II GSK 381/22

Naczelny Sąd Administracyjny2025-09-09
NSAAdministracyjneWysokansa
geodezjakartografiauprawnienia zawodowepostępowanie administracyjnewznowienie postępowaniafałszywy dowódprawo karnesąd administracyjnydecyzja ostateczna

NSA oddalił skargę kasacyjną dotyczącą uprawnień zawodowych w geodezji, uznając, że decyzja o nadaniu uprawnień została wydana na podstawie fałszywego zaświadczenia o praktyce zawodowej, co stanowiło podstawę do wznowienia postępowania.

Sprawa dotyczyła uprawnień zawodowych w dziedzinie geodezji i kartografii. Główny Geodeta Kraju pierwotnie nadał skarżącej uprawnienia w 2008 r., opierając się na zaświadczeniu o 6-letniej praktyce zawodowej. W 2020 r. wszczęto postępowanie wznowieniowe, ponieważ zaświadczenie o praktyce okazało się fałszywe, co potwierdził wyrok karny z 2015 r. umarzający warunkowo postępowanie wobec wystawcy zaświadczenia. Mimo że decyzji z 2008 r. nie można było uchylić z powodu upływu 10 lat, organ stwierdził jej wydanie z naruszeniem prawa. WSA i NSA oddaliły skargę kasacyjną, uznając, że prawomocny wyrok karny potwierdzający fałszywość dowodu stanowił wystarczającą podstawę do stwierdzenia naruszenia prawa, nawet jeśli nie było to prawomocne skazanie.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną A. B. od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił jej skargę na decyzję Głównego Geodety Kraju. Sprawa dotyczyła uprawnień zawodowych w dziedzinie geodezji i kartografii, nadanych skarżącej w 2008 r. na podstawie zaświadczenia o 6-letniej praktyce zawodowej. W 2020 r. Główny Geodeta Kraju wznowił postępowanie z urzędu, stwierdzając, że zaświadczenie o praktyce było fałszywe. Podstawą do wznowienia był wyrok Sądu Rejonowego w Hrubieszowie z 2015 r., który warunkowo umorzył postępowanie karne wobec W. P. za wystawienie fałszywego zaświadczenia. Organ stwierdził, że decyzja z 2008 r. została wydana z naruszeniem prawa, ale nie mógł jej uchylić z powodu upływu 10 lat. WSA i NSA uznały, że prawomocny wyrok karny, nawet warunkowo umarzający postępowanie, potwierdzający fałszywość dowodu, stanowił wystarczającą przesłankę do stwierdzenia naruszenia prawa, zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. NSA podkreślił, że sąd administracyjny nie jest uprawniony do samodzielnego ustalania popełnienia przestępstwa, a jedynie do weryfikacji istnienia orzeczeń potwierdzających taki fakt. Sąd odrzucił argumentację skarżącej opartą na późniejszym wyroku uniewinniającym ją od zarzutów użycia fałszywego dokumentu, wskazując, że dotyczył on innego czynu i innego sprawcy.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, prawomocny wyrok karny warunkowo umarzający postępowanie wobec wystawcy fałszywego zaświadczenia, potwierdzający popełnienie przestępstwa z art. 271 § 1 k.k., stanowi wystarczającą przesłankę do stwierdzenia wydania decyzji administracyjnej z naruszeniem prawa na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a., nawet jeśli nie jest to wyrok skazujący.

Uzasadnienie

Sąd karny warunkowo umarzając postępowanie, stwierdza winę i popełnienie przestępstwa. Organ administracji nie jest uprawniony do samodzielnego ustalania popełnienia przestępstwa, a jedynie do weryfikacji istnienia orzeczeń potwierdzających taki fakt. Fałszywość dowodu stwierdzona prawomocnym orzeczeniem karnym, jeśli istnieje związek przyczynowy z decyzją administracyjną, jest podstawą do wznowienia postępowania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (12)

Główne

k.p.a. art. 145 § par. 1 pkt 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 145 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.k. art. 271 § par. 1

Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 141 § par. 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 151 § § 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 149 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 151 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.k. art. 273

Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny

k.k. art. 66 § § 1

Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny

u.p.g.k. art. 44 § ust. 1

Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne

r.u.z.g.k. art. 8 § § 8

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 30 lipca 2003 r. w sprawie uprawnień zawodowych w dziedzinie geodezji i kartografii

Konstytucja RP art. 42 § ust. 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Argumenty

Skuteczne argumenty

Prawomocny wyrok karny stwierdzający fałszywość dowodu (zaświadczenia o praktyce) stanowi podstawę do stwierdzenia wydania decyzji administracyjnej z naruszeniem prawa na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. Sąd administracyjny nie jest uprawniony do samodzielnego ustalania popełnienia przestępstwa, a jedynie do weryfikacji istnienia orzeczeń potwierdzających taki fakt. Wyrok karny warunkowo umarzający postępowanie, potwierdzający popełnienie przestępstwa, jest wystarczający do stwierdzenia fałszywości dowodu w postępowaniu administracyjnym. Późniejszy wyrok uniewinniający skarżącą od zarzutów użycia fałszywego dokumentu nie ma wpływu na ocenę prawidłowości stwierdzenia naruszenia prawa w postępowaniu administracyjnym, gdyż dotyczy innego czynu i innego sprawcy.

Odrzucone argumenty

Błędna wykładnia i zastosowanie art. 146 § 1 k.p.a. w zw. z art. 6 k.p.a. w zw. z art. 42 ust. 3 Konstytucji RP, poprzez utrzymanie w mocy decyzji stwierdzającej wydanie decyzji ostatecznej z naruszeniem prawa, mimo że wyrok warunkowo umarzający postępowanie karne nie powinien powodować skutku procesowego w postaci uchylenia domniemania niewinności. Błędna wykładnia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 11 p.p.s.a. poprzez uznanie, że wyrok warunkowo umarzający postępowanie karne jest wystarczający do stwierdzenia przesłanki wznowienia postępowania z art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a., bez zbadania okoliczności sprawy. Naruszenie art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. poprzez niezasadne oddalenie skargi mimo naruszenia przez organ art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 149 § 1 k.p.a. Naruszenie art. 141 § 4 w zw. z art. 151 p.p.s.a. poprzez nieodniesienie się przez Sąd w uzasadnieniu wyroku do wszystkich zawartych w skardze zarzutów oraz podniesionej argumentacji.

Godne uwagi sformułowania

warunkowo umorzył postępowanie karne wobec W. P. o czyn z art. 271 § 1 ustawy z 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny, polegający na wystawieniu powyższego zaświadczenia. zaświadczenie o zatrudnieniu poświadczające nieprawdę miało związek z postępowaniem o nadanie uprawnień zawodowych, zakończonym decyzją o nadaniu tych uprawnień. organ administracji właściwy w sprawie wznowienia postępowania nie jest uprawniony do dokonywania samodzielnych ustaleń co do popełnienia przestępstwa lub sfałszowania dokumentu. zadaniem tego organu jest jedynie sprawdzenie, czy istnieją orzeczenia potwierdzające popełnienie czynu karalnego. dwa wyroki karne (z 10 listopada 2015 r. i z 1 czerwca 2021 r., na który powołuje się skarżąca) dotyczą różnych czynów (art. 271 § 1 i art. 273 k.k.) i różnych sprawców.

Skład orzekający

Elżbieta Czarny-Drożdżejko

przewodniczący

Anna Ostrowska

sędzia

Karolina Kisielewicz-Sierakowska

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie, że prawomocny wyrok karny warunkowo umarzający postępowanie wobec wystawcy fałszywego dokumentu jest wystarczającą podstawą do stwierdzenia naruszenia prawa w postępowaniu administracyjnym, nawet jeśli nie jest to wyrok skazujący. Potwierdzenie, że sąd administracyjny nie bada ponownie popełnienia przestępstwa, a jedynie weryfikuje istnienie orzeczeń karnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wznowienia postępowania administracyjnego na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. i związku z orzeczeniem karnym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje złożoność relacji między postępowaniem karnym a administracyjnym, a także znaczenie dowodów w procesie uzyskiwania uprawnień zawodowych. Pokazuje, jak prawomocne orzeczenie karne, nawet warunkowo umarzające, może mieć dalekosiężne skutki w innych gałęziach prawa.

Fałszywe zaświadczenie o praktyce zawodowej: jak wyrok karny wpływa na uprawnienia geodety?

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II GSK 381/22 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2025-09-09
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-03-14
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Anna Ostrowska
Elżbieta Czarny-Drożdżejko /przewodniczący/
Karolina Kisielewicz-Sierakowska /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6124 Uprawnienia zawodowe w dziedzinie geodezji i kartografii
Hasła tematyczne
Geodezja i kartografia
Uprawnienia do wykonywania zawodu
Uzasadnienie
Administracyjne postępowanie
Sygn. powiązane
VI SA/Wa 909/21 - Wyrok WSA w Warszawie z 2021-06-23
Skarżony organ
Geodeta
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 141 par. 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Dz.U. 2020 poz 256
art. 145 par. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
Dz.U. 1997 nr 88 poz 553
art. 271 par. 1, art. 273
Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Czarny-Drożdżejko Sędzia NSA Anna Ostrowska Sędzia del. WSA Karolina Kisielewicz-Sierakowska (spr.) Protokolant asystent sędziego Magdalena Czyżewska po rozpoznaniu w dniu 9 września 2025 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej A. B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 czerwca 2021 r. sygn. akt VI SA/Wa 909/21 w sprawie ze skargi A. B. na decyzję Głównego Geodety Kraju z dnia 4 stycznia 2021 r. nr NG-O.025.98.2020.MM w przedmiocie stwierdzenia wydania decyzji z naruszeniem prawa oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 23 czerwca 2021 r., sygn. akt VI SA/Wa 909/21 oddalił skargę A. B. na decyzję Głównego Geodety Kraju z 4 stycznia 2021 r. (nr NG-O.025.98.2020.MM) w przedmiocie stwierdzenia wydania decyzji ostatecznej z naruszeniem prawa.
W uzasadnieniu Sąd I instancji podał, że Główny Geodeta Kraju ostateczną decyzją z 25 października 2008 r.(nr 20123) nadał skarżącej uprawnienia zawodowe w dziedzinie geodezji i kartografii. Organ stwierdził, że skarżąca, która ma wykształcenie średnie, posiada 6 lat praktyki zawodowej, wymaganej do uzyskania wnioskowanych uprawnień zawodowych (art. 44 ust. 1 pkt ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne 2 w brzmieniu wówczas obowiązującym (Dz.U. z 2005 r., poz. 227 ze zm.) i na tę okoliczność przedstawiła m. in. zaświadczenie byłego pracodawcy (W. P.) z 2 października 2008 r., o którym mowa w § 8 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 30 lipca 2003 r. w sprawie uprawnień zawodowych w dziedzinie geodezji i kartografii (Dz.U. nr 143, poz. 1396). W zaświadczeniu tym były pracodawca skarżącej podał, że "A. B. była zatrudniona w tutejszej pracowni od dnia 1 marca 2000 r. do dnia 28 lutego 2004 r. w pełnym wymiarze czasu pracy (...)".
W dniu 12 czerwca 2020 r. asesor Prokuratury Rejonowej w Hrubieszowie, na podstawie art. 184 § 1 k.p.a., wniósł sprzeciw od tej decyzji i podał, że wystawione przez W. P. zaświadczenie o zatrudnieniu skarżącej w pełnym wymiarze czasu pracy w latach 2000 – 2004, które stanowiło podstawę wydania tej decyzji, okazało się fałszywe, a zatem zachodzą okoliczności o których mowa w art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. Prokurator wyjaśnił, że wyrokiem z 10 listopada 2015 r., sygn. akt [...] Sąd Rejonowy w Hrubieszowie warunkowo umorzył postępowanie karne wobec W. P. o czyn z art. 271 § 1 ustawy z 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny (Dz. U. z 2020 r., poz. 1444), polegający na wystawieniu powyższego zaświadczenia.
Główny Geodeta Kraju postanowieniem z 23 września 2020 r. (nr NG-O.025.64.2020JK) wznowił z urzędu postępowanie w tej sprawie, a następnie decyzją z 4 listopada 2020 r. (nr NG-O.025.64.2020.JK), wydaną na podstawie art. 151 § 2 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a., stwierdził jej wydanie z naruszeniem prawa, wskazując, że niemożliwe jest uchylenie decyzji ze względu na to, że od dnia jej doręczenia upłynęło dziesięć lat (art. 146 § 1 k.p.a.).
W uzasadnieniu decyzji organ podał, że w świetle prawomocnego wyroku Sądu Rejonowego w Hrubieszowie z 10 listopada 2015 r. sygn. akt [...], A. B. przedstawiła w trakcie postępowania kwalifikacyjnego o nadanie uprawnień zawodowych w dziedzinie geodezji i kartografii dokument poświadczający nieprawdę w zakresie jej praktyki zawodowej, to oznacza, że nie posiadała wymaganego (6-letniego) okresu tej praktyki, o którym mowa w art. 44 ust. 1 pkt 2 wówczas obowiązującej ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne. Z tego wynika, że zaistniała przesłanka wznowienia postępowania zakończonego decyzją z 25 października 2008 r. o nadaniu skarżącej uprawnień zawodowych w dziedzinie geodezji i kartografii, o której mowa w art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a., niemniej jednak, z uwagi na upływ dziesięciu lat od dnia jej doręczenia, nie jest dopuszczalne jej uchylenie.
Główny Geodeta Kraju, po rozpoznaniu wniosku skarżącej o ponowne rozpatrzenie sprawy, decyzją z 4 stycznia 2021 r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 § 3 k.p.a., utrzymał w mocy swoje dotychczasowe rozstrzygnięcie. Organ podkreślił, że z uwagi na "przedawnienie możliwości uchylenia" decyzji ostatecznej z 25 października 2008 r., "odstąpił" od rozstrzygnięcia co do istoty sprawy i ograniczył się do stwierdzenia, że decyzja ta wydana została z naruszeniem prawa. Główny Geodeta Kraju dodał, że przedłożone przez stronę wnioski dowodowe i podniesione argumenty na okoliczność wykazania, że spełnia warunki do uzyskania uprawnień zawodowych w dziedzinie geodezji i kartografii, nie mają znaczenia dla podjętego rozstrzygnięcia.
Kontrolowanym wyrokiem z 23 czerwca 2021 r., sygn. akt VI SA/Wa 909/21 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę A. B. na decyzję Głównego Geodety Kraju z 4 stycznia 2021 r. Sąd I instancji nie podzielił zarzutów skarżącej, że organ dopuścił się naruszenia art. 7, art. 77 § 1, art. 80, art. 75 § 1, art. 78 § 1 k.p.a. i podał, że posłużenie się przez skarżącą dokumentem, który został sfałszowany, wypełnia przesłankę wznowienia postępowania, o której mowa w art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. WSA w Warszawie dodał, że wprawdzie w stosunku do jego wystawcy nie wydano wyroku skazującego, jednak wyrok warunkowo umarzający postępowanie, w myśl art. 66 § 1 k.k., nie pozostawia wątpliwości co do tego, że przestępstwo zostało przez oskarżonego popełnione (wyrok SN z 20 października 2011 r., sygn. akt III KK 159/11, LEX nr 11011665). Zasadnie zatem organ przyjął, że decyzję ostateczną z 2008 r. wydano na podstawie dowodu, który okazał się fałszywy.
A. B. zaskarżyła ten wyrok skargą kasacyjną w całości i wniosła o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.
Wnosząca skargę kasacyjną zarzuciła:
1. na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a., naruszenie:
a) art. 146 § 1 k.p.a. w zw. z art. 6 k.p.a. w zw. z art. 42 ust. 3 Konstytucji RP, poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie i w konsekwencji utrzymanie w mocy decyzji organu w przedmiocie stwierdzenia wydania decyzji ostatecznej z naruszeniem prawa, mimo że w stosunku do W. P. wydano wyrok warunkowo umarzający postępowanie karne o czyn z art. 271 ust. 1 k.k., czego skutkiem wyrok ten nie powinien powodować skutku procesowego w postaci uchylenia podstawowej dyrektywy procesu karnego, jaką jest domniemanie niewinności,
2. na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a., naruszenie :
a) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 11 p.p.s.a. polegające na ich błędnej wykładni poprzez nieuzasadnione uznanie, że w pełni wystarczające jest oparcie w niniejszej sprawie ustaleń w zakresie istnienia (wystąpienia) rzekomej przesłanki wznowienia postępowania z art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. wyłącznie na samym fakcie wydania przez sąd kamy wyroku warunkowo umarzającego postępowanie karne, a zatem nie wyroku skazującego, w stosunku do W. P., bez zbadania okoliczności sprawy, skutkujące błędnym uznaniem w zakresie co do skutków rzekomego bezwzględnego związania tym wyrokiem co do faktu, że skarżąca posłużyła się w postępowaniu przed Głównym Geodetą Kraju dokumentem który został sfałszowany i że decyzję ostateczną z 2008 r. wydano na podstawie dowodu który okazał się fałszywy oraz że obliguje to organ do wszczęcia postępowania wznowieniowego na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a., podczas gdy z wyroku Sądu Rejonowego w Tomaszowie Lubelskim II Wydział Kamy z dnia 1 czerwca 2021 r. o sygn. akt [...] jasno wynika, że zachodzi ewidentna, oczywista sprzeczność w tym zakresie pomiędzy orzeczeniami sądu karnego dot. skarżącej i W. P. wydanych na tle dokładnie tego samego stanu faktycznego i prawnego,
b) art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. poprzez niezasadne oddalenie skargi mimo naruszenia przez organ art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 149 § 1 k.p.a. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i niezasadne przyjęcie, że zaistniała przesłanka o której mowa w art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a.,
c) art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. poprzez niezasadne oddalenie skargi mimo naruszenia przez organ art. 145 § 1 pkt 1 i art. 151 § 2 k.p.a. przez ich nieprawidłowe zastosowanie oraz art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. przez jego niezastosowanie i niezastosowanie art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a.,
d) art. 141 § 4 w zw. z art. 151 p.p.s.a. poprzez nieodniesienie się przez Sąd w uzasadnieniu wyroku do wszystkich zawartych w skardze zarzutów oraz podniesionej argumentacji.
W skardze kasacyjnej zawarto wniosek o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu uzupełniającego z wyroku Sądu Rejonowego w Tomaszowie Lubelskim II Wydział Karny z dnia 1 czerwca 2021 r ., sygn. akt [...], którym uniewinniono skarżącą od stawianych jej zarzutów z art. 273 k.k. tj. "użycia dokumentów w postaci świadectw nadania uprawnień zawodowych w dziedzinie geodezji i kartografii w których poświadczono nieprawdę co do okoliczności mających znaczenie prawne, a mianowicie co do faktycznego okresu posiadanej praktyki zawodowej" oraz "podstępnego wprowadzenia w błąd funkcjonariusza publicznego co do faktycznego okresu posiadanej praktyki zawodowej"' – na okoliczność ustalenia, że nie popełniła przestępstwa w 273 k.k. i odbyła praktyki geodezyjne u W. P. w okresie od 1 marca 2000r. do 17 lutego 2009 r. w zakresie wymaganym do uzyskania uprawnień zawodowych w dziedzinie geodezji i kartografii.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej jej autor odwołał się do art. 11 p.p.s.a. i podniósł m. in., że wyrok SR w Hrubieszowie z 10 listopada 2015 r., w którym sąd stwierdził, że "W. P. jako osoba uprawniona wystawił dokument mający znaczenie prawne w postaci zaświadczenia o zatrudnieniu A. B. z dnia 17 luty 2009 r. poświadczając nieprawdę co do zatrudnienia wyżej wymienionej w pełnym wymiarze czasu pracy w okresie od 1 marca 2000 r, do 28 luty 2004 r." i którym na podstawie art. 67 § 1 k.k. warunkowo umorzył postępowanie, nie jest wiążący, dla sądu administracyjnego, a Główny Geodeta Kraju powinien samodzielnie przeprowadzić postępowanie na okoliczność istnienia podstawy wznowienia postępowania. A. B. podkreśliła, że powołany wyrok jest "ewidentnie sprzeczny" z wyrokiem SR w Tomaszowie Lubelskim II Wydział Karny z 1 czerwca 2021 r., sygn. akt [...] (który uprawomocnił się po wydaniu kwestionowanego wyroku), którym skarżąca została uniewinniona od stawianych jej zarzutów popełnienia przestępstwa z art. 273 k.k. Z wyroku tego wynika, że nie popełniła czynu, który zdaniem organu i Sądu I instancji stanowił podstawę wznowienia postępowania i następnie wydania decyzji kwestionowanych decyzji.
Autor skargi kasacyjnej dodał, że jak wynika z protokołu zeznań W. P., który przedłożyła organowi w toku postępowania, W. P. nie pamięta, dlaczego napisał w zaświadczeniach, że A. B. była zatrudniona w pełnym wymiarze czasu pracy w jego pracowni. Zeznał on, że: "zapewne takie stwierdzenie było niezbędne do zaliczenia okresu praktyki, przecież mogłem napisać że po prostu w tych latach odbyła praktykę. Według mnie nie miało to większego znaczenia, i ponieważ praktykę odbyła ten okres zostałby jej zaliczony, nie wiem po co napisałem to zdanie o zatrudnieniu, możliwe że komisja wymagała takiego właśnie zatrudnienia".
Główny Geodeta Kraju nie skorzystał z uprawnienia do złożenia odpowiedzi na skargę kasacyjną.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje :
Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu biorąc pod uwagę tylko nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie stwierdzono żadnej z przesłanek nieważności wymienionych w art. 183 § 2 p.p.s.a., wobec czego rozpoznanie sprawy nastąpiło w granicach zgłoszonych podstaw i zarzutów skargi kasacyjnej.
Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw i dlatego podlega oddaleniu.
W skardze kasacyjnej wnosząca tę skargę kwestionuje przede wszystkim zaaprobowanie przez Sąd I instancji ustalenia organu administracji co do istnienia przesłanki wznowienia postępowania administracyjnego, określonej w art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz zarzuca, że Sąd w uzasadnieniu wyroku nie odniósł się do wszystkich zawartych w skardze zarzutów oraz podniesionej argumentacji.
Zdaniem NSA, powyższe zarzuty nie są uzasadnione.
Przede wszystkim należy wyjaśnić, że w art. 141 § 4 p.p.s.a. ustawodawca określił niezbędne elementy uzasadnienia wyroku, czyli: zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzuty podniesione w skardze, stanowiska pozostałych stron, podstawa prawna rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie.
Naczelny Sąd Administracyjny konsekwentnie przyjmuje w swym orzecznictwie, że naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. może stanowić samodzielną podstawę kasacyjną w dwóch przypadkach: po pierwsze, jeżeli uzasadnienie orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego nie zawiera stanowiska co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia, po drugie, gdy uzasadnienie zaskarżonego wyroku zostało sporządzone w sposób uniemożliwiający przeprowadzenie jego kontroli przez Naczelny Sąd Administracyjny (por. np. wyroki NSA z: 17 czerwca 2025 r., sygn. akt II GSK 138/25, z 24 czerwca 2025 r., sygn. akt II GSK 2631/21, z 29 lipca 2025 r., sygn. akt III OSK 774/22).
Pomijając już to, że zdaniem NSA, uzasadnienie zaskarżonego wyroku zawiera wszystkie elementy konstrukcyjne przewidziane w powołanym przepisie, należy zauważyć, że wnosząca skargę kasacyjną upatruje jego naruszenie w nieustaleniu przez organ wszystkich istotnych okoliczności sprawy i niezasadnym zaakceptowaniu tego stanowiska przez Sąd I instancji. W istocie więc zarzut ten nie koresponduje z jego uzasadnieniem i dlatego nie może być uwzględniony.
W ocenie NSA, nie są również uzasadnione pozostałe zarzuty skargi kasacyjnej, w których wnosząca tę skargę kwestionuje przede wszystkim zaaprobowanie przez Sąd I instancji ustalenia organu administracji co do istnienia przesłanki wznowienia postępowania administracyjnego, określonej w art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. Istota tego sporu, a także sposób sformułowania zarzutów oraz ich wzajemne powiązanie powodują konieczność łącznego ich rozpatrzenia.
Według art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, okazały się fałszywe.
W tej sprawie za fałszywy uznano dowód w postaci wystawionego przez pracodawcę W. P. zaświadczenia z 2 października 2008 r. o zatrudnieniu A. B. w pełnym wymiarze czasu pracy w okresie od 1 marca 2000 r. do 28 luty 2004 r. Dokument ten A. B. wykorzystała w postępowaniu kwalifikacyjnym o nadanie uprawnień zawodowych w dziedzinie geodezji i kartografii, w celu udokumentowania wymaganej praktyki zawodowej. Fałszywość zaświadczenia z 2 października 2008 r. została stwierdzona prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w Hrubieszowie z 10 listopada 2015 r. sygn. akt [...], warunkowo umarzającym postępowanie karne wobec W. P. o czyn z art. 271 § 1 ustawy z 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny, polegający na wystawieniu zaświadczenia poświadczającego nieprawdę.
W związku z tym należy przypomnieć, że sąd karny może warunkowo umorzyć postępowanie karne, jeżeli wina i społeczna szkodliwość czynu nie są znaczne, okoliczności jego popełnienia nie budzą wątpliwości, a postawa sprawcy niekaranego za przestępstwo umyślne, jego właściwości i warunki osobiste oraz dotychczasowy sposób życia uzasadniają przypuszczenie, że pomimo umorzenia postępowania będzie przestrzegał porządku prawnego, w szczególności nie popełni przestępstwa (art. 66 § 1 kodeksu karnego).
Z przepisu tego wynika, że warunkowe umorzenie postępowania karnego sprowadza się jedynie do zaniechania skazania i wymierzenia kary sprawcy winnemu popełnienia przestępstwa. Wymaga jednakże bezspornego ustalenia samego faktu popełnienia przestępstwa i jego okoliczności - sprawstwa oskarżonego, stopnia jego zawinienia i społecznej szkodliwości czynu.
A zatem w świetle prawomocnego wyroku sądu karnego z 10 listopada 2015 r. sygn. akt [...], W. P. popełnił przestępstwo z art. 271 § 1 k.k. polegające na wydaniu A. B. zaświadczenia o jej zatrudnieniu, poświadczającego nieprawdę.
Stwierdzenie fałszerstwa dowodów orzeczeniem sądu stanowi przesłankę wznowienia postępowania administracyjnego na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a., jeżeli istnieje związek przyczynowy między decyzją a przestępstwem, a więc jeżeli decyzja została wydana na podstawie sfałszowanego dowodu. W rozpatrywanej sprawie ten związek nie budzi wątpliwości, jako że zaświadczenie o zatrudnieniu poświadczające nieprawdę miało związek z postępowaniem o nadanie uprawnień zawodowych, zakończonym decyzją o nadaniu tych uprawnień.
W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że organ administracji właściwy w sprawie wznowienia postępowania nie jest uprawniony do dokonywania samodzielnych ustaleń co do popełnienia przestępstwa lub sfałszowania dokumentu (zob. np. wyrok NSA z 9 lutego 2011 r., II OSK 1170/10, LEX nr 992482). Zadaniem tego organu jest jedynie sprawdzenie, czy istnieją orzeczenia potwierdzające popełnienie czynu karalnego (zob. np. wyrok NSA z 13 grudnia 2006 r., I OSK 154/06, LEX nr 296295).
Kierując się powyższymi wywodami Naczelny Sąd Administracyjny uznaje za bezzasadne te wszystkie zarzuty skargi kasacyjnej, które kwestionują prawne znaczenie w rozpatrywanej sprawie wyroku sądu karnego z 10 listopada 2015 r. sygn. akt [...], warunkowo umarzającego postępowanie karne wobec W. P. oraz zarzuty zaniechania przez organ administracji wydający decyzję o wznowieniu postępowania samodzielnych ustaleń co do istnienia przesłanki wznowienia, o której mowa w art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a.
Można dodać, że nie może być również uwzględnione powoływanie się w skardze kasacyjnej na wyrok Sądu Rejonowego w Tomaszowie Lubelskim II Wydział Karny z 1 czerwca 2021 r., sygn. akt [...] (który uprawomocnił się po wydaniu kwestionowanego wyroku), a który nie został dołączony do skargi kasacyjnej, którym wnosząca skargę kasacyjną - jak twierdzi - została uniewinniona od stawianych jej zarzutów popełnienia przestępstwa z art. 273 k.k.
Ewentualny wyrok sądu karnego w sprawie A. B., który uprawomocnił się po wydaniu wyroku WSA zaskarżonego skargą kasacyjną nie może być, co oczywiste, przesłanką oceny zarówno tego wyroku WSA, jak i wcześniejszego wyroku karnego umarzającego warunkowo postepowania karne wobec W. P.
Należy dodać, że te dwa wyroki karne (z 10 listopada 2015 r. i z 1 czerwca 2021 r., na który powołuje się skarżąca) dotyczą różnych czynów (art. 271 § 1 i art. 273 k.k.) i różnych sprawców. Przesłanką wznowienia postępowania administracyjnego w tej sprawie był fakt, że decyzja wzruszona w tym postępowaniu została wydana na podstawie sfałszowanego dowodu (art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 271 § 1 k.k.), nie zaś fakt, że wnosząca skargę kasacyjną świadomie użyła sfałszowanego dokumentu (art. 273 k.k.).
Mając to wszystko na uwadze NSA stwierdził, że skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.
Mając to wszystko na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI