II GSK 372/13

Naczelny Sąd Administracyjny2014-05-13
NSArolnictwoŚredniansa
płatności rolnośrodowiskoweARiMRpomiar powierzchniortofotomapaLPISkontrola administracyjnaprawo UErolnictwo

NSA oddalił skargę kasacyjną rolnika kwestionującego pomniejszenie płatności rolnośrodowiskowych z powodu różnic w powierzchni działek, uznając metody pomiaru organu za prawidłowe.

Rolnik zaskarżył decyzję o pomniejszeniu płatności rolnośrodowiskowych, argumentując, że pomiary powierzchni działek były błędne i oparte na nieaktualnych danych satelitarnych. Sąd pierwszej instancji oddalił skargę, a Naczelny Sąd Administracyjny utrzymał ten wyrok w mocy. NSA uznał, że stosowane przez organ metody pomiaru (ortofotomapa) są zgodne z prawem UE i krajowym, zapewniając odpowiednią dokładność, a zarzuty naruszenia prawa materialnego i procesowego są niezasadne.

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej S.H. od wyroku WSA w L., który oddalił jego skargę na decyzję Dyrektora ARiMR o pomniejszeniu płatności rolnośrodowiskowych na rok 2010. Organ pierwszej instancji przyznał płatności w pomniejszonej wysokości, stwierdzając w wyniku kontroli opartej na systemie GIS, że powierzchnia uprawniona do płatności była mniejsza niż zadeklarowana. Dotyczyło to działek A i O, gdzie stwierdzono mniejsze powierzchnie o 0,01 ha i 0,11 ha, co skutkowało pomniejszeniem płatności o 93,60 zł. Dyrektor ARiMR utrzymał tę decyzję, wskazując na zgodność z rozporządzeniami UE i stosowanie systemu LPIS. Rolnik zarzucał błędy w pomiarach, kwestionując użycie nieaktualnych map satelitarnych i brak kontroli na gruncie. WSA oddalił skargę, podkreślając, że system identyfikacji działek rolnych (LPIS) oparty na ortofotomapach jest zgodny z prawem i zapewnia wymaganą dokładność. NSA, rozpoznając skargę kasacyjną, uznał zarzuty naruszenia prawa materialnego i procesowego za niezasadne. Sąd podkreślił, że przepisy UE nie obligują organu do konkretnej metody pomiaru, a system LPIS z wykorzystaniem ortofotomap jest preferowany ze względu na dokładność. Stwierdzono, że różnica powierzchni, choć niewielka procentowo (0,31%), przekroczyła dopuszczalny próg (0,1 ha), co uzasadniało pomniejszenie płatności. NSA oddalił skargę kasacyjną.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, stosowanie metod pomiaru opartych na ortofotomapie jest zgodne z prawem UE i krajowym, zapewnia wymaganą dokładność i nie wyklucza możliwości weryfikacji wniosku.

Uzasadnienie

NSA uznał, że przepisy UE nie obligują organu do konkretnej metody pomiaru, a system LPIS z wykorzystaniem ortofotomap jest preferowany ze względu na dokładność. Organ nie ma obowiązku informowania o zamiarze kontroli administracyjnej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (14)

Główne

Rozporządzenie Rady (WE) nr 1782/2003 art. 20 § 1

Rozporządzenie Rady (WE) nr 1782/2003 art. 23 § 1

Rozporządzenie Rady (WE) nr 1782/2003 art. 23 § 2

Rozporządzenie Komisji (WE) nr 796/2004 art. 50 § 3

Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 lutego 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007 – 2013 art. 13

Rozporządzenie Rady (WE) nr 73/2009 art. 17

Rozporządzenie Rady (WE) nr 73/2009 art. 20

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 174

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 176

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne art. 12

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77

Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Odrzucone argumenty

Zarzut naruszenia prawa materialnego przez błędną wykładnię przepisów UE dotyczących metod pomiaru powierzchni działek rolnych. Zarzut naruszenia przepisów postępowania (art. 7, 8, 77 k.p.a.) poprzez niepełne zebranie materiału dowodowego i oparcie się wyłącznie na danych z map satelitarnych.

Godne uwagi sformułowania

System identyfikacji działek rolnych ustanawiany jest na podstawie map lub ewidencji gruntów z wykorzystaniem technik skomputeryzowanego systemu informacji geograficznych (ortoobrazów lotniczych lub satelitarnych) przy zastosowaniu jednolitego standardu gwarantującego dokładność co najmniej równą dokładność kartografii w skali 1:10000. Organ nie ma obowiązku informowania rolnika o zamiarze przeprowadzenia kontroli administracyjnej. Powierzchnia kwalifikująca się do płatności jest ustalana corocznie na podstawie dostępnego materiału sprawy, a pojęcie działki rolnej nie musi być tożsame z pojęciem działki ewidencyjnej.

Skład orzekający

Ludmiła Jajkiewicz

przewodniczący sprawozdawca

Jan Bała

członek

Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie dopuszczalności stosowania metod pomiaru powierzchni działek rolnych opartych na ortofotomapie w postępowaniu administracyjnym dotyczącym płatności rolnośrodowiskowych oraz zasad pomniejszania tych płatności w przypadku stwierdzenia różnic powierzchniowych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych przepisów UE i krajowych dotyczących płatności rolnośrodowiskowych oraz metod pomiaru powierzchni w ramach systemu LPIS.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego dla rolników tematu płatności rolnośrodowiskowych i metod pomiaru powierzchni, co może być interesujące dla specjalistów z branży.

Rolnik walczył o 93 zł płatności: NSA rozstrzygnął spór o pomiary działek.

Sektor

rolnictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II GSK 372/13 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2014-05-13
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2013-03-07
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz
Jan Bała
Ludmiła Jajkiewicz /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6550
Hasła tematyczne
Środki unijne
Sygn. powiązane
II GZ 285/12 - Postanowienie NSA z 2012-08-30
III SA/Lu 320/12 - Wyrok WSA w Lublinie z 2012-11-13
Skarżony organ
Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2012 poz 270
art. 174, art. 176, art. 183 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
Dz.U.UE.L 2003 nr 270 poz 1 art. 20 ust. 1, art. 23 ust. 1, art. 23 ust. 2
Rozporządzenie Rady (WE) nr 1782/2003 z dnia 29 września 2003 r. ustanawiające wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego w  ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiające określone systemy wsparcia dla rolników oraz zmieniające rozporządzenia (EWG) nr 2019/93, (WE) nr  1452/2001, (WE) nr 1453/2001, (WE) nr 1454/2001, (WE) nr 1868/94, (WE) nr 1251/1999, (WE) nr 1254/1999, (WE) nr 1673/2000, (EWG) nr  2358/71 i (WE) nr 2529/2001
Dz.U.UE.L 2004 nr 141 poz 18 art. 50 ust. 3
Rozporządzenie Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiające szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji  oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2003 ustanawiającego wspólne zasady dla  systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Ludmiła Jajkiewicz (spr.) Sędzia NSA Jan Bała Sędzia del. WSA Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz Protokolant Tomasz Haintze po rozpoznaniu w dniu 13 maja 2014 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej S.H. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w L. z dnia 13 listopada 2012 r. sygn. akt III SA/Lu 320/12 w sprawie ze skargi S.H. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] kwietnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie płatności rolnośrodowiskowej oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w L. wyrokiem z dnia 13 listopada 2012 r., sygn. akt III SA/Lu 320/12 oddalił skargę S. H. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] kwietnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych na rok 2010.
Sąd I instancji za podstawę rozstrzygnięcia przyjął następujące ustalenia:
Decyzją z dnia [...] stycznia 2012 r. nr [...] Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w B. P. przyznał S. H. płatności rolnośrodowiskowe na rok 2010 w pomniejszonej wysokości. W uzasadnieniu powyższej decyzji organ wskazał, że w wyniku kontroli administracyjnej (na podstawie systemu informacji geograficznej) stwierdzono, że powierzchnia uprawniona do płatności jest mniejsza niż zadeklarowana we wniosku. Nieprawidłowości wykryto w oparciu o pomiary powierzchni ewidencyjno-gospodarczej (PEG) odpowiadającej powierzchni użytkowanej rolniczo w ramach danej działki ewidencyjnej.
W wyniku dokonanych pomiarów z pierwotnie zadeklarowanej powierzchni działki rolnej A wynoszącej 1,90 ha wykluczono 0,01 ha, a w przypadku działki rolnej O z zadeklarowanej powierzchni 2,41 ha wykluczono 0,11 ha. W związku z powyższym łączna powierzchnia gruntów wykluczonych z płatności rolnośrodowiskowej wyniosła 0,12 ha, i dotyczyła w tym samym zakresie realizowanego pakietu 1 w wariancie 1.1, tj. zrównoważonego sposobu gospodarowania oraz pakietu 8 w wariancie 8.2, tj. międzyplon ozimy. W wyniku stwierdzonych rozbieżności organ pomniejszył płatności o łączną kwotę 93,60 zł (w wariancie 1.1 zrównoważony sposób gospodarowania zmniejszenie wyniosło 43,20 zł, natomiast w wariancie 8.2 międzyplon ozimy zmniejszenie wyniosło 50,40 zł).
Po rozpoznaniu odwołania od powyższej decyzji Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR w L. decyzją z dnia [...] kwietnia 2012 r. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Organ odwoławczy wskazał, że w rozpoznawanej sprawie wniosek złożony przez S. H. dotyczący realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych na rok 2010 został poddany kontroli w oparciu o bazę referencyjną systemu LPIS (System Identyfikacji Działek Rolnych). W jej wyniku ustalono, że w przypadku wariantu 1.1 (obejmującego zrównoważony system gospodarowania) powierzchnia działek rolnych stwierdzona w wyniku kontroli wyniosła 38,99 ha, podczas gdy we wniosku zadeklarowana została powierzchnia 39,11 ha. Opisana różnica wynikła, jak wskazał organ, ze zmniejszenia działek rolnych A i O (odpowiednio o 0,01 ha i 0,11 ha) w oparciu o dane uzyskane za pomocą systemu LPIS. Organ odwoławczy stwierdził, że różnica ta stanowi 0,31 % powierzchni stwierdzonej w stosunku do powierzchni deklarowanej. W związku z powyższymi rozbieżnościami pomiędzy stwierdzoną, a zadeklarowaną powierzchnią działek rolnych płatność została przyznana do powierzchni stwierdzonej. W przypadku wariantu 8.2, obejmującego tzw. międzyplon ozimy organ stwierdził identyczne nieprawidłowości dotyczące różnicy w powierzchniach działek zadeklarowanych do płatności, w stosunku do powierzchni stwierdzonych w wyniku kontroli. Dyrektor OR ARiMR uznał, iż organ I instancji dokonał prawidłowych ustaleń w zakresie powierzchni działek uprawnionych do płatności, a wykrywając nieprawidłowości mógł odpowiednio zmniejszyć płatności, w związku z tym, że wnioskodawca podlegał sankcjom z tytułu niezgodności pomiędzy powierzchnią działek zadeklarowanych jako uprawnione do płatności, a powierzchnią stwierdzoną w wyniku kontroli.
Na powyższą decyzję S. H. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w L. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu skargi wskazał, że pomiary spornych powierzchni dokonywane były na podstawie nieaktualnych map satelitarnych, a organ wydający decyzję nie dokonał pomiarów bezpośrednio na gruncie, co zdaniem skarżącego byłoby najlepszym rozwiązaniem.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując swoje stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w L. wyrokiem z dnia 13 listopada 2012 r. oddalił skargę.
Sąd wskazał, że z § 13 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 lutego 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007 – 2013 (Dz. U. Nr 33, poz. 262 ze późn. zm.) wynika, że wysokość płatności rolnośrodowiskowej w danym roku ustala się jako iloczyn stawek płatności na: 1) hektar gruntu i powierzchni działek rolnych lub 2) sztukę zwierzęcia i liczby krów, klaczy, loch i owiec matek, lub 3) metr bieżący strefy buforowej i długość tej strefy - po uwzględnieniu zmniejszeń lub wykluczeń wynikających ze stwierdzonych nieprawidłowości lub niezgodności. Weryfikację informacji podanych przez wnioskodawcę przeprowadza się stosownie do przepisów unijnych, w tym między innymi rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników, zmieniającego rozporządzenia (WE) nr 1290/2005, (WE) nr 247/2006, (WE) nr 378/2007 oraz uchylającego rozporządzenie (WE) nr 1782/2003 (Dz. U. UE.L. z 2009 r. Nr 30, str. 16). Sąd zaznaczył, że rozporządzenie to określa w art. 17, że system identyfikacji działek rolnych ustanawiany jest na podstawie map lub ewidencji gruntów z wykorzystaniem technik skomputeryzowanego systemu informacji geograficznych (ortoobrazów lotniczych lub satelitarnych) przy zastosowaniu jednolitego standardu gwarantującego dokładność co najmniej równą dokładność kartografii w skali 1:10000. Rolą tego systemu jest stwierdzenie czy działka zadeklarowana do płatności istnieje, czy jest położona na terenach uprawnionych do dopłat i czy powierzchnia lub suma powierzchni działek rolnych położonych na danej działce ewidencyjnej (lub działkach ewidencyjnych) nie przekracza powierzchni uprawnionej do dopłat (PEG). Sąd podkreślił również, że dostępna w Zintegrowanym System Zarządzania i Kontroli (ZSZiK) ortofotomapa cyfrowa - jest to mapa opracowana na podstawie zdjęć powierzchni ziemi wykonanych z samolotu lub satelity, przetworzonych do postaci metrycznej zgodnie z przepisami prawa obowiązującymi przy wykonywaniu prac z dziedziny geodezji i kartografii. Ortofotomapy cyfrowe pozyskiwane są do systemu ZSZiK w trybie art. 12 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2005 Nr 240, poz. 2027 ze zm.). Sąd wskazał też, że zgodnie z art. 20 rozporządzenia nr 73/2009 państwa członkowskie w oparciu o powierzchnie referencyjne systemu LPIS oraz załączniki graficzne przeprowadzają kontrole administracyjne wniosków o pomoc w celu weryfikacji warunków kwalifikowalności do pomocy. Zaznaczył, że organ nie ma obowiązku informowania rolnika o zamiarze przeprowadzenia kontroli administracyjnej.
W ocenie Sądu, przeprowadzone postępowanie administracyjne nie budziło wątpliwości, bowiem organ oparł się na prawidłowych pomiarach powierzchni PEG spornych działek – przy użyciu ortofotomapy. Powierzchnia działek rolnych skarżącego kwalifikowana do płatności została ustalona w oparciu o system identyfikacji działek rolnych, o którym mowa w przywołanym wyżej art. 17 rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009. Obszar działek ewidencyjnych skarżącego kwalifikowany do płatności rolnośrodowiskowej został ustalony w oparciu o ortofotomapy cyfrowe zaimplementowane do posiadanego przez ARiMR systemu identyfikacji działek rolnych (LPIS).
Sąd ustalił, że pomniejszenie powierzchni uprawnionej do płatności dla działek rolnych A i O odpowiednio o 0,01 i 0,11 ha doprowadziło do tego, iż procentowa różnica między powierzchnią deklarowaną działek rolnych kwalifikowaną, a powierzchnią stwierdzoną wyniosła 0,31%, wobec czego organ był zmuszony pomniejszyć płatności.
Odnosząc się do zarzutów skargi Sąd podkreślił, że powierzchnia kwalifikująca się do płatności jest ustalana corocznie na podstawie dostępnego materiału sprawy, a pojęcie działki rolnej nie musi być tożsame z pojęciem działki ewidencyjnej. Działka rolna i działka ewidencyjna to zupełnie odrębne pojęcia, służące innym celom. Sąd wyjaśnił, że powierzchnia ewidencyjna działki to jej powierzchnia całkowita, natomiast powierzchnia działki rolnej obejmuje tylko obszar faktycznie użytkowany rolniczo (utrzymany w dobrej kulturze rolnej). W związku z powyższym, Sąd podkreślił, że ilość działek rolnych, sposób ich wykorzystania, a także powierzchnia działek rolnych, a więc działek faktycznie użytkowanych rolniczo, może się zmieniać w czasie niezależnie od danych ewidencyjnych zawartych w rejestrze gruntów.
Zdaniem Sądu I instancji organ ustalił istotne w sprawie fakty, a postępowanie prowadzone było z zachowaniem zasad postępowania. W związku z powyższym Sąd nie dopatrzył się naruszenia norm procesowych, czy też materialnych, które skutkowałyby uchyleniem zaskarżonej decyzji.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł pełnomocnik S. H. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucił:
1. na podstawie art.174 pkt. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 poz. 270, dalej: p.p.s.a.) naruszenie prawa materialnego przez jego błędną wykładnię tj.:
- art. 20 ust. 1 oraz art. 23 ust. 1 i ust. 2 rozporządzenia Rady (WE) numer 1782/2003 poprzez przyjęcie iż z treści przepisów wynika uprawnienie organu do wyboru metody identyfikacji powierzchni działki rolnej jako jedynej miarodajnej dla ustalenia powierzchni działki oraz uprawnienie organu do odrzucenia wniosku rolnika o przeprowadzenie kontroli na miejscu w przypadku sporu co do wielkości działki ustalonej metodą wybrana przez organ, skutkujące ustaleniem iż wybór sposobu pomiaru powierzchni działki przez organ jest równoznaczny z ustaleniem iż tylko pomiar dokonany wybraną metodą jest prawidłowy i nie wymaga weryfikacji w razie sporu z rolnikiem,
- art. 50 ust. 3 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności poprzez przyjęcie, że sformułowanie "obszar ustalony" jest równoznaczne z obszarem ustalonym metodą pomiaru wybraną przez organ niezależnie od istnienia sporu w tym względzie i odmowie organu weryfikacji prawidłowości pomiarów - wybranego przez organ (uznawanego za ustalony) i deklarowanego przez rolnika (uznawanego za błędny),
2. na podstawie art. 174 pkt. 2 p.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
- art. 7, art. 8 oraz art. 77 kodeksu postępowania administracyjnego poprzez przyjęcie iż organ administracji działał legalnie, na podstawie i w ramach przepisów prawa , mimo iż organ nie zebrał i nie rozpatrzył wyczerpująco całego materiału dowodowego , gdyż przy zaistnieniu rozbieżności pomiędzy wnioskiem rolnika opartym na danych z ewidencji gruntów i na rzeczywistych pomiarach użytkowanych działek, a danymi obliczonymi według posiadanych przez organ map satelitarnych pominął dalsze postępowanie dowodowe, w tym wnioski dowodowe składane przez skarżącego (jak wniosek o dokonanie kontroli na miejscu), i oparł się jedynie na danych z map satelitarnych bez przeprowadzenia i oceny wszystkich innych dowodów w sprawie, w szczególności przeprowadzenia pomiarów na gruncie, co skutkowało wydaniem błędnego orzeczenia.
W oparciu o powyższe zarzuty wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ wniósł o jej oddalenie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do art. 183 § 1 zd. pierwsze p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, która w niniejszej sprawie nie występuje.
Niniejsza skarga kasacyjna została oparta na obu podstawach kasacyjnych.
Zgodnie z art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na zarzucie naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (pkt 1) lub przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 2).
Wprowadzenie przez ustawodawcę dwóch odrębnych podstaw kasacyjnych, jedną opartą na przepisach prawa materialnego (normach, które kształtują stosunki prawne) oraz drugą - na przepisach postępowania (normach służących do realizacji tych pierwszych) zobowiązuje wnoszącego skargę kasacyjną do odpowiedniego sformułowania zarzutów.
Prawidłowe wskazanie podstaw kasacyjnych, polega na wskazaniu konkretnego przepisu prawa materialnego lub procesowego oraz wykazaniu na czym to naruszenie miałoby polegać.
Stosownie bowiem do art. 176 p.p.s.a. skarga kasacyjna powinna czynić zadość wymaganiom przepisanym dla pism w postępowaniu sądowym oraz zawierać oznaczenie zaskarżonego orzeczenia ze wskazaniem czy jest ono zaskarżone w całości, czy w części, przytaczać podstawy kasacyjne i ich uzasadnienie, zawierać wniosek o uchylenie lub zmianę orzeczenia z oznaczeniem zakresu żądanego uchylenia lub zmiany.
Analiza treści podniesionych zarzutów jak i towarzyszącej im argumentacji wskazuje, że autor skargi kasacyjnej w istocie kwestionuje ustalenia faktyczne w zakresie pomiaru powierzchni działek rolnych zgłoszonych do płatności, co może być podniesione i rozpoznane jedynie w ramach zarzutu procesowego. Sposób zebrania materiału dowodowego i wybór rodzaju środków dowodowych, należy oceniać w świetle przepisów procesowych regulujących postępowanie. Natomiast stawiając zarzut naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię należało wykazać na czym, w ocenie wnoszącego skargę kasacyjną, polegał błąd w rozumowaniu Sądu, a w związku z tym jak poprawnie należało zinterpretować daną normę prawną, czego w niniejszej sprawie zabrakło.
Autor skargi kasacyjnej podniósł, że organ, a następnie Sąd I instancji uznał, iż jedyną metodą pomiaru działek rolnych, dopuszczoną przez powołane w skardze kasacyjnej przepisy jest metoda oparta na bezpośrednim pomiarze wykonanym na aktualnym obrazie ortofotomapy, co nie odpowiada prawdzie. Jak wynika bowiem z uzasadnienia decyzji oraz wyroku, organ zastosował metodę w jego ocenie pozwalającą na jak najbardziej dokładne dokonanie pomiaru gruntu. Innymi słowy dopuścił dowód pozwalający na ustalenie stanu faktycznego w sposób najbardziej odpowiadający rzeczywistości, co należy do elementów procedury, a nie wykładni prawa. Na marginesie wypada też zauważyć, iż treść art. 20 ust. 1 oraz art. 23 ust. 1 i 2 rozporządzenia Rady (WE) nr 1782/2003 reguluje kwestie związane z ustanowieniem systemu identyfikacji działek rolnych oraz przeprowadzaniem kontroli administracyjnej oraz "na miejscu" wniosków o pomoc w celu weryfikacji warunków kwalifikowalności do pomocy. Z przepisów tych wynika, iż system identyfikacji działek rolnych ustanawiany jest na podstawie map lub dokumentów ewidencji gruntów lub też innych danych kartograficznych, przy wykorzystaniu technik skomputeryzowanego systemu informacji geograficznych, w tym najlepiej ortoobrazów lotniczych lub satelitarnych, przy zastosowaniu jednolitego standardu gwarantującego dokładność co najmniej równą dokładności kartografii w skali 1:10.000. Powołane przepisy, wbrew twierdzeniom wnoszącego skargę kasacyjną, nie regulują w sposób obligatoryjny jak organ powinien prowadzić postępowanie wyjaśniające i jak powinien w ramach tego postępowania gromadzić materiał dowodowy. Z przepisów tych jedynie pośrednio wynika, w jaki sposób organ powinien dokonywać pomiaru powierzchni gruntów rolnych, przy czym preferowane jest wykorzystywanie do tych celów systemów informacji geograficznej, tak jak to miało miejsce w rozpoznawanej sprawie.
Podobnie należy odnieść się do zarzutu opartego na art. 50 ust. 3 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004, który reguluje sposób obliczania płatności w odniesieniu do zadeklarowanych obszarów, które następnie zostały skorygowane przez organ. Podnoszona przez wnoszącego skargę kasacyjną argumentacja odwołuje się do nieprawidłowości związanych z pomiarem przez organ wnioskowanych gruntów rolnych, co nie zostało skutecznie zakwestionowane w ramach zarzutu naruszenia przepisów postępowania.
Z tych też powodów za niezasadne należało uznać zarzuty naruszenia prawa materialnego.
Przechodząc do rozpoznania zarzutu naruszenia przepisów postępowania trzeba wskazać, iż podnosząc tego rodzaju zarzut, wnoszący skargę kasacyjną, oprócz wskazania konkretnego przepisu oraz wykazania na czym miałoby polegać jego naruszenie, powinien wykazać, iż zarzucane naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, czego w niniejszej skardze kasacyjnej zabrakło. Za niewystarczające należało uznać kwestionowanie przyjętej przez organ metody pomiaru gruntów rolnych zgłoszonych do płatności bez wykazania, że jest ona mniej dokładna lub że wykorzystano do tego pomiaru nieaktualną ortofotomapę Trzeba też podzielić pogląd wyrażony w zaskarżonym wyroku, że do uznania organu należy wybór sposobu kontroli wniosku, co oznacza, że jeżeli weryfikacja wniosku jest możliwa na podstawie innych dokumentów, to organ może odstąpić od przeprowadzenia kontroli "na miejscu". Jak wskazał organ, a czego nie zakwestionował skutecznie wnoszący skargę kasacyjną, organ administracji dysponował aktualnymi ortofotomapami, pozwalającymi na zweryfikowanie powierzchni zadeklarowanych gruntów rolnych.
Na marginesie wypada zauważyć, iż przyjęta przez organ metoda pomiaru gruntów rolnych zgłoszonych do płatności, jak wcześniej zostało wskazane, jest zalecana na gruncie prawa unijnego i krajowego, z uwagi na fakt, iż pozwala na dokonanie pomiarów powierzchni gruntów z dokładnością od 0,25 m do 0,5 m, podczas gdy w przypadku pomiaru wykonywanego na miejscu z użyciem GPS tolerancja błędu waha się w przedziale od 0,1 do 1,5 m, natomiast przy użyciu taśmy – 5% do powierzchni mierzonej działki rolnej.
O prawidłowym dokonaniu pomiarów może też świadczyć fakt, iż tylko w odniesieniu do dwóch z wnioskowanych działek powierzchnia gruntu uległa zmniejszeniu, natomiast w pozostałych przypadkach powierzchnia wskazana przez producenta była prawidłowa. Natomiast wielkość stwierdzonej różnicy może wskazywać, iż wynika ona z zastosowania metody wykazującej się większą dokładnością pomiaru. Z uwagi jednak, iż różnica między zadeklarowaną, a stwierdzoną powierzchnią gruntów przekroczyła 0.1 ha brak było podstaw do uznania obszaru zatwierdzonego za równy zadeklarowanemu.
Podsumowując, za niezasadny należało uznać zarzut naruszenia przepisów postępowania.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI