Orzeczenie · 2022-12-12

II GSK 396/22

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2022-12-12
NSAtransportoweWysokansa
kara pieniężnaustawa SENTprzedawnieniepostępowanie administracyjnekontrola skarbowaOrdynacja podatkowarażące naruszenie prawawykładnia przepisówNSA

Spółka A. w W. zaskarżyła wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, który oddalił jej skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji o nałożeniu kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów (ustawa SENT). Głównym zarzutem spółki było rażące naruszenie art. 165b § 1 Ordynacji podatkowej (OP) poprzez wydanie decyzji po upływie sześciomiesięcznego terminu przedawnienia na wszczęcie postępowania, licząc od daty zakończenia kontroli. Spółka argumentowała, że przepis ten ma charakter materialnoprawny i jego naruszenie powinno skutkować stwierdzeniem nieważności decyzji. WSA uznał, że doszło do naruszenia art. 165b OP, ale nie miało ono charakteru rażącego, ze względu na istniejące wówczas wątpliwości interpretacyjne co do jego stosowania w sprawach dotyczących kar z ustawy SENT. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd podkreślił, że pojęcie 'rażącego naruszenia prawa' wymaga oczywistości i bezpośredniej sprzeczności decyzji z przepisem, a nie jedynie odmiennej interpretacji. Wskazał, że spór w orzecznictwie co do stosowania art. 165b OP do kar pieniężnych z ustawy SENT nie pozwala na uznanie naruszenia za rażące. NSA zaznaczył, że gdyby odmienność wykładni stanowiła podstawę do stwierdzenia rażącego naruszenia prawa, zatarłaby się granica między zwykłym a kwalifikowanym naruszeniem prawa, a postępowanie o stwierdzenie nieważności straciłoby swój nadzwyczajny charakter. Sąd uznał, że zarzuty skargi kasacyjnej były nieuzasadnione i oddalił ją, zasądzając od spółki koszty postępowania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja pojęcia 'rażącego naruszenia prawa' w kontekście rozbieżności orzeczniczych oraz stosowania przepisów Ordynacji podatkowej do kar pieniężnych z ustaw szczególnych (np. ustawa SENT).

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji związanej z ustawą SENT i przedawnieniem, ale zasady dotyczące rażącego naruszenia prawa mają szersze zastosowanie.

Zagadnienia prawne (2)

Czy wydanie decyzji o karze pieniężnej w postępowaniu wszczętym po upływie terminu przedawnienia, określonego w art. 165b § 1 Ordynacji podatkowej, stanowi rażące naruszenie prawa?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, nie stanowi rażącego naruszenia prawa, jeśli istnieją wątpliwości interpretacyjne co do stosowania przepisu, a rozbieżności w orzecznictwie nie pozwalają na uznanie naruszenia za oczywiste.

Uzasadnienie

NSA podkreślił, że 'rażące naruszenie prawa' wymaga oczywistości i bezpośredniej sprzeczności decyzji z przepisem. Rozbieżności w orzecznictwie co do stosowania art. 165b OP do kar z ustawy SENT nie pozwalają na uznanie naruszenia za rażące, ponieważ zatarłaby się granica między zwykłym a kwalifikowanym naruszeniem prawa.

Czy postępowanie w sprawie nałożenia kary pieniężnej z ustawy SENT jest postępowaniem podatkowym, do którego stosuje się art. 165b Ordynacji podatkowej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, postępowanie to nie jest postępowaniem podatkowym, a przepisy Ordynacji podatkowej stosuje się odpowiednio tylko w zakresie nieuregulowanym w ustawie SENT. Art. 165b OP dotyczy kontroli podatkowej.

Uzasadnienie

Organ administracji i NSA wskazali, że postępowanie w sprawie kar z ustawy SENT nie jest postępowaniem podatkowym. Art. 165b OP ma zastosowanie do kontroli podatkowej, a nie do kar pieniężnych nakładanych na podstawie ustawy SENT, która reguluje te kwestie samodzielnie.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną A. w W., L. od wyroku WSA w Białymstoku z dnia 6 grudnia 2021 r. sygn. akt II SA/Bk 793/21.

Przepisy (7)

Główne

OP art. 165b § 1

Ordynacja podatkowa

Przepis ten określa termin na wszczęcie postępowania podatkowego po zakończeniu kontroli. Spółka twierdziła, że jego naruszenie jest rażące. Sąd uznał, że wątpliwości interpretacyjne co do jego stosowania w sprawach SENT nie czynią naruszenia rażącym.

OP art. 247 § 1

Ordynacja podatkowa

Określa przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji, w tym 'rażące naruszenie prawa'.

Pomocnicze

ustawa SENT art. 26 § 5

Ustawa o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi

Przepis ten stanowi o odpowiednim stosowaniu przepisów Ordynacji podatkowej do kar pieniężnych z ustawy SENT w zakresie nieuregulowanym.

p.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przepis dotyczący oddalenia skargi przez WSA.

p.p.s.a. art. 183

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres rozpoznania sprawy przez NSA.

p.p.s.a. art. 193

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną.

p.p.s.a. art. 184

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna oddalenia skargi kasacyjnej.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Zarzut rażącego naruszenia art. 165b § 1 OP poprzez wydanie decyzji po terminie przedawnienia. • Argument, że wątpliwości interpretacyjne co do stosowania art. 165b OP do kar z ustawy SENT nie wykluczają stwierdzenia rażącego naruszenia prawa.

Godne uwagi sformułowania

Określenie 'rażące naruszenie prawa' jest pojęciem nieostrym. • Naruszenie prawa tylko wtedy powoduje nieważność decyzji, gdy ma charakter rażący, tzn. gdy decyzja wydana została wbrew nakazowi lub zakazowi ustanowionemu w przepisie prawnym, wbrew wszystkim przesłankom przepisu nadano prawa albo ich odmówiono, albo też wbrew tym przesłankom obarczono stronę obowiązkiem, albo uchylono obowiązek. • Nie można jako rażącego traktować rozstrzygnięcia, wynikającego z odmiennej interpretacji danego przepisu, nawet jeżeli później wykładnia zostanie zmieniona, z uwagi na brak prawidłowości w pierwotnej interpretacji. • Rozbieżność orzecznictwa sądowego nie wyklucza sama przez się możliwości, że jeden z dwóch sprzecznych ze sobą poglądów wyrażonych w tym orzecznictwie jest na tyle wadliwy, iż jego przyjęcie przez organ podatkowy stanowi rażące naruszenie prawa.

Skład orzekający

Artur Adamiec

sprawozdawca

Cezary Pryca

przewodniczący

Krystyna Anna Stec

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'rażącego naruszenia prawa' w kontekście rozbieżności orzeczniczych oraz stosowania przepisów Ordynacji podatkowej do kar pieniężnych z ustaw szczególnych (np. ustawa SENT)."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji związanej z ustawą SENT i przedawnieniem, ale zasady dotyczące rażącego naruszenia prawa mają szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia przedawnienia i rażącego naruszenia prawa w kontekście specyficznych przepisów dotyczących transportu towarów. Pokazuje, jak sądy podchodzą do wątpliwości interpretacyjnych.

Przedawnienie kary z ustawy SENT: Czy wątpliwości interpretacyjne chronią przed 'rażącym naruszeniem prawa'?

Sektor

transportowe

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst