II GSK 473/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok WSA i oddalił skargę kasacyjną Głównego Inspektora Farmaceutycznego, uznając, że nie doszło do naruszenia zasady res iudicata, gdyż kary nałożono za reklamy różnych aptek.
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej Głównego Inspektora Farmaceutycznego od wyroku WSA w Warszawie, który uchylił decyzję GIF nakładającą karę pieniężną na P.G. za reklamę apteki. WSA uznał, że organ nie zbadał zarzutu skarżącego o wcześniejszym ukaraniu za ten sam czyn (res iudicata). NSA uchylił wyrok WSA, oddalił skargę i zasądził koszty. Sąd uznał, że zarzut res iudicata był bezzasadny, ponieważ kary dotyczyły reklam różnych aptek, mimo że należały do tego samego przedsiębiorcy.
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Głównego Inspektora Farmaceutycznego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który uchylił decyzję GIF nakładającą karę pieniężną na P.G. za reklamę apteki. Sąd pierwszej instancji uznał, że organ administracji naruszył przepisy postępowania, nie ustosunkowując się do zarzutu skarżącego o wcześniejszym ukaraniu za ten sam czyn (res iudicata). Naczelny Sąd Administracyjny, po analizie akt sprawy, uznał skargę kasacyjną organu za zasadną. Sąd stwierdził, że Wojewódzki Sąd Administracyjny błędnie uchylił decyzję GIF. NSA wykazał, że zarzut res iudicata podniesiony przez skarżącego był bezzasadny, ponieważ kary pieniężne zostały nałożone za reklamy różnych aptek, zlokalizowanych w różnych miejscowościach, mimo że należały do tego samego przedsiębiorcy. W związku z tym nie można było mówić o dwukrotnym karaniu za ten sam czyn. NSA uznał również, że zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania przez Sąd pierwszej instancji, w tym niezbadanie kwestii res iudicata oraz nieprzeprowadzenie dowodów uzupełniających, były uzasadnione. W konsekwencji, Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżony wyrok WSA i oddalił skargę, zasądzając jednocześnie od P.G. na rzecz Głównego Inspektora Farmaceutycznego koszty postępowania kasacyjnego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, Sąd pierwszej instancji błędnie uznał, że organ nie zbadał zarzutu res iudicata. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że kary nałożono za reklamy różnych aptek, co wyklucza zastosowanie zasady res iudicata.
Uzasadnienie
NSA wykazał, że mimo iż apteki należały do tego samego przedsiębiorcy, kary dotyczyły reklam różnych aptek zlokalizowanych w różnych miejscowościach, co oznaczało odrębne czyny i brak podstaw do zastosowania zasady res iudicata.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (10)
Główne
p.f. art. 94a § 1
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. Prawo farmaceutyczne
Przepis dotyczący zakazu reklamy apteki.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozstrzygnięcie sądu w przypadku nieuwzględnienia skargi.
k.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada prawdy obiektywnej.
k.p.a. art. 107 § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Wymogi uzasadnienia decyzji.
k.p.a. art. 138 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Rozstrzygnięcie organu odwoławczego - utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji.
k.p.a. art. 156 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji.
p.p.s.a. art. 106 § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Możliwość przeprowadzenia dowodów uzupełniających przez sąd.
p.p.s.a. art. 174
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawy skargi kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 183 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Granice rozpoznania sprawy przez NSA.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zarzuty naruszenia przepisów postępowania przez Sąd pierwszej instancji, w tym art. 145 § 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7 i 107 § 3 k.p.a. Zarzut naruszenia art. 106 § 3 p.p.s.a. przez Sąd pierwszej instancji.
Odrzucone argumenty
Zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c w związku z art. 151 p.p.s.a. przez Sąd pierwszej instancji (uznany za wadliwy konstrukcyjnie i procesowo bezskuteczny).
Godne uwagi sformułowania
Sąd pierwszej instancji nie kwestionował ustaleń organu i w całości zaakceptował jego stanowisko, że opublikowany w Gazecie [...] artykuł "[...]" stanowi reklamę apteki "[...]" we W. Niewątpliwie zgłoszenie zarzutu res iudicata wymaga od organu i Sądu szczególnej uwagi i wnikliwego zbadania, czy w stanie faktycznym sprawy występują przesłanki uzasadniające zastosowanie powyższej instytucji skutkujące nieważnością postępowania (art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a.). W ocenie NSA, zaskarżona decyzja GIF oraz decyzja GIF podana przez skarżącego w odwołaniu różnią się stanem faktycznym, bowiem odnoszą się do reklamowania – co prawda w tej samej gazecie – innych aptek, znajdujących się w różnych miejscowościach, należących do tego samego przedsiębiorcy. Co do zasady nie jest możliwe prowadzenie postępowania dowodowego przed sądem administracyjnym, który kontrolę legalności opiera na materiale dowodowym zgromadzonym w postępowaniu przed organem administracji wydającym zaskarżoną decyzję.
Skład orzekający
Małgorzata Rysz
przewodniczący
Mirosław Trzecki
sprawozdawca
Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja zasady res iudicata w kontekście postępowań administracyjnych dotyczących różnych, choć powiązanych podmiotowo, czynów. Zakres kontroli sądowej nad decyzjami administracyjnymi w sprawach o nałożenie kar pieniężnych."
Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznego stanu faktycznego związanego z reklamą aptek i karami pieniężnymi. Interpretacja zasady res iudicata może być szersza lub węższa w zależności od konkretnych przepisów i okoliczności.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa jest interesująca dla prawników procesowych i specjalistów od prawa farmaceutycznego ze względu na analizę zasady res iudicata i kontrolę sądową nad decyzjami administracyjnymi. Dla szerszej publiczności może być mniej angażująca.
“Czy kara za reklamę apteki może być podwójna? NSA rozstrzyga o zasadzie res iudicata.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII GSK 473/21 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2024-05-09 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2021-03-10 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz Małgorzata Rysz /przewodniczący/ Mirosław Trzecki /sprawozdawca/ Symbol z opisem 6203 Prowadzenie aptek i hurtowni farmaceutycznych Hasła tematyczne Ochrona zdrowia Sygn. powiązane VI SA/Wa 2606/19 - Wyrok WSA w Warszawie z 2020-07-24 Skarżony organ Inspektor Farmaceutyczny Treść wyniku Uchylono zaskarżony wyrok i oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2023 poz 1634 art. 106 par. 3, art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a i c, art. 151 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Dz.U. 2024 poz 572 art. 7, art. 107 par. 3, art. 138 par. 1 pkt 1, art. 156 par. 1 pkt 3 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.) Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Rysz Sędzia NSA Mirosław Trzecki (spr.) Sędzia del. WSA Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz Protokolant starszy asystent sędziego Dorota Onyśk po rozpoznaniu w dniu 9 maja 2024 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Głównego Inspektora Farmaceutycznego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 lipca 2020 r. sygn. akt VI SA/Wa 2606/19 w sprawie ze skargi P.G. na decyzję Głównego Inspektora Farmaceutycznego z dnia 27 września 2019 r. nr PR.61.14.2017.EF.3 w przedmiocie umorzenia postępowania w odniesieniu do uczestnika postępowania oraz nałożenie kary pieniężnej za prowadzenie reklamy apteki na skarżącego 1. uchyla zaskarżony wyrok i oddala skargę, 2. zasądza od P.G. na rzecz Głównego Inspektora Farmaceutycznego 1000 (tysiąc) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego. Uzasadnienie Wyrokiem z 24 lipca 2020 r., sygn. VI SA/Wa 2606/19, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po rozpoznaniu skargi P.G., uchylił decyzję Głównego Inspektora Farmaceutycznego z 27 czerwca 2019 r. w przedmiocie umorzenia postępowania w odniesieniu do uczestnika postępowania oraz nałożenia kary pieniężnej za prowadzenie reklamy apteki na skarżącego oraz zasądził zwrot kosztów postępowania sądowego. Sąd pierwszej instancji orzekał w następującym stanie sprawy: Pismem z 12 października 2016 r. Wielkopolska Okręgowa Izba Aptekarska wystąpiła do Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego w Poznaniu (dalej "WIF") o wszczęcie postępowania o naruszenie art. 94a ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. Prawo farmaceutyczne (Dz.U. z 2024 poz. 686; dalej: "p.f.") poprzez stosowanie niedozwolonej reklamy apteki ogólnodostępnej "Centrum Zdrowia" zlokalizowanej we W. p...]. WIF otrzymał zawiadomienie o artykule zamieszczonym w Gazecie [...] promującym apteki "[...]" we W. i S.. Postanowieniem z 28 października 2016 r. wszczęto postępowanie w sprawie naruszenia przez O. Sp.j. art. 94a p.f., tj. stosowanie niedozwolonej reklamy apteki ogólnodostępnej o nazwie "[...]" zlokalizowanej we W. [...] oraz w sprawie nałożenia kary pieniężnej za prowadzenie tej reklamy. P.G. (dalej "skarżący") został przesłuchany w charakterze świadka. Pismem z 18 maja 2017 r. WIF zawiadomił skarżącego o toczącym się postępowaniu. Decyzją z 31 sierpnia 2017 r. WIF: 1) umorzył postępowanie administracyjne dotyczące naruszenia przez przedsiębiorcę O. Spółka Jawna przepisów art. 94a ust. 1 p.f., tj. stosowanie niedozwolonej reklamy apteki ogólnodostępnej o nazwie "[...]" zlokalizowanej w miejscowości: W. [...]; 2) nałożył na przedsiębiorcę P.G., prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą [...], karę pieniężną w kwocie 5000 zł za promowanie w [...] 2016 r. ww. placówki ochrony zdrowia w Gazecie [...] poprzez bezpośrednie wskazanie w artykule zatytułowanym "[...]", że "Darmowe leki na receptę można odebrać m.in. w aptekach "[...]" we W.". Skarżący wniósł odwołanie od powyższej decyzji. Argumentował, że jako wydawca gazet lokalnych miał za zadanie napisanie i publikację zleconego artykułu. Zakwestionował interpretację o reklamowaniu konkretnej apteki. Tekst ten był jedynie promocją programu darmowych leków dla seniorów. Skarżący wskazał również, że decyzją z 30 sierpnia 2017 r. został już ukarany za ten sam czyn, na podstawie tych samych okoliczności. Decyzją z 27 września 2019 r. Główny Inspektor Farmaceutyczny (dalej: "organ") utrzymał w mocy powyższą decyzję. WSA w Warszawie uchylił powyższą decyzję. Zdaniem Sądu pierwszej instancji decyzja została obarczona wadą proceduralną przez naruszenie art. 7 oraz 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r., poz. 572; dalej "k.p.a.") poprzez nieustosunkowanie się do istotnego zarzutu skarżącego, że został on już ukarany za ten sam czyn, popełniony w tych samych okolicznościach faktycznych i prawnych. W odwołaniu skarżący podał sygnaturę i datę wydania decyzji w tym przedmiocie. Sąd pierwszej instancji stwierdził, że kwestia ta wymagała zbadania oraz ustosunkowania się w formie wydanego w sprawie rozstrzygnięcia. Skutkiem ewentualnego potwierdzenia się tego zarzutu byłoby bowiem stwierdzenie, że mamy do czynienia z res iudicata, a wszczęte ponownie w tych samych uwarunkowaniach faktycznych oraz prawnych postępowanie podlegałoby umorzeniu jako bezprzedmiotowe. W przeciwnym razie Sąd wskazał, że mogłoby dojść do przypadku uzasadniającego stwierdzenie nieważności decyzji, o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. Sąd doszedł jednak do wniosku o bezzasadności zarzutów skargi sprowadzających się do zanegowania reklamowego charakteru zakwestionowanego przez organy tekstu reklamowego oraz wysokości nałożonej kary. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł organ, zaskarżając orzeczenie w całości oraz wnosząc o jego uchylenie w całości i rozpoznanie skargi ewentualnie o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy Sądowi, który wydał orzeczenie, do ponownego rozpoznania, rozpoznanie sprawy na rozprawie, a także zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie przepisów postępowania – art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm.; dalej "p.p.s.a."): I. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 7 i 107 § 3 k.p.a. polegające na tym, że w wyniku niewłaściwej kontroli sądowoadministracyjnej Sąd pierwszej instancji uchylił decyzję organ z zarzutem niezbadania przez organ kwestii podniesionej przez skarżącego, a to wcześniejszego ukarania za ten sam czyn, popełniony w tych samych okolicznościach, podczas gdy organ nie dopuścił się naruszenia przepisów postępowania i zbadał przedmiotową kwestię; II. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c w związku z art. 151 p.p.s.a. poprzez uchylenie orzeczenia organu w sytuacji, gdy materiał dowodowy zebrany w sprawie wskazywał na zasadność oddalenia skargi przez Sąd; III. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. polegające na błędnym uznaniu Sądu pierwszej instancji, iż sprawa wymaga przeprowadzenia dodatkowych czynności dowodowych, podczas gdy dotychczasowy materiał dowodowy jest w przedmiotowej sprawie wystarczający; IV. art. 106 § 3 p.p.s.a. poprzez nieprzeprowadzenie dowodu z dokumentu w sytuacji, w której Sąd pierwszej instancji nie miał pewności, iż organ w istocie nie zbadał kwestii tożsamości przedmiotowej sprawy ze sprawą przywołaną w odwołaniu skarżącego, a wystąpienie do organu o przedłożenie decyzji zapadłej w przywołanej przez skarżącego sprawie było niezbędne do wyjaśnienia istotnej wątpliwości w sprawie i nie spowodowałoby nadmiernego przedłużenia postępowania. Organ wskazał, że powyższe naruszenia przepisów postępowania miały istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem doprowadziły do uchylenia odpowiadającej prawu i adekwatnej do zaistniałego w sprawie stanu faktycznego decyzji organu. Organ załączył do skargi kasacyjnej decyzję z 27 września 2019 r., nr PR.61.13.2017.EF.4 i wskazał, że ww. decyzja nie jest tożsama z zaskarżoną, w obu sprawach zostały wydane odrębne decyzje. W odpowiedzi na skargę kasacyjną skarżący wniósł o jej oddalenie i zasądzenie kosztów postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie należy wskazać, że zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie nie występują przesłanki enumeratywnie wymienione w § 2 tego przepisu. Z tego względu, Naczelny Sąd Administracyjny związany jest treścią art. 174 p.p.s.a., gdzie skargę kasacyjną można oprzeć na podstawie naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie oraz na podstawie naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zmiana lub rozszerzenie podstaw kasacyjnych ograniczone jest natomiast, określonym w art. 177 § 1 p.p.s.a. terminem do wniesienia skargi kasacyjnej. Rozwiązaniu temu towarzyszy równolegle uprawnienie strony postępowania do przytoczenia nowego uzasadnienia podstaw kasacyjnych sformułowanych w skardze. Wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym podlega więc zasadzie dyspozycyjności i nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, lecz ogranicza się do rozpatrzenia poszczególnych zarzutów przedstawionych w skardze kasacyjnej w ramach wskazanych podstaw kasacyjnych. Istotą tego postępowania jest bowiem weryfikacja zgodności z prawem orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego oraz postępowania, które doprowadziło do jego wydania. Rozpoznawana w niniejszej sprawie skarga kasacyjna ma usprawiedliwione podstawy, choć nie wszystkie podniesione w niej zarzuty były zasadne. Uwzględniając istotę sporu prawnego rozpatrywanej sprawy, NSA uznał, że komplementarny charakter zarzutów kasacyjnych uzasadnia, aby rozpatrzeć je łącznie. W skardze kasacyjnej sformułowano zarzuty naruszenia prawa procesowego. Podkreślenia przy tym wymaga, że argumentacja zawarta w uzasadnieniu skargi kasacyjnej została przedstawiona w taki sposób, że większość zarzutów skargi kasacyjnej pozostaje w związku funkcjonalnym, co wymaga ich łącznego rozpoznania. W ocenie NSA, zasadne są zarzuty naruszenia art. 145 § 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7 i 107 § 3 i art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. Powołany w zarzucie art. 7 k.p.a. przedstawia zasadę prawdy obiektywnej, której podstawowym założeniem jest, iż w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Zasada zawiera obowiązki organu prowadzącego postępowanie, odnoszące się w pełnym zakresie do tzw. decyzji uznaniowych, gdyż uprawnienie organu do wydawania takich decyzji nie zwalnia tegoż organu z obowiązku zgromadzenia i wszechstronnego zbadania materiału dowodowego i wydania decyzji o treści przekonywającej pod względem prawnym i faktycznym (M. Jaśkowska, M. Wilbrandt-Gotowicz, A. Wróbel, Komentarz aktualizowany do Kodeksu postępowania administracyjnego, LEX/el. 2024). W art. 107 § 3 k.p.a. wskazano zaś, że uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne – wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Zgodnie z treścią art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., organ odwoławczy wydaje decyzję, w której utrzymuje w mocy zaskarżoną decyzję. W orzecznictwie utrwalono pogląd, w którym zgodnie z art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. treść rozstrzygnięcia organu odwoławczego winny być wykładane ściśle, w związku z tym, "utrzymując w mocy decyzję organu pierwszej instancji, organ wskazuje, że po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego zasadne byłoby wydanie decyzji zbieżnej z decyzją organu pierwszej instancji. Nie zmienia to faktu, że nawet w takiej sytuacji nie może się on oprzeć wyłącznie na postępowaniu przeprowadzonym przez organ pierwszej instancji" (A. Cempura, A. Kasolik, Metodyka sporządzania pism procesowych w sprawach karnych, cywilnych, gospodarczych i administracyjnych, WKP 2022). Podkreślenia wymaga, że Sąd pierwszej instancji nie kwestionował ustaleń organu i w całości zaakceptował jego stanowisko, że opublikowany w Gazecie [...] artykuł "[...]" stanowi reklamę apteki "[...]" we W. Wyraził też pogląd w zakresie nałożonej na skarżącego kary pienieżnej z tytułu niedozwolonej reklamy apteki i jednoznacznie stwierdził, że kara w wysokości 5000 zł nie jest wygórowana, uwzględnia niekaralność skarżącego i zaprzestanie przez niego dalszego prowadzenia reklamy. Uznał również, że powyższa kara uwzględnia cel prewencyjny. Sąd pierwszej instancji, wydając zaskarżoną decyzję, zarzucił organowi jedynie nieustosunkowanie się do zarzutu skarżącego zawartego w odwołaniu, w którym podniósł, że został już ukarany za czyn opisany w decyzji organu pierwszej instancji, popełniony w tych samych okolicznościach faktycznych i prawnych. Niewątpliwie zgłoszenie zarzutu res iudicata wymaga od organu i Sądu szczególnej uwagi i wnikliwego zbadania, czy w stanie faktycznym sprawy występują przesłanki uzasadniające zastosowanie powyższej instytucji skutkujące nieważnością postępowania (art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a.). W świetle powyższego zasadniczą kwestią wymagającą wyjaśnienia jest zatem, czy skarżący został już uprzednio ukarany za opisany wyżej czyn polegający na reklamie apteki "[...]" zlokalizowanej we W. [...], za który w zaskarżonej decyzji wymierzono mu karę pieniężną w wysokości 5000 zł. Zauważyć należy, że Główny Inspektor Farmaceutyczny w postępowaniu odwoławczym weryfikował w tym samym czasie, tj. 27 września 2019 r., dwie odrębne decyzje Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego wydane 31 sierpnia 2017 r. toczące się w dwóch sprawach: w niniejszej sprawie znak: WIFPOP.85221.30.2016 dotyczącej reklamy apteki ogólnodostępnej "[...]" zlokalizowanej we W. [...] i w sprawie znak: WIFPOP.85221.29.2016, dotyczącej reklamy apteki ogólnodostępnej "[...]" zlokalizowanej w S., [...]. Oba postępowania prowadzone przed organami nadzoru farmaceutycznego nie zostały wszczęte w tym samym przedmiocie, a wydane decyzje nie dotyczyły tożsamych aptek. Apteki we W. i S. są prowadzone przez tego samego przedsiębiorcę, wobec tego obie decyzje wydane przez organ dotyczyły reklamy innych aptek, prowadzonych przez tego samego właściciela i za inne czyny. W sprawach tych zapadły dwie różne decyzje. W pierwszej sprawie GIF utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji, natomiast w drugiej uchylił w całości decyzję organu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Zgodzić należy się z GIF, że nie miał obowiązku zawierać w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji informacji o prowadzonym równolegle postępowaniu, które różniło się innym stanem faktycznym co do reklamy innej apteki. Treść obu decyzji znana była zarówno właścicielowi obu aptek, jak i autorowi publikacji prasowej zawierającej reklamę dwóch różnych aptek, gdyż zostały im doręczone. W ocenie NSA, zaskarżona decyzja GIF oraz decyzja GIF podana przez skarżącego w odwołaniu różnią się stanem faktycznym, bowiem odnoszą się do reklamowania – co prawda w tej samej gazecie – innych aptek, znajdujących się w różnych miejscowościach, należących do tego samego przedsiębiorcy. W związku z tym nie można uznać, aby wobec skarżącego zostały wszczęte dwa postępowania w tej samej sprawie i aby wymierzono w nich za ten sam czyn dwie kary. Nie ma zatem podstaw do przyjęcia, że zgłoszony w odwołaniu zarzut res iudicata zasługiwał na uwzględnienie. Podkreślenia wymaga, że skarżący w skardze nie zgłosił ponownie zarzutu res iudicata. Wnioskować zatem należy, że uczynił to, biorąc pod uwagę wydaną przez GIF w sprawie WIFPOP.85221.29.2016 decyzję o uchyleniu decyzji organu pierwszej instancji. W świetle wskazanych okoliczności przeprowadzenie dodatkowych czynności dowodowych wskazanych przez Sąd pierwszej instancji w zaskarżonej decyzji należy uznać za bezzasadne. Zdaniem NSA sposób, w jaki organ przeprowadził postępowanie w rozpoznawanej sprawie oraz w jaki zostało sporządzone uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie stanowi naruszenia przepisów art. 7 i 107 § 3 k.p.a., stąd też zarzut z pkt I i III petitum skargi kasacyjnej zasługuje na uwzględnienie. W odniesieniu do podniesionego w skardze kasacyjnej zarzutu procesowego z pkt II petitum skargi kasacyjnej stwierdzić należy, że jest on wadliwy konstrukcyjnie, a przez to procesowo bezskuteczny. Ogranicza się do wskazania jako naruszonych przepisów art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. w związku z art. 151 p.p.s.a. Autor skargi kasacyjnej nie wskazał postaci ich naruszenia. Analiza treści sformułowanych w skardze kasacyjnej zarzutów i skonfrontowanie ich z uzasadnieniem skargi kasacyjnej prowadzi do wniosku, że skarżący kasacyjnie – na podstawie tych nieprecyzyjnie sformułowanych zarzutów kasacyjnych – w istocie kwestionuje stanowisko Sądu pierwszej instancji w zakresie wadliwego zastosowania przepisów art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. i jednocześnie niezastosowania art. 151 p.p.s.a. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wielokrotnie podkreślano, że przepisy art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a i art. 151 p.p.s.a. mają charakter ogólny (blankietowy), wskazują one, jakie rozstrzygnięcie podejmuje sąd administracyjny w przypadku, gdy dochodzi do uchylenia zaskarżonego aktu w przypadku stwierdzenia uchybień w zakresie prawa materialnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a.) czy też w razie naruszenia przepisów postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.). Natomiast przepis art. 151 p.p.s.a. – jakie rozstrzygnięcie wydaje sąd w przypadku nieuwzględnienia skargi. Unormowania te dają zatem sądowi administracyjnemu kompetencję do podejmowania przewidzianego prawem rozstrzygnięcia. W orzecznictwie ugruntowany jest również pogląd, że naruszenie przepisów art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. i art. 151 p.p.s.a. nie może być samoistną podstawą skargi kasacyjnej (por. wyroki NSA z: 19 stycznia 2012 r., sygn. akt II OSK 2077/10, 4 marca 2014 r., sygn. akt II OSK 2387/12). Strona skarżąca kasacyjnie, chcąc powołać się na zarzut naruszenia tych przepisów, zobowiązana jest bezpośrednio powiązać omawiany zarzut z zarzutem naruszenia konkretnych przepisów, którym – jej zdaniem – sąd pierwszej instancji uchybił w toku rozpoznania sprawy. Naruszenie wymienionych przepisów jest zawsze następstwem uchybienia innym przepisom, czy to procesowym, czy też materialnym (por. wyrok NSA z 30 kwietnia 2015 r., sygn. akt I OSK 1701/14). Ocena, czy uchylenie zaskarżonego wyroku jest wadliwe i stanowi naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. przez jego zastosowanie oraz art. 151 p.p.s.a. przez jego błędne niezastosowanie możliwa jest zatem wtedy, gdy zostanie wykazane naruszenie konkretnych przepisów postępowania lub prawa materialnego, jednak w zarzucie wskazanym w pkt II petitum skargi kasacyjnej tego nie uczyniono. Wobec powyższego NSA uznał zarzut ten za pozbawiony uzasadnionych podstaw. Aprobaty Naczelnego Sądu Administracyjnego nie zyskał ostatni zarzut skargi kasacyjnej naruszenia art. 106 § 3 p.p.s.a. W myśl tego przepisu sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Zauważyć trzeba, że w omawianym przepisie ustawodawca ustanowił w postępowaniu przed sądem administracyjnym kompetencję do przeprowadzenia ograniczonego postępowania dowodowego. Naczelny Sąd Administracyjny podziela i uznaje za własny pogląd wyrażony w orzecznictwie prezentujący stanowisko, że co do zasady nie jest możliwe prowadzenie postępowania dowodowego przed sądem administracyjnym, który kontrolę legalności opiera na materiale dowodowym zgromadzonym w postępowaniu przed organem administracji wydającym zaskarżoną decyzję. Celem postępowania dowodowego, o którym mowa w art. 106 § 3 p.p.s.a., nie jest ponowne ustalenie stanu faktycznego w sprawie administracyjnej, lecz wyłącznie ocena, czy organy administracji ustaliły ten stan zgodnie z regułami procedury administracyjnej, a następnie, czy dokonały prawidłowej subsumcji ustalonego stanu faktycznego do dyspozycji określonych przepisów prawa materialnego (np. wyrok NSA z 13 grudnia 2023 r., sygn. akt III OSK 978/22), Dodać też należy, że dopuszczenie nowego dowodu jest uprawnieniem, a nie obowiązkiem sądu. Sąd pierwszej instancji w rozpoznawanej sprawie nie skorzystał z uprawnienia wynikającego z art. 106 § 3 p.p.s.a. i nie prowadził postępowania dowodowego w zakresie wynikającym z tego przepisu. Zauważyć trzeba, że żaden wniosek dowodowy nie był oferowany przez stronę postępowania. Ale nawet w sytuacji, gdyby dowód taki był oferowany przez stronę w postępowaniu sądowym, to jego nieprzeprowadzenie przez sąd nie może być oceniane jako naruszenie przepisu postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy (por. wyrok NSA z 4 czerwca 2007 r., sygn. akt I OSK 982/06 ). Twierdzenie skarżącego kasacyjnie, że w sytuacji powzięcia przez Sąd pierwszej instancji wątpliwości co do zarzutu res iudicata złożonemu przez skarżącego w odwołaniu ,Sąd ten z urzędu powinien w trybie art. 106 § 3 p.p.s.a. sam wyjaśnić tą wątpliwość i przeprowadzić uzupełniające postępowanie dowodowe zmierza w istocie do kwestionowania ustaleń faktycznych. Tymczasem w judykaturze i doktrynie jednolicie przyjmuje się, że w oparciu o zarzut naruszenia art. 106 § 3 p.p.s.a. nie można podważać ustaleń stanu faktycznego sprawy (por. uzasadnienie wyroku NSA z 9 marca 2007 r., sygn. akt I OSK 1026/06, Bogusław Dauter (w:) B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi", Kantor Zakamycze 2006, s. 244-245). Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 188 p.p.s.a. uchylił zaskarżony wyrok, a następnie rozpoznał skargę, uznając że podlega ona oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 203 pkt 2 p.p.s.a. w związku z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. a w związku z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a i § 2 pkt 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2023 r. poz. 1935 ze zm.). Na koszty te złożyły się uiszczony przez organ wpis od skargi kasacyjnej (100 zł) oraz wynagrodzenie pełnomocnika organu, który nie występował przed Sądem pierwszej instancji, za sporządzenie skargi kasacyjnej oraz za udział w rozprawie (900 zł).
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI