II GSK 418/22

Naczelny Sąd Administracyjny2025-09-09
NSAinneWysokansa
znak towarowyprawo własności przemysłowejzdolność odróżniającaslogan reklamowyUrząd Patentowy RPNSAochrona prawnaindywidualizacjaklasyfikacja towarów i usług

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną spółki A. Sp. z o.o. w W. od wyroku WSA w Warszawie, uznając, że słowno-graficzny znak towarowy "NAJ LEPSZA OFERTA na rynku" nie posiada dostatecznych znamion odróżniających i nie może być zarejestrowany.

Sprawa dotyczyła odmowy udzielenia prawa ochronnego na słowno-graficzny znak towarowy "NAJ LEPSZA OFERTA na rynku" zgłoszony przez A. Sp. z o.o. Urząd Patentowy RP oraz Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznali, że oznaczenie to ma charakter opisowy i reklamowy, nie posiada cech indywidualizujących konkretnego przedsiębiorcę ani jego towarów/usług. Skarga kasacyjna podnosiła zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego i procesowego, kwestionując ocenę zdolności odróżniającej znaku. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę, podzielając stanowisko niższych instancji.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną A. Sp. z o.o. w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który oddalił skargę spółki na decyzję Urzędu Patentowego RP. Urząd Patentowy odmówił udzielenia prawa ochronnego na słowno-graficzny znak towarowy "NAJ LEPSZA OFERTA na rynku", uznając go za pozbawiony dostatecznych znamion odróżniających, mający charakter sloganu reklamowego i opisowy. Sąd I instancji podtrzymał to stanowisko. Skarżąca kasacyjnie zarzucała naruszenie przepisów prawa materialnego, w tym art. 129 ust. 1 pkt 2 Prawa własności przemysłowej, poprzez błędną wykładnię pojęcia zdolności odróżniającej, oraz naruszenie przepisów postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę kasacyjną za nieuzasadnioną. Sąd podkreślił, że znak towarowy musi umożliwiać identyfikację towarów jako pochodzących z określonego przedsiębiorstwa. W przypadku sloganu reklamowego, takiego jak "NAJ LEPSZA OFERTA na rynku", jego rejestracja nie jest wykluczona, ale musi on posiadać cechy odróżniające, a nie być jedynie ogólnym hasłem reklamowym. Sąd analizował orzecznictwo TSUE i NSA, wskazując, że nawet slogan może być znakiem towarowym, jeśli jest postrzegany jako wskazanie pochodzenia handlowego. Jednakże w tym konkretnym przypadku, oznaczenie "NAJ LEPSZA OFERTA na rynku" zostało uznane za pozbawione cech odróżniających, nie posiadało elementów aluzyjnych ani gry słownej, a jego postać graficzna była standardowa. W związku z tym, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, oznaczenie to nie posiada dostatecznych znamion odróżniających, ponieważ ma charakter opisowy i reklamowy, nie indywidualizuje konkretnego przedsiębiorcy ani jego towarów/usług.

Uzasadnienie

Znak towarowy musi umożliwiać identyfikację towarów jako pochodzących z określonego przedsiębiorstwa. Slogan reklamowy może być znakiem towarowym, ale musi posiadać cechy odróżniające, a nie być jedynie ogólnym hasłem. "NAJ LEPSZA OFERTA na rynku" jest powszechnie stosowanym zwrotem reklamowym, pozbawionym elementów aluzyjnych czy gry słownej, a jego postać graficzna jest standardowa, co nie nadaje mu zdolności odróżniającej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (10)

Główne

p.w.p. art. 129 § 1

Ustawa z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej

Nie udziela się praw ochronnych na oznaczenia, które nie mają dostatecznych znamion odróżniających. Badanie zdolności odróżniającej następuje in concreto i jest powiązane z orzecznictwem TSUE.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 141 § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów, stanowisk stron, podstawę prawną i jej wyjaśnienie. Wadliwość uzasadnienia może być podstawą uwzględnienia skargi kasacyjnej, jeśli uniemożliwia kontrolę instancyjną.

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd uwzględnia skargę w przypadku naruszenia prawa materialnego lub przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd oddala skargę, jeśli brak jest podstaw do jej uwzględnienia.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ obowiązany jest do działania w sposób budzący zaufanie jego uczestników.

k.p.a. art. 11

Kodeks postępowania administracyjnego

Organy administracji publicznej powinny wyjaśniać stronom zasadność przesłanek, którymi kierują się przy załatwianiu sprawy.

k.p.a. art. 77 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ obowiązany jest wyczerpująco zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy.

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ ocenia na podstawie materiału dowodowego, czy okoliczności faktyczne uzasadniają wydanie decyzji.

k.p.a. art. 107 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Decyzja powinna zawierać m.in. podstawę prawną.

k.p.a. art. 107 § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Uzasadnienie decyzji powinno zawierać m.in. wyjaśnienie podstawy prawnej z przytoczeniem przepisów prawa.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Znak "NAJ LEPSZA OFERTA na rynku" posiada dostateczne znamiona odróżniające. Sąd I instancji naruszył przepisy postępowania, w tym art. 141 § 4 p.p.s.a. i art. 145 § 1 ust. 1 lit. c p.p.s.a. Organ nie zbadał sprawy w sposób wyczerpujący i pominął istotne okoliczności. Organ wadliwie ocenił postać graficzną znaku i jego zdolność odróżniającą. Organ wadliwie ustalił, że znak ma charakter ogólnoinformacyjny i opisowy. Organ nie uwzględnił praktyki udzielania praw na znaki aluzyjne. Organ nie odniósł się do wszystkich twierdzeń i dowodów skarżącej.

Godne uwagi sformułowania

oznaczenie nie spełnia prawidłowo funkcji, jakie powinien spełniać znak towarowy, nie ma bowiem cech indywidualizujących konkretnego przedsiębiorcę. przedmiotowe oznaczenie jest oznaczeniem niedystynktywnym w rozumieniu art. 129 ust. 1 pkt 2 p.w.p., nie posiada żadnych cech, które pozwoliłyby na wyróżnienie na rynku oznaczanych nim towarów. przedmiotowe oznaczenie "NAJ LEPSZA OFERTA na rynku" ma charakter sloganu reklamowego, którego istotną cechą jest funkcja reklamowa. nie można wymagać, by slogan reklamowy miał "fantazyjny charakter" czy nawet ukazywał "wkład wysiłku twórczego, który spowodowałby efekt zaskoczenia, dzięki czemu łatwo by [go] było zapamiętać". sama okoliczność, że znak towarowy postrzegany jest przez właściwy krąg odbiorców jako sformułowanie reklamowe i że z uwagi na jego zachwalający charakter mógłby zasadniczo zostać przejęty przez inne przedsiębiorstwa, nie wystarcza sama w sobie, aby uznać, że znak ten jest pozbawiony charakteru odróżniającego.

Skład orzekający

Elżbieta Czarny-Drożdżejko

przewodniczący sprawozdawca

Anna Ostrowska

sędzia

Karolina Kisielewicz-Sierakowska

sędzia del. WSA

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia zdolności odróżniającej znaku towarowego, zwłaszcza w kontekście sloganów reklamowych i oznaczeń ogólnoinformacyjnych. Granice dopuszczalności rejestracji znaków towarowych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji znaku słowno-graficznego o charakterze reklamowym. Ocena zdolności odróżniającej jest zawsze indywidualna dla każdego przypadku.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy powszechnie używanego zwrotu reklamowego i analizy, czy może on stanowić znak towarowy. Jest to zagadnienie interesujące dla przedsiębiorców i prawników zajmujących się prawem własności intelektualnej.

Czy "Najlepsza oferta na rynku" może być znakiem towarowym? NSA rozwiewa wątpliwości.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II GSK 418/22 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2025-09-09
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-03-18
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Anna Ostrowska
Elżbieta Czarny-Drożdżejko /przewodniczący sprawozdawca/
Karolina Kisielewicz-Sierakowska
Symbol z opisem
6460 Znaki towarowe
Hasła tematyczne
Własność przemysłowa
Sygn. powiązane
VI SA/Wa 1556/21 - Wyrok WSA w Warszawie z 2021-09-13
Skarżony organ
Urząd Patentowy RP
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2017 poz 776
art. 129 ust. 1 pkt 2
Ustawa z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Czarny-Drożdżejko (spr.) Sędzia NSA Anna Ostrowska Sędzia del. WSA Karolina Kisielewicz-Sierakowska Protokolant asystent sędziego Magdalena Czyżewska po rozpoznaniu w dniu 9 września 2025 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej A. Sp. z o.o. w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 września 2021 r. sygn. akt VI SA/Wa 1556/21 w sprawie ze skargi A. Sp. z o.o. w W. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] marca 2021 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, wyrokiem z 13 września 2021 r., sygn. akt VI SA/Wa 1556/21 oddalił skargę A. sp. z o.o. w W. (dalej: spółka, skarżąca) na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z [...] marca 2021 r. w przedmiocie odmowy udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy.
Sąd I instancji orzekał w następującym stanie sprawy.
Słowno-graficzny znak towarowy "NAJ LEPSZA OFERTA na rynku" został zgłoszony 13 kwietnia 2016 r. przez A. Spółka z o.o. z siedzibą w W., pod numerem Z.454739 do oznaczania towarów i usług w następujących klasach:
01 : produkty chemiczne przeznaczone dla przemysłu, prac badawczych, fotografii, jak również rolnictwa, ogrodnictwa i leśnictwa, żywice syntetyczne w stanie surowym, tworzywa sztuczne w stanie surowym, nawozy do użyźniania gleby, mieszanki do gaśnic, preparaty do hartowania i lutowania metali, produkty chemiczne do konserwowania żywności, substancje garbujące, kleje (spoiwa) przeznaczone dla przemysłu, preparaty chemiczne do napawania materiałów włókienniczych; 02: farby, pokosty, lakiery, środki zapobiegające korozji i zabezpieczające drewno, barwniki, zaprawy farbiarskie, żywice naturalne, folie metalowe i formy proszkowe dla malarzy, dekoratorów, drukarzy i artystów; 03: środki wybielające i inne substancje stosowane w praniu, środki do czyszczenia, polerowania, szorowania i ścierania, mydła, środki perfumeryjne, olejki eteryczne, kosmetyki, płyny do pielęgnacji włosów, środki do czyszczenia zębów; 04: oleje przemysłowe i tłuszcze, smary, mieszaniny pochłaniające kurz, nawilżające i wiążące, paliwa (również spirytus silnikowy) i materiały oświetleniowe, świece i knoty do oświetlania; 05: produkty farmaceutyczne, weterynaryjne i sanitarne, substancje dietetyczne do celów leczniczych, żywność dla niemowląt, plastry, materiały opatrunkowe, materiały do plombowania zębów, woski dentystyczne, środki odkażające, środki do zwalczania robactwa, fungicydy, herbicydy; 06: konstrukcje budowlane, materiały metalowe do budowy torów kolejowych, przewody nieelektryczne i przewody drutowe z metali nieszlachetnych, drobne wyroby żelazne zawarte w tej klasie, pojedyncze drobne wyroby metalowe zawarte w tej klasie, rury i tuby metalowe, kasy pancerne, rudy (kruszce); 07: obrabiarki, silniki (z wyjątkiem stosowanych w pojazdach lądowych), mechanizmy sprzęgania i napędu (z wyjątkiem stosowanych w pojazdach lądowych), mechaniczne narzędzia rolnicze, inkubatory do jaj; automaty sprzedające; 08: narzędzia i przyrządy ręczne o napędzie ręcznym zawarte w tej klasie, wyroby nożownicze, broń biała, ostrza (maszynki do golenia); 09: urządzenia i przyrządy naukowe, żeglarskie, geodezyjne, elektryczne, elektroniczne, fotograficzne, kinematograficzne, optyczne, wagowe, pomiarowe, sygnalizacyjne, kontrolne, do ratowania życia, do celów dydaktycznych, urządzenia i przyrządy elektryczne przewodzące, transformujące, akumulatorowe i kontrolno-sterujące, urządzenia do nagrywania, transmisji lub reprodukcji dźwięku lub obrazu, magnetyczne nośniki danych, płyty (dyski) z nagraniami, mechanizmy do urządzeń uruchamianych przez wrzucenie monety, kasy sklepowe, maszyny liczące, sprzęt przetwarzający dane i komputery, urządzenia do gaszenia ognia; 10: aparaty i instrumenty chirurgiczne, medyczne, stomatologiczne i weterynaryjne, protezy kończyn, oczu i zębów, artykuły ortopedyczne, materiały do zszywania stosowane w chirurgii; 11: urządzenia do oświetlania, ogrzewania, wytwarzania pary, gotowania, chłodzenia, suszenia, wentylacji, zaopatrzenia w wodę oraz instalacje sanitarne; 12: pojazdy, urządzenia służące do poruszania się na lądzie w powietrzu lub w wodzie; 13: broń palna, amunicja i pociski, materiały wybuchowe, sztuczne ognie; 14: metale szlachetne i ich stopy, wyroby jubilerskie, kamienie szlachetne, przyrządy zegarmistrzowskie i chronometryczne; 15: instrumenty muzyczne; 16: papier, tektura, druki, materiały introligatorskie, fotografie, materiały piśmienne, kleje do materiałów piśmienniczych lub do celów domowych, materiały przeznaczone dla artystów, pędzle malarskie, maszyny do pisania i sprzęt biurowy (z wyjątkiem mebli), materiały szkoleniowe i instruktażowe (z wyjątkiem aparatów), materiały z tworzyw sztucznych do pakowania (nie ujęte w innych klasach), czcionki drukarskie, matryce; 17: kauczuk, żywica, azbest, mika. tworzywa sztuczne w formie wyciśniętej stosowane w produkcji, materiały uszczelniające, pakuły, materiały izolacyjne, rury giętkie niemetalowe; 18: skóra i imitacje skóry, skóry zwierzęce, skóry surowe, kufry i torby podróżne, parasolki, parasole (duże) i laski, bicze, uprzęże i wyroby rymarski; 19: materiały budowlane niemetalowe, rury sztywne niemetalowe stosowane w budownictwie, asfalt, smoła i bitumy, budynki przenośne niemetalowe, pomniki niemetalowe; 20: meble, lustra, ramki obrazowe; 21: przybory kuchenne i gospodarstwa domowego oraz pojemniki (wykonane nie z metali szlachetnych ani nie pokrywane nimi) zawarte w tej klasie, grzebienie i gąbki, pędzle (z wyjątkiem pędzli malarskich), materiały do wytwarzania pędzli, sprzęt do czyszczenia zawarty w tej klasie, wełna (wata) stalowa, nie przerobione lub półprzetworzone szkło (z wyjątkiem szkła stosowanego w budownictwie), wyroby szklane, porcelanowe i ceramiczne nie ujęte w innych klasach; 22: liny, sznury, sieci, namioty, markizy, brezenty impregnowane, żagle, torby i torebki (nie ujęte w innych klasach), materiały uszczelniające (z wyjątkiem gum lub tworzyw sztucznych), nieprzetworzone tekstylne materiały włókiennicze; 23: przędza i nici dla włókiennictwa; 24: tekstylia i wyroby włókiennicze nie ujęte w innych klasach, narzuty na łóżka i obrusy; 25: odzież, obuwie, nakrycie głowy; 26: koronki, hafty, wstążki i oploty, guziki, haczyki i oczka, szpilki i igły, sztuczne kwiaty; 27: dywany, choinki (klimy), maty i słomianki, linoleum i inne materiały do pokrywania podłóg, draperie (nietekstylne); 28: gry i zabawki, artykuły sportowe i gimnastyczne nie ujęte w innych klasach, karty do gry, ozdoby choinkowe zawarte w tej klasie; 29: mięso, drób, dziczyzna, ekstrakty mięsne, konserwowane, suszone i gotowane owoce i warzywa, galaretki jadalne, dżemy, kompoty, jaja, mleko, produkty mleczne, oleje i tłuszcze jadalne; 30: kawa. herbata, kakao, cukier, ryż, tapioka, sago. kawa nienaturalna, mąka i produkty zbożowe, chleb, wyroby cukiernicze i słodycze, lody, miód, melasa (syropy), drożdże, proszek do pieczenia, sól, musztarda, ocet, sosy (przyprawy), przyprawy, lód; 31: rośliny zbożowe (ziarno) i produkty rolne, ogrodnicze, leśne, nie ujęte w innych klasach, żywe zwierzęta, świeże owoce i warzywa, nasiona, rośliny i kwiaty, karma dla zwierząt, słód; 32: piwo, wody mineralne i gazowane oraz inne napoje bezalkoholowe, napoje owocowe i soki owocowe, syropy i inne produkty do produkcji napojów; 33: napoje alkoholowe (z wyjątkiem piwa); 34: tytoń i wyroby tytoniowe, przybory dla palaczy, zapalniczki, zapałki; 35: usługi reklamowe, usługi w zakresie zarządzania w działalności handlowej, administrowanie działalności handlowej, prace biurowe, usługi w zakresie gromadzenia na rzecz osób trzecich towarów obejmujące produkty chemiczne przeznaczone dla przemysłu, prac badawczych, fotografii, jak również rolnictwa, ogrodnictwa i leśnictwa, żywice syntetyczne w stanie surowym, tworzywa sztuczne w stanie surowym, nawozy do użyźniania gleby, mieszanki do gaśnic, preparaty do hartowania i lutowania metali, produkty chemiczne do konserwowania żywności, substancje garbujące, kleje (spoiwa) przeznaczone dla przemysłu, preparaty chemiczne do napawania materiałów włókienniczych; farby, pokosty, lakiery, środki zapobiegające korozji i zabezpieczające drewno, barwniki, zaprawy farbiarskie, żywice naturalne, folie metalowe i formy proszkowe dla malarzy, dekoratorów, drukarzy i artystów; środki wybielające i inne substancje stosowane w praniu, środki do czyszczenia, polerowania, szorowania i ścierania, mydła, środki perfumeryjne, olejki eteryczne, kosmetyki, płyny do pielęgnacji włosów, środki do czyszczenia zębów; oleje przemysłowe i tłuszcze, smary, mieszaniny pochłaniające kurz. nawilżające i wiążące, paliwa (również spirytus silnikowy) i materiały oświetleniowe, świece i knoty do oświetlania; produkty farmaceutyczne, weterynaryjne i sanitarne, substancje dietetyczne do celów leczniczych, żywność dla niemowląt, plastry, materiały opatrunkowe, materiały do plombowania zębów, woski dentystyczne, środki odkażające, środki do zwalczania robactwa, fungicydy, herbicydy; metale szlachetne i ich stopy, budowlane materiały metalowe, przenośne metalowe konstrukcje budowlane, materiały metalowe do budowy torów kolejowych, przewody nieelektryczne i przewody drutowe z metali nieszlachetnych, drobne wyroby żelazne zawarte w klasie 06, pojedyncze drobne wyroby metalowe zawarte w klasie 06. rury i tuby metalowe, kasy pancerne, towary z metali nieszlachetnych zawarte w klasie 06, rudy (kruszce); maszyny i obrabiarki, silniki (z wyjątkiem stosowanych w pojazdach lądowych), mechanizmy sprzęgania i napędu (z wyjątkiem stosowanych w pojazdach lądowych), mechaniczne narzędzia rolnicze, inkubatory do jaj; narzędzia i przyrządy ręczne o napędzie ręcznym zawarte w klasie 08. wyroby nożownicze, broń białą, ostrza (maszynki do golenia); urządzenia i przyrządy naukowe, żeglarskie, geodezyjne, elektryczne, elektroniczne, fotograficzne, kinematograficzne, optyczne, wagowe, pomiarowe, sygnalizacyjne, kontrolne, do ratowania życia, do celów dydaktycznych, urządzenia i przyrządy elektryczne przewodzące, transformujące, akumulatorowe i kontrolno-sterujące, urządzenia do nagrywania, transmisji lub reprodukcji dźwięku lub obrazu, magnetyczne nośniki danych, płyty (dyski) z nagraniami, automaty sprzedające i mechanizmy do urządzeń uruchamianych przez wrzucenie monety, kasy sklepowe, maszyny liczące, sprzęt przetwarzający dane i komputery, urządzenia do gaszenia ognia; aparaty i instrumenty chirurgiczne, medyczne, stomatologiczne i weterynaryjne, protezy kończyn, oczu i zębów, artykuły ortopedyczne, materiały do zszywania stosowane w chirurgii; urządzenia do oświetlania, ogrzewania, wytwarzania pary, gotowania, chłodzenia, suszenia, wentylacji, zaopatrzenia w wodę oraz instalacje sanitarne; pojazdy, urządzenia służące do poruszania się na lądzie, w powietrzu lub wodzie; broń palną, amunicję i pociski, materiały wybuchowe, sztuczne ognie; metale szlachetne i ich stopy, wyroby z metali szlachetnych lub pokrywane nimi ujęte w klasie 14. wyroby jubilerskie, kamienie szlachetne, przyrządy zegarmistrzowskie i chronometryczne; instrumenty muzyczne; papier, tekturę i wyroby z tych materiałów, nie ujęte w innych klasach, druki, materiały introligatorskie, fotografie, materiały piśmienne, kleje do materiałów piśmienniczych lub do celów domowych, materiały przeznaczone dla artystów, pędzle malarskie, maszyny do pisania i sprzęt biurowy (z wyjątkiem mebli), materiały szkoleniowe i instruktażowe (z wyjątkiem aparatów), materiały z tworzyw sztucznych do pakowania (ujęte w klasie 16), czcionki drukarskie, matryce; kauczuk, gutaperkę, żywicę, azbest, mikę i wyroby z tych materiałów ujęte w klasie 17. tworzywa sztuczne w formie wyciśniętej stosowane w produkcji, materiały uszczelniające, pakuły, materiały izolacyjne, rury giętkie niemetalowe; skórę i imitacje skóry, wyroby z tych materiałów, ujęte w klasie 18, skóry zwierzęce, skóry surowe, kufry i torby podróżne, parasolki, parasole (duże) i laski, bicze, uprzęże i wyroby rymarskie; materiały budowlane niemetalowe, rury sztywne niemetalowe stosowane w budownictwie, asfalt, smołę i bitumy, budynki przenośne niemetalowe, pomniki niemetalowe; meble, lustra, ramki obrazowe, wyroby (ujęte w klasie 20) z drewna, korka, trzciny, wikliny, rogu, kości, kości słoniowej, fiszbinów, muszli, bursztynu, macicy perłowej, sepiolitu, imitacji tych surowców lub z tworzyw sztucznych; przybory kuchenne i gospodarstwa domowego oraz pojemniki (wykonane nie z metali szlachetnych ani nie pokrywane nimi) zawarte w klasie 21, grzebienie i gąbki, pędzle (z wyjątkiem pędzli malarskich), materiały do wytwarzania pędzli, sprzęt do czyszczenia zawarty w klasie 21, wełnę (watę) stalową, nie przerobione lub półprzetworzone szkło (z wyjątkiem szkła stosowanego w budownictwie), wyroby szklane, porcelanowe i ceramiczne ujęte w klasie 21; liny, sznury, sieci, namioty, markizy, brezenty impregnowane, żagle, torby i torebki (ujęte w klasie 22), materiały uszczelniające (z wyjątkiem gum lub tworzyw sztucznych), nieprzetworzone tekstylne materiały włókiennicze; przędzę i nici dla włókiennictwa; tekstylia i wyroby włókiennicze ujęte w klasie 24, narzuty na łóżka i obrusy; odzież, obuwie, nakrycia głowy; koronki, hafty, wstążki i oploty, guziki, haczyki i oczka, szpilki i igły, sztuczne kwiaty; dywany, chodniki (kilimy), maty i słomianki, linoleum i inne materiały do pokrywania podłóg, draperie (nietekstylne); gry i zabawki, artykuły sportowe i gimnastyczne ujęte w klasie 28, karty do gry, ozdoby choinkowe zawarte w klasie 28; mięso, ryby, drób, dziczyznę, ekstrakty mięsne, konserwowane, suszone i gotowane owoce i warzywa, galaretki jadalne, dżemy, kompoty, jaja, mleko, produkty mleczne, oleje i tłuszcze jadalne; kawę, herbatę, kakao, cukier, ryż, tapiokę, sago. kawę nienaturalną, mąkę i produkty zbożowe, chleb, wyroby cukiernicze i słodycze, lody, miód, melasę (syropy), drożdże, proszek do pieczenia, sól, musztardę, ocet, sosy (przyprawy), przyprawy, lód; rośliny zbożowe (ziarno) i produkty rolne, ogrodnicze, leśne, ujęte w klasie 31. żywe zwierzęta, świeże owoce i warzywa, nasiona, rośliny i kwiaty, karmę dla zwierząt, słód; piwo. wody mineralne i gazowane oraz inne napoje bezalkoholowe, napoje owocowe i soki owocowe, syropy i inne produkty do produkcji napojów; napoje alkoholowe (z wyjątkiem piwa); tytoń i wyroby tytoniowe, przybory dla palaczy, zapalniczki, zapałki, w celu ich dogodnego obejrzenia i umożliwienia dokonania zakupu; 36: usługi ubezpieczeniowe i finansowe, usługi w zakresie kantorów wymiany pieniędzy, udzielania kredytów, ściągania długów, emisji czeków podróżnych i kart kredytowych, usługi w zakresie administrowania nieruchomościami, wynajmu nieruchomości, obrotu nieruchomościami, wyceny majątku nieruchomego; 37: usługi budowlane, stolarskie (naprawy) i zduńskie, usługi w zakresie malowania, gipsowania, hydrauliki, pokrywania dachów, utrzymania, konserwacji i sprzątania, czyszczenia budynków, gruntów, lokali i innych obiektów, w tym fasad, dezynfekcji, deratyzacji, usługi remontów budynków, lokali, prania, konserwacji i czyszczenia, napraw odzieży, napraw obuwia, bieżnikowania opon, wulkanizacji opon. usługi wynajmowania narzędzi i urządzeń budowlanych, spycharek, buldożerów, wyciągów do drzew, maszyn do sprzątania, czyszczenia, urządzeń stosowanych w ogrodnictwie oraz urządzeń do świadczenia wszystkich wyżej wymienionych usług; 38: usługi w zakresie łączności, agencji prasowych i informacyjnych, łączności poprzez terminale komputerowe; 39: usługi transportowe, usługi w zakresie pakowania i składowania towarów, usługi w zakresie organizacji podróży; 40: usługi w zakresie kompletowania i łączenia materiałów, szycia, krojenia materiałów, szlifowania, pokrywania metalami, farbowania tkanin lub odzieży, oprawy dokumentów, cynowania, wulkanizacji, wywoływania filmów i wykonywania odbitek fotograficznych, usługi przeróbki odzieży; 41: usługi edukacyjne i szkoleniowe, usługi rozrywkowe, usługi w zakresie organizowania imprez sportowych i kulturalnych, usługi montażu taśm video; 42: usługi w zakresie badań naukowych i technicznych oraz projekty z tym związane, analizy przemysłowe i usługi badawcze, projektowanie i rozwój sprzętu i programów komputerowych; 43: usługi zaopatrzenia w żywność i napoje, usługi w zakresie czasowego zakwaterowania; 44: usługi medyczne, usługi weterynaryjne, usługi higieniczne i kosmetyczne dla ludzi i zwierząt, usługi rolnicze, ogrodnicze i leśne; 45: usługi związane z ochroną zarówno osób jak i mienia, usługi prawne.
Urząd Patentowy decyzją z [...] sierpnia 2020 r., odmówił udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy, której podstawą był art. 129 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 145 ust. 1 ustawy z 30 czerwca 2000 roku Prawo własności przemysłowej (Dz. U. z 2017 r., poz. 776; dalej: p.w.p.).
Po ponownym rozpoznaniu sprawy Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej decyzją z 29 marca 2021 r. utrzymał w mocy swoją decyzję z [...] sierpnia 2020 r. o odmowie udzielenia prawa ochronnego na słowno-graficzny znak towarowy "NAJ LEPSZA OFERTA na rynku". W ocenie organu zgłoszone oznaczenie nie spełnia prawidłowo funkcji, jakie powinien spełniać znak towarowy, nie ma bowiem cech indywidualizujących konkretnego przedsiębiorcę.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 13 września 2021 r., sygn. akt V SA/Wa 1556/21 oddalił skargę na powyższe rozstrzygnięcie organu odwoławczego.
WSA podtrzymał stanowisko organu, który stwierdził, że zgłoszone oznaczenie nie spełnia wymogów określonych w art. 129 ustawy Prawo własności przemysłowej. W ocenie Sądu przedmiotowe oznaczenie jest oznaczeniem niedystynktywnym w rozumieniu art. 129 ust. 1 pkt 2 p.w.p., nie posiada żadnych cech, które pozwoliłyby na wyróżnienie na rynku oznaczanych nim towarów. Na podstawie zgłoszonego znaku nie można określić producenta towarów czy świadczeniodawcę usług nim oznaczonych. Ponadto przedmiotowe oznaczenie "NAJ LEPSZA OFERTA na rynku" ma charakter sloganu reklamowego, którego istotną cechą jest funkcja reklamowa. Nie posiada więc dostatecznych znamion odróżniających pozwalających odróżnić znak w zwykłych warunkach obrotu gospodarczego.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła skarżąca, zaskarżając go w całości i zarzucając mu naruszenie:
I. na podstawie art. 174 pkt 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935; dalej: p.p.s.a.) - przepisów postępowania w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:
1. art. 145 § 1 ust. 1 lit. c p.p.s.a. polegające na jego niezastosowaniu w sytuacji podstaw do stwierdzenia naruszenia przez Urząd Patentowy art. 107 § 1 pkt 4 k.p.a., z uwagi na okoliczność, że podstawa prawna decyzji została wskazana nieprawidłowo i nie miała oparcia w stanie faktycznym sprawy;
2. art. 145 § 1 ust. 1 lit. c p.p.s.a. polegające na jego niezastosowaniu w sytuacji podstaw do stwierdzenia naruszenia przez Urząd Patentowy art. 7, 11, 77 § 1, 80 oraz 107 § 3 k.p.a., z uwagi na wadliwe uznanie, że badany znak towarowy został oceniony przez Urząd Patentowy w całokształcie wszystkich elementów, a przy wydawaniu decyzji uwzględniono dotychczasową praktykę i stosowne orzecznictwo, w sytuacji, gdy organ nie zbadał sprawy w sposób wyczerpujący i pominął szereg istotnych w niej okoliczności mających wpływ na jej rozstrzygnięcie, a także dokonał wadliwych ustaleń w zakresie stanu faktycznego i prawnego, poprzez:
a. brak dokonania oceny przez organ postaci graficznej znaku NAJ LEPSZA OFERTA NA RYNKU w oparciu o kryteria oceny zdolności odróżniającej znaków słowno-graficznych ugruntowane w orzecznictwie i doktrynie;
b. brak ustalenia przez organ, czy badany znak towarowy posiada zdolność odróżniającą w stopniu minimalnym, która umożliwia jego rejestrację w charakterze znaku towarowego;
c. wadliwe uznanie przez organ, że badany znak towarowy NAJ LEPSZA OFERTA NA RYNKU nie posiada zdolności odróżniającej przy jednoczesnym ustaleniu przez organ, że "znak posiada słabo wyróżniającą postać graficzną";
d. wadliwe ustalenie przez organ, że badany znak towarowy NAJ LEPSZA OFERTA NA RYNKU ma charakter ogólnoinformacyjny i opisowy względem towarów i usług, do oznaczania których został przeznaczony;
e. wadliwe ustalenie przez organ, że wniosek skarżącej o udzielenie prawa ochronnego na znak towarowy NAJ LEPSZA OFERTA NA RYNKU stanowi przejaw monopolizacji oznaczeń pełniących na rynku jedynie szeroko pojętą funkcję opisową lub informacyjną;
f. brak uwzględnienia przez organ dotychczasowej praktyki udzielania praw ochronnych na tzw. znaki aluzyjne, pomimo relewantnych przykładów powołanych przez Skarżącego we wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy;
g. brak odwołania się i zastosowania ugruntowanego orzecznictwa dotyczącego oceny zdolności odróżniającej sloganów w sytuacji uznania elementów słownych w badanym znaku za slogan reklamowy;
h. brak odniesienia się przez organ do wszystkich twierdzeń i dowodów Skarżącego wskazywanych na etapie postępowania administracyjnego;
3. art. 141 § 4 p.p.s.a., polegające na wadliwym uzasadnieniu wyroku poprzez brak przedstawienia motywów, jakimi kierował się Sąd I Instancji w zakresie uznania podstawy prawnej decyzji Urzędu Patentowego RP z 29 marca 2021 r. za prawidłową, co uniemożliwia kontrolę instancyjną wydanego rozstrzygnięcia;
4. art. 151 p.p.s.a. poprzez oddalenie skargi przy braku przesłanek pozwalających stwierdzić legalność decyzji Urzędu Patentowego RP.
II. Na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. - przepisów prawa materialnego,
a mianowicie:
1. art. 129 ust. 1 pkt 2 p.w.p. poprzez błędną wykładnię, polegającą na nieprawidłowym rozumieniu pojęcia dostatecznej zdolności odróżniającej;
2. art. 129 ust. 1 pkt 2 p.w.p. poprzez błędną wykładnię, polegającą na określeniu wadliwych kryteriów oceny zdolności odróżniającej znaków towarowych stanowiących slogany reklamowe.
3. art. 129 ust. 1 pkt 2 p.w.p. poprzez wadliwe zastosowanie tego przepisu w sytuacji braku podstaw do jego zastosowania w przedmiotowym stanie faktycznym.
W związku z powyższym wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku, rozpoznanie skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji, a także o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. Strona wniosła o rozpoznanie sprawy na rozprawie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie została oparta na usprawiedliwionych podstawach.
Stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznając sprawę na skutek wniesienia skargi kasacyjnej związany jest granicami tej skargi, a z urzędu bierze pod rozwagę tylko nieważność postępowania, która zachodzi w wypadkach określonych w § 2 tego przepisu.
Oznacza to, że przytoczone w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości prawnej zaskarżonego orzeczenia oparte na art. 174 p.p.s.a., determinują zakres kontroli dokonywanej przez Naczelny Sąd Administracyjny. Granice skargi są więc wyznaczone przez podstawy i wnioski. Związanie podstawami skargi kasacyjnej polega na tym, że wskazanie przez stronę skarżącą naruszenia konkretnego przepisu prawa materialnego, czy też procesowego, określa zakres kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego. Zatem sam autor skargi kasacyjnej wyznacza zakres kontroli instancyjnej wskazując, które normy prawa zostały naruszone. Naczelny Sąd Administracyjny nie ma obowiązku ani prawa do domyślania się i uzupełniania argumentacji autora skargi kasacyjnej. Przytoczenie podstawy kasacyjnej musi więc być precyzyjne, gdyż – z uwagi na związanie sądu kasacyjnego granicami skargi kasacyjnej – Naczelny Sąd Administracyjny może uwzględnić tylko te przepisy, które zostały wyraźnie wskazane w skardze kasacyjnej jako naruszone. Nie jest natomiast władny badać, czy sąd administracyjny pierwszej instancji nie naruszył innych przepisów (por. postanowienie Sądu Najwyższego z 26 września 2000 r., sygn. akt IV CKN 1518/2000, OSNC 2001/3, poz. 39 oraz Naczelnego Sądu Administracyjnego z 5 sierpnia 2004 r., sygn. akt FSK 299/2004, OSP 2005/3, poz. 36, wyrok NSA z 12.09.2019 r., II GSK 634/19, LEX nr 2739689).
Skarga kasacyjna została oparta na podstawach kasacyjnych, wymienionych zarówno w art. 174 pkt 1 jak i pkt 2 p.p.s.a., to jest na naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie oraz na naruszeniu przepisów postępowania, których uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W takiej sytuacji, co do zasady, w pierwszej kolejności rozpoznaniu podlegają zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania, ponieważ dopiero po ustaleniu, że stan faktyczny przyjęty przez sąd w zaskarżonym wyroku jest prawidłowy albo nie został skutecznie podważony, można przejść do skontrolowania wykładni prawa materialnego oraz subsumcji danego stanu faktycznego pod zastosowane w sprawie przepisy prawa materialnego (por. wyrok NSA z 9 marca 2005 r., sygn. akt FSK 618/04, wyrok NSA z 3.12.2024 r., II GSK 1000/24, LEX nr 3788107).
W pierwszej kolejności należy rozważyć zarzut najdalej idący, a więc dotyczący naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a.
Zgodnie z ustalonym już orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego art. 141 § 4 p.p.s.a. określa elementy, które powinny znaleźć się w uzasadnieniu wyroku. Zgodnie z jego dyspozycją uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, uzasadnienie powinno ponadto zawierać wskazania, co do dalszego postępowania. Wadliwość uzasadnienia wyroku może stanowić przedmiot skutecznego zarzutu kasacyjnego, jeżeli nie wiadomo, jaki stan faktyczny sąd I instancji przyjął jako podstawę wyrokowania, a także w sytuacji, gdy uzasadnienie sporządzone jest w taki sposób, że niemożliwa jest kontrola instancyjna zaskarżonego wyroku. Przepis art. 141 § 4 p.p.s.a. może być podstawą uwzględnienia skargi kasacyjnej, gdy wada uzasadnienia nie pozwala na kontrolę instancyjną orzeczenia lub gdy uzasadnienie obejmuje rozstrzygnięcie, którego nie ma w sentencji orzeczenia. W ramach zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. nie jest możliwe kwestionowanie stanowiska sądu I instancji w zakresie prawidłowości przyjętego za podstawę orzekania stanu faktycznego, ani stanowiska sądu co do wykładni bądź zastosowania prawa.
Uzasadnienie zaskarżonego wyroku Sądu I instancji realizuje wymagania określone art. 141 § 4 p.p.s.a. Wynika z niego, jaki stan faktyczny został w tej sprawie przyjęty przez Sąd, dokonano też jego oceny, jak również zawarto rozważania dotyczące wykładni i zastosowania przepisów prawa materialnego i procesowego. Stąd również jasno wynika z uzasadnienia Sądu I instancji na jakiej podstawie Urząd Patentowy wydał swoje decyzje. Wobec powyższego zarzut określony w pkt I.3 petitum skargi kasacyjnej jest nieuzasadniony.
Nie poddają się kontroli kasacyjnej zarzuty określone w pkt I.4 petitum skargi kasacyjnej, gdyż zostały one błędnie sformułowane. Norma z art. 151 p.p.s.a. jest normą o charakterze procesowym i może być powołana wyłącznie w związku z konkretnymi przepisami administracyjnego prawa materialnego lub procesowego, które w ocenie strony zostały błędnie zastosowane lub błędnie zinterpretowane przez właściwy w sprawie organ administracji publicznej. Ponadto, norma te nie może stanowić samodzielnej podstawy kasacyjnej, ponieważ jest normą o charakterze wynikowym i określa wyłącznie sposób rozstrzygnięcia danej sprawy przez Sąd I instancji. Skuteczne zakwestionowanie tego rodzaju normy w ramach zarzutów kasacyjnych wymaga zatem powiązania z zarzutem naruszenia konkretnych przepisów prawa materialnego lub procesowego, których nie dostrzegł lub też nieprawidłowo dostrzegł Sąd I instancji wydając wyrok o określonej treści. Nie jest więc możliwe skuteczne podważenie wyroku Sądu I instancji wyłącznie w oparciu o zarzut naruszenia normy o charakterze wynikowym. W szczególności zarzut naruszenia tego przepisu, nie może służyć podważeniu oceny Sądu I instancji wyrażonej w zaskarżonym wyroku.
Zarzut określony w pkt I.2. f i g również wymyka się spod kontroli kasacyjnej. Należy zauważyć, że autor skargi kasacyjnej połączył naruszenia wskazane w literach od a do h z art. 7, 11, 77 § 1, 80 oraz 107 § 3 k.p.a. Natomiast nie połączył ich z naruszeniem art. 8 § 2 k.p.a. "W orzecznictwie utrwalony jest pogląd, że koniecznym warunkiem uznania, iż strona powołuje się na jedną z podstaw kasacji, jest wskazanie, które przepisy oznaczone numerem artykułu (paragrafu, ustępu, punktu itd.) ustawy zostały naruszone (zob. np. wyroki NSA: z 5.07.2017 r., II GSK 3071/15, LEX nr 2325013; z 22.03.2023 r., I OSK 2541/19, LEX nr 3562098), na czym to naruszenie polegało oraz jaki mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Zarzuty pod adresem zaskarżonego orzeczenia nie mogą być ogólnikowe. Nie mogą też sprowadzać się do powtórzenia art. 174 p.p.s.a., bez wypełnienia go treścią normatywną poprzez wskazanie jednostki redakcyjnej aktu normatywnego, który zdaniem podmiotu wnoszącego skargę kasacyjną został naruszony (wyrok NSA z 22.07.2014 r., I OSK 718/14, LEX nr 1511161)." (M. Niezgódka-Medek [w:] B. Dauter, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. IX, Warszawa 2024, art. 174). Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny nie mógł badać, czy organy administracji publicznej bez uzasadnionej przyczyny nie odstąpił od utrwalonej praktyki rozstrzygania spraw w takim samym stanie faktycznym i prawnym.
Niezasadny jest z kolei zarzut określony w pkt I.1 petitum skargi kasacyjnej. Jako naruszenie przez Sąd I instancji przepisów proceduralnych autor skargi kasacyjnej wskazał niedostrzeżenie nieprawidłowo wskazanej przez organ podstawy prawnej wydanej decyzji. Mianowicie organ powołał jedynie art. 129 ust. 1 pkt 2 p.w.p. bez odnoszenia się do konkretnej przesłanki braku dostatecznych znamion odróżniających oznaczenia opisanych w art. 129 ust. 2 p.w.p. Należy w tym miejscu wskazać, że jak trafnie podkreślano w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, fakt powołania się przez organ administracji w decyzji na przepisy niewłaściwe w sprawie, jakkolwiek wskazuje na wadliwość działania tych organów, nie stanowi jednak przesłanki do uznania przez sąd, że nastąpiło naruszenie prawa w stopniu istotnym dla rozstrzygnięcia, jeżeli z okoliczności sprawy wynika, że organy administracji mogły wydać zaskarżone decyzje mając do tego podstawę w innym przepisie tej samej ustawy (wyrok NSA z 28 października 2020 r., II OSK 1651/20, LEX nr 3090323, wyrok NSA z 3.04.2025 r., II OSK 674/24, LEX nr 3901091). Tym bardziej nie stanowi istotnej wadliwości decyzji zbyt ogólne wskazanie przesłanki odmowy udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy. Stąd nie jest to naruszenie przepisów postępowania, których uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.). Co więcej, takie ogólne wskazanie braku zdolności odróżniającej było zasadniczo poprawne, zwłaszcza na tle regulacji obowiązującej w dniu zgłaszania spornego znaku towarowego, która nie różnicowała w sposób wyraźny przesłanki niedystynktywności od przesłanki deskryptywności. Jednocześnie zarówno z zaskarżonej decyzji, jak i z uzasadnienia Sądu I instancji wyraźnie wynika, że powodem odmowy udzielenia prawa ochronnego był brak konkretnej zdolności odróżniającej zgłoszonego oznaczenia.
Pozostałe zarzuty dotyczące naruszenia przepisów proceduralnych, których uchybienie, zdaniem skarżącej kasacyjnie, mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy oraz zarzuty dotyczące naruszenia prawa materialnego są ze sobą funkcjonalnie powiązane i z tego względu należy rozpoznać je łącznie.
Pierwszy dotyczy naruszenia art. 129 ust. 1 pkt 2 p.w.p. Zgodnie z brzmieniem obowiązującego w dniu zgłoszenia powołanego wyżej przepisu nie udziela się praw ochronnych na oznaczenia, które nie mają dostatecznych znamion odróżniających.
Formułuje on tzw. bezwzględną przeszkodę w udzieleniu prawa ochronnego na znak towarowy, którą organ bierze pod uwagę z urzędu.
W odniesieniu do zdolności odróżniającej określonej w powołanym przepisie badanie następuje in concreto. Identyczną przesłanka konkretnej zdolności odróżniającej jest sformułowana w unijnym systemie znaków towarowych. Stąd istotne znaczenie dla jej zdefiniowania ma orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z uwagi na konieczność jednolitego rozumienia tej przesłanki w systemie unijnym i polskim.
Trafnie więc w wyroku Trybunału Sprawiedliwości z 21.01.2010 r. (C–398/08 P, Audi v. OHIM, pkt 33, EU:C:2010:29) przyjęto, że odróżniający charakter znaku towarowego oznacza, iż znak towarowy pozwala na określenie towaru, dla którego wnosi się o rejestrację, jako pochodzącego z określonego przedsiębiorstwa i tym samym na odróżnienie tego towaru od towarów pochodzących z innych przedsiębiorstw (ww. wyroki: w sprawach połączonych Procter & Gamble przeciwko OHIM, pkt 32; w sprawie OHIM przeciwko Erpo Möbelwerk, pkt 42; wyroki: z 4 października 2007 r. w sprawie C-144/06 P Henkel przeciwko OHIM, Zb.Orz. s. I-8109, pkt 34; z 8 maja 2008 r. w sprawie C-304/06 P Eurohypo przeciwko OHIM Zb.Orz. s. I-3297, pkt 66). Dalej wskazano, że ów charakter odróżniający należy oceniać, po pierwsze, w stosunku do towarów lub usług, dla których znak towarowy został zgłoszony, i po drugie, z uwzględnieniem sposobu postrzegania go przez właściwy krąg odbiorców (ww. wyrok w sprawach połączonych Procter & Gamble przeciwko OHIM, pkt 33; wyrok z 22 czerwca 2006 r. w sprawie C-25/05 P Storck przeciwko OHIM, Zb.Orz. s. I-5719, pkt 25; ww. wyroki: w sprawie Henkel przeciwko OHIM, pkt 35; w sprawie Eurohypo przeciwko OHIM, pkt 67). Również w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego podnosi się, że aby uznać, iż znak towarowy posiada zdolność odróżniającą, niezależnie od tego, czy taką zdolność odróżniającą posiada od początku (pierwotna zdolność odróżniająca), czy też nabył ją dopiero na skutek jego używania (wtórna zdolność odróżniająca), znak musi wykazać się przynależnymi tylko jemu, szczególnymi cechami, które pozwolą nabywcom odróżnić towar nim oznaczony, jako pochodzący z określonego źródła, od innych towarów tego samego rodzaju mających inne pochodzenie (wyrok NSA z 20.04.2017 r., II GSK 2313/15, LEX nr 2296391).
Także w doktrynie zwraca się uwagę, że "forma przedstawieniowa znaku musi być na tyle charakterystyczna, aby identyfikować towar. Poza tym powinna zapewnić nabywcy możliwość dokonania wyboru towaru według niej bez konieczności ustalenia pochodzenia towaru drogą okrężną, np. poprzez szukanie na towarze nazwy producenta. Jednakże z utrwalonego orzecznictwa wynika, że rejestracja oznaczenia jako znaku towarowego nie jest zależna od stwierdzenia określonego poziomu kreatywności lub wyobraźni językowej czy artystycznej u właściciela znaku (wyrok TS z16.09.2004 r., C-329/02 P, SAT.I v. OHIM, EU:C:2004:532, pkt 41; wyrok Sądu UE z 8.05.2012 r., T-101/11, Mizuno v. OHIM, Golfino (G), EU:T:2012:223, pkt 73). Uważa się również, że minimalny charakter odróżniający jest wystarczający, aby uniemożliwić zastosowanie tej bezwzględnej podstawy odmowy rejestracji (wyroki Sądu UE z 27.02.2002 r., T-34/00, Eurocool Logistik v. OHIM, pkt 39, oraz z 23.01.2014 r., T-68/13, EU:T:2002:41, CARE TO CARE, pkt 12)" (H. Fedorowicz [w:] Prawo własności przemysłowej. Komentarz, red. M. Kondrat, Warszawa 2021, art. 129(1)).
Przyjmuje się, że konkretna zdolność odróżniająca (dystynktywność) powinna być badana wobec towarów i usług, dla których wniesiono o rejestrację, ewentualnie wobec ich poszczególnych kategorii, które powinny być wyodrębnione ze względu na jakąś konkretną cechę. Co więcej ocena ta powinna być dokonana z punktu widzenia właściwego kręgu odbiorców, a więc w odniesieniu albo do przeciętnego konsumenta, który jest osobą należycie poinformowaną, uważną i ostrożną, albo odbiorcy profesjonalnego, w zależności od tego, dla kogo dany towar lub usługa jest przeznaczona. Badanie więc odróżniającego charakteru znaku towarowego, w rozumieniu art. 129 ust. 1 pkt 2 p.w.p. odnosi się zatem do relacji, jaka zachodzi pomiędzy danym oznaczeniem, a oznaczanymi nim towarami lub usługami oraz do sposobu postrzegania danego oznaczenia przez odbiorców.
W niniejszej sprawie skarżąca kasacyjnie wskazała we wniosku o udzielenia prawa ochronnego wiele zróżnicowanych towarów i usług, dla których zgłoszone oznaczenia miało być przeznaczone. Natomiast organ na potrzeby badania dystynktywności zgłoszonego oznaczenia nie odniósł wskazanych, poszczególnych towarów i usług do typu ich odbiorców, ani nie zbadał szczegółowo relacji zachodzących pomiędzy poszczególnymi towarami lub usługami lub ewentualnie kategoriami poszczególnych towarów i usług, a zgłoszonym oznaczeniem. Takie podejście na gruncie niniejszej sprawy jest jednak usprawiedliwione. W tym miejscu należy przypomnieć, że w wyroku Trybunału Sprawiedliwości z 15 lutego 2007 r. (C-239/05, BVBA Management, Training en Consultancy v. Benelux-Merkenbureau), stwierdzono, że właściwy organ, odmawiając rejestracji znaku towarowego, zobowiązany jest do podania w swej decyzji wniosków, do jakich doszedł w odniesieniu do każdego z towarów lub każdej z usług objętych zgłoszeniem, niezależnie od tego, w jaki sposób zgłoszenie to zostało sformułowane. Jednakże w przypadku, gdy ta sama podstawa odmowy rejestracji podnoszona jest wobec kategorii lub grupy towarów lub usług, właściwy organ może ograniczyć się do ogólnego uzasadnienia dotyczącego wszystkich rozpatrywanych towarów lub usług. Stąd dopuszczalne jest zbiorcze odniesienie się do poszczególnych grup, czy też nawet wszystkich kategorii towarów. Takie zbiorcze podejście dopuszczalne jest zwłaszcza przy uwzględnieniu ogólnoinformacyjnego charakteru zgłoszonego oznaczenia o charakterze sloganu reklamowego, które może być rozumiane jako takie w odniesieniu do wszystkich zgłoszonych towarów i usług. Tym niemniej organ na potrzeby niniejszej sprawy zróżnicował zgłoszone towary i usługi przeznaczone dla specjalisty oraz te przeznaczone dla przeciętnego konsumenta. Takie zróżnicowanie nie doprowadziło jednak do odmiennych wniosków. W zakresie możliwości udzielenia prawa ochronnego na zgłoszone oznaczenie, gdyż zarówno w odniesieniu do jednych, jak i do drugich towarów oznaczenie miało charakter ogólnoinformacyjny.
Przedmiotem sporu w niniejszej sprawie jest kwestia posiadania konkretnej zdolności odróżniającej przez oznaczenie "Naj lepsza oferta na rynku", zgłoszone jako znak słowno-graficzny. Trafnie zostało ono uznane przez organ za swoisty slogan reklamowy, mający na celu zachęcić odbiorców do nabywania towarów pochodzących od konkretnego przedsiębiorcy.
W tym miejscu należy wskazać, że Trybunał Sprawiedliwości miał już okazję kilkakrotnie wypowiadać się na temat zdolności odróżniającej sloganu reklamowego. Należy tutaj wskazać na wyrok z 21 października 2004 r. (C-64/02 P, OHIM v. Erpo Möbelwerk, ECLI:EU:C:2004:645) wyrok z 21 stycznia 2010 r. (C–398/08 P, Audi v. OHIM, EU:C:2010:29) oraz wyrok z 12 lipca 2012 r. (C‑311/11 P, Smart Technologies ULC v. OHIM, ECLI:EU:C:2012:460). We wszystkich tych sprawach podkreślono, że jeśli chodzi o znaki towarowe składające się z oznaczeń lub wskazówek, które są ponadto używane jako slogany reklamowe, oznaczenia dotyczące jakości lub wyrażenia zachęcające do zakupu towarów lub usług oznaczonych tym znakiem, ich rejestracja nie jest sama w sobie wykluczona ze względu na tego rodzaju użycie. Dalej wskazano, że nie należy do takich oznaczeń stosować bardziej rygorystycznych kryteriów niż kryteria stosowane do innych oznaczeń (ww. wyrok w sprawie OHIM przeciwko Erpo Möbelwerk, pkt 32, 44). Podkreślano również, że nie można wymagać, by slogan reklamowy miał "fantazyjny charakter" czy nawet ukazywał "wkład wysiłku twórczego, który spowodowałby efekt zaskoczenia, dzięki czemu łatwo by [go] było zapamiętać". Ponadto przyjęto, że chociaż znak towarowy ma charakter odróżniający wyłącznie, jeśli umożliwia identyfikację objętych zgłoszeniem towarów i usług jako pochodzących z określonego przedsiębiorstwa, to należy stwierdzić, iż sama okoliczność, że znak towarowy postrzegany jest przez właściwy krąg odbiorców jako sformułowanie reklamowe i że z uwagi na jego zachwalający charakter mógłby zasadniczo zostać przejęty przez inne przedsiębiorstwa, nie wystarcza sama w sobie, aby uznać, że znak ten jest pozbawiony charakteru odróżniającego. O ile bowiem odbiorcy towarów i usług postrzegają znak towarowy jako wskazanie pochodzenia, okoliczność, iż jest on jednocześnie, czy też nawet w pierwszej kolejności, odbierany jako sformułowanie reklamowe, nie ma wpływu na kwestię jego charakteru odróżniającego.
Należy jednak zauważyć, że w cytowanym już wyroku OHIM v. Erpo Möbelwerk przyjęto, że jeżeli rzeczywiście wykaże się, że dane sformułowanie jest zwyczajowo używane w przekazach handlowych, a w szczególności reklamowych, to wynika z tego, że takie oznaczenie nie jest odpowiednie, żeby odróżniać towary lub usługi jednego przedsiębiorstwa od towarów lub usług innych przedsiębiorstw i nie spełnia zatem podstawowej funkcji znaku towarowego, chyba że użytek, który czyniono z tych oznaczeń lub wskazówek, pozwolił im nabrać rozpoznawalnego odróżniającego charakteru (wtórna zdolność odróżniająca). Stąd znak towarowy składający się ze sloganu reklamowego należy uznać za pozbawiony charakteru odróżniającego, jeżeli może on być postrzegany przez właściwy krąg odbiorców jako zwykła formuła reklamowa. Jednakże zgodnie z utrwalonym orzecznictwem taki znak towarowy powinien zostać uznany za posiadający charakter odróżniający, jeżeli poza jego funkcją promocyjną może on być natychmiast postrzegany jako wskazanie pochodzenia handlowego danych towarów lub usług (zob. podobnie ww. w pkt 22 wyrok w sprawie Real People, Real SOLUTIONS, pkt 20; Sprawa T-216/02 Fieldturf przeciwko OHIM (WYGLĄDA JAK TRAWA... W DOTYKU PRZYPOMINA TRAWĘ... GRA JAK TRAWA) [2004] ECR II-1023, ust. 25; sprawa T-281/02 Norma Lebensmittelfilialbetrieb przeciwko OHIM (Mehr für Ihr Geld) [2004] ECR II-1915, ust. 25; sprawa T-320/03 Citicorp przeciwko OHIM (LIVE RICHLY) [2005] Zb.Orz. s. II-3411, pkt 66; zob., w odniesieniu do funkcji innych niż promocyjne, sprawy połączone od T-146/02 do T-153/02 Deutsche SiSi-Werke przeciwko OHIM (Torebka stójkowa) [2004] Zb.Orz. s. II-447, pkt 38; oraz sprawa T-139/08 The Smiley Company przeciwko OHIM (Przedstawienie połowy uśmiechu na twarzy) [2009] Zb.Orz. s. II-3535, pkt 30).
W niniejszej sprawie zgłoszone oznaczenie "Naj lepsza oferta na rynku" w swojej warstwie słownej pełni czystą funkcję reklamową. Zwrot ten jest powszechnie stosowany w stosunkach handlowych, celem skłonienia odbiorcy do zakupu towarów czy usług. Przedsiębiorcy od zawsze z różnych powodów wskazywali, że to właśnie ich oferta jest najlepsza. Organ przeprowadził w tym zakresie prawidłowe badanie konkretnej zdolności odróżniającej.
Nie ma także w warstwie słownej zgłoszonego oznaczenia elementów aluzyjnych, żadnej gry słownej ani elementów koncepcyjnej intrygi lub zaskoczenia, które mogłyby nadać zgłoszonemu znakowi towarowemu poza jego funkcją promocyjną charakter odróżniający w odczuciu właściwego kręgu odbiorców. W szczególności element słowny zgłoszonego znaku towarowego nie wydają się w żaden sposób nadawać mu szczególnej oryginalności lub rezonansu ani wywoływać w odczuciu właściwego kręgu odbiorców procesu poznawczego lub wysiłku interpretacyjnego, które mogłyby sprawić, że w odczuciu tego kręgu odbiorców znak ten stanie się czymś innym niż zwykłym przekazem reklamowym wychwalającym cechy towarów objętych zgłoszeniem znaku towarowego. Należy bowiem zauważyć, że gdy występuje element aluzyjny czy tzw. gry słownej, to zgłoszone oznaczenie mogłoby posiadać minimalną zdolność odróżniającą. Jednak w niniejszej sprawie taka sytuacja nie wystąpiła. Nie ma przy tym znaczenia fakt, że treść słowna zgłoszonego oznaczenia została zapisana z błędem ("naj" i odrębnie "lepsza"), gdyż zmiana ta nie pływa na fonetykę czytanego zwrotu, a w efekcie nie wpływa na odbiór znaczeniowy (zob. W. Gierszewski, Przeszkoda opisowości w praktyce udzielania praw na znak towarowy, Warszawa 2022, s. 181).
Odnosząc się do zarzucanego pominięcia elementu graficznego zgłoszonego oznaczenia to zarzut ten również jest niezasadny. Organ bowiem rozważał kwestię grafiki zgłoszonego oznaczenia, chociaż bez odnoszenia się do problematyki zastosowanej czcionki. Jednak nie nadaje charakteru konkretnej dystynktywności prostemu oznaczeniu ogólnoinformacyjnemu pełniącemu czystą funkcję reklamową nieznaczna różnica czcionek, użycie odręcznego kroju pisma, a także kombinacja dużych i małych liter (zob. W. Gierszewski, Przeszkoda opisowości w praktyce udzielania praw na znak towarowy, Warszawa 2022, s. 91 i n.). Nie wpływa również na charakter odróżniający zapisanie zgłoszonego oznaczenia w jednym kolorze (w niniejszej sprawie w kolorze zielonym). Ani zastosowana czcionka, ani kolorystyka nie mają w niniejszej sprawie charakteru niestandardowego, co zasadniczo w odniesieniu do grafiki jako takiej trafnie zostało dostrzeżone zarówno przez organ, jak i kontrolujący go Sąd I instancji. Stąd trafnie przyjęto, że postać graficzna jest słabo wyróżniająca, co nie implikuje, wbrew twierdzeniom autora skargi kasacyjnej, że zgłoszone oznaczenie posiada minimalną zdolność odróżniającą.
Co do kwestii nie odniesienia się przez organ do twierdzeń i dowodów wskazanych przez skarżącą również nie sposób uznać że w tym zakresie doszło do naruszenia art. 7, 11, 77 § 1, 80 oraz 107 § 3 k.p.a. Przepis art. 77 § 1 k.p.a. nakłada na organ administracji obowiązek zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Oznacza to, że organ administracyjny prowadzący postępowanie jest obowiązany z urzędu przeprowadzić dowody służące ustaleniu stanu faktycznego sprawy oraz podjąć wszelkie niezbędne starania do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jako koniecznego warunku wydania decyzji zgodnej z prawem. Zarzut dowolności wykluczają dopiero ustalenia dokonane w całokształcie materiału dowodowego (art. 80 k.p.a.), zgromadzonego i ocenionego w sposób wyczerpujący (art. 77 § 1 k.p.a.), a więc przy podjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego jako niezbędnego warunku wydania decyzji o przekonywującej treści (art. 7 k.p.a.). W skardze kasacyjnej nie wykazano jaki dowód ewentualnie został pominięty, a winien być przeprowadzony, albo nie został poddany ocenie, mimo, że wchodził w skład materiału dowodowego. W tej sytuacji Sąd pierwszej instancji miał podstawy uznać, iż organy obu instancji rozstrzygające w niniejszej sprawie nie dopuściły się naruszenia przepisów postępowania. Zasadnie zatem dokonano pozytywnej oceny wywiązania się przez organy z obowiązków przewidzianych w k.p.a. Odmienna ocena materiału dowodowego, niż oczekiwała tego Skarżąca kasacyjnie, nie stanowi naruszenia przepisów postępowania administracyjnego. Należy przy tym zauważyć, że z uwagi na nieskuteczność zarzutu w zakresie badanie ewentualnego odstąpienia przez organ od utrwalonej praktyki (braku podniesienia zarzutu naruszenia art. 8 § 2 k.p.a.), w tym zakresie nieskuteczny jest również zarzut dotyczący oceny przez organ zgromadzonego materiału dowodowego i przeprowadzenia na tę okoliczność wszystkich wnioskowanych dowodów. Na marginesie jedynie należy wskazać, że wbrew twierdzeniom autora skargi kasacyjnej wskazane dowody zostały przeprowadzone przez organ, który jednocześnie zasadnie wypowiedział się do tej kwestii w zaskarżonej decyzji.
Wobec powyższego podniesione zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania w pkt I.2 a-e i I.2.h należy uznać za niezasadne.
Równie niezasadny jest zarzut naruszenia art. 11 k.p.a. Zgodnie z powołanym przepisem organy administracji publicznej powinny wyjaśniać stronom zasadność przesłanek, którymi kierują się przy załatwieniu sprawy, aby w ten sposób w miarę możności doprowadzić do wykonania przez strony decyzji bez potrzeby stosowania środków przymusu. Trafnie w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazuje się, że ustawodawca nie wymaga od organów skutecznego przekonania strony, że adresowana do niej decyzja jest słuszna i zgodna z prawem. Obowiązek ten sprowadza się do konieczności wyjaśnienia stronie, że adresowana do niej decyzja wynika z racjonalnych przesłanek i jest oparta o przepisy obowiązującego prawa, to znaczy, że w istniejącym stanie prawnym i faktycznym wydanie innej decyzji było niemożliwe. Organ odpowiada za naruszenie art. 11 k.p.a., jeżeli nie podejmie lub bezpodstawnie odstąpi od czynności, mających przekonać stronę o zasadności decyzji, np. odstąpi od uzasadnienia decyzji. Zasada ta nakłada na organ obowiązek dołożenia należytej staranności w wyjaśnieniu stronie zasadności podjętego rozstrzygnięcia. Nie wymaga się zaś od niego osiągnięcia rezultatu, to znaczy faktycznego przekonania strony do prawidłowości podjętej decyzji (Wyrok NSA z 16.05.2024 r., I GSK 1265/20, LEX nr 3739258).
Zdaniem Naczelnego Sądu administracyjnego zarzut określony w pkt II.1 petitum skargi kasacyjnej także jest nieuzasadniony. Organ bowiem prawidłowo badał, czy warstwie słownej można ewentualnie nadać charakter aluzyjny, co umożliwiałoby przyznanie ochrony. W doktrynie podnosi się, że "niekiedy nawet połączenie w jeden wyraz kilku słów opisowych lub nieistotna modyfikacja słów opisowych może w rezultacie prowadzić do powstania oznaczenia jedynie aluzyjnego lub sugerującego. W orzecznictwie przyjmuje się, że oznaczenia sugerujące to takie oznaczenia, które sugerują określone cechy zgłoszonych towarów, natomiast oznaczenia aluzyjne to takie, które stanowią aluzję do tych cech. Tego rodzaju oznaczenia wywołują wprawdzie pewne skojarzenia z konkretnymi towarami, jednakże nie stanowią przykładu oznaczeń wprost opisowych względem tych towarów" (H. Fedorowicz [w:] Prawo własności przemysłowej. Komentarz, red. M. Kondrat, Warszawa 2021, art. 129(1)). Stąd oznaczenie ogólnoinformacyjne poprzez swoją aluzyjność mogłoby przybrać formę oznaczenia, które spełnia podstawowa funkcję znaku, a więc odróżniania towarów jednego przedsiębiorcy od towarów innych przedsiębiorców. Organ, ani Sąd I instancji nie stosowali błędnej wykładni art. 129 ust. 1 pkt 2 p.w.p., ale jedynie w sposób jak najbardziej pełny badali zdolność odróżniającą zgłoszonego oznaczenia, a więc czy ewentualnie poprzez przybranie formy aluzyjnej nie posiada ono jednak minimalnej zdolności odróżniającej pomimo pełnienia czystej funkcji reklamowej.
Również nietrafny jest zarzut sformułowany w pkt II.2 petitum skargi kasacyjnej. Ani organ, ani Sąd I instancji nie wykluczyli możliwości przyznania ochrony oznaczeniu będącemu sloganem reklamowym, w sytuacji gdy przybiera on formę minimalnie indywidualizującą towary i usługi pod względem ich pochodzenia od konkretnego podmiotu. Tym niemniej nie może zostać uznany za znak towarowy i podlegać ochronie oznaczenie, które w warstwie słownej pełni wyłącznie funkcje czysto reklamową i jest powszechnie stosowane w obrocie przez wszystkich przedsiębiorców w odniesieniu do wszystkich towarów i usług. Wynika to z faktu, że oznaczenia takie owej minimalnej zdolności odróżniającej po prostu nie posiada. Dodatkowo nakłada się na tę ocenę standardowa grafika, która również nie skutkuje powstaniem zdolności odróżniającej zgłoszonego oznaczenia.
Wobec powyższego nietrafny jest również zarzut określony w pkt II.3 petitum skargo kasacyjnej, gdyż zarówno organ, jak i kontrolujący go Sąd I instancji, dokonali prawidłowej subsumpcji stanu faktycznego.
W konsekwencji, z tych wszystkich względów skarga kasacyjna, jako pozbawiona usprawiedliwionych podstaw, podlegała oddaleniu na mocy art. 184 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI