II GSK 481/25

II GSK 481/25 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2025-08-06
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-03-13
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Karolina Kisielewicz-Sierakowska /sprawozdawca/
Małgorzata Rysz /przewodniczący/
Wojciech Kręcisz
Symbol z opisem
6030 Dopuszczenie pojazdu do ruchu
Hasła tematyczne
Ruch drogowy
Sygn. powiązane
III SA/Łd 388/24 - Wyrok WSA w Łodzi z 2024-11-13
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1047
art. 72 ust. 1 i 2 pkt 1 w zw. z art. 74 ust. 1 i ust. 2 pkt 1
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (t. j.)
Dz.U. 2024 poz 935
art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Rysz Sędzia NSA Wojciech Kręcisz Sędzia del. WSA Karolina Kisielewicz-Sierakowska (spr.) po rozpoznaniu w dniu 6 sierpnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 13 listopada 2024 r. sygn. akt III SA/Łd 388/24 w sprawie ze skargi M. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] marca 2024 r. nr [...] w przedmiocie zarejestrowania pojazdu oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z 13 listopada 2024 r. sygn. akt III SA/Łd 388/24 w sprawie ze skargi M.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia 19 marca 2024 r. (nr SKO.4121.25.2024) o odmowie zarejestrowania samochodu osobowego marki [...] o nr [...], na wniosek skarżącego, uchyli tę decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] z 6 lutego 2024 r. (nr DOM-SOK-VIII.5410.1019.2023.APe).
Z okoliczności faktycznych sprawy przyjętych przez Sąd I instancji za podstawę rozstrzygnięcia wynika, że w dniu 9 czerwca 2020 r. w Wydziale Praw Jazdy i Rejestracji Pojazdów Urzędu Miasta [...] na wniosek A. Sp. z o.o. został zarejestrowany czasowo z urzędu za nr rej. [...] samochód osobowy marki [...] o nr [...]. Na potwierdzenie dokonania rejestracji czasowej pojazdu Spółka otrzymała decyzję Prezydenta Miasta [...] o rejestracji czasowej pojazdu, pozwolenie czasowe oraz zalegalizowane tablice rejestracyjne [...] wraz z nalepką kontrolną.
Spółka, która nie odebrała spersonalizowanego dowodu rejestracyjnego tego samochodu, poinformowała organ rejestrujący o zbyciu pojazdu na rzecz S., na dowód czego przedstawiła fakturę z 19 maja 2023 r. potwierdzającą przeniesienie prawa własności samochodu.
Z uwagi na przeniesienie prawa własności pojazdu na nowego nabywcę, Prezydent Miasta [...] decyzją z 25 października 2023 r., wydaną na podstawie art. 72 ust. 1 i art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. z 2023 r., poz. 1047), dalej jako: "P.r.d.", odmówił jego zarejestrowania na wniosek A. sp. z o.o. z siedzibą w Ł.
W tych okolicznościach faktycznych i prawnych, M.S., w piśmie z 7 listopada 2023 r. zwrócił się do Prezydenta Miasta [...] o zarejestrowanie wymienionego pojazdu na terytorium RP.
Prezydent Miasta [...] decyzją z 6 lutego 2024 r, wydaną na podstawie art. 72 ust. 1 i art. 73 ust. 1e pkt 1 P.r.d. oraz § 2 ust. 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 sierpnia 2022 r. w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów, wymagań dla tablic rejestracyjnych oraz wzorów innych dokumentów związanych z rejestracją pojazdów (Dz.U. z 2022 r., poz. 1847 ze zm.), odmówił zarejestrowania samochodu osobowego marki [...] o nr [...] na wniosek i nazwisko skarżącego, a Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi po rozpoznaniu odwołania skarżącego od tej decyzji, decyzją z 19 marca 2024 r. utrzymało w mocy decyzję organu I Instancji.
Organ odwoławczy w uzasadnieniu decyzji podzielił stanowisko Prezydenta Miasta [...] że czasowa rejestracja pojazdu nie może być utożsamiana z rejestracją pojazdu, o której mowa w art. 72 P.r.d. i konsekwencji nie zwalniała skarżącego z obowiązku przedłożenia świadectwa w zgodności WE lub innego dokumentu, o którym mowa w art. 72 ust. 1 pkt 3 p.r.d. (termin ważności świadectwa homologacji typu WE pojazdu, które znajduje się w aktach pojazdu, w odniesieniu do obowiązujących norm emisji spalin w przypadku tego samochodu upłynął 31 grudnia 2020 r. - Euro 6 AM). Nieprzedłożenie przez skarżącego tego dokumentu jest przesłanką wydania decyzji o odmowie zarejestrowania pojazdu.
Zdaniem organów obu instancji, czasowa rejestracja pojazdu jest tylko prawnym narzędziem tymczasowego dopuszczenia do ruchu i umożliwia jedynie tymczasowe użytkowanie pojazdu w ruchu drogowym i to w ściśle określonym celu. Ponadto, po upływie ustawowego terminu czasowej rejestracji tablice rejestracyjne, co do zasady, zwraca się do organu rejestracyjnego, a pojazd należy uznać zna niedopuszczony do ruchu. Z tych względów, w przekonaniu organów, pozwolenia czasowego nie można utożsamiać z dowodem rejestracyjnym, chociaż oba dokumenty są dokumentami dopuszczającymi pojazd do ruchu, ale tylko dowód rejestracyjny potwierdza wydanie decyzji o zarejestrowaniu pojazdu oraz jest dokumentem stwierdzającym dopuszczenie zarejestrowanego pojazdu do ruchu na stałe.
Organ odwoławczy stwierdził jednocześnie, w odpowiedzi na argumentację strony skarżącej zawartą w odwołaniu i opartą o orzeczenie sądu administracyjnego zapadłe w sprawie podatkowej, że na gruncie prawa podatkowego dla omawianego zagadnienia stosuje się odmienne interpretacje, które nie mogą mieć prostego przełożenia na regulację z zakresu ruchu drogowego, której cele i założenia są zupełnie inne.
M.S. zaskarżył tę ostateczną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi. Skarżący podkreślił, że w sprawie nie mamy do czynienia z pojazdem fabrycznie nowym (a nawet uważanym za nowy), lecz używanym, który był uprzednio zarejestrowany w Polsce, przy czym na potrzeby interpretacji art. 72 P.r.d. ustawa nie rozróżnia rejestracji "stałej" od czasowej, dlatego nie wystąpiły przesłanki odmowy rejestracji pojazdu, określone w art. 73 ust. 1e pkt 1 P.r.d.
Zaskarżonym wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit a w zw. z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.), dalej jako: "p.p.s.a.", uchylił decyzję SKO w Łodzi oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] z 6 lutego 2024 r.
Zdaniem Sądu I instancji, zaprezentowana w decyzjach organów wykładnia przepisów prawa materialnego odnosząca się do pojęcia rejestracji pojazdu (pojazdu zarejestrowanego) jest błędna, ponieważ nieprawidłowo utożsamia ją wyłącznie z rejestracją stałą, podczas gdy pojęcie to powinno obejmować również rejestrację czasową.
WSA w Łodzi podał, że z punktu widzenia niniejszej sprawy kluczowe jest odwołanie się przede wszystkim do Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/858 z dnia 30 maja 2018 r. w sprawie homologacji i nadzoru rynku pojazdów silnikowych i ich przyczep oraz układów, komponentów i oddzielnych zespołów technicznych przeznaczonych do tych pojazdów, zmieniające rozporządzenie (WE) nr 715/2007 i (WE) nr 595/2009 oraz uchylające dyrektywę 2007/46/WE (Dz.U.UE.L.2018.151.1), które w art. 3 pkt 53 przewiduje, że pojęcie "rejestracja" oznacza administracyjne zezwolenie na dopuszczenie homologowanego pojazdu do ruchu drogowego, obejmujące identyfikację pojazdu i nadanie mu numeru seryjnego, znanego jako numer rejestracyjny, na stałe lub czasowo. Jednocześnie pkt 52 ww. przepisu wskazuje, że "dopuszczenie" oznacza pierwsze wykorzystanie w Unii pojazdu, układu, komponentu, oddzielnego zespołu technicznego, części lub wyposażenia zgodnie z ich przeznaczeniem. Prawodawca unijny jest jednocześnie konsekwentny w takim rozumieniu ww. pojęć, ponieważ takie samo sformułowanie występuje także na gruncie art. 3 pkt 38 i 40 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 167/2013 z dnia 5 lutego 2013 r. w sprawie homologacji i nadzoru rynku pojazdów rolniczych i leśnych (Dz.U.UE.L.2013.60.1), a co więcej w pkt 37 definiuje także pojęcie "nowego pojazdu", wskazując, że oznacza ono pojazd, który nigdy wcześniej nie był rejestrowany ani dopuszczony. Ponadto analogiczną regulację zawiera jeszcze Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 168/2013 z dnia 15 stycznia 2013 r. w sprawie homologacji i nadzoru rynku pojazdów dwu- lub trzykołowych oraz czterokołowców (Dz.U.UE.L.2013.60.52) w art. 3 pkt 52 i 53.
Zdaniem Sądu I instancji, za przyjęciem, że pod pojęciem pojazdu zarejestrowanego należy rozumieć pojazd nie tylko zarejestrowany na stałe, ale także czasowo, przemawiają także względy logiki oraz względy systemowe. Niezależnie bowiem od tego, jakim celom przyświeca każdy z rodzajów rejestracji, trudno zaprzeczyć temu, że konsekwencje każdej z nich – w tym także czasowej – pozostawiają trwały ślad w rejestrach i ewidencjach państwowych, pozwalając skutecznie identyfikować konkretny pojazd. Dowodem tego jest zresztą znajdujący się w aktach sprawy wydruk z centralnej państwowej bazy danych, wygenerowany 18 grudnia 2023 r., z którego jasno wynika historia pojazdu, w tym ujawniony jest również fakt jego pierwszej rejestracji w dniu 9 czerwca 2020 r. Choćby zatem z perspektywy wyrażonej w art. 8 k.p.a. zasady budzenia zaufania do organów władzy publicznej nie jest zasadne tłumaczenie zapisów tego dokumentu, na tle analizowanego stanu prawnego, w sposób inny niż uznający rejestrację czasową za rejestrację, o której mowa w art. 72 ust. 2 pkt 1 P.r.d. Ponadto, nie sposób pominąć treści art. 140mb P.r.d., z którego wynika, że kto będąc właścicielem pojazdu obowiązanym do złożenia wniosku o rejestrację pojazdu w określonym ustawą terminie, tego nie uczyni, podlega określonej tym przepisem karze pieniężnej. Przepis ten nie czyni dystynkcji w zakresie pojęcia rejestracji, a nie może ulegać wątpliwości, wobec odesłania w nim do art. 73aa dotyczącego obowiązku złożenia przez właściciela pojazdu wniosku rejestracyjnego, że od ryzyka nałożenia kary, o jakiej mowa w art. 140mb P.r.d., uwalnia właściciela pojazdu nie tylko rejestracja stała, ale także czasowa. Zastosowanie takiej wykładni prowadziłoby więc do zwolnienia skarżącego z obowiązku przedłożenia wraz z wnioskiem rejestracyjnym dokumentów, o jakich stanowi ust. 1 pkt 3 ww. przepisu. Co więcej, odwołanie się czy to wprost, czy posiłkowo do regulacji zawartych w prawie europejskim pozwala uniknąć dysonansu związanego z tym, że do pojazdu używanego, w sposób sztuczny i zasadnie niezrozumiały dla strony usiłuje się zastosować przepisy właściwe dla pojazdów nowych. Niewątpliwie także zaprezentowany w sprawie formalizm jest tym trudniejszy do zaakceptowania, że prowadzi do sytuacji, w której pojazd względnie nowy, którego historia jest znana i który był zarejestrowany czasowo, lecz nie doszło finalnie do jego stałej rejestracji, okazuje się niemożliwy do zarejestrowania, podczas gdy nie będzie z tym większego problemu w przypadku samochodu starego, sprowadzonego z zagranicy, niekoniecznie spełniającego bieżące normy emisyjne, jeśli tylko jego nabywca okaże organowi administracji dowód rejestracyjny takiego pojazdu.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi złożyło od wyroku WSA w Łodzi z 13 listopada 2024 r. sygn. akt III SA/Łd 388/24 skargę kasacyjną, zaskarżając go w całości.
Organ administracji zarzucił zaskarżonemu wyrokowi:
1. naruszenie prawa materialnego, tj.:
a) art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 roku poz. 1267) przez niewłaściwe zastosowanie, gdyż dokonano oceny dowolnej, która to nie przystaje do stanu prawnego i zebranego materiału dowodowego, co w konsekwencji doprowadziło do błędnej wykładni art. 72 ust. 2 pkt 1 w zw. z art. 74 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 P.r.d,
b) art. 72 ust. 2 pkt 1 w zw. z art. 74 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 P.r.d. przez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że czasowa rejestracja pojazdu jest równoznaczna z zarejestrowaniem pojazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej" w rozumieniu art. 72 ust. 2 pkt 1 w/w ustawy w sytuacji, gdy o czasowej rejestracji nie można utożsamiać z wydaniem dowodu rejestracyjnego co w niniejszej sprawie nie miało miejsca,
2. naruszenie przepisów postępowania, tj.:
a) art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w zw. z art. 72 ust. 2 pkt 1 w zw. z art. 74 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 P.r.d., bowiem istota niniejszej sprawy sprowadza się do błędnej wykładni prawa materialnego polegającą na przyjęciu, że czasowa rejestracja pojazdu jest równoznaczna z "zarejestrowaniem pojazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej" w rozumieniu art. 72 ust. 2 pkt 1 ustawy w sytuacji, gdy czasowej rejestracji nie można utożsamiać z wydaniem dowodu rejestracyjnego co w niniejszej sprawie nie miało miejsca,
b) art. 141 § 4 w związku z art. 153 p.p.s.a. przez przedstawienie oceny prawnej niespójnej i lakonicznej w zakresie własnych rozważań, brak oceny zebranego materiału dowodowego oraz ustalonego stanu faktycznego na dzień wydania zaskarżonej decyzji oraz brak wskazań co do dalszego prowadzenia postępowania w odniesieniu do stanu prawnego.
SKO w Łodzi wniosło o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i oddalenie skargi, ewentualnie uchylenie wyroku i przekazanie sprawy WSA w Łodzi do ponownego rozpatrzenia oraz zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego. Ponadto wniosła wniosło o rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej przedstawiono argumentację na poparcie zasadności zarzutów.
Skarżący nie skorzystał z uprawnienia do złożenia odpowiedzi na skargę kasacyjną.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna jest nieusprawiedliwiona.
Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, a mianowicie sytuacje enumeratywnie wymienione w § 2 tego przepisu. Skargę kasacyjną, w granicach której operuje Naczelny Sąd Administracyjny, zgodnie z art. 174 p.p.s.a., można oprzeć na podstawie naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie oraz na podstawie naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym podlega więc zasadzie dyspozycyjności i nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, lecz ogranicza się do rozpatrzenia poszczególnych zarzutów przedstawionych w skardze kasacyjnej w ramach wskazanych podstaw kasacyjnych. Istotą tego postępowania jest bowiem weryfikacja zgodności z prawem orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego oraz postępowania, które doprowadziło do jego wydania.
W rozpatrywanej sprawie spór prawny dotyczy oceny prawidłowości stanowiska Sądu I instancji, który kontrolując zgodność z prawem decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi o odmowie zarejestrowania pojazdu osobowego na wniosek skarżącego, stwierdził, że zaskarżona decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji zostały wydane z naruszeniem prawa materialnego, tj. art. 72 ust. 2 pkt 1 w zw. z art. 74 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 P.r.d.
Zdaniem WSA w Łodzi, wbrew zapatrywaniu organów obu instancji, z zawartego w art. 72 ust. 2 pkt 1 P.r.d. sformułowania, w którym mowa o zwolnieniu z obowiązku przedłożenia z wnioskiem o rejestrację pojazdu określonych dokumentów w przypadku samochodu, "który był już wcześniej zarejestrowany na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej", nie można wywodzić, że ta wcześniejsza rejestracja obejmuje wyłącznie rejestrację stałą. Zdaniem Sądu I instancji, zarówno czasowa, dokonana w trybie art. 74 ust. 2 pkt 1 P.r.d., jak i stała rejestracja samochodu osobowego na terytorium kraju oznacza, że samochód był wcześniej zarejestrowany na terytorium kraju.
NSA podziela to stanowisko Sądu I instancji i uznaje zarzut skargi kasacyjnej dotyczący błędnej wykładni art. 72 ust. 2 pkt 1 w zw. z art. 74 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 P.r.d. za nieusprawiedliwiony. Rzeczywiście przepisy ustawy P.r.d., jak i wydanego na jej podstawie rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 31 sierpnia 2022 r. w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów, wymagań dla tablic rejestracyjnych oraz wzorów innych dokumentów związanych z rejestracją pojazdów (Dz.U. z 2022 r., poz. 1847), które obowiązywało w dniu wydania zaskarżonej decyzji, posługują się pojęciami rejestracji czasowej i rejestracji (art. 72 i 74 ustawy, rozdział 2 i 3 rozporządzenia). Jedna i druga jest jednak rejestracją pojazdu, z którą wiążą się, stosownie do tego rozróżnienia, zróżnicowane wymagania i odmienne skutki prawne. Jeżeli jednak ustawa używa, tak jak w art. 72 ust. 1 pojęcia rejestracji nie przewidując odrębności w zakresie wymagań dotyczących rejestracji czasowej, to należałoby przyjąć, że ten przepis odnosi się w zasadzie również do rejestracji czasowej. Stanowisko to znajduje potwierdzenie w treści wspomnianego rozporządzenia Ministra Infrastruktury. Przepis § 17 ust. 2 rozporządzenia stanowi, że w przypadku czasowej rejestracji pojazdu z urzędu, o której mowa w art. 74 ust. 2 pkt 1 ustawy (z taką sytuacją mamy do czynienia w rozpatrywanej sprawie), są wymagane odpowiednio dokumenty takie jak dla wniosku o rejestrację pojazdu, z uwzględnieniem art. 74 ust. 2a-2d ustawy, a więc również dokumenty, o których mowa w art. 72 ust. 1 pkt 3. Jeżeli zatem zważyć, że świadectwo homologacji typu WE jest wymagane przy pierwszej rejestracji pojazdu na terytorium RP (art. 72 ust. 2 pkt 1 ustawy), w tym również rejestracji czasowej i zgodnie z tym obowiązkiem zostało złożone przy pierwszej, czasowej rejestracji pojazdu, to zwolnienie z tego obowiązku przewidziane w art. 72 ust. 2 pkt 1 ustawy odnosi się również do rejestracji poprzedzonej rejestracją czasową. Można dodać, że przy takim rozumieniu rejestracji, obejmującej również rejestrację czasową, kwestia aktualności świadectwa homologacji w chwili rejestracji pojazdu wcześniej zrejestrowanego czasowo staje się bezprzedmiotowa, o ile zmianie nie uległy istotne parametry techniczne, warunkujące wydanie świadectwa homologacji typu WE.
Podsumowując, zarówno rejestracja czasowa dokonana w trybie art. 74 ust. 2 pkt 1 P.r.d., jak i stała rejestracja samochodu na terytorium kraju oznacza, że samochód był wcześniej zarejestrowany na terytorium RP w rozumieniu art. 72 ust. 2 pkt 1 P.r.d. Okoliczność, że – jak podnosi organ w skardze kasacyjnej – "decyzja o rejestracji czasowej nie przekształca się z mocy prawa w decyzję o rejestracji bezterminowej, lecz wygasła po upływie okresu, na jaki mogła zostać wydana" nie zmienia tego stanu rzeczy.
Powyższa wykładnia znajduje również potwierdzenie w przepisach prawa europejskiego, na które powołał się sąd I instancji w zaskarżonym wyroku. W wymienionych przepisach rozporządzeń Parlamentu Europejskiego i Rady, "rejestracja" oznacza administracyjne zezwolenie na dopuszczenie homologowanego pojazdu do ruchu drogowego, obejmujące identyfikację pojazdu i nadanie numeru rejestracyjnego, na stałe lub czasowo.
Można dodać, że również w orzecznictwie sądowym wydanym w sprawach dotyczących odmowy zwrotu podatku akcyzowego od samochodów osobowych, sądy dokonując wykładni pojęcia "samochodu osobowego niezarejestrowanego wcześniej na terytorium kraju zgodnie z przepisami o ruchu drogowym" (art. 107 ust. 1 ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym), przyjmują, że przepis art. 72 ust. 1 P.r.d. odnosi się do każdej rejestracji, a więc również i do rejestracji czasowej pojazdu, o której mowa w art. 74 tej ustawy (por. wyroki NSA z: 18 maja 2011 r., sygn. akt I OSK 1168/10 , z 30 października 2014 r., sygn. akt I GSK 124/13 i z 21 grudnia 2017 r., sygn. akt I GSK 962/16, wyrok WSA w Warszawie z 27 maja 2025 r.sygn. akt III SA/Wa 137/25).
Należy zatem przyjąć, że art. 72 ust. 2 pkt 1 P.r.d., obejmuje wszystkie przypadki wcześniejszej rejestracji samochodu osobowego na terytorium kraju.
NSA nie uwzględnił pozostałych zarzutów sformułowanych w skardze kasacyjnej.
W zarzutach naruszenia przepisów postępowania, autor skargi kasacyjnej zarzucił Sądowi I instancji naruszenie art. 141 § 4 w związku z art. 153 p.p.s.a. poprzez przedstawienie oceny prawnej niespójnej i lakonicznej w zakresie własnych rozważań, brak oceny zebranego materiału dowodowego oraz ustalonego stanu faktycznego oraz brak wskazań co do dalszego prowadzenia postępowania w odniesieniu do stanu prawnego.
Odnosząc się do powyższych zarzutów przypomnieć należy, że w art. 141 § 4 p.p.s.a. ustawodawca określił niezbędne elementy uzasadnienia wyroku, czyli: zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, uzasadnienie powinno ponadto zawierać wskazania, co do dalszego postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny konsekwentnie przyjmuje w swym orzecznictwie, że naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. może stanowić samodzielną podstawę kasacyjną w dwóch przypadkach: po pierwsze, jeżeli uzasadnienie orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego nie zawiera stanowiska co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia, po drugie, gdy uzasadnienie zaskarżonego wyroku zostało sporządzone w sposób uniemożliwiający przeprowadzenie jego kontroli przez Naczelny Sąd Administracyjny (por. np. wyroki NSA z: 17 czerwca 2025 r., sygn. akt II GSK 138/25, z 24 czerwca 2025 r., sygn. akt II GSK 2631/21, z 29 lipca 2025 r., sygn. akt III OSK 774/22).
Zdaniem NSA, żadna z tych sytuacji nie wystąpiła w rozpatrywanej sprawie. Uzasadnienie zaskarżonego wyroku zawiera wszystkie elementy konstrukcyjne przewidziane w powołanym przepisie. WSA przedstawił w nim w szczególności stan faktyczny przyjęty za podstawę wyroku, wskazując, z jakich przyczyn - w jego ocenie - skarga skarżącego zasługiwała na uwzględnienie. Okoliczność natomiast, że autor skargi kasacyjnej nie podziela stanowiska Sądu I instancji, czy też jego ocena, że uzasadnienie wyroku jest niepełne i nieprzekonujące, nie stanowi skutecznej przesłanki uwzględnienia zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. Ponadto Sąd I instancji nie stosował art. 153 p.p.s.a., nie orzekał w warunkach związania innym prawomocnym wyrokiem i nie mógł naruszyć tego przepisu.
Organ wnoszący skargę kasacyjną zarzucił Sądowi I instancji naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w zw. z art. 72 ust. 2 pkt 1 w zw. z art. 74 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 P.r.d., stawiając ten zarzut zarówno jako naruszenie prawa materialnego jak i naruszenie przepisów postępowania. Zdaniem NSA tak sformułowany zarzut nie mógł odnieść oczekiwanego skutku jako zarzut w ramach podstawy kasacyjnej, o której mowa w art. 174 pkt 2 p.p.s.a., ponieważ dotyczy on błędnej wykładni art. 72 ust. 2 pkt 1 w zw. z art. 74 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 P.r.d., a nie naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W treści skargi kasacyjnej jej autor nie wskazał żadnego przepisu postępowania naruszonego przez sąd I instancji, a tym bardziej wpływu zarzucanego naruszenia na wynik sprawy (powiązał ten zarzut z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a.).
Autor skargi kasacyjnej zarzucił również Sądowi I instancji naruszenie art. 1 § 1 i § 2 p.u.s.a. przez jego niewłaściwe zastosowanie. Argumentował, że sąd pierwszej instancji dokonał dowolnej oceny, nieprzystającej do stanu prawnego i zebranego materiału dowodowego.
Tak sformułowany zarzut jest niezasadny. Przepis art. 1 § 1 i § 2 p.u.s.a. ma charakter ustrojowy, określa jedynie zakres i kryterium sądowej kontroli działalności organów administracji i jako taki co do zasady nie może stanowić samodzielnej podstawy kasacyjnej. Może być on skutecznie wskazany jako naruszenie w ramach drugiej podstawy kasacyjnej w powiązaniu z konkretnie oznaczonymi przepisami p.p.s.a. (por. np. wyroki NSA z: 11 maja 2012 r., sygn. akt I OSK 70/12, z 26 lutego 2009 r. sygn. akt II FSK 1660/07, z 11 marca 2009 r. sygn. akt II FSK 103/08, z 23 listopada 2010 r., sygn. akt I GSK 445/10; z 6 lipca 2011 r. sygn. akt II GSK 1185/11). Zatem do naruszenia tego przepisu mogłoby dojść jedynie w sytuacji, gdyby sąd pierwszej instancji nie dokonał kontroli stanowiącego przedmiot skargi aktu, zastosowałby inny rodzaj oceny niż zgodność z prawem odwołując się np. do zasad słuszności czy współżycia społecznego względnie wyszedłby poza zakres przedmiotowy postępowania sądowoadministracyjnego rozpoznając skargę na akt lub czynność niepoddane jego kognicji, ewentualnie zastosował środki ustawie nieznane (por. wyrok NSA z 5 lutego 2020 r., sygn. akt I OSK 2014/19). W niniejszej sprawie żadna z takich sytuacji nie zaistniała. Dodatkowo autor skargi kasacyjnej powiązał naruszenie wskazanych przepisów z pierwszą podstawą kasacyjną - naruszeniem przepisów prawa materialnego, a nie naruszeniem przepisów postępowania, co dodatkowo dyskwalifikuje postawiony zarzut kasacyjny.
Z tych wszystkich względów NSA oddalił skargę kasacyjną, na podstawie art. 184 p.p.s.a.
Naczelny Sąd Administracyjny zgodnie z dyspozycją art. 182 § 2 i 3 p.p.s.a. rozpoznał skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym, w składzie trzech sędziów, ponieważ skarżący kasacyjnie organ zrzekł się rozprawy, a skarżący, w terminie czternastu dni od doręczenia odpisu skargi kasacyjnej, nie zażądał przeprowadzenia rozprawy.