Orzeczenie · 2024-07-11

II GSK 381/24

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2024-07-11
NSAAdministracyjneWysokansa
drogi publicznedrogi ekspresowezjazdyprzebudowazezwoleniepostępowanie administracyjnebezczynność organuskarga kasacyjnaNSAWSA

Sprawa rozpatrywana przez Naczelny Sąd Administracyjny dotyczyła skargi kasacyjnej Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad (GDDKiA) od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który stwierdził bezczynność GDDKiA w przedmiocie rozpoznania wniosku o zezwolenie na przebudowę zjazdu z drogi ekspresowej. Sąd pierwszej instancji uznał bezczynność organu za rażące naruszenie prawa, zobowiązał GDDKiA do wydania aktu w terminie miesiąca, przyznał skarżącym 500 zł i wymierzył organowi grzywnę 500 zł. GDDKiA w skardze kasacyjnej zarzuciło naruszenie przepisów prawa procesowego, argumentując, że sprawa nie miała charakteru administracyjnego, a sporny był status prawny drogi, a nie właściwość organu. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd podkreślił, że nawet jeśli droga nie była drogą publiczną, GDDKiA miał obowiązek formalnego ustosunkowania się do wniosku, np. poprzez odmowę wszczęcia postępowania na podstawie art. 61a § 1 k.p.a., a nie jedynie informowanie o braku właściwości. Sąd uznał, że bezczynność organu była faktem, a błędne uzasadnienie WSA nie miało wpływu na prawidłowość rozstrzygnięcia o oddaleniu skargi kasacyjnej. NSA zaznaczył, że sąd w sprawie o bezczynność nie rozstrzyga sporu kompetencyjnego ani merytorycznej zasadności wniosku, a jedynie bada, czy organ działał zgodnie z prawem w terminie.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja pojęcia bezczynności organu administracji publicznej, obowiązki organu w przypadku braku właściwości, zakres kontroli sądu administracyjnego w sprawach o bezczynność.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji braku działania organu w kontekście wniosku o zezwolenie na przebudowę zjazdu, ale zasady dotyczące bezczynności i obowiązków organów są szeroko stosowalne.

Zagadnienia prawne (3)

Czy organ administracji publicznej, który uznaje się za niewłaściwy do rozpoznania wniosku, ale nie wszczyna sporu kompetencyjnego, pozostaje w bezczynności, jeśli nie podejmuje żadnych innych czynności w sprawie?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, organ pozostaje w bezczynności, jeśli nie podejmuje czynności zmierzających do załatwienia sprawy lub nie wszczyna sporu kompetencyjnego, nawet jeśli uważa się za niewłaściwy.

Uzasadnienie

Organ administracji publicznej, który uznaje się za niewłaściwy do rozpoznania wniosku, ma obowiązek albo niezwłocznie przekazać wniosek organowi właściwemu, albo wszcząć spór o właściwość. Samo poinformowanie strony o braku właściwości, bez podjęcia dalszych kroków, stanowi bezczynność.

Czy sprawa dotycząca zezwolenia na przebudowę zjazdu z drogi, która nie została formalnie zaliczona do dróg publicznych, ma charakter administracyjny, czy cywilny?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nawet jeśli droga nie jest formalnie drogą publiczną, organ administracji publicznej ma obowiązek formalnego ustosunkowania się do wniosku, np. poprzez odmowę wszczęcia postępowania, a nie jedynie informowanie o braku właściwości.

Uzasadnienie

Organ administracji publicznej jest zobowiązany działać na podstawie prawa. W przypadku wniosku, który może nie mieć charakteru administracyjnego, organ powinien wydać postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania lub inną stosowną czynność, a nie pozostawać biernym.

Czy sąd administracyjny w sprawie o bezczynność organu rozstrzyga spór kompetencyjny lub merytoryczną zasadność wniosku?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, sąd w sprawie o bezczynność bada jedynie, czy organ pozostaje w bezczynności i czy miał obowiązek podjąć działanie w określonym terminie. Nie rozstrzyga sporu kompetencyjnego ani merytorycznej zasadności wniosku.

Uzasadnienie

Zakres kontroli sądu w sprawie o bezczynność ogranicza się do stwierdzenia braku działania organu, gdy miał on obowiązek działać. Sąd nie wnika w merytoryczną poprawność działań organu, a jedynie w fakt ich podjęcia lub brak.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odrzucono skargę
Oddalono skargę kasacyjną Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad.

Przepisy (29)

Pomocnicze

k.p.a. art. 19

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 22

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 35 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 61a § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 65 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 104 § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 3 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 3 § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 3 § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa zakres kontroli sądów administracyjnych, nie może stanowić samodzielnej podstawy kasacyjnej bez powiązania z innymi przepisami.

p.p.s.a. art. 149 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 149 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy, stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania.

p.p.s.a. art. 149 § 1a

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 149 § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 174

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 176

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 182 § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 182 § 3

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dz.U. 1960 nr 30 poz 168 art. 19

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Dz.U. 1960 nr 30 poz 168 art. 35 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Dz.U. 2024 poz 935 art. 3 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dz.U. 2024 poz 935 art. 3 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dz.U. 2024 poz 935 art. 3 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa zakres kontroli sądów administracyjnych.

Dz.U. 2024 poz 935 art. 149 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dz.U. 2024 poz 935 art. 149 § 1a

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dz.U. 2024 poz 935 art. 149 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dz.U. 2024 poz 935 art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Bezczynność organu administracji publicznej w sytuacji, gdy organ uznaje się za niewłaściwy, ale nie wszczyna sporu kompetencyjnego ani nie przekazuje sprawy organowi właściwemu. • Obowiązek organu administracji publicznej do formalnego ustosunkowania się do wniosku, nawet jeśli sprawa nie ma charakteru administracyjnego (np. poprzez odmowę wszczęcia postępowania).

Odrzucone argumenty

Argument GDDKiA, że sprawa nie miała charakteru administracyjnego, ponieważ droga nie była drogą publiczną, co miało wyłączać możliwość stwierdzenia bezczynności. • Argument GDDKiA, że sporny był status drogi, a nie właściwość organu, co miało wyłączać możliwość stwierdzenia sporu kompetencyjnego.

Godne uwagi sformułowania

Organ nie może biernie przetrzymywać podania, nie podejmując żadnych działań, ale obowiązany jest nadać bieg podaniu, nawet jeżeli jest on, jego zdaniem, niewłaściwy do rozpoznania sprawy. • Poza zakresem kontroli sądu w sprawie ze skargi na bezczynność organu pozostaje prawna poprawność działań organu załatwiających zgłoszone żądanie.

Skład orzekający

Grzegorz Dudar

sprawozdawca

Joanna Kabat-Rembelska

przewodniczący

Małgorzata Rysz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia bezczynności organu administracji publicznej, obowiązki organu w przypadku braku właściwości, zakres kontroli sądu administracyjnego w sprawach o bezczynność."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji braku działania organu w kontekście wniosku o zezwolenie na przebudowę zjazdu, ale zasady dotyczące bezczynności i obowiązków organów są szeroko stosowalne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest formalne działanie organów administracji publicznej i jakie mogą być konsekwencje ich bierności, nawet w skomplikowanych sytuacjach prawnych.

Organ milczy, a sprawa czeka: NSA przypomina o obowiązkach administracji publicznej.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst