II GSK 32/06
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA oddalił skargę kasacyjną spółki, uznając, że Prezes Głównego Urzędu Miar zasadnie umorzył postępowanie w sprawie interpretacji przepisów dotyczących opłat, gdyż nie było ono sprawą administracyjną podlegającą rozstrzygnięciu w drodze decyzji.
Spółka wniosła o rozstrzygnięcie wątpliwości dotyczących okresu obowiązywania rozporządzenia w sprawie opłat za czynności urzędowe w zakresie miar. Prezes Głównego Urzędu Miar umorzył postępowanie, uznając je za bezprzedmiotowe z braku podstawy prawnej do wydania decyzji. WSA oddalił skargę spółki, podzielając stanowisko organu. NSA oddalił skargę kasacyjną, stwierdzając, że interpretacja przepisów prawnych nie jest samodzielną sprawą administracyjną podlegającą rozstrzygnięciu w drodze decyzji, a organ nie był umocowany do takiej interpretacji.
Spółka "M." F.Z.S.O. i R. Sp. z o.o. zwróciła się do Prezesa Głównego Urzędu Miar z wnioskiem o rozstrzygnięcie wątpliwości dotyczących okresu obowiązywania rozporządzenia w sprawie opłat za czynności urzędowe w zakresie miar. Spółka kwestionowała obowiązywanie jednego rozporządzenia i brak wejścia w życie kolejnego w określonym okresie. Prezes Głównego Urzędu Miar umorzył postępowanie administracyjne, uznając je za bezprzedmiotowe na podstawie art. 105 § 1 k.p.a., wskazując na brak materialnoprawnej podstawy do wydania decyzji w tej sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę spółki, zgadzając się z organem, że interpretacja przepisów prawnych nie jest samodzielną sprawą administracyjną podlegającą rozstrzygnięciu w drodze decyzji, a Prezes Głównego Urzędu Miar nie był umocowany do dokonywania takiej interpretacji na podstawie ustawy Prawo o miarach. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną spółki, podzielając stanowisko WSA. Sąd podkreślił, że postępowanie administracyjne staje się bezprzedmiotowe, gdy sprawa nie ma charakteru sprawy administracyjnej lub utraciła go w toku postępowania. W ocenie NSA, wniosek spółki nie dotyczył sprawy indywidualnej z zakresu prawa administracyjnego rozstrzyganej w formie decyzji, a jedynie prośby o interpretację przepisów, co nie mieści się w kompetencjach organu w drodze decyzji administracyjnej.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, interpretacja przepisów prawnych, w tym ustalenie okresu ich obowiązywania, nie jest samodzielną sprawą indywidualną z zakresu prawa administracyjnego, podlegającą rozstrzygnięciu w drodze decyzji administracyjnej.
Uzasadnienie
Organ administracji publicznej nie jest umocowany do dokonywania interpretacji przepisów prawa jako samodzielnej sprawy administracyjnej. Wniosek taki prowadzi do umorzenia postępowania jako bezprzedmiotowego.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (14)
Główne
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 174
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 134
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 135
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 105 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 6
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 1 § pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Prawo o miarach art. 16
Ustawa z dnia 11 maja 2001 r. Prawo o miarach
Prawo o miarach art. 5
Ustawa z dnia 11 maja 2001 r. Prawo o miarach
Ustawa z dnia 27 maja 2004 r. o zmianie ustawy Prawo o miarach
Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 26 listopada 2002 r. - w sprawie opłat za czynności organów administracji miar i podległych im urzędów
Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 14 października 2004 r. o tej samej nazwie
Konstytucja RP art. 92
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wniosek o interpretację przepisów nie stanowi sprawy administracyjnej podlegającej rozstrzygnięciu w drodze decyzji. Organ nie był umocowany do dokonywania interpretacji przepisów jako samodzielnej sprawy administracyjnej. Postępowanie administracyjne było bezprzedmiotowe z powodu braku materialnoprawnej podstawy do jego rozstrzygnięcia w drodze decyzji.
Odrzucone argumenty
Organ naruszył art. 61 k.p.a. poprzez odmowę wszczęcia postępowania. Sąd naruszył art. 134 i 135 p.p.s.a. poprzez nierozpatrzenie wszystkich kwestii i nieustosunkowanie się do obowiązku rozporządzenia. Postępowanie nie było bezprzedmiotowe, a istniały podstawy do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy.
Godne uwagi sformułowania
interpretacja norm prawnych (także w zakresie czasokresu ich obowiązywania) nie jest samodzielną sprawą indywidualną z zakresu prawa administracyjnego, podlegającą rozstrzygnięciu w drodze decyzji administracyjnej postępowanie administracyjne staje się bezprzedmiotowe, gdy sprawa, która miała być załatwiona w drodze decyzji albo nie ma charakteru sprawy administracyjnej, albo utraciła charakter sprawy administracyjnej w toku postępowania administracyjnego
Skład orzekający
Cezary Pryca
sprawozdawca
Jan Bała
przewodniczący
Urszula Raczkiewicz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie, że prośba o interpretację przepisów prawnych, w tym co do okresu ich obowiązywania, nie stanowi samodzielnej sprawy administracyjnej podlegającej rozstrzygnięciu w drodze decyzji, a organ nie jest do tego umocowany."
Ograniczenia: Dotyczy spraw, gdzie wnioskodawca domaga się jedynie interpretacji przepisów, a nie rozstrzygnięcia konkretnego uprawnienia lub obowiązku.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej dotyczącej granic kompetencji organów administracji i możliwości rozstrzygania wątpliwości prawnych w drodze decyzji administracyjnej, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego.
“Czy organ administracji musi interpretować przepisy na żądanie? NSA wyjaśnia granice decyzji administracyjnej.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII GSK 32/06 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2006-04-27 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2006-02-06 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Cezary Pryca /sprawozdawca/ Jan Bała /przewodniczący/ Urszula Raczkiewicz Symbol z opisem 602 ceny Hasła tematyczne Inne Sygn. powiązane III SA/Wa 1865/05 - Wyrok WSA w Warszawie z 2005-09-30 Skarżony organ Prezes Głównego Urzędu Miar Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Powołane przepisy Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270 art. 184 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jan Bała, Sędziowie NSA Cezary Pryca (spr.), Urszula Raczkiewicz, Protokolant Joanna Warzeszkiewicz, po rozpoznaniu w dniu 27 kwietnia 2006 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej M. F.Z.S.O. i R. Sp. z o.o. w T. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 września 2005 r. sygn. akt III SA/Wa 1865/05 w sprawie ze skargi M. F.Z.S.O. i R. Sp. z o.o. w T. na decyzję Prezesa Głównego Urzędu Miar z dnia 5 maja 2005 r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie rozstrzygnięcia wątpliwości co do opłat za czynności urzędowe w zakresie miar 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od M. F.Z.S.O. i R. Sp. z o.o. w T. na rzecz Prezesa Głównego Urzędu Miar kwotę 180 (sto osiemdziesiąt) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Uzasadnienie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 30 września 2005 r., sygn. akt III SA/Wa 1865/05, po rozpoznaniu skargi "M." F.Z.S.O. i R. Sp. z o.o. z siedzibą w T. na decyzję Prezesa Głównego Urzędu Miar z dnia 5 maja 2005 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie rozstrzygnięcia wątpliwości co do opłat za czynności urzędowe w zakresie miar - oddalił skargę. Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wydany został w oparciu o następujące ustalenia faktyczne. W dniu 13 kwietnia 2005 r. "M." F.Z.S.O. i R. Sp. z o.o. z siedzibą w T. wystąpiła do Prezesa Głównego Urzędu Miar z wnioskiem o rozstrzygnięcie wątpliwości tejże spółki w zakresie odnoszącym się do okresu obowiązywania aktu prawnego - rozporządzenia. W ocenie spółki składającej wniosek w okresie od dnia 6 lipca do dnia 29 października 2004 r. nie obowiązywało już rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 26 listopada 2002 r. - w sprawie opłat za czynności organów administracji miar i podległych im urzędów (Dz.U. Nr 207, poz. 1757), a nie zostało jeszcze wprowadzone w życie kolejne rozporządzenie wykonawcze, t.j. rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 14 października 2004 r. o tej samej nazwie (Dz.U. Nr 229, poz. 2309). Powyższe rozporządzenia wydane zostały w oparciu o ustawową delegację zawartą w przepisach ustawy z dnia 11 maja 2001 r. - Prawo o miarach (Dz.U. Nr 63, poz. 636 ze zm.), z tym że drugie z w/w rozporządzeń wydane zostało w oparciu o delegację wynikającą z przepisów ustawy z dnia 27 maja 2004 r. - o zmianie ustawy Prawo o miarach (Dz.U. Nr 141, poz. 1463). Zaskarżoną decyzją z dnia 5 maja 2005 r. Prezes Głównego Urzędu Miar, po rozpatrzeniu wniosku skarżącej utrzymał w mocy swoją decyzję z dnia 8 marca 2005 r., nr [...], którą umorzył postępowanie administracyjne w przedmiocie rozstrzygnięcia wątpliwości dotyczących obowiązywania w okresie od dnia 6 lipca do dnia 29 października 2004 r. przepisów prawnych regulujących opłaty za czynności urzędowe wykonywane przez organy administracji miar. Organ orzekając w I instancji wskazał, że oceniając wniosek skarżącej na płaszczyźnie art. 6 k.p.a. brak było podstaw prawnych do wydania tego rodzaju decyzji i z tego względu, stosowanie do art. 105 § 1 k.p.a., postępowanie umorzył jako bezprzedmiotowe. Organ stwierdził także, że interpretacja dokonana została w konkretnej sprawie toczącej się z udziałem skarżącej Spółki. Orzekając zaś w II instancji organ utrzymując w mocy swoją wcześniejszą decyzję wskazał ponadto, że zgodnie z art. 1 pkt 1 k.p.a., umocowanie do wydania decyzji w indywidualnej sprawie musi wynikać z przepisów prawa materialnego, zaś w jego ocenie zachodzi oczywisty brak materialnoprawnej podstawy rozstrzygnięcia tej sprawy w drodze decyzji administracyjnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalając skargę skarżącej Spółki wskazał, że przedmiotem postępowania sądowego była skarga na decyzję organu administracji utrzymująca w mocy własną decyzję o umorzeniu postępowania administracyjnego na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. Z tego względu Sąd pominął zawarte w uzasadnieniu skargi oraz uzasadnieniach decyzji rozważania dotyczące okresu obowiązywania bądź nieobowiązywania przepisów wykonawczych do zmienionej ustawą z dnia 26 maja 2004 r. - ustawy z dnia 11 maja 2001 r. - Prawo o miarach. Sąd stwierdził, że zbadał jedynie kwestię czy organ zasadnie umorzył przedmiotowe postępowanie administracyjne na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. Sąd zgodził się z Prezesem Głównego Urzędu Miar, że podstawy i granice sprawy administracyjnej określają przepisy k.p.a. oraz przepisy prawa materialnego, czyli konkretnych ustaw i rozporządzeń stanowiących zgodnie z art. 92 Konstytucji RP źródła prawa. Zasadnie zdaniem Sądu, organ powołał przepis art. 1 pkt 1 k.p.a., który leży u podstaw każdej sprawy administracyjnej. Z tego względu wskazany w decyzji z dnia 8 marca 2005 r. przepis art. 6 k.p.a. powinien być powiązany z przepisem stanowiącym źródło uprawnień lub obowiązków strony żądającej od organu administracji publicznej wszczęcia postępowania administracyjnego. Źródłem uprawnień w niniejszej sprawie była ustawa - Prawo o miarach. Sąd podał, że w art. 16 ustawy - Prawa o miarach wymienione zostały sprawy należące do kompetencji Prezesa Głównego Urzędu Miar i wśród nich brak jest ustawowego upoważnienia do dokonywania interpretacji przepisów obowiązujących ustaw oraz rozporządzeń wydanych w resorcie Ministra do Spraw Gospodarki i Ministra Finansów. Brak jest także uprawnień do wyjaśniania rozbieżności czy niejasności w przepisach stanowiących źródła prawa. Zdaniem Sądu I instancji Prezes Głównego Urzędu Miar zasadnie odmówił dokonania interpretacji prawnej skutków wprowadzenia w życie art. 5 ustawy o zmianie ustawy - Prawo o miarach i stwierdził, że organ dokonał takiej oceny powstałej sytuacji w konkretnej sprawie do czego był upoważniony przy podejmowaniu indywidualnych decyzji na podstawie aktów prawnych dających taką podstawę do ich wydania. W konkluzji Sąd wskazał, że zgodnie z art. 105 k.p.a. postępowanie, które z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe powinno być przez organ administracji publicznej stosowną decyzją umorzone. Z tych przyczyn decyzje wydane przez Prezesa Głównego Urzędu Miar, w obu instancjach nie naruszały przepisów prawa. Mimo pominięcia w nich podstawy prawnej, tj. art. 16 Prawa o miarach, Sąd uznał, że naruszenie to nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy. "M." F.Z.S.O. i R. Sp. z o.o. z siedzibą w T. wniosła do Naczelnego Sądu Administracyjnego skargę kasacyjną od powyższego wyroku zaskarżając go w całości i wnosząc o jego uchylenie oraz o zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Zaskarżonemu wyrokowi zarzuciła: 1. naruszeniu przepisów postępowania mające wpływ na wynik sprawy: a) art. 145 § 1 pkt 1 lit c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) - dalej: p.p.s.a. - poprzez nieuchylenie decyzji Prezesa Głównego Urzędu Miar z dnia 5 maja 2005 r., nr [...] pomimo jej wydania z naruszeniem przepisów art. 61 k.p.a. poprzez odmowę wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie wniosku skarżącej o rozstrzygnięcie wątpliwości co do opłat za czynności urzędowe w zakresie miar oraz art. 105 k.p.a. poprzez umorzenie postępowania w sprawie wniosku Skarżącej o rozstrzygnięcie wątpliwości co do opłat za czynności urzędowe w zakresie miar; b) art. 134 p.p.s.a. poprzez nieuchylenie decyzji Prezesa Głównego Urzędu Miar z dnia 5 maja 2005 r., nr [...] i rozstrzygnięcie jedynie kwestii zasadności umorzenia postępowania administracyjnego, a pominięcie kwestii obowiązywania przepisów wykonawczych do zmienionej ustawą z dnia 26 maja 2004 r. - ustawy z dnia 11 maja 2001 r. ustawy - Prawo o miarach, podczas gdy art. 134 p.p.s.a. wskazuje, iż Sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną; c) art. 135 p.p.s.a. poprzez nieustosunkowanie się do przedstawionej w skardze kwestii i wątpliwości dotyczących obowiązywania rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 26 listopada 2002 r. - w sprawie opłat za czynności organów administracji miar i podległych im urzędów (Dz.U. Nr 207, poz. 1757), a w związku z tym niezastosowanie przez WSA środków prawnych w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach przedmiotowej sprawy, a więc m.in. w stosunku do decyzji Prezesa Głównego Urzędu Miar z dnia 5 maja 2005 r., nr [...], której dotyczy skarga. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżąca obszernie przedstawiła przebieg postępowania administracyjnego w niniejszej sprawie, podtrzymując wniesione w skardze do WSA zarzuty co do naruszenia art. 61 k.p.a. wskazujące, że w przypadku, gdy przepis prawa materialnego nie normuje expressis verbis inicjatywy wszczęcia postępowania w danej kategorii spraw administracyjnych, należy przyjąć, że jeżeli przedmiotem postępowania administracyjnego jest określenie ciążących na jednostce obowiązków, ograniczenia lub cofnięcia uprawnień - wszczęcie postępowania następuje z urzędu. Jeżeli chodzi o ustalenie sytuacji prawnej jednostki w zakresie jej uprawnień, zgodnie z zasadą, że jednostka rozporządza swoim prawem, wszczęcie postępowania następuje na jej wniosek. Skoro przedmiotem postępowania administracyjnego w niniejszej sprawie jest prawo do zapłaty należności, zatem postępowanie w tym zakresie może zostać wszczęte na wniosek skarżącej. W związku z tym Prezes Głównego Urzędu Miar bezpodstawnie odmówił skarżącej wszczęcia postępowania w sprawie o rozstrzygnięcie wątpliwości co do wysokości opłat za czynności urzędowe w zakresie miar. Ponadto strona skarżąca podniosła, że Sąd I instancji wskazał, iż źródłem uprawnień w tej sprawie była ustawa - Prawo o miarach. W art. 16 ustawy - Prawo o miarach wymienione zostały sprawy należące do kompetencji Prezesa Głównego Urzędu Miar. Wśród nich brak jest ustawowego upoważnienia do dokonywania interpretacji przepisów obowiązujących ustaw oraz wydawanych w resorcie Ministra do Spraw Gospodarki i Ministra Finansów rozporządzeń. Brak też uprawnień do wyjaśniania rozbieżności czy niejasności w przepisach stanowiących źródło prawa. W związku z powyższym stwierdzeniem Sądu skarżąca stwierdziła, że co prawda w przedmiotowej sytuacji brak jest wyraźnego i bezpośredniego przepisu prawa materialnego dla wszczęcia postępowania, jednakże w takiej sprawie, zgodnie z obowiązującym orzecznictwem, należy przyjąć, że jeżeli przedmiotem postępowania administracyjnego jest określenie ciążących na jednostce obowiązków, ograniczenia lub cofnięcia uprawnień, to jak już wspomniano wyżej - wszczęcie postępowania następuje z urzędu. Jeżeli chodzi zaś o ustalenie sytuacji prawnej jednostki w zakresie jej uprawnień zgodnie z zasadą, że jednostka rozporządza swoim prawem, wszczęcie postępowania następuje na jej wniosek. Zdaniem skarżącej w rozpatrywanej sprawie nie zachodzi bezprzedmiotowość postępowania. Nie istniały bowiem okoliczności, które czyniłyby wydanie decyzji administracyjnej prawnie niemożliwym. Zakończenie przez Prezesa Głównego Urzędu Miar postępowania przez wydanie decyzji umarzającej postępowanie w sytuacji, gdy istniały podstawy do rozstrzygnięcia sprawy, co do istoty w sposób oczywisty naruszyło dyspozycję art. 105 § 1 k.p.a.. Skarżąca wskazała, powołując się na wyrok NSA z dnia 18 kwietnia 1995 r., sygn. akt SA/Ł 2424/94, że z bezprzedmiotowością postępowania mamy do czynienia wówczas, gdy w sposób oczywisty organ stwierdzi brak podstaw prawnych i faktycznych do merytorycznego rozpatrzenia sprawy. Oznacza to, że wszystkie elementy badanego stanu prawnego i faktycznego są tego rodzaju, iż niepotrzebne jest postępowanie mające na celu wyjaśnienie wszystkich tych okoliczności w sprawie. Brać przy tym należy pod uwagę zarówno okoliczności podnoszone przez stronę, jak i przez organ z urzędu. Przy czym chodzi o kryterium bezprzedmiotowości odnoszący się do postępowania, lecz w taki sposób, iż wynik tego postępowania nie powinien mieć charakteru rozstrzygnięcia w sprawie, a jedynie (charakter) formalnego jego zakończenia. Zdaniem skarżącej w niniejszej sprawie konieczne jest postępowanie mające na celu wyjaśnienie kwestii obowiązywania rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 26 listopada 2002 r. - w sprawie opłat za czynności legalizacyjne, albowiem prawem skarżącej jest prawidłowe i zasadne uiszczenie opłat legalizacyjnych. W ocenie skarżącej nie znajduje uzasadnienia w przepisach k.p.a. wydanie decyzji o umorzeniu postępowania w sprawie, w której strony są zainteresowane wynikiem merytorycznym, a więc obowiązywaniem bądź nieobowiązywaniem przepisów wykonawczych do ustawy - Prawo o miarach. W przedmiotowej sprawie okoliczności prawne i faktyczne wymagają przeprowadzenia w sposób zupełny i wyczerpujący postępowania administracyjnego, o co skarżąca wnioskowała, a organ jej odmówił i umorzył postępowanie. Stwierdzenia Sądu zawarte w zaskarżonym wyroku wyraźnie i jasno potwierdzają, iż Sąd rozstrzygając przedmiotową sprawę naruszył art. 135 p.p.s.a., gdyż nie ustosunkował się do przedstawionej w skardze kwestii obowiązywania rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 26 listopada 2002 r. - w sprawie opłat za czynności organów administracji miar i podległych im urzędów. Wojewódzki Sąd Administracyjny bezprawnie pominął ważną dla skarżącej sprawę, która była powodem wniosku o wszczęcie postępowania administracyjnego. Zatem Sąd I instancji nie zastosował środków prawnych mających na celu usunięcie naruszeń prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach przedmiotowej sprawy, a więc m.in. w stosunku do decyzji Prezesa Głównego Urzędu Miar z dnia 5 maja 2005 r., której dotyczy skarga. Zgodnie z wyrokiem NSA z dnia 23 listopada 2004 r., sygn. akt OSK 807/04, ocena przez sąd administracyjny zaskarżonej decyzji wymaga odniesienia się do sprawy w pełnym zakresie, a więc z uwzględnieniem okoliczności i rozstrzygnięć administracyjnych poprzedzających wydanie zaskarżonej decyzji, zwłaszcza w sytuacji gdy istnieje między nimi bezpośredni związek. Jeżeli organ nie zastosuje środków, które są w jego dyspozycji, w celu usunięcia negatywnych skutków wadliwego załatwienia sprawy, to sąd administracyjny rozpatrując skargę może, na podstawie art. 135 p.p.s.a, stosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Zdaniem skarżące Sąd nie rozpatrzył wszystkich wątpliwości i spornych kwestii wskazanych w skardze, a więc w sposób niepełny rozpoznał wniesiony środek prawny, wobec czego naruszył art. 135 p.p.s.a. W ocenie skarżącej podkreślenia wymaga również uprawnienie Sądu do rozpatrzenia sprawy bez względu na podniesione zarzuty i podstawy prawne, dzięki któremu wszystkie okoliczności, istotne dla rozpoznania sprawy, które z akt sprawy wynikają Wojewódzki Sąd Administracyjny bierze pod uwagę z urzędu, nie będąc związany granicami i wnioskami skargi z mocy art. 134 § 1 p.p.s.a. Z tego prawa Sąd I instancji również nie skorzystał. Prezes Głównego Urzędu Miar skorzystał z prawa wniesienia odpowiedzi na skargę kasacyjną i wniósł o jej oddalenie oraz o zasądzenie od skarżącej kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu odpowiedzi na skargę kasacyjną organ podał, że w przedmiotowej sprawie zachodził brak materialnoprawnej podstawy do jej rozstrzygnięcia w drodze decyzji administracyjnej, zaś wydanie decyzji innej niż umarzająca postępowanie prowadziłoby do tego, że decyzja ta byłaby obarczona wadą nieważności, jako wydana bez podstawy prawnej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W szczególności należy podkreślić, że zgodnie z treścią art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. 153, poz. 1270 ze zm.) - dalej: p.p.s.a. - skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, bowiem stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a. rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze z urzędu pod uwagę jedynie nieważność postępowania. Związanie NSA podstawami skargi kasacyjnej wymaga prawidłowego ich określenia w samej skardze. Oznacza to konieczność powołania konkretnych przepisów prawa, którym - zdaniem skarżącego - uchybił sąd, uzasadnienia zarzutu ich naruszenia, a w razie zgłoszenia zarzutu naruszenia prawa procesowego-wykazania dodatkowo, że to wytknięte uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W rozpoznawanej sprawie skarga kasacyjna oparta została na zarzucie wymienionym w treści art. 174 pkt 2 p.p.s.a., odpowiada wymogom, o których mowa w wymienionych wyżej przepisach prawach, ale przytoczone w niej zarzuty nie zasługują na uwzględnienie. Oparcie skargi kasacyjnej na podstawie wskazanej w treści art. 174 pkt 2 p.p.s.a. skutkuje koniecznością odniesienia się do zarzutu naruszenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie przepisów o charakterze procesowym. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego nie jest trafny zarzut naruszenia przepisów postępowania, to jest art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. W tym miejscu należy podkreślić, że przedmiotem postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie była ocena zgodności z prawem decyzji Prezesa Głównego Urzędu Miar z 5 maja 2005 r., numer [...]. Wymienioną wyżej decyzją organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję Prezesa Głównego Urzędu Miar z 8 marca 2005 r., numer [...] o umorzeniu postępowania administracyjnego dotyczącego rozstrzygnięcia wątpliwości odnoszących się do obowiązywania w okresie od 6 lipca do 29 października 2004 r. przepisów prawnych regulujących opłaty za czynności urzędowe wykonywane przez organy administracji miar. Stwierdzić więc należy, że postępowanie przed Sądem I instancji miało na celu ustalenie, czy wydana przez organy administracji publicznej decyzja dotycząca umorzenia postępowania administracyjnego wydana została zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa. W tym miejscu przypomnieć należy, że celem tzw. ogólnego postępowania administracyjnego jest wiążące ustalenie konsekwencji norm prawa materialnego, w odniesieniu do konkretnie oznaczonego adresata w konkretnej sprawie administracyjnej. Natomiast organami przed którymi toczy się to postępowanie lub, które prowadzą to postępowanie, są organy administracji publicznej (w znaczeniu ustrojowym) oraz inne organy i podmioty wymienione w art. 1 pkt 2 k.p.a., gdy są z mocy prawa upoważnione do załatwiania spraw indywidualnych w drodze decyzji administracyjnej. Jednocześnie należy wskazać, iż pojęcie "inny organ państwowy" jest definiowane jako wyodrębniona kompetencyjnie i organizacyjnie część aparatu państwowego, powołana do wykonywania oznaczonych przez prawo zadań państwowych (vide E. Ochendowski, Centralne organy administracji, System prawa administracyjnego, t. II, red. J. Jendrośka, Ossolineum 1977, s.6). W sytuacjach, o których mowa w art. 1 pkt 1 i pkt 2 k.p.a. zakres uprawnień określonych organów, jednostek i podmiotów, odnosi się do załatwienia sprawy indywidualnej. Tak więc ustawowe pojęcie "sprawy indywidualnej" wyznacza zakres obowiązywania przepisów kodeksu postępowania administracyjnego (oczywiście w powiązaniu z innymi przesłankami z art. 1 pkt 1 i pkt 2 k.p.a.). Obowiązkiem więc organu jest ustalenie, czy konkretna sprawa jest sprawą indywidualną, czy sprawa ta należy do właściwości organów administracji publicznej lub organów wymienionych w art. 1 pkt 2 k.p.a. i czy jest sprawą podlegającą rozstrzygnięciu w drodze decyzji administracyjnej. W związku z powyższym stwierdzić należy, iż zasadnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że wniosek "M." F.Z.S.O. i R. Spółki z o.o. z siedzibą w T. , wskazujący na konieczność rozstrzygnięcia wątpliwości w zakresie obowiązywania w okresie od 6 lipca do 29 listopada 2004 r. przepisów rozporządzenia w sprawie opłat za czynności organów administracji miar i podległych im urzędów, nie wskazuje na to, iż postępowanie administracyjne dotyczy sprawy indywidualnej z zakresu prawa administracyjnego rozstrzyganej w formie decyzji administracyjnej. Wykładnia przepisów prawa jest dokonywana przez organ przy rozstrzyganiu konkretnej sprawy indywidualnej, natomiast interpretacja norm prawnych (także w zakresie czasokresu ich obowiązywania) nie jest samodzielną sprawą indywidualną z zakresu prawa administracyjnego, podlegającą rozstrzygnięciu w drodze decyzji administracyjnej. Ponadto zasadnie Sąd I instancji uznał, iż organ, do którego skierowany został wniosek, to jest Prezes Głównego Urzędu Miar, w oparciu o przepisy ustawy z 11 maja 2001 r. -Prawo o miarach (Dz.U. 243/04, poz. 2441) nie jest umocowany do rozstrzygania zagadnień dotyczących wykładni przepisów prawa w zakresie ich czasokresu obowiązywania, jako samodzielnych spraw podlegających przepisom prawa administracyjnego. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wielokrotnie podkreślano, że postępowanie administracyjne staje się bezprzedmiotowe, gdy sprawa, która miała być załatwiona w drodze decyzji albo nie ma charakteru sprawy administracyjnej, albo utraciła charakter sprawy administracyjnej w toku postępowania administracyjnego. W związku z powyższym wszczęcie postępowania w sprawie, która nie jest sprawą administracyjną, prowadzi jedynie do umorzenia postępowania, jako bezprzedmiotowego (vide wyrok NSA z dnia 25 maja 1983 r., sygn. akt SA/Wr 185/83, ONSA 1983, nr 1, poz. 37, wyrok NSA z dnia 4 marca 1987 r., sygn. akt SA/Gd 329/86 niepublikowany, wyrok NSA z dnia 18 kwietnia 1995 r., sygn. akt SA/Łd 2424/94, ONSA 1996, nr 2 poz. 80). Z uwagi na powyższe okoliczności brak jest także podstaw do uznania za zasadne zarzutów dotyczących naruszenia przez Sąd I instancji przepisu art. 134 i art. 135 p.p.s.a. W tym miejscu przypomnieć jedynie należy, że w orzecznictwie NSA został utrwalony pogląd, iż Sąd nie jest związany granicami skargi ale jest związany granicami sprawy, co oznacza, iż swoimi ocenami prawnymi Sąd nie jest władny wkraczać w sprawę nową w stosunku do tej, która była albo powinna być przedmiotem postępowania administracyjnego, jak również jest związany granicami przedmiotu zaskarżenia, którym jest konkretny akt lub czynność, kwestionowana przez uprawniony podmiot (vide wyrok NSA z dnia 20 listopada 1997 r., sygn. akt SA/Ł 2572/95, Pr. Gosp. 1998/5, uchwała NSA z dnia 3 lutego 1997 r., OPS 12/96, ONSA 1997/3, poz. 104). W rozpatrywanej sprawie przedmiotem zaskarżenia była decyzja o utrzymaniu w mocy decyzji o umorzeniu postępowania administracyjnego. Poza sporem pozostaje więc okoliczność, iż kontrola legalności zaskarżonej decyzji dotyczyła oceny zgodności prawem decyzji o umorzeniu postępowania administracyjnego. Tym samym Sąd I instancji dokonał oceny, czy w sprawie występowały przesłanki skutkujące uznaniem tegoż postępowania za bezprzedmiotowe, a co za tym idzie czy zasadnie organ umorzył to postępowanie. Ocena dokonana w tym zakresie przez Sąd I instancji nie budzi zastrzeżeń. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 181, art. 183 § 1, art. 184 i art. 204 pkt 1 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji wyroku.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI