wykazał rzeczywiste i poważne używanie spornego oznaczenia w okresie poprzedzającym złożenie wniosku. Udowodnił, że sporny znak jest używany za jego zgodą przez podmiot C. Sp. z o.o. w rozumieniu art. 169 ust. 4 pkt 3 pwp.
Materiał dowodowy uzasadnia również twierdzenie o używaniu spornego znaku. Zawiera bowiem faktury za lata 2013-2017, które dotyczą towarów takich jak bluzy, kurtki, spodnie, koszule, czapki, szaliki, swetry, koszulki, bokserki i szorty. Towary te wchodzą w skład szeroko rozumianej odzieży z tworzyw naturalnych i sztucznych. Mogą one mieć charakter odzieży rowerowej, przeciwdeszczowej i termicznej. Urząd podzielił przy tym stanowisko uprawnionego, że należy uwzględnić możliwie najszersze rozumienie pojęć takich jak odzież rowerowa, odzież termiczna czy przeciwdeszczowa, uznając, że nie jest to tylko odzież wyspecjalizowana, profesjonalna, przeznaczona wyłącznie dla osób wyczynowo uprawiających sport. Odzież wyspecjalizowana to bowiem taka która posiada konkretne cechy, charakterystyczne i niezbędne do uprawiania konkretnego rodzaju sportu.
Odzieżą specjalistyczną rowerową będą np. legginsy z tzw. pampersem, dzięki któremu wygodniejsza jest jazda na rowerze terenowym lub tzw. kolarce; wyspecjalizowaną odzieżą wspinaczkową są również rękawiczki przeznaczone do wspinaczki skałkowej. Należy przy tym wskazać, że towary takie jak kurtki i spodnie są towarami które mogą być sporządzone z materiału zawierającego specjalną powłokę, która nadaje im właściwości przeciwdeszczowe. Tym samym będzie to odzież przeciwdeszczowa. Bluzy, skarpety, koszulki mogą natomiast zostać wyprodukowane z materiałów o właściwościach termicznych, jak np. z wełny merynosów, która jest najcieplejszym rodzajem wełny i która jest często stosowana do produkcji ubrań mających na celu utrzymanie ciepła. Taka odzież będzie więc odzieżą termiczną. Ponadto produkty takie jak bluzy, kurtki, spodnie, koszule, koszulki i szorty z racji kroju mogą stanowić odzież rowerową.
Z faktur wynika wprost, że ww. towary zostały wprowadzone na rynek polski i oferowane do sprzedaży polskim odbiorcom. Dodatkowo kserokopie katalogów i reklam z lat 2016-2017 stanowią dowód uzupełniający w stosunku do faktur ponieważ zawierają one zdjęcia towarów oznaczanych znakiem spornym (np. karty 414-444, 446, 452 stanowiące zawartość katalogu). Również zestawienie sprzedaży stanowi dowód uzupełniający faktury i niejako podsumowuje sprzedaż towarów oznaczanych spornym znakiem w latach 2013-2016. Materiał dowodowy wskazany w pkt 12 stanowi oświadczenie prezesa zarządu C. Sp. z o.o. z 21 marca 2019 r., tj. podmiotu który używa spornego oznaczenia za zgodą uprawnionego. Z dowodu tego wynika wprost, że w latach 2013-2018 znak sporny był używany dla wyrobów odzieżowych z tworzyw naturalnych i sztucznych, "w tym odzieży o charakterze sportowym (koszulki, szorty bluzy, itp.) oraz odzieży o właściwościach termicznych i/lub przeciwdeszczowych (kurtki przeciwdeszczowe, kurtki ocieplane, bluzy z kapturem, rękawiczki, czapki itp.)". W oświadczeniu tym zamieszczona została tabela, w której wyszczególniono wysokość sprzedaży w latach 2013-2018 konkretnych towarów objętych ochroną spornego znaku.
Zdaniem organu nie ulega wątpliwości, że w pojęciu odzież sportowa mieści się również odzież rowerowa. Wszystkie ww. dowody przeanalizowane łącznie wykazują używanie znaku przez podmiot upoważniony przez uprawnionego. Co więcej, wnioskodawca nie zakwestionował sprzedaży ww. towarów, lecz uznał, że sprzedaż ta nie dotyczy towarów objętych wnioskiem. Jednakże zdaniem organu towary chronione spornym znakiem, tj. odzież z tworzyw naturalnych i sztucznych mogą być uznane za odzież rowerową, termiczną i/lub przeciwdeszczową z uwagi na materiały z których zostały wyprodukowane oraz ich krój. Ponadto są to towary dostępne dla ogółu odbiorców, oferowane w większości sklepów z odzieżą. Dokonując powyższych ustaleń Urząd wziął pod uwagę towary wskazane w wykazie w ich najszerszym dopuszczalnym rozumieniu. Skoro wykaz spornego znaku nie obejmował towarów wyłącznie dla profesjonalistów, zatem nie jest prawidłowe sztuczne ograniczanie ich zakresu wyłącznie do tej grupy odbiorców. Decydujące znaczenie dla ustalenia definicji określeń: odzież rowerowa, termiczna, czy przeciwdeszczowa jest ich charakter i przeznaczenie ze względu na cechy produktu. W związku z powyższym uznano, że sporny znak był używany na terytorium Polski w sposób rzeczywisty i poważny.
Kluczowymi dokumentami wskazującymi zdaniem organu na używanie spornego oznaczenia w zakresie objętym wnioskiem były łącznie oświadczenie prezesa zarządu C. Sp. z o.o. z 21 marca 2019 r., uzupełnione przykładowymi fakturami za lata 2013-2017, zestawieniem sprzedaży za lata 2013-2016 oraz kserokopiami katalogów i reklam towarów, gdzie są przedstawione towary zawierające sporny znak towarowy.
Urząd nie podzielił opinii wnioskodawcy wyrażonej w piśmie z 30 listopada 2018 r. co do tego, że faktury nie wykazują sprzedaży towarów wskazanych we wniosku, gdyż kwestia rodzaju towarów została szczegółowo wyjaśniona wcześniej i towary takie jak bluzy, kurtki, spodnie czy koszule mogą mieć charakter odzieży przeciwdeszczowej, termicznej lub rowerowej. Odnosząc się zaś do twierdzenia wnioskodawcy, że ilość przedstawionych przez uprawnionego faktur i dokumentów wydania a także wykazana nimi wartość sprzedaży jest nieznaczna podkreślono, że podstawą ustaleń dotyczących wielkości obrotów były także inne dowody (w tym oświadczenie z 21 marca 2019 r.).
Na marginesie zauważono, że wykazana fakturami ilość 1.200 sztuk, nie stanowi ilości śladowej, tym bardziej, że odzież (termiczna, rowerowa i przeciwdeszczowa), inaczej niż np. artykuły spożywcze, jest zazwyczaj nabywana przez potencjalnych odbiorców okazjonalnie i nie należy do kategorii towarów nabywanych w drobnych bieżących sprawach życia codziennego. Wskazane faktury i dokumenty wydania zostały potraktowane jako przykładowe, potwierdzające faktyczne wprowadzenie do obrotu towaru ze znakiem spornym. W świetle tych dokumentów za wiarygodne uznano oświadczenie prezesa zarządu z 21 marca 2019 r., w którym przedstawiono precyzyjne dane dotyczące wielkości sprzedaży poszczególnych produktów objętych wnioskiem.
II.
Na skutek skargi wnioskodawcy K. S.A. w P., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, wyrokiem z 26 sierpnia 2020 r. sygn. akt VI SA/Wa 55/20, uchylił zaskarżoną decyzję Urzędu Patentowego i orzekł o kosztach postępowania.
W ocenie WSA decyzja jest przedwczesna, albowiem organ nie ustalił wszystkich istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności. Na uwzględnienie zasługują więc zarzuty dotyczące naruszenia art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 oraz art. 107 § 3 k.p.a. poprzez niewyczerpujące zebranie i rozpatrzenie całego materiału dowodowego w sprawie i niepodjęcie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, w tym niewyjaśnienie, oraz sporządzenie uzasadnienia niezgodnie z wymogami wynikającymi z art. 107 § 3 k.p.a.
Zwracając uwagę na cel uzyskania ochrony znaku towarowego Sąd pierwszej instancji wskazał, że zawiera się w nim nie tylko prawo wyłącznego używania oznaczenia ale także i obowiązek jego używania, bowiem nieużywanie znaku powoduje, że "otwiera się możliwość dla innych podmiotów, mających w tym interes prawny, żądania stwierdzenia wygaśnięcia prawa ochronnego".
Zdaniem Sądu pierwszej instancji, wbrew twierdzeniu organu, ze zgromadzonego materiału dowodowego w sprawie nie można wywieść, że uprawniony wykazał, że sporny znak był używany do oznaczania odzieży rowerowej, odzieży termicznej czy też odzieży przeciwdeszczowej.
Sporny znak towarowy został zarejestrowany dla bardzo szerokiej kategorii towarów lub usług obejmujących w zasadzie wszystkie towary i usługi z klasy 25. Należy mieć jednak na uwadze, że w ramach klasy 25 wyodrębniono ponad 100 podkategorii towarów mogących występować niezależnie od siebie. Wśród tych podkategorii wyodrębniona został "odzież dla rowerzystów" czy "kurtki chroniące przed zimnem i wiatrem".
W tej sytuacji, wobec złożonego przez skarżącą spółkę wniosku o stwierdzenie wygaśnięcia prawa ochronnego na znak towarowy "CROSS JEANS" o numerze R.087940 udzielonego na rzecz uprawnionego w zakresie takich towarów jak odzież rowerowa, odzież termiczna i odzież przeciwdeszczowa z klasy 25, uprawniony zobowiązany był do przedstawienia dowodów potwierdzających rzeczywiste używanie znaku towarowego właśnie dla ww. wymienionych części towarów lub usług z klasy 25.
Z zebranego przez organ materiału dowodowego wynika, że w ofercie uprawnionego znajduje się niewątpliwie odzież casualowa, lifestylowa (odzież na co dzień). Jak słusznie zarzuca strona skarżąca brakuje jednak dowodów potwierdzających używanie spornego znaku dla odzieży rowerowej, odzieży termicznej, odzieży przeciwdeszczowej.
W ocenie WSA, na uwzględnienie zasługuje zarzut skargi, że organ dokonując oceny materiału dowodowego pod kątem wykazania rzeczywistego używania spornego znaku dla odzieży rowerowej, odzieży termicznej, czy też odzieży przeciwdeszczowej, przekroczył granice swobodnej oceny dowodów.
Mając na uwadze ilość podkategorii towarów wyodrębnionych w ramach klasy 25 za bezpodstawne uznać należało twierdzenie Urzędu Patentowego, że należy uwzględnić możliwie najszersze rozumienie pojęć takich jak odzież rowerowa odzież termiczna czy przeciwdeszczowa. Przyjęcie, że w ramach pojęcia odzieży z tworzyw sztucznych i naturalnych mieści się każdy rodzaj odzieży wyodrębnienie podkategorii byłoby bezcelowe.
Organ nie wyjaśnił czy odzież oferowana przez uprawnionego spełniała funkcje odzieży rowerowej, termicznej i przeciwdeszczowej. Ocena Urzędu jest kompletnie oderwana od realiów i praktyk rynkowych. Jak wskazywał skarżący, rynek odzieży jest zróżnicowany. Można znaleźć na nim szereg różnego rodzaju typów odzieży, której zakup jest zdeterminowany różnymi czynnikami. Odzież rowerowa, odzież termiczna, odzież przeciwdeszczową z pewnością należy zaklasyfikować, jako wąsko wyspecjalizowany typ odzieży. Producenci tego typu odzieży niejednokrotnie posiadają doświadczenie z daną kategorią produktową, oferujące spójny asortyment produktów o określonym stylu. Oczekiwania odbiorców od takiej skonkretyzowanej kategorii produktów jest inne niż konsumentów odzieży casualowej, czy lifestylowej, jaką oferuje uprawniony.
Prawdą jest, że towary takie jak kurtki i spodnie są towarami które mogą być sporządzone z materiału zawierającego specjalna powłokę, która nadaje im właściwości przeciwdeszczowe. Tym samym będzie to odzież przeciwdeszczowa. Bluzy, skarpety, koszulki mogą natomiast zostać wyprodukowane z materiałów o właściwościach termicznych, jak np. z wełny merynosów, która jest najcieplejszym rodzajem wełny i która jest często stosowana do produkcji ubrań mających na celu utrzymanie ciepła. Rolą organu było jednak ustalenie czy tego rodzaju odzież, tj. termiczna czy przeciwdeszczowa jest produkowana przez uprawnionego do znaku. Takie postępowanie nie zostało jednak w sprawie przeprowadzone.
W konsekwencji Urząd Patentowy nie ocenił właściwie zebranego materiału dowodowego w tej sprawie, czym naruszył przepisy procesowe, tj. art. 7, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 3 k.p.a. Organ nie rozważył, że kategoria towarów i usług z klasy 25 jest na tyle szeroka, że można wyróżnić w jej ramach kilkadziesiąt podkategorii. A zatem organ powinien był przeanalizować, czy w realiach tej sprawy nie znajdzie zastosowanie art. 171 pwp, który stanowi, że: "Jeżeli przyczyna wygaśnięcia prawa ochronnego na znak towarowy dotyczy jedynie niektórych towarów, wygaśnięcie prawa odnosi się tylko do tych towarów."
Ocenę dokonaną przez Urząd w zakresie dotyczącym uznania, że uprawniony wykazał używanie znaku w sposób rzeczywisty i poważny dla towarów "odzież rowerowa, odzież termiczna, odzież przeciwdeszczowa", uznać należy za przedwczesną.
III.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiódł uprawniony – C. GMBH w B. (Niemcy) zaskarżając go w całości i zarzucając:
I. na podstawie art 174 pkt 2 p.p.s.a. - naruszenie przepisów postępowania w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:
1. naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez:
a) brak przedstawienia stanowisk stron innych niż Uczestnik (skarżący w I instancji), a w konsekwencji brak dostatecznego wyjaśnienia zastosowanej podstawy prawnej rozstrzygnięcia, które nie pozwalają jednoznacznie ustalić przesłanek, jakimi kierował się Sąd wydając zaskarżony wyrok, a w szczególności odrzucając argumenty Urzędu oraz argumenty Skarżącego wraz z dowodami istnienia jednolitej linii orzeczniczej, przedstawione na etapie postępowania przed Sądem I instancji;
b) błędne przedstawienie stanu sprawy poprzez poczynienie błędnych ustaleń faktycznych i prawnych, dotyczących:
i. zakresu ochrony przedmiotowego znaku "CROSS JEANS", nr R-87940;
ii. zasad korzystania oraz funkcji Międzynarodowej Klasyfikacji Towarów i Usług (klasyfikacja nicejska), określonych m.in. w rozporządzeniu Prezesa Rady Ministrów z dnia 8 grudnia 2016 r. w sprawie dokonywania i rozpatrywania zgłoszeń znaków towarowych (Dz. U. z 2016 r. poz. 2053);
iii. treści art. 169 ust. 2 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej (Dz.U. 2017 poz. 776 z późn. zm.), zwanej dalej pwp,
i w konsekwencji uchylenie zaskarżonej decyzji z 1 lipca 2019 r. (sygn. akt: Sp.131.2018), pomimo braku naruszenia przez Urząd przepisów postępowania, tj. art. 7, art. 8, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego z 1960 r. (Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.), zwanego dalej kpa.
2. naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w zw. z art. 3 § 1 p.p.s.a., polegające na nieprawidłowej kontroli działalności administracji publicznej poprzez:
a) zaniechanie rzetelnego zbadania zaskarżonej decyzji i brak dogłębnej analizy argumentacji organu, na co wskazuje przywołanie art. 169 ust. 2 pwp w wersji nieobowiązującej, pomimo przytoczenia przez organ w decyzji aktualnego stanu prawnego w tym zakresie;
b) uchylenie zaskarżonej decyzji z 1 lipca 2019 r. (sygn. akt: Sp.131.2018), pomimo braku naruszenia przez Urząd przepisów postępowania, tj. art. 7, art. 8, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 3 k.p.a. W szczególności Urząd:
i. wyczerpująco zebrał i rozpatrzył cały materiał dowodowy niezbędny do prawidłowego rozpoznania sprawy i dokonał prawidłowych ustaleń faktycznych oraz prawidłowo sporządził uzasadnienie;
ii. nie przekroczył granic swobodnej oceny dowodów, wyczerpująco i prawidłowo wskazując dowody, na których się oparł, oraz przyczyny, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej.
II. na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. - naruszenie prawa materialnego, a mianowicie:
1. naruszenie art. 169 ust. 1 pkt 1 pwp, poprzez jego:
a) błędną wykładnię, na skutek nietrafnego przyjęcia, że przepis ten dopuszcza, aby każda pozycja z alfabetycznego wykazu danej klasy klasyfikacji nicejskiej (w tym wypadku 25) mogła być traktowana jako samodzielna podkategoria towarów na potrzeby wykazywania rzeczywistego używania znaku towarowego;
b) niewłaściwe zastosowanie, poprzez przyjęcie, że w przedmiotowej sprawie Skarżący nie wykazał używania znaku w sposób rzeczywisty dla towarów objętych prawem ochronnym;
2. naruszenie art. 171 pwp, poprzez jego:
a) błędną wykładnię, na skutek nietrafnego przyjęcia, że wymienione w tym przepisie "niektóre towary" to nie "towary objęte prawem ochronnym" wspomniane w art. 169 ust. 1 pkt 1 pwp, lecz kilkadziesiąt arbitralnie wybranych "podkategorii" z alfabetycznej listy towarów klasyfikacji nicejskiej;
b) niewłaściwe zastosowanie, poprzez przyjęcie, że w przedmiotowej sprawie może on znaleźć zastosowanie, co powinien rozważyć organ, pomimo szeroko wykazanego używania znaku w sposób rzeczywisty dla towarów objętych prawem ochronnym;
3. naruszenie art. 169 ust. 1 pkt 2 pwp, poprzez jego błędną wykładnię, na skutek błędnego ustalenia jego treści, poprzez przyjęcie, że przepis ten zobowiązuje do wykazania interesu prawnego w żądaniu wygaśnięcia prawa;
4. naruszenie § 8 ust. 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 8 grudnia 2016 r. w sprawie dokonywania i rozpatrywania zgłoszeń znaków towarowych (Dz. U. z 2016 r. poz. 2053), poprzez jego niewłaściwe zastosowanie (a dokładnie brak zastosowania), poprzez przyjęcie, że w ramach pojęcia odzieży z tworzyw sztucznych i naturalnych nie mieszczą się podkategorie takiej odzieży, podczas gdy teza taka stoi w jawnej sprzeczności z dosłownym brzmieniem tego przepisu ("wykaz towarów obejmuje wszystkie towary wyraźnie objęte dosłownym znaczeniem danego określenia").
Strona skarżąca kasacyjnie wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji lub w przypadku uznania, że istota sprawy jest dostatecznie wyjaśniona, rozpoznanie skargi przez Naczelny Sąd Administracyjny. W obu przypadkach o orzeczenie o kosztach postępowania.
IV.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną (złożona po terminie), wnioskodawca K. S.A. w P. wniósł o jej oddalenie i orzeczenie o kosztach postępowania.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
V.
Skarga kasacyjna jest uzasadniona.
Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, jednakże bierze z urzędu pod uwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie występują przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego przeprowadzonego przez WSA, które ustawodawca enumeratywnie wylicza w art. 183 § 2 p.p.s.a.
VI.
Na uwzględnienie zasługiwał zarzut procesowy nr I.1, odczytywany łącznie z zarzutem I.2 skargi kasacyjnej (z wyłączeniem zakresu określonego przez stronę w zarzutach I.1.b.iii oraz I.2.a, które w okolicznościach niniejszej sprawy uznano za niezasadne).
W istocie rzeczy, poprzez podniesione uchybienia procesowe, dotyczące przede wszystkim naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a., strona zwalcza dokonaną przez WSA, niepełną i pomijającą zweryfikowane przez organ elementy stanu faktycznego oraz bazującą na niewyjaśnionych założeniach, ocenę decyzji Urzędu Patentowego. Zwraca przy tym uwagę zarówno na kontekst wypowiedzi organu wyrażonej w decyzji względem zebranego w sprawie materiału dowodowego, jak również stanowiska odnośnie do zakresu przysługującej ochrony znaku towarowego, wynikającej z zastosowanej klasyfikacji nicejskiej (także roli tej klasyfikacji), w tym stanowiska uprawnionego podnoszonego w toku całego postępowania, do którego WSA się nie odniósł.
Jak wskazano wyżej, zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. uznano za usprawiedliwiony.
Przypomnieć trzeba, że ustawodawca określił w tym przepisie niezbędne elementy uzasadnienia wyroku, tj. zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie, a jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, uzasadnienie powinno ponadto zawierać wskazania co do dalszego postępowania.
Jest zatem oczywiste, że uzasadnienie stanowi integralną część rozstrzygnięcia sądu administracyjnego, realizując szereg istotnych funkcji, zwłaszcza zaś funkcję przekonywania oraz kontroli trafności wydanego rozstrzygnięcia.
Zarówno orzecznictwo sądów administracyjnych jak i doktryna prawa jednomyślnie podkreśla, że tylko prawidłowo sporządzone uzasadnienie daje gwarancję, że przeprowadzona przez sąd kontrola zaskarżonego aktu administracyjnego rzeczywiście miała miejsce oraz że przeprowadzone przez ten sąd postępowanie odpowiadało przepisom prawa. Uzasadnienie wyroku, pełniąc dwie podstawowe funkcje, powinno zatem pozwalać na precyzyjną i kompletną ocenę środka odwoławczego przez Naczelny Sąd Administracyjny. Z jednej strony pozwala bowiem na odtworzenie procesu myślowego, jaki towarzyszył sądowi pierwszej instancji przy podejmowaniu rozstrzygnięcia, z drugiej zaś, pozwala na ocenę, czy przesłanki rozstrzygnięcia, na których oparł się sąd pierwszej instancji, są w realiach sprawy uzasadnione, zwłaszcza zaś, czy zostało wyjaśnione w sposób dostateczny zastosowanie norm prawa materialnego lub procesowego w określonej sytuacji faktycznej i prawnej, przyjętej za podstawę orzekania.
Z art. 141 § 4 p.p.s.a. wynika m.in. obowiązek zwięzłego przedstawienia stanu faktycznego, który obejmuje nie tylko przytoczenie ustaleń dokonanych przez organ, ale także ich ocenę pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że sąd pierwszej instancji nie może ograniczyć się jedynie do potwierdzenia tego, co ustalił organ albo jakie twierdzenia formułuje strona, lecz powinien wskazać, które z tych ustaleń w zakresie stanu faktycznego przyjął, a które odrzucił i na jakiej podstawie. Uzasadnienie wyroku zawierające jedynie opis poszczególnych elementów stanu faktycznego, bez wskazania, w jakim zakresie zostały przyjęte przez sąd i dlaczego, nie spełnia wymogów art. 141 § 4 p.p.s.a.
Uzasadnienie wyroku powinno również zawierać podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie, co z kolei oznacza, że sąd administracyjny nie może ograniczyć się jedynie do powołania mających zastosowanie w sprawie norm prawnych, ale powinien wskazać na proces ustalania ich brzmienia czy znaczenia, doniosłość dla spraw oraz musi dokonać subsumcji tych norm do ustalonego stanu faktycznego. Przy czym nie chodzi o jakikolwiek stan faktyczny, lecz ustalony w danej sprawie zgodnie z prawem (por. uchwała 7 sędziów NSA z 15 lutego 2010 r. sygn. akt II FPS 8/09). Podnieść również należy, że wskazanie i wyjaśnienie podstawy prawnej rozstrzygnięcia obejmuje odniesienie się do kwestii prawnych wynikających z zarzutów skarżącego, ale także każdej innej strony, która brała udział w postępowaniu. Z treści uzasadnienia wyroku powinna więc wynikać zarówno analiza zarzutów skargi, skonfrontowanych z ustaleniami organu i materiałem dowodowym sprawy. W ten sam sposób powinny również zostać ocenione wszystkie istotne wypowiedzi uczestników danego postępowania (por. wyrok NSA z 13 lutego 2008 r. sygn. akt I FSK 195/07 oraz z 28 września 2011 r. sygn. akt II OSK 1457/11).
Przechodząc tym samym na grunt niniejszej sprawy należy przypomnieć, że WSA zarzucił organowi przedwczesne wydanie decyzji, wobec nieustalenia wszystkich istotnych dla rozstrzygnięcia okoliczności. Organ miał więc niewyczerpująco zebrać i rozpatrzyć materiał dowodowy, nie podjąć wszystkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i nieprawidłowo uzasadnić decyzję.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego to WSA przedwcześnie orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji, bez dokonania wystarczająco pogłębionej analizy stanowiska organu. Sąd pierwszej instancji bazuje w zasadzie na tym, co wskazał w skardze wnioskodawca, czyniąc nierozwinięte szerzej założenia i nie odnosząc się do prezentowanego przez uprawnionego stanowiska m.in. w pismach z dnia 17 lipca i 7 sierpnia 2020 r.
Tymczasem jak wynika z zaskarżonej decyzji, Urząd Patentowy nie orzekł w zarzucony mu przez WSA, "gołosłowny" sposób, tj. bez wyjaśnienia zajętego stanowiska czy też oceny zakresu towarów w warunkach "kompletnego oderwania" od realiów i praktyk rynkowych obrotu odzieżą, czy też bez wskazania, dlaczego zebrane dowody dawały podstawę do uznania używania znaku. Wręcz przeciwnie, analiza wypowiedzi organu wskazuje, że wprawdzie syntetycznie, ale w wystarczająco precyzyjny sposób wyjaśnił, dlaczego, pomimo bardzo obszernie zastrzeżonego zakresu towarów dla zgłoszonego znaku, Urząd uważa że rodzaje odzieży wskazane we wniosku o wygaszenie uznać należało za mieszczące się w jego zakresie. Wyjaśnił także na jakiej podstawie uważa, że uprawniony wykazał, że udowodnił używanie znaku względem tej właśnie kategorii odzieży. Ponadto, w sposób wyraźny wskazał, z jakich powodów uznaje, że odzież rowerowa, przeciwdeszczowa i termiczna mieści się w szeroko ujętym wykazie towarów dla spornego znaku, przez co jej używanie rzeczywiście miało miejsce. Wyjaśniono także powód uwzględnienia odzieży rowerowej, przeciwdeszczowej i termicznej jako mieszczącej się wśród towarów objętych znakiem. Inna sprawa, w jaki sposób ocenę to należało ocenić z merytorycznego punktu widzenia.
Należy zauważyć, że zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd pierwszej instancji wadliwie, bo bez szerszego wyjaśnienia powodów takiego działania, przyjął za wnioskującym o wygaszenie znaku, że odzież rowerowa, przeciwdeszczowa i termiczna to odzież zawsze bardzo wysoce wyspecjalizowana, co należy rozumieć jako odzież profesjonalną, przeznaczoną wyłącznie do celu, jaki wynika z jej nazwy (czyli tylko na rower, tylko na deszcz, tylko na niekorzystne temperaturowo warunki pogodowe - zwłaszcza bardzo niskie temperatury). Doprowadziło to do wniosku o jej wysokiej odrębności, a przez to do stwierdzenia braku zbadania dowodów na używanie spornego znaku w tym zakresie.
Naczelny Sąd Administracyjny wskazuje w tym miejscu na wyrok Sądu Pierwszej Instancji z 13 lutego 2007 r. w sprawie o sygn. akt T-256/04 Mundipharma AG przeciwko OHIM, w którym stwierdzono, że "w przypadku, gdy znak towarowy został zarejestrowany dla kategorii towarów lub usług, która jest na tyle szeroka, aby można było wyróżnić w jej ramach kilka podkategorii mogących występować niezależnie od siebie, (...) dowód rzeczywistego używania znaku towarowego dla części tych towarów lub usług zapewnia ochronę jedynie dla tej lub tych podkategorii, do których należą towary lub usługi, w odniesieniu do których znak towarowy był faktycznie używany". Dopiero więc "jeżeli znak towarowy został zarejestrowany dla towarów lub usług zdefiniowanych w sposób na tyle precyzyjny, że dokonanie istotnych podziałów wewnątrz danej kategorii nie jest możliwe, wtedy (...) dowód rzeczywistego używania znaku towarowego dla wspomnianych towarów lub usług bezwzględnie obejmuje całą tę kategorię."
Z powyższego wynika, że podmiot który zarejestrował znak w sposób bardzo szeroki z punktu widzenia towarów lub usług (tak jest w sprawie niniejszej jeżeli chodzi o zastrzeżone stosunkowo szeroko towary w klasie odzież), musi się liczyć z tym, że jeżeli wobec tych towarów da się wyraźnie i naturalnie wyodrębnić określone grupy, to dowód używania znaku musi zostać przeprowadzony dla wszystkich z nich. Tyle tylko, że istotne jest, aby określone grupy dało się właśnie w sposób racjonalny i wyraźny wyodrębnić, co kontestuje Urząd Patentowy wskazując na szerokie znaczenie pojęć "odzież rowerowa, przeciwdeszczowa i termiczna", która niekoniecznie jest wykorzystywana tylko przez profesjonalistów. WSA zdaje się natomiast nie dostrzegać tej kwestii, bazując na w istocie pobieżnie poczynionym założeniu, że wymienione w wykazie klasy 25 towary tworzą jej podgrupy, pomimo kwestionowania takiego stanowiska przez stronę uprawnioną do znaku, nie bez racji wskazującą na informacyjny charakter klasyfikacji nicejskiej.
Pomocny w ponownym postępowaniu może się zatem okazać wyrok Sądu Pierwszej Instancji z 14 lipca 2005 r. sygn. akt T-126/03 tzw. sprawa Aladin, w którym wskazano, że "w przypadku gdy znak towarowy został zarejestrowany dla kategorii towarów lub usług wystarczająco szerokiej, aby można było wyróżnić w jej ramach kilka podkategorii mogących występować niezależnie od siebie, dowód rzeczywistego używania znaku towarowego dla części tych towarów lub usług zapewnia, na potrzeby postępowania w sprawie sprzeciwu, ochronę jedynie dla tej lub tych podkategorii, do których należą towary lub usługi, w odniesieniu do których znak towarowy był faktycznie wykorzystywany. Natomiast jeżeli znak towarowy został zarejestrowany dla towarów lub usług zdefiniowanych w sposób na tyle precyzyjny i ograniczony, że dokonanie istotnych podziałów wewnątrz danej kategorii nie jest możliwe, wtedy, dla celów postępowania w sprawie sprzeciwu, dowód rzeczywistego używania znaku towarowego dla wspomnianych towarów lub usług bezwzględnie obejmuje całą tę kategorię." Jak dalej wskazano w tym orzeczeniu "o ile pojęcie częściowego używania zmierza do niezastrzegania znaków towarowych, które nie były używane dla kategorii danych towarów, o tyle nie może ono skutkować pozbawieniem właściciela wcześniejszego znaku towarowego wszelkiej ochrony dla towarów, które nie będąc całkowicie identyczne z tymi, dla których może on dowieść rzeczywistego używania, nie są od nich wyraźnie odmienne i należą do tej samej grupy, która nie może zostać podzielona inaczej niż arbitralnie. W tym względzie właściciel znaku towarowego praktycznie nie ma możliwości przedstawienia dowodu używania tego znaku dla wszystkich możliwych wariantów towarów, których dotyczy rejestracja. W konsekwencji pojęcia część towarów lub usług nie można rozumieć jako wszystkich gospodarczych odmian podobnych towarów lub usług, ale wyłącznie jako towary lub usługi wystarczająco odmienne, aby mogły stanowić spójne kategorie lub podkategorie."
W związku z powyższym za niewyjaśnione dostatecznie przez WSA należy traktować stanowisko, z którego w sposób jednoznaczny wynika, że wszystkie towary wymienione w klasie 25 klasyfikacji nicejskiej tworzą, niejako automatycznie, odrębne od siebie podkategorie. Stanowisko w tym zakresie nie zostało w żaden szerszy sposób umotywowane i bazuje na twierdzeniach skargi, tym bardziej, że nie dokonano nawet przeglądu wykazu towarów klasy 25 "odzież, obuwie, nakrycia głowy", z którego wynika szereg pozycji powielonych jak i bardzo do siebie zbliżonych. W istocie nie wiadomo więc na jakiej podstawie WSA przyjął tak jednoznaczne twierdzenie, że wykaz towarów danej klasy z klasyfikacji nicejskiej tworzy jego podkategorie.
Co równie istotne, w wyroku WSA brak jest odniesienia się do sposobu rozumowania organu, co do zakresu pojęć użytych we wniosku o wygaszenie prawa ochronnego, co jest istotnym mankamentem kontrolowanego rozstrzygnięcia. Pomimo wskazanego już, syntetycznego wyjaśnienia przez organ tych kwestii, przedstawia on sposób rozumowania i postrzegania towarów zastrzeżonych dla spornego znaku, co daje się ocenić z punktu widzenia meritum sprawy. W istocie więc nie jest wiadome na jakiej podstawie WSA przyjął, że "odzież rowerowa, przeciwdeszczowa i termiczna" to odzież wyłącznie wyspecjalizowana, dla profesjonalistów, przez co stanowi odrębną podkategorię w ramach odzieży z tworzyw naturalnych i sztucznych, dla której zastrzeżony jest sporny znak.
Urząd Patentowy dostrzega, że towary zarejestrowane dla znaku tj. odzież z tworzyw naturalnych i sztucznych, zostały ujęte w sposób bardzo szeroki. Nie w tym tkwi jednak problem występujący w niniejszej sprawie. Organ zauważa bowiem, że bardzo szerokie zakresowo są także pojęcia "odzieży rowerowej", "odzieży przeciwdeszczowej" i "odzieży termicznej". Argumentacja w tym zakresie zwraca więc wyraźnie uwagę, że w skład tych pojęć nie wchodzi tylko i wyłącznie odzież wysoce wyspecjalizowana, profesjonalna, przeznaczona tylko dla osób wyczynowo uprawiających sport, co mogłoby świadczyć o jej odrębności. Czy też odzież np. tylko na deszcz. W tym przypadku organ podał także, co odróżnia odzież profesjonalną. W konsekwencji odzież z tworzyw naturalnych i sztucznych może być uznana za odzież rowerową, termiczną lub przeciwdeszczową (istotne są materiały, z których została wyprodukowana oraz krój). Organ podkreślił także, że tego rodzaju towary są dostępne dla ogółu odbiorców i oferuje je większość sklepów z odzieżą. To dało z kolei asumpt dla stwierdzenia, że wykaz spornego znaku nie obejmował towarów wyłącznie dla profesjonalistów, zatem nie jest prawidłowe sztuczne ograniczanie ich zakresu do tej tylko grupy odbiorców i tworzenie odrębnej podkategorii.
Niestety żadne z powyższych twierdzeń organu nie zostało ocenione przez WSA w sposób kompleksowy. Ponadto, nie dokonano oceny tego stanowiska w kontekście zebranych w sprawie dowodów, mogących być może uzasadniać twierdzenia organu. Przykładowo wskazać bowiem należy na dowody zgromadzone chociażby na kartach 510, 512, 524, czy 527 akt administracyjnych, które przedstawiają odzież oferowaną przez uprawnionego. Odzież ta zarówno wyglądem, krojem, funkcjami oraz użytymi materiałami może uzasadniać stanowisko organu. Podkreślić przy tym należy w szczególności znajdujące się na odzieży oznaczenia typu "WATER REPELLENT", "COLD PROOF", "BREATHABLE" czy "WIND PROOF" wskazujące odpowiednio na wodoodporność, ochronę przed chłodem, oddychalność czy też wiatroszczelność. Cechy te niewątpliwie są przydatne i kluczowe w przypadku "odzieży rowerowej, przeciwdeszczowej, czy termicznej" i muszą zostać rozważone.
WSA żadnej z tych kwestii nie ocenił, poprzestając na ogólnym zarzuceniu organowi braku wyjaśnienia istoty sprawy. Wymagać to jednak będzie poszerzonej oceny w ponownym postępowaniu. Tym bardziej, że wnioskodawca również przedstawił szereg dowodów (np. zrzuty witryn internetowych), mających wskazywać na odzież rowerową, przeciwdeszczową czy termiczną. Ich ogólny przegląd wskazuje na wysoki stopień specjalizacji tego rodzaju odzieży, którą jako przykład powołuje wnioskodawca i co świadczy zarazem w jaki sposób i przez pryzmat jakich cech (odzież profesjonalna) ocenia on "odzież rowerową, przeciwdeszczową i termiczną". Oceny i zestawienia będzie zatem wymagać kwestia jak rozumieć pojęcie "odzieży rowerowej", "odzieży przeciwdeszczowej" czy też "odzieży termicznej". Niewątpliwie należałoby przy tego rodzaju ocenie uwzględnić różnorodność funkcji odzieży jako takiej czyli że jeden rodzaj odzieży może służyć różnym celom już tylko z tej przyczyny, że jest wykonany z określonych materiałów lub w sposób odpowiedni skrojony. WSA zarzucając organowi "kompletne oderwanie" oceny od realiów i praktyk rynkowych sprzedaży odzieży w zasadzie w ogóle nie wskazał, dlaczego ta ocena jest "oderwana", zwłaszcza że organ przecież wyraźnie powiedział, że odzież rowerowa, przeciwdeszczowa i termiczna jest jego zdaniem dostępna dla ogółu odbiorców w większości sklepów z odzieżą, jest więc powszechna. Jak również wynika z dowodów przedstawionych przez wnioskodawcę np. wydruki rowerów, które oferuje ta spółka pod marką K., osobą korzystającą (użytkującą rower miejski) wcale nie jest profesjonalista (ubrany w strój kolarski),lecz osoba ubrana zwyczajnie (casualowo), korzystająca z roweru do codziennego użytku.
WSA rozważy więc czy "odzież rowerowa", "odzież termiczna" i "odzież przeciwdeszczowa" może być stosowana tylko i wyłącznie przez profesjonalistów, przez co sama odzież tego rodzaju ma być także wyspecjalizowana (tylko do tego celu), czy też są to w realiach sprawy pojęcia szersze zakresowo.
WSA wyjaśni również jak rozumie rolę klasyfikacji nicejskiej, zwłaszcza wykazu towarów przypisanego do każdej z klas. Wyraźnego stanowiska wymagać będzie także to, skąd wynika twierdzenie, że każda pozycja wykazu tworzy odrębną podkategorię. Klasyfikacja nicejska, jako międzynarodowy system kategoryzowania towarów i usług, służy ułatwieniu procesu rejestracji znaków towarowych, gdyż dzięki podziałowi na klasy, łatwiejsze jest zidentyfikowanie i zarejestrowanie znaków. System klasyfikacji nicejskiej odgrywa jednak nie tylko rolę porządkującą. Ma on znaczenie przy ustalaniu wykładni przepisów, które określają funkcje znaku towarowego i wyznaczają zakres jego ochrony, poprzez sprecyzowany wykaz towarów przypisanych do znaków, który wszak nie musi być w pełni zgodny z wykazem towarowym przypisanym do danej klasy klasyfikacji nicejskiej (chodzi o zgodność funkcjonalną). Rejestrując znak w danej klasie nie jest więc wymagane posługiwanie się dokładnie takimi samymi określeniami jak użyte w wykazie towarów.
W konsekwencji za zasadne uznano naruszenia procesowe nr I.1 i I.2 skargi kasacyjnej, podnoszące brak wyjaśnienia powodów uchylenia zaskarżonej decyzji.
VII.
Z uwagi na stwierdzone powyżej naruszenie przez WSA przepisów postępowania, w szczególności niedostateczne wyjaśnienie przyczyn uchylenia decyzji w kontekście wyraźnie sformułowanego stanowiska organu, zestawionego z zebranymi w sprawie dowodami, możliwość oceny zarzutów prawa materialnego jest ograniczona. Mogą one bowiem zostać ocenione jedynie przez pryzmat stwierdzonego naruszenia procesowego, w szczególności zaś tego na jakie okoliczności materialnoprawne należy w ponownym postępowaniu zwrócić szczególną uwagę z punktu widzenia przepisów prawa materialnego.
W tym kontekście, odnosząc się do zarzutów naruszenia art. 169 ust. 1 pkt 1 pwp (poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie), wyjaśnienia ze strony WSA wymagać będzie wskazana wcześniej rola i samodzielność poszczególnych pozycji z alfabetycznego wykazu towarów dla danej klasy klasyfikacji nicejskiej w kontekście towarów wskazanych we wniosku o wygaszenie znaku, jak i zakresu towarowego, dla którego znak sporny został zastrzeżony. W powyższe wpisują się zarzuty nr II.2.a oraz II.4 skargi kasacyjnej, których istota dotyczy także oceny roli klasyfikacji nicejskiej.
Za niezasadny uznać należało natomiast zarzut nr II.2.b skargi kasacyjnej. WSA wskazując na art. 171 pwp nie przesądził bowiem, że znajdzie on zastosowanie. Wskazał, że organ, po dokonaniu ustaleń, powinien rozważyć możliwość jego zastosowania. Jego zastosowanie zależne jest zaś od ustalenia czy wykazano używanie znaku dla kategorii odzieży wskazanej we wniosku. Strona w istocie wskazuje jednak na niewłaściwe zastosowanie art. 171 pwp zakładając, że używanie znaku wykazano. Kwestie te oceni jednak w pierwszej kolejności WSA.
Nie jest zasadny materialnoprawny zarzut nr II.3 skargi kasacyjnej, wskazujący na naruszenie art. 169 ust. 1 pkt 2 pwp, "poprzez jego błędną wykładnię, na skutek błędnego ustalenia jego treści, poprzez przyjęcie, że przepis ten zobowiązuje do wykazania interesu prawnego w żądaniu wygaśnięcia prawa". Zarzut ten funkcjonalnie łączy się zarzutami procesowymi nr I.1.b.iii oraz I.2.a skargi kasacyjnej, podnoszącymi w istocie brak rzetelnej kontroli zaskarżonej decyzji oraz analizy argumentacji organu, poprzez przywołanie przez WSA art. 169 ust. 2 pwp w wersji nieobowiązującej.
Po pierwsze, jak wynika z analizy uzasadnienia środka odwoławczego, co zostało także potwierdzone przez pełnomocnika strony skarżącej kasacyjnie na rozprawie, intencją autora omawianego zarzutu było wskazanie na naruszenie art. 169 ust. 2 pwp (określającego podmiot uprawniony do żądania stwierdzenia wygaśnięcia praw do znaku towarowego) nie zaś na art. 169 ust. 1 pkt 2 pwp (zawierającego przesłankę takiego wygaszenia). Jest to oczywista omyłka strony.
Po drugie, jakkolwiek słusznie strona wskazuje, że WSA błędnie powołał poprzednie brzmienie art. 169 ust. 2 pwp, wskazując, że nieużywanie znaku otwiera możliwość dla innych podmiotów, mających w tym interes prawny, do żądania stwierdzenia wygaśnięcia prawa ochronnego, to jednak omyłka w tym zakresie (wiązanie możliwości wnioskowania o wygaszenie znaku z interesem prawnym, w sytuacji gdy w stanie faktycznym sprawy nie ma już takiego wymogu), nie ma jakiegokolwiek znaczenia z punktu widzenia zarówno praw strony skarżącej kasacyjnie (to nie ona jest podmiotem wnoszącym o unieważnienie, a uprawnionym, zwalczającym taki wniosek), jak również poza błędnym wskazaniem na tę przesłankę, WSA ani jej szerzej nie analizuje, ani też nie uzależnia dalszego biegu sprawy, od jej spełnienia.
W tej sytuacji oba wskazane zarzuty są nieuzasadnione.
VIII.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny orzekł o uchyleniu zaskarżonego wyroku i przekazaniu sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania na zasadzie art. 185 § 1 p.p.s.a.
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 203 pkt 2 i art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 11 ust. 2 pkt 1 i § 11 ust. 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28 kwietnia 2017 r. w sprawie opłat za czynności rzeczników patentowych (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 1431 ze zm.).Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI