II GSK 515/18

Naczelny Sąd Administracyjny2018-09-21
NSAbudowlaneŚredniansa
prawo geologiczne i górniczekoncesja na wydobyciestudium uwarunkowańplanowanie przestrzenneuzgodnieniekruszywoNSAskarga kasacyjna

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną dotyczącą odmowy uzgodnienia koncesji na wydobywanie kruszywa, uznając, że planowana działalność naruszała ustalenia studium uwarunkowań przestrzennych gminy.

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej A. A. od wyroku WSA w Łodzi, który oddalił jego skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego odmawiające uzgodnienia koncesji na wydobywanie kruszywa. Głównym zarzutem było naruszenie przepisów Prawa geologicznego i górniczego oraz ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Sąd administracyjny uznał, że planowana działalność wydobywcza była sprzeczna z ustaleniami studium uwarunkowań przestrzennych gminy, które przeznaczały teren pod intensywne rolnictwo. NSA oddalił skargę, podkreślając odrębność procedury uzgodnienia koncesji od procedury zmiany studium.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną A. A. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, który utrzymał w mocy postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego odmawiające uzgodnienia koncesji na wydobywanie kruszywa naturalnego ze złoża "M.". Skarżący argumentował, że organy administracji błędnie zinterpretowały przepisy Prawa geologicznego i górniczego oraz ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a także naruszyły zasady postępowania administracyjnego. Kluczowym elementem sporu była sprzeczność planowanej działalności wydobywczej z ustaleniami studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy, które przeznaczały sporny teren pod rolniczą przestrzeń produkcyjną. Sąd pierwszej instancji oraz NSA uznali, że brak jest podstaw do pozytywnego uzgodnienia koncesji, jeśli planowana działalność narusza sposób wykorzystania nieruchomości określony w studium. NSA podkreślił, że upływ terminu na aktualizację studium i ujawnienie w nim udokumentowanego złoża nie zwalnia organów z obowiązku badania zgodności planowanej działalności z obowiązującymi ustaleniami studium, ani nie nakłada obowiązku wydania koncesji. Sąd oddalił skargę kasacyjną, uznając, że organy administracji prawidłowo odmówiły uzgodnienia, a WSA trafnie ocenił legalność zaskarżonego postanowienia.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, odmowa uzgodnienia jest zasadna, ponieważ kryterium uzgodnienia jest nienaruszenie zamierzoną działalnością sposobu korzystania z nieruchomości ustalonego w studium.

Uzasadnienie

NSA podkreślił, że zgodność planowanej działalności z ustaleniami studium jest kluczowym kryterium uzgodnienia koncesji na wydobywanie kopalin. W przypadku sprzeczności, organ ma obowiązek odmówić uzgodnienia, nawet jeśli istnieją inne kwestie proceduralne, takie jak upływ terminu na aktualizację studium.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (26)

Główne

p.g.g. art. 7 § ust. 2

Ustawa z dnia 9 czerwca 2011 r. Prawo geologiczne i górnicze

W przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, podejmowanie i wykonywanie działalności jest dopuszczalne tylko wówczas, jeżeli nie naruszy ona sposobu wykorzystywania nieruchomości ustalonego w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy oraz w odrębnych przepisach.

p.g.g. art. 21 § ust. 1 pkt 2

Ustawa z dnia 9 czerwca 2011 r. Prawo geologiczne i górnicze

Działalność w zakresie wydobywania kopalin ze złóż może być wykonywana po uzyskaniu koncesji.

p.g.g. art. 23 § ust. 2a pkt 1

Ustawa z dnia 9 czerwca 2011 r. Prawo geologiczne i górnicze

Udzielenie koncesji na wydobywanie kopalin ze złóż wymaga uzgodnienia z wójtem (burmistrzem, prezydentem miasta) właściwym ze względu na miejsce wykonywania zamierzonej działalności.

p.g.g. art. 23 § ust. 2a pkt 2

Ustawa z dnia 9 czerwca 2011 r. Prawo geologiczne i górnicze

Kryterium uzgodnienia jest nienaruszenie zamierzoną działalnością przeznaczenia lub sposobu korzystania z nieruchomości określonego w sposób przewidziany w art. 7.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 174 § pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 174 § pkt 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

p.g.g. art. 95 § ust. 2

Ustawa z dnia 9 czerwca 2011 r. Prawo geologiczne i górnicze

W terminie do 2 lat od dnia zatwierdzenia dokumentacji geologicznej obszar udokumentowanego złoża kopaliny obowiązkowo wprowadza się do studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy.

p.g.g. art. 96 § ust. 1

Ustawa z dnia 9 czerwca 2011 r. Prawo geologiczne i górnicze

Przewiduje możliwość wydania zarządzenia zastępczego w przypadku niewykonania przez gminę obowiązku wprowadzenia złoża do studium.

k.p.a. art. 8

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie uczestników do władzy publicznej.

k.p.a. art. 9

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych oraz udzielania niezbędnych wyjaśnień i wskazówek.

k.p.a. art. 106 § § 5

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 144

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 153

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zasada związania sądu oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania wyrażonymi w orzeczeniu sądu.

p.p.s.a. art. 176 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 176 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 182 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.p.z.p. art. 9

Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

u.p.z.p. art. 10

Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

u.p.z.p. art. 11

Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

u.p.z.p. art. 12

Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

u.p.z.p. art. 13

Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Argumenty

Skuteczne argumenty

Planowana działalność wydobywcza naruszała sposób wykorzystania nieruchomości określony w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy. Zgodność z ustaleniami studium jest kluczowym kryterium uzgodnienia koncesji na wydobywanie kopalin.

Odrzucone argumenty

Upływ terminu na aktualizację studium i ujawnienie złoża nakładał obowiązek pozytywnego rozpatrzenia wniosku o koncesję. Naruszenie zasad ogólnych postępowania administracyjnego (art. 8 i 9 k.p.a.) poprzez odmowę uzgodnienia, gdy organy nie zaktualizowały studium w ustawowym terminie. Niewłaściwe zastosowanie art. 153 p.p.s.a. przez WSA, który powinien odstąpić od wcześniejszego związania, mimo upływu terminu na zmianę studium.

Godne uwagi sformułowania

kwestia uzgodnienia udzielenia koncesji na wydobywanie kopaliny i kwestia wprowadzenia zmian do treści Studium, to dwa odrębne zagadnienia brak jest podstaw do pozytywnego uzgodnienia zamierzonej działalności skarżącego nie ma żadnego znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy

Skład orzekający

Dorota Dąbek

przewodniczący sprawozdawca

Mirosław Trzecki

sędzia

Urszula Wilk

sędzia del. WSA

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących uzgodnienia koncesji na wydobywanie kopalin w kontekście zgodności ze studium uwarunkowań przestrzennych oraz skutków braku aktualizacji studium."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i sprzeczności z ustaleniami studium.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia kolizji interesów inwestycyjnych z planowaniem przestrzennym i ochroną terenów rolnych, co jest istotne dla prawników specjalizujących się w prawie administracyjnym i górniczym.

Koncesja na wydobycie kruszywa odrzucona. Sąd: Studium przestrzenne ważniejsze niż interes inwestora.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II GSK 515/18 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2018-09-21
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2018-02-27
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Dorota Dąbek /przewodniczący sprawozdawca/
Mirosław Trzecki
Urszula Wilk
Symbol z opisem
6060 Poszukiwanie, rozpoznawanie i wydobywanie kopalin
Hasła tematyczne
Prawo geologiczne i górnicze
Sygn. powiązane
III SA/Łd 562/17 - Wyrok WSA w Łodzi z 2017-10-31
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2016 poz 1131
art. 7 ust. 2, art. 21 ust. 1 pkt 2, art. 23 ust. 2a pkt 1, art. 95, art. 96, art. 104
Ustawa z dnia 9 czerwca 2011 r. Prawo geologiczne i górnicze - tekst jedn.
Dz.U. 2016 poz 23
art. 9
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Dorota Dąbek (spr.) Sędzia NSA Mirosław Trzecki Sędzia del. WSA Urszula Wilk po rozpoznaniu w dniu 21 września 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej A. A. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 31 października 2017 r., sygn. akt III SA/Łd 562/17 w sprawie ze skargi A. A. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w A. z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie uzgodnienia udzielenia koncesji na wydobywanie kopaliny ze złoża oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, objętym skargą kasacyjną wyrokiem z 31 października 2017 r., sygn. akt III SA/Łd 562/17, oddalił skargę A. A. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w A. (dalej: SKO) z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie uzgodnienia udzielenia koncesji na wydobywanie kopaliny ze złoża.
Sąd pierwszej instancji orzekał w następującym stanie faktycznym i prawnym.
W związku ze złożonym w dniu [...] grudnia 2016 r. wnioskiem A. A. (dalej: strona, skarżący) o wydanie koncesji na wydobywanie kruszywa naturalnego /piasku/ ze złoża "M." położonego w miejscowości M., Gmina W., pow. S., w obrębie działek oznaczonych nr ew. 273, 274, 275, Marszałek Województwa Łódzkiego w dniu [...] lutego 2017 r., na podstawie art. 23 ust. 2a pkt 1 ustawy z 9 czerwca 2011 r. Prawo geologiczne i górnicze (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r. poz. 1131 ze zm.; w skrócie: p.g.g.), zwrócił się do Burmistrza Gminy i Miasta W. (dalej: organ I instancji), o zajęcie stanowiska w ww. sprawie i wydanie stosownego uzgodnienia w trybie przewidzianym w art. 106 § 5 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r. poz. 23 ze zm.; w skrócie: k.p.a.).
Postanowieniem z dnia [...] marca 2017 r. organ I instancji odmówił uzgodnienia projektu koncesji wskazując, iż ww. działki, zgodnie z obowiązującym Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania Gminy W. (w skrócie: Studium), nie znajdują się na terenie przeznaczonym pod eksploatację kruszywa. Są to tereny rolne z przewagą gleb chronionych II- IV klasy bonitacyjnej.
W odwołaniu strona podniosła, iż po raz trzeci próbuje uzyskać koncesję, jednak tym razem organy administracji znalazły się w nowej sytuacji prawnej, albowiem upłynął dwuletni termin, w którym obowiązkiem gminy było zaktualizowanie studium i ujawnienie w nim wszystkich znanych i udokumentowanych kopalin. Niezachowanie tego terminu nakłada na Wojewodę Łódzkiego bezwzględny obowiązek wydania rozstrzygnięcia zastępczego, o jakim mowa w art. 96 ust. 1 w zw. z art. 95 ust. 2 u.g.g.
Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2017 r. SKO, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 k.p.a. oraz art. 23 ust. 2a pkt 1 w zw. z art. 7 ust. 2 p.g.g., utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że działalność polegająca na wydobyciu kruszywa jest niezgodna z ustalonym w Studium sposobem wykorzystywania ww. działek. Organ przypomniał ponadto, że WSA w Łodzi wyrokiem z 10 czerwca 2016 r., sygn. III SA/Łd 249/16, oddalił skargę A. A. na postanowienie SKO w A. z dnia [...] lutego 2016 r., utrzymujące w mocy decyzję Burmistrza Gminy i Miasta W. z dnia [...] czerwca 2016 r., w przedmiocie uzgodnienia udzielenia przez Marszałka Województwa Łódzkiego koncesji na wydobywanie kopaliny ze złoża "M.". W wyroku tym WSA podkreślił, że teren złoża "M." położony jest na obszarze zakwalifikowanym przez studium jako obszar rolniczej przestrzeni produkcyjnej, na którym nie przewiduje się działalności polegającej na eksploatacji kruszywa naturalnego.
Organ odwoławczy stwierdził, że skoro dla opisanych działek nie został uchwalony miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, to w myśl art. 7 ust. 1 i 2 p.g.g., przy uzgodnieniu koncesji należy ocenić, czy zamierzona działalność nie będzie naruszała sposobu korzystania z nieruchomości ustalonego w studium oraz w odrębnych przepisach. W opinii SKO, skoro Gmina nadal nie zmodyfikowała zapisów studium, nie jest możliwe uznanie, że zamierzona przez skarżącego działalność będzie zgodna z art. 7 p.g.g. Natomiast samo uwzględnienie w studium występowania złoża nie oznacza automatycznie obowiązku uwzględnienia wniosku koncesyjnego, konieczna jest bowiem zmiana zapisu studium dotycząca przeznaczenia terenu, na którym występuje złoże. Kolegium zaznaczyło, że nie może, bez wyjścia poza zakres swoich kompetencji, wypowiadać się w przedmiocie prawidłowości trybu i zakresu uchwalania przez Gminę zmian w studium, kontrola działalności uchwałodawczej gmin pozostaje bowiem poza jego właściwością.
Organ nie uwzględnił również wniosku strony o ponowne przeprowadzenie rozprawy administracyjnej.
Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem strona wniosła skargę, w której domagała się uchylenia zaskarżonego postanowienia i przekazania sprawy organowi I instancji w celu ponownego rozpatrzenia oraz orzeczenia o kosztach postępowania według norm przepisanych. Ponadto skarżący, na podstawie art. 115 p.p.s.a., wniósł o przeprowadzenie postępowania mediacyjnego z udziałem Burmistrza Gminy i Miasta W..
W odpowiedzi na skargę SKO w A. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę strony, działając na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. 2017 r., poz. 1369 ze zm., w skrócie: p.p.s.a.).
WSA w Łodzi, wskazując na treść art. 153 p.p.s.a. podkreślił, że pomimo upływu ustawowego terminu, nie zostały zmienione zapisy Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy W., o których była mowa w wyroku tego Sądu z dnia 10 czerwca 2016r., sygn. akt III SA/Łd 249/16. Z treści Studium wynika, że teren złoża "M." położony jest na obszarze zakwalifikowanym jako obszar rolniczej przestrzeni produkcyjnej (Rozdział III, pkt 2.5. Studium) z uwzględnieniem kompleksów gleb o wysokiej II, III i IV klasie bonitacyjnej. Z przytoczonych uwarunkowań wynika, że na tym obszarze nie przewiduje się działalności polegającej na eksploatacji kruszywa naturalnego z uwagi na przewidywany rozwój intensywnego rolnictwa. W związku z powyższym, zamierzona przez skarżącego działalność narusza określony w Studium sposób wykorzystania ww. działek ewidencyjnych. Sąd podkreślił, że w sytuacji, gdy istnieje sprzeczność planowanej działalności skarżącego z zapisami studium, brak jest podstaw do pozytywnego uzgodnienia zamierzonej działalności skarżącego. Sąd I instancji stwierdził, że zmiana stanowiska reprezentowanego przez organ gminy w toku procedury uzgadniania koncesji na wydobywanie kopalin może nastąpić wyłącznie w przypadku zmiany tych postanowień w studium, które uniemożliwiają rozpatrzenie i rozstrzygnięcie sprawy po myśli skarżącego. Zmiana ta może nastąpić w ramach odrębnej procedury przewidzianej w przepisach ustawy z 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 778 z późn. zm.).
Odnosząc się do zarzutu skargi co do upływu dwuletniego terminu do zaktualizowania studium i ujawnienia w nim wszystkich znanych i udokumentowanych kopalin na podstawie art. 95 i art. 96 p.g.g., WSA wskazał, że złoże zostało udokumentowane w listopadzie 2014 r., a więc dwuletni termin upłynął w listopadzie 2016 r. Skarżący wystąpił do Wojewody Łódzkiego o wydanie zarządzenia zastępczego w trybie art. 96 ust. 1 p.g.g., jednak takie zarządzenie nie zostało wydane. Zdaniem Sądu I instancji fakt ten pozostaje bez wpływu na rozstrzygnięcie sprawy, ponieważ nie implikuje obowiązku uwzględniania wniosku koncesyjnego skarżącego.
Zdaniem WSA w sprawie nie zachodziła konieczność uzgodnienia interesów stron, a co za tym idzie, potrzeba przeprowadzenia rozprawy administracyjnej. Wniosek strony o przeprowadzenie rozprawy nie jest wiążący dla organu, a ponadto nie istnieje podstawa prawna do wezwania na rozprawę Wojewody Łódzkiego i Burmistrza Gminy i Miasta W..
W skardze kasacyjnej A. A. domagał się uchylenia zaskarżonego wyroku w całości i przekazania sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania oraz zasądzenia kosztów postępowania według norm przepisanych. Na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. wyrokowi WSA skarżący zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
1. art. 7 ust. 2 w zw. z art. 23 ust. 2a pkt 1 ustawy prawo geologiczne i górnicze poprzez jego błędną wykładnię skutkującą niewłaściwym zastosowaniem,
2. art. 95, art. 96 i art. 104 p.g.g. poprzez wyciągnięcie ujemnych konsekwencji wadliwego działania (niedziałania) organów gminy i wojewody dla strony,
3. art. 9, art. 10, art. 11, art. 12 i art. 13 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym poprzez ich niezastosowanie.
W związku z powyższymi zarzutami skarżący podniósł naruszenie zasad ogólnych postępowania administracyjnego wyrażonych w art. 8, a przede wszystkim art. 9 ustawy z 14 czerwca 1960 r. (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 267, aktualny tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 23 ze zm., w skrócie: k.p.a.). Skarżący zarzucił również obrazę art. 153 p.p.s.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie skutkujące przyjęciem związania, pomimo zmiany stanu prawnego na skutek zdarzenia prawnego – upływ czasu.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podano argumenty na poparcie powyższych zarzutów. Skarżący kasacyjnie przytoczył przykłady orzeczeń sądów administracyjnych oraz wojewodów dotyczące realizacji obowiązku ujawnienia złóż kopalin w treści miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz podkreślił, że według jego wiedzy zapisy w Studium nie były aktualizowane od 2006r., a błędne lub nieaktualne zapisy studium nie mogą mieć ujemnych konsekwencji dla strony. Skarżący wskazał również, że na podstawie art. 96 p.g.g. złożył wniosek do Wojewody Łódzkiego o wydanie rozstrzygnięcia nadzorczego, lecz uzyskał odpowiedź, że wpisanie złoża do Studium nie jest w jego ekonomicznym interesie. Skarżący kasacyjnie podkreślił, że uczynił wszystko, by móc rozpocząć eksploatację kruszywa, jednak organy samorządowe i wojewoda mu to utrudniają. Wskazał też, że w chwili pisania skargi kasacyjnej złoże M. XIII jest wpisane do Studium, nadal jednak burmistrz blokuje inwestycję.
W skardze kasacyjnej strona zawarła oświadczenie o zrzeczeniu się rozprawy na podstawie art. 182 § 2 p.p.s.a.
SKO w A. nie skorzystało z możliwości wniesienia odpowiedzi na skargę kasacyjną i nie żądało przeprowadzenia rozprawy.
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym, zgodnie z treścią art. 182 § 2 p.p.s.a. który przewiduje, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym, gdy strona, która ją wniosła, zrzekła się rozprawy, a pozostałe strony, w terminie czternastu dni od doręczenia skargi kasacyjnej, nie zażądały przeprowadzenia rozprawy.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod uwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie występują przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 p.p.s.a. Z tego względu Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpoznaniu sprawy związany był granicami skargi kasacyjnej. Granice te są wyznaczone wskazanymi w niej podstawami, którymi - zgodnie z art. 174 p.p.s.a. - może być naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.) albo naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.).
Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej polega na tym, że jest on władny badać naruszenie jedynie tych przepisów, które zostały wyraźnie wskazane przez stronę skarżącą i nie może we własnym zakresie konkretyzować zarzutów skargi kasacyjnej, uściślać ich ani w inny sposób korygować.
Konstrukcja wniesionej skargi kasacyjnej nie odpowiada w pełni opisanym powyżej wymogom. W skardze kasacyjnej powołano się na jedną z podstaw kasacyjnych, tj. art. 174 pkt 1 p.p.s.a. i sformułowano zarzuty określone jako materialne, wskazując art. 7 ust. 2 w zw. z art. 23 ust. 2a pkt 1, art. 95, art. 96 i art. 104 p.g.g. oraz art. 9-13 u.p.z.p., a następnie zarzucono – bez wyraźnego odwołania się do podstawy z art. 174 pkt 2 p.p.s.a., że w związku z tym zarzutami doszło do naruszenia zasad ogólnych postępowania administracyjnego wyrażonych w art. 8, a przede wszystkim 9 k.p.a. Nie wskazano wyraźnie podstawy kasacyjnej z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. i nie sprecyzowano konkretnych zarzutów dotyczących naruszenia przepisów postępowania, odwołując się jedynie do zasad ogólnych, ale nie uściślając na czym - w ocenie skarżącego kasacyjnie - to naruszenie polegało. Wadliwy jest też brak powiązania w skardze kasacyjnej zarzutów naruszenia przepisów kodeksu postępowania administracyjnego z naruszeniem przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Skarga kasacyjna jest środkiem prawnym służącym zaskarżaniu wyroków wojewódzkich sądów administracyjnych. Podstawą skargi kasacyjnej może być m.in. "naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy". Nie chodzi tutaj jednak o wszelkie naruszenia przepisów proceduralnych, ale o naruszenie przez wojewódzki sąd administracyjny konkretnych przepisów procedury sądowoadministracyjnej, uregulowanej przepisami Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, co oczywiście może się wiązać w sposób pośredni z zarzutami naruszenia stosowanej przez organ administracyjny procedury przewidzianej w k.p.a.. Powołanie przepisów procesowych w oderwaniu od będących podstawą zaskarżonego wyroku przepisów postępowania sądowego, nie może być uznane za spełniające przesłanki podstaw kasacyjnych, o których mowa w art. 174 pkt 2 p.p.s.a., gdyż przedmiotem kontroli w postępowaniu kasacyjnym, stosownie do treści art. 173 § 1 p.p.s.a., jest orzeczenie sądu.
Taka konstrukcja skargi kasacyjnej jest jej wadą formalną. Wprawdzie nie daje ona podstaw do odrzucenia tego środka prawnego, co wynika z treści uchwały NSA z dnia 26 października 2009 r., I OPS 10/09, ONSAiWSA nr 1/2010, poz. 1, jednak ogranicza zakres kontroli sprawowanej przez Sąd II instancji. Skarga kasacyjna jest profesjonalnym i sformalizowanym środkiem prawnym. Prawidłowe spełnienie wymogów formalnych przewidzianych w art. 176 § 1 i § 2 p.p.s.a. daje podstawę do pełnej oceny skarżonego wyroku z punktu widzenia zarzutów stawianych przez stronę. W rozpoznawanej sprawie - wobec niedostatków skargi kasacyjnej - te możliwości Naczelnego Sądu Administracyjnego są ograniczone, NSA nie może bowiem domniemywać kierunków i zakresu weryfikacji wyroku Sądu I instancji, jeżeli wprost nie wynika to z treści skargi kasacyjnej.
Mając na uwadze powyżej wskazany zakres dopuszczalnej kontroli zaskarżonego wyroku, ograniczony sformułowanymi w tej sprawie zarzutami skargi kasacyjnej, należy uznać, że skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.
Komplementarny charakter zarzutów naruszenia prawa materialnego, wskazanych w punktach 1 - 4 skargi kasacyjnej, uzasadnia ich łączne rozpoznanie.
Nie jest trafna ocena skarżącego kasacyjnie, że w rozpoznawanej sprawie doszło do błędnej wykładni skutkującej niewłaściwym zastosowaniem art. 7 ust. 2 w zw. z art. 23 ust. 2a pkt 1 p.g.g. oraz naruszenia art. 95, art. 96 i art. 104 p.g.g. poprzez wyciągnięcie dla strony ujemnych konsekwencji wadliwego działania (niedziałania) organów gminy i wojewody, a w konsekwencji niezastosowanie art. 9, 10, 11, 12, i 13 u.p.z.p. Naruszenia prawa przez organ w rozpoznawanej sprawie nietrafnie bowiem upatruje skarżący w tym, że odmówiono mu uzgodnienia udzielenia koncesji na wydobywanie kopaliny, pomimo bezskutecznego upływu terminu do zaktualizowania Studium poprzez wprowadzenie do niego udokumentowanego złoża kopaliny.
Prawidłowo wskazał organ w zaskarżonym postanowieniu i prawidłowo to stanowisko zaakceptował Sąd I instancji, że kwestia uzgodnienia udzielenia koncesji na wydobywanie kopaliny i kwestia wprowadzenia zmian do treści Studium, to dwa odrębne zagadnienia, podlegające kognicji różnych organów i prowadzone w różnej procedurze.
Zgodnie z treścią art. 21 ust.1 pkt. 2 p.g.g. działalność w zakresie wydobywania kopalin ze złóż może być wykonywana po uzyskaniu koncesji. W myśl art. 22 ust. 4 p.g.g. w zakresie nieokreślonym w ust. 1 i 2 koncesji na wydobywanie kopalin ze złóż udziela marszałek województwa. Z art. 23 ust. 2a p.g.g. zaś wynika, że w odniesieniu do działalności prowadzonej poza granicami obszarów morskich Rzeczypospolitej Polskiej udzielenie koncesji na wydobywanie kopalin ze złóż wymaga uzgodnienia z wójtem (burmistrzem, prezydentem miasta) właściwym ze względu na miejsce wykonywania zamierzonej działalności; kryterium uzgodnienia jest nienaruszanie zamierzoną działalnością przeznaczenia lub sposobu korzystania z nieruchomości określonego w sposób przewidziany w art. 7. W myśl zaś art. 7 podejmowanie i wykonywanie działalności określonej ustawą jest dozwolone tylko wówczas, jeżeli nie naruszy ona przeznaczenia nieruchomości określonego w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego oraz w odrębnych przepisach (art. 7 ust. 1 p.g.g.), w przypadku zaś braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego podejmowanie i wykonywanie działalności określonej ustawą jest dopuszczalne tylko wówczas, jeżeli nie naruszy ona sposobu wykorzystywania nieruchomości ustalonego w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy oraz w odrębnych przepisach (art. 7 ust. 2 p.g.g.).
Powyższa regulacja w sposób nie budzący wątpliwości wprowadza zatem zasadę, że udzielenie koncesji na wydobywanie kopalin ze złóż wymaga uzgodnienia z właściwym wójtem (burmistrzem, prezydentem miasta), a jedynym kryterium uzgodnienia jest nienaruszenie zamierzoną działalnością przeznaczenia lub sposobu korzystania z nieruchomości, określonego w sposób przewidziany w art. 7 p.g.g., a więc w przypadku gdy – tak jak w rozpoznawanej sprawie – nie ma dla danego obszaru miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, gdy nie naruszy ona sposobu wykorzystywania nieruchomości ustalonego w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego. Konieczna jest zatem zgodność planowanego przedsięwzięcia z założeniami studium.
Tymczasem w Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego dla gminy W. teren złoża "M." jest położony na obszarze rolniczej przestrzeni produkcyjnej, przeznaczonym do rozwoju intensywnego rolnictwa. A zatem planowana przez skarżącego kasacyjnie działalność polegająca na wydobywaniu kruszywa naturalnego ze złoża "M." na terenie działek nr 273, 274 i 275 w miejscowości M., obręb [...] M., gmina W., nie jest zgodna z treścią Studium, czego zresztą skarżący kasacyjnie nie kwestionuje. Ta niezgodność powoduje, że brak jest podstaw do pozytywnego uzgodnienia zamierzonej działalności skarżącego. Wobec istnienia sprzeczności zamierzonej działalności skarżącego z założeniami Studium, uzgodnienie projektu koncesji stanowiłoby naruszenie przepisu art. 23 ust. 2a pkt 2 w związku z art.7 ust. 2 ustawy Prawo geologiczne i górnicze.
Skarżący kasacyjnie, jak już o tym była mowa powyżej, nie kwestionuje tego, że zamierzona przez niego działalności nie jest zgodna ze Studium. Jego argumentacja zmierza bowiem do wykazania, że w tej sprawie powinno nastąpić pozytywne dla niego rozstrzygnięcie (tj. uzgodnienie) pomimo braku spełnienia wskazanego powyżej wymogu zgodności ze Studium z tego powodu, że upłynął okres dwuletni, który ustawodawca przewidział na ujawnienie w studium złóż kopaliny.
Ten pogląd skarżącego nie jest trafny. Przepis art. 95 ust. 2 p.g.g. przewiduje, że "W terminie do 2 lat od dnia zatwierdzenia dokumentacji geologicznej przez właściwy organ administracji geologicznej obszar udokumentowanego złoża kopaliny (...) obowiązkowo wprowadza się do studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy". Jednakże fakt, że złoże "M." zostało udokumentowane w listopadzie 2014r., a więc przewidziany w art. 95 ust. 2 p.g.g. dwuletni termin do wprowadzenia go do studium upłynął w listopadzie 2016r., a mimo to nie zostało ono zapisane w obowiązującym Studium, nie ma żadnego znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. Prawidłowa wykładnia i zastosowanie przytoczonych powyżej przepisów art. 23 ust. 2a pkt 2 w związku z art.7 ust. 2 ustawy Prawo geologiczne i górnicze zasadnie bowiem doprowadziła w tej sprawie organy do wniosku, że wobec braku zgodności planowanego wydobywania kopalin ze Studium, nie może dojść do uzgodnienia projektu decyzji w sprawie udzielania koncesji na wydobywanie kopaliny.
Dla rozstrzygnięcia tej sprawy nie ma też znaczenia to, że skarżący kasacyjnie wystąpił do Wojewody Łódzkiego o wydanie zarządzenia zastępczego w trybie art. 96 ust.1 p.g.g., skoro na dzień podejmowania zaskarżonego postanowienia nie zostało ono wydane i treść Studium nie uległa modyfikacji. Na marginesie wskazać należy, że samo uwzględnienie - na dzień sporządzania skargi kasacyjnej - złoża "M." w Studium, o czym wspomina w końcowej części uzasadnienia skargi kasacyjnej, także nie oznaczałoby automatycznie obowiązku uzgodnienia decyzji koncesyjnej, jeżeli równocześnie nie doszłoby do zmiany treści Studium dotyczącej przeznaczenia terenu, na którym występuje złoże "M.".
W konsekwencji, wobec niezasadności sformułowanych w skardze kasacyjnej zarzutów naruszenia prawa materialnego, za niezasadne uznać też należy zarzuty naruszenia zasad ogólnych przewidzianych w art. 8 i 9 k.p.a.
Z uzasadnienia skargi kasacyjnej zdaje się wynikać, że skarżący upatruje naruszenia tych przepisów w tym, że pomimo upływu wynikającego z art. 96 ust.1 p.g.g. terminu na wprowadzenie do studium udokumentowanego złoża kopaliny, organy tego obowiązku nie wykonały, a przez to skarżący ponosi ujemne konsekwencje prawne.
Przepis art. 9 k.p.a. przewiduje, że organy administracji publicznej są obowiązane do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego oraz że czuwają nad tym, aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa, i w tym celu udzielają im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek.
Skarżący kasacyjnie nie wyjaśnił, w czym konkretnie upatruje naruszenia wynikającej z art. 9 k.p.a. zasady informowania. Nie wskazał zatem o jakich okolicznościach faktycznych lub prawnych nie został on poinformowany przez organ w sprawie o uzgodnienie decyzji oraz jakich niezbędnych wyjaśnień lub wskazówek w tym postępowaniu organ skarżącemu nie udzielił, narażając go na szkodę z powodu nieznajomości prawa. Ten zarzut zatem, wobec całkowitego braku jego sprecyzowania w skardze kasacyjnej, nie mógł zostać uwzględniony.
Niezasadny jest też zarzut naruszenia zasady zaufania wynikającej z art. 8 k.p.a. Przepis ten w brzmieniu obowiązującym w dniu wydania zaskarżonego postanowienia przewidywał, że organy administracji publicznej prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego tak właśnie, to jest z zachowaniem wymogów tej zasady, było prowadzone w rozpoznawanej sprawie postępowanie, które zakończyło się wydaniem zgodnego z prawem materialnym i procesowym postanowienia odmawiającego uzgodnienia. Z naruszeniem tej zasady mielibyśmy do czynienia w tej sprawie wówczas, gdyby organ orzekł sprzecznie z obowiązującymi przepisami prawa materialnego i udzielił zgody, pomimo sprzeczności planowanego przedsięwzięcia ze Studium. Skarżący bezpodstawnie identyfikuje niniejsze postępowanie z postępowaniem dotyczącym wprowadzania zmian do Studium, które znajduje się poza zakresem tej sprawy i jest w kognicji zupełnie innych organów (rady gminy, a nie wójta) oraz podlega zupełnie innej procedurze. Niedopełnienie obowiązku przez właściwy organ w postaci zmiany Studium nie może w rozpoznawanej sprawie, z powołaniem się na zasadę zaufania do organów państwa, doprowadzić do wydania postanowienia pozytywnego dla skarżącego, spowodowałoby bowiem rozstrzygnięcie merytoryczne organu sprzeczne z obowiązującą regulacją prawną, a więc z naruszeniem zasady legalności. Doszłoby zatem wówczas do naruszenia prawa, a więc do złamania fundamentalnej dla administracji zasady praworządności i legalności, co równocześnie oznaczałoby także naruszenie zasady zaufania do organu.
Nie może też przynieść oczekiwanego przez skarżącego rezultatu zarzut naruszenia przez Sąd I instancji art. 153 p.p.s.a. Skarżący upatruje tego naruszenia w tym, że Sąd I instancji powinien był odstąpić od poglądu wyrażonego we wcześniejszym wyroku, ponieważ upłynął przewidziany w ustawie termin na wprowadzenie zmian do Studium. Podkreślenia wymaga, że przewidziana w art. 153 p.p.s.a. zasada związania zawartą w orzeczeniu sądu oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania, nie mogła mieć wprost zastosowania w rozpoznawanej sprawie, znajduje ona bowiem wprost zastosowanie do przypadków, w których sąd uchyla zaskarżony akt i sprawa wraca do ponownego rozpoznania przed organami administracyjnymi. W niniejszym przypadku natomiast WSA w Łodzi wyrokiem z dnia 10 czerwca 2016r., sygn. akt III SA/Łd 249/16, oddalił skargę. Rozpoznawana sprawa jest nową, odrębną sprawą od tej rozstrzygniętej we wskazanym wyroku, zainicjowaną nowym wnioskiem, rozstrzygającą w nowym stanie prawnym - zmienionym na skutek upływu ustawowego okresu na wprowadzenie zmian w treści Studium - zagadnienie wpływu, jaki na ocenę wniosku skarżącego o uzgodnienie projektu decyzji w sprawie udzielenia koncesji na wydobywanie kopalin miał upływ terminu 2 lat na wprowadzenie do Studium obszaru udokumentowanego złoża kopaliny. Jak już o tym była mowa powyżej, w oparciu o wskazane powyżej argumenty, Sąd I instancji prawidłowo uznał, że bezskuteczny upływ tego terminu nie zmienił sytuacji prawnej skarżącego, skoro nie wprowadzono zmian w treści Studium, pomimo istnienia takiego ustawowego obowiązku.
Należy zatem uznać, że przeprowadzona przez Sąd ocena legalności zaskarżonego postanowienia została dokonana prawidłowo. Skoro niesporne w sprawie jest, że planowana działalność A. A. na działkach nr 273, 274 i 275 narusza sposób wykorzystania tych działek określony w Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego, to organy administracji zasadnie odmówiły uzgodnienia projektu decyzji koncesyjnej. Prawidłowo zatem rozpoznając sprawę Sąd nie stwierdził naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego mogących mieć wpływ na wynik sprawy.
Mając powyższe na uwadze, wobec uznania, że skarga kasacyjna nie została oparta na usprawiedliwionych podstawach, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł o jej oddaleniu, działając na podstawie art. 184 p.p.s.a..

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI