Orzeczenie · 2025-12-10

II GSK 29/23

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-12-10
NSAAdministracyjneWysokansa
kara administracyjnadziałalność gospodarczaprawo farmaceutycznereklama aptekiprawo UETSUEswoboda przedsiębiorczościswoboda świadczenia usługuchylenie decyzjiumorzenie postępowania

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę fundacji F. w K. na decyzję Głównego Inspektora Farmaceutycznego, która stwierdziła naruszenie zakazu reklamy apteki i nałożyła karę pieniężną. Organy uznały, że akcja prozdrowotna z wykorzystaniem znaku firmowego fundacji stanowiła niedozwoloną reklamę apteki. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną fundacji, uchylił zaskarżony wyrok WSA oraz decyzje organów administracji obu instancji, umarzając postępowanie. Kluczowym argumentem NSA był wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 19 czerwca 2025 r. w sprawie C-200/24, który stwierdził, że polski art. 94a ust. 1 Prawa farmaceutycznego, zakazujący reklamy aptek, narusza dyrektywę o handlu elektronicznym oraz przepisy TFUE dotyczące swobody przedsiębiorczości i świadczenia usług. NSA uznał, że zakaz reklamy aptek jest zbyt restrykcyjny i nieproporcjonalny, a jego stosowanie w tej sprawie było niezgodne z prawem UE. W związku z tym, NSA uchylił decyzje organów i umorzył postępowanie, zasądzając jednocześnie zwrot kosztów postępowania na rzecz fundacji.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących reklamy aptek w kontekście prawa UE, znaczenie wyroków TSUE dla polskiego orzecznictwa, zasada pierwszeństwa prawa unijnego.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z zakazem reklamy aptek i wyrokiem TSUE. Może mieć szersze zastosowanie do innych zakazów w prawie krajowym, które mogą być sprzeczne z prawem UE.

Zagadnienia prawne (3)

Czy zakaz reklamy aptek i ich działalności, określony w art. 94a ust. 1 Prawa farmaceutycznego, jest zgodny z prawem Unii Europejskiej, w szczególności z dyrektywą o handlu elektronicznym oraz przepisami TFUE dotyczącymi swobody przedsiębiorczości i świadczenia usług?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zakaz reklamy aptek i ich działalności, określony w art. 94a ust. 1 Prawa farmaceutycznego, jest niezgodny z prawem Unii Europejskiej, ponieważ stanowi nadmierne i nieproporcjonalne ograniczenie swobody przedsiębiorczości i świadczenia usług.

Uzasadnienie

NSA oparł się na wyroku TSUE C-200/24, który stwierdził, że polski przepis narusza prawo UE. Zakaz reklamy jest zbyt szeroki, nieproporcjonalny i nie służy celom ochrony zdrowia publicznego w sposób konieczny, a także stanowi przeszkodę dla przedsiębiorców z innych państw członkowskich.

Czy akcja prozdrowotna z wykorzystaniem znaku firmowego fundacji stanowiła niedozwoloną reklamę apteki w rozumieniu art. 94a ust. 1 Prawa farmaceutycznego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, w świetle wyroku TSUE C-200/24, kwalifikowanie takiej działalności jako naruszenia prawa i nakładanie za nią kary jest niezgodne z prawem UE.

Uzasadnienie

NSA uznał, że skoro sam przepis zakazujący reklamy został uznany za niezgodny z prawem UE, to nie mogło dojść do jego naruszenia, a tym samym do nałożenia kary pieniężnej.

Czy organy administracji i sąd I instancji prawidłowo zastosowały przepisy Prawa farmaceutycznego i Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, ich zastosowanie było wadliwe, ponieważ opierało się na przepisie krajowym, który został uznany za niezgodny z prawem UE.

Uzasadnienie

NSA stwierdził, że wadliwe rozumienie i zastosowanie art. 94a ust. 1 Prawa farmaceutycznego przez Sąd I instancji i organy administracji, w świetle wyroku TSUE, skutkowało naruszeniem prawa.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego oraz decyzje organów obu instancji i umorzono postępowanie administracyjne.

Przepisy (18)

Główne

ppsa art. 135

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

ppsa art. 145 § 1 pkt 1 lit. a)

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

ppsa art. 145 § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

ppsa art. 188

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

ppsa art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

ppsa art. 203 § pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

ppsa art. 205 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pf art. 94a § 1

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. Prawo farmaceutyczne

Zakaz reklamy aptek i punktów aptecznych oraz ich działalności, uznany za niezgodny z prawem UE.

Pomocnicze

Pf art. 129b § 1 i 2

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. Prawo farmaceutyczne

Konstytucja RP art. 22

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 31 § 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 7

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

u.f. art. 1

Ustawa z dnia 6 kwietnia 1984 r. o fundacjach

u.d.p.p.w. art. 3 § 1

Ustawa z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie

k.p.a. art. 7a § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie przez Sąd I instancji przepisów prawa materialnego (art. 94a ust. 1 Pf) poprzez rozszerzającą interpretację zakazu reklamy aptek, niezgodną z Konstytucją RP i prawem UE. • Naruszenie przez Sąd I instancji przepisów postępowania (art. 7a, 7, 77, 107 § 3 kpa) poprzez niewyjaśnienie istotnych okoliczności i nieuzasadnienie decyzji. • Naruszenie przez polskie prawo krajowe (art. 94a ust. 1 Pf) zobowiązań wynikających z prawa UE (dyrektywa o handlu elektronicznym, art. 49 i 56 TFUE), zgodnie z wyrokiem TSUE C-200/24.

Godne uwagi sformułowania

zakaz reklamy aptek jest zbyt restrykcyjny i nieproporcjonalny • ograniczenie swobody przedsiębiorczości lub swobody świadczenia usług może być dopuszczone jedynie pod warunkiem, że po pierwsze, jest uzasadnione nadrzędnym względem interesu ogólnego, i po drugie, jest zgodne z zasadą proporcjonalności • przepisy krajowe zakazujące w sposób ogólny i całkowity wszelkiej reklamy danej działalności mogą ograniczyć osobom, które tę działalność wykonują, możliwość zaprezentowania się potencjalnym klientom

Skład orzekający

Małgorzata Korycińska

sprawozdawca

Patrycja Joanna Suwaj

członek

Wojciech Kręcisz

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących reklamy aptek w kontekście prawa UE, znaczenie wyroków TSUE dla polskiego orzecznictwa, zasada pierwszeństwa prawa unijnego."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z zakazem reklamy aptek i wyrokiem TSUE. Może mieć szersze zastosowanie do innych zakazów w prawie krajowym, które mogą być sprzeczne z prawem UE.

Wartość merytoryczna

Ocena: 8/10

Sprawa pokazuje bezpośrednie zastosowanie orzecznictwa TSUE do polskiego prawa i uchylenie krajowych przepisów przez NSA. Jest to przykład wpływu prawa UE na praktykę prawniczą w Polsce.

NSA uchyla polski zakaz reklamy aptek po wyroku TSUE!

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst