II GSK 29/05

II GSK 29/05 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2005-04-18
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-02-23
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Andrzej Kuba /sprawozdawca/
Jan Bała /przewodniczący/
Janusz Drachal
Symbol z opisem
6230 System oceny zgodności, certyfikacja
Hasła tematyczne
Normalizacja
Inne
Sygn. powiązane
I SA/Wr 1181/03 - Wyrok WSA we Wrocławiu z 2004-09-28
Skarżony organ
Inspektor Kontroli Skarbowej
Treść wyniku
Uchylono zaskarżony wyrok i stwierdzono nieważność decyzji organów administracji I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 188 i art. 145 § 1 pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jan Bała, Sędziowie NSA Janusz Drachal, Andrzej Kuba (spr.), Protokolant Tomasz Filipowicz, po rozpoznaniu w dniu 4 kwietnia 2005 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej "S." S.A. w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 28 września 2004 r. sygn. akt 3 I SA/Wr 1181/03 w sprawie ze skargi "S." S.A. w W. na wynik kontroli Inspektora Kontroli Skarbowej w Urzędzie Kontroli Skarbowej w W. z dnia [...] marca 2002 r. Nr [...] w przedmiocie przestrzegania przepisów o badaniach i certyfikacji I. Uchyla zaskarżony wyrok i stwierdza nieważność wyniku kontroli Inspektora Kontroli Skarbowej w Urzędzie Kontroli Skarbowej w W. z dnia [...] marca 2002 r. Nr [...] oraz utrzymującego go w mocy aktu tegoż organu z dnia [...] maja 2002 r. Nr [...]. II. Zasądza od Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w W. na rzecz S. S.A. z siedzibą w W. kwotę 3500 zł (trzy tysiące pięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego za obie instancje.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wyrokiem z dnia 28 września 2004 r. sygn. akt 3 I SA/Wr 1181/03, po rozpoznaniu sprawy ze skargi "S." S.A. z siedzibą w W. na wynik kontroli Inspektora Kontroli Skarbowej z dnia [...] marca 2002 r. Nr [...], w przedmiocie przestrzegania przepisów o badaniach i certyfikacji - oddalił skargę.
W uzasadnieniu wyroku Sąd podał, że Inspektor Kontroli Skarbowej w Urzędzie Kontroli Skarbowej w W. po przeprowadzeniu w spółce akcyjnej "S." w W. kontroli w zakresie przestrzegania przepisów o badaniach i certyfikacji wydał wynik kontroli z dnia [...] marca 2002 r. nr [...] i ustalił, że spółka ta sprzedawała materiały budowlane (kit budowlany i butylen) bez wymaganego ustawą z dnia 3 września 1993 r. o badaniach i certyfikacji znaku bezpieczeństwa.
W oparciu o faktury sprzedaży wyliczono wartość wyrobów na kwotę 542.473,26 zł (brutto) i wskazano, że kwota ta stanowi podstawę do naliczenia sankcji wynikającej z art. 26 ust. l ustawy o badaniach i certyfikacji.
Spółka "S." S.A. wystąpiła z wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa, twierdząc że do zastosowania sankcji z art. 26 ustawy o badaniach i certyfikacji nie wystarczy ustalenie, że kontrolowana jednostka nie wystąpiła z wnioskiem o nadanie znaków bezpieczeństwa. Zdaniem skarżącej nie wzięto pod uwagę, iż była ona jedynie importerem towarów, a nie ich producentem.
W odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa Inspektor Kontroli Skarbowej w Urzędzie Kontroli Skarbowej w W. w dniu [...] maja 2002 r. nie uwzględnił tego naruszenia i podtrzymał w całości uwzględnienia faktyczne i prawne w/w wyniku kontroli w zakresie naruszenia sankcji wynikającej z art. 26 ust. 1 ustawy o badaniach i certyfikacji w kwocie 542.473 zł. Ustalenia organu kontroli skarbowej nie naruszają prawa.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego "S." S.A. zarzuciła wydanemu wynikowi kontroli naruszenie art. 13 ust. l i art. 27 ust. l ustawy o badaniach i certyfikacji, polegające na błędnym przyjęciu, że zostały one naruszone przez spółkę. W uzasadnieniu skarżąca przyznała, że nie występowała do Polskiego Centrum Badań i Certyfikacji z wnioskiem o nadanie znaków bezpieczeństwa importowanym kitom budowlanym. Stwierdziła również, że Inspektor Kontroli Skarbowej niezasadnie pominął przedłożoną deklarację zgodności producenta, pochodzącą od "S. P." spółka z o.o., będącej spółką córką macierzystej spółki francuskiej.
Oddalając skargę, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu stwierdził, iż organ kontrolujący prawidłowo ustalił, że importowane przez skarżącą towary (kit budowlany dekarski i butylen) jako kity budowlane uszczelniające wymienione zostały w katalogu wyrobów podlegających obowiązkowi zgłaszania do certyfikacji na znak bezpieczeństwa.
Niesporne było też, że spółka wprowadziła do obrotu ww. towary, nie występując uprzednio z wnioskiem o nadanie na te towary znaków bezpieczeństwa. Dokonując wykładni art. 13 ustawy o badaniach i certyfikacji, Sąd uznał, że fakt importu, nie po raz pierwszy, przedmiotowych towarów przez skarżącą nie wyłącza obowiązku ich certyfikacji.
"Oświadczenie" z dnia [...] grudnia 1999 r. wydane przez spółkę "S. P." nie stanowi dowodu w sprawie, tym bardziej że skarżąca nie występowała o weryfikację ewentualnej deklaracji zgodności producenta w rozumieniu art. 13 ust. l a ww. ustawy.
Dlatego też zasadnie organ uznał, że zachodziły okoliczności zobowiązujące przedsiębiorcę do wpłacenia sankcji ekonomicznej w wysokości 100 % wartości sprzedanych towarów bez znaków bezpieczeństwa.
Sąd uznał za chybiony zarzut skarżącej braku właściwości Inspektora Kontroli Skarbowej do nałożenia sankcji na podstawie art. 27 ust l ustawy o badaniach i certyfikacji. Podkreślił również, że w doktrynie i orzecznictwie panuje jednolity pogląd, że sankcja z ustawy o badaniach i certyfikacji spełnia wszystkie kryteria niepodatkowej należności budżetu państwa w rozumieniu Ordynacji podatkowej.
Na powyższy wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu "S." S.A. wniosła skargę kasacyjną na zasadzie art. 173 § l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zwanej dalej p.p.s.a., jako podstawę przyjmując naruszenie art. 174 § l p.p.s.a. polegające na niewłaściwym zastosowaniu i błędnej wykładni:
l/ przepisu art. 13 ust. l ustawy z dnia 3 kwietnia 1993 r. o badaniach i certyfikacji (Dz.U. Nr 55, poz. 250 ze zm.) oraz przyjęcie, że importowane towary podlegały obowiązkowi certyfikacji mimo ustalenia, że nie były one importowane po raz pierwszy,
2/ przepisu art. 27 ust l ww. ustawy poprzez niewłaściwe przyjęcie, że Inspektor Kontroli Skarbowej a nie organy Inspekcji Handlowej jest władny do dokonania ustaleń i wydania wyniku kontroli w sprawach, które nie mieszczą się w jego kompetencjach, a tym samym oparcie wyroku na ustaleniach faktycznych dokonanych przez organ, który nie miał uprawnień do kontroli czynności będących przedmiotem sprawy,
3/ przepisu art. 24 ust. 2 ustawy o kontroli skarbowej z dnia 28 września 1991 r. (Dz.U. z 1999 r. Nr 99, poz. 572 ze zm.) i przyjęcie, że Inspektor Kontroli Skarbowej jest uprawniony do wydania wyniku kontroli w zakresie sankcji, o której mowa w art. 26 ustawy o badaniach i certyfikacji, przy jednoczesnym przyjęciu, że sankcja ta ma charakter innej należności budżetowej, której określanie lub ustalanie nie należy do właściwości urzędów skarbowych,
4/ poprzez niezastosowanie w sprawie przepisów ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o Inspekcji Handlowej (Dz.U. z dnia 23 stycznia 2001 r. Nr 4 poz. 25), w szczególności jej art. l i 3, które określają właściwość organów inspekcji handlowej w postępowaniu objętym skargą.
W związku z powyższym skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do rozpoznania Sądowi I instancji oraz zasądzenie od strony przeciwnej kosztów postępowania wraz z kosztami zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi skarżąca spółka podniosła, że w uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 sierpnia 2003 r. sygn. akt OPS 2/03 wyrażono pogląd, że organem władnym do przeprowadzenia kontroli i wydania decyzji w zakresie ustalenia ilości i wartości usług, których dotyczą uchybienia wymienione w art. 26 ustawy o badaniach i certyfikacji, jak i ustalenia sankcji jest właściwy organ inspekcji handlowej.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej ze względu na brak usprawiedliwionych podstaw do jej uwzględnienia oraz zasądzenie od skarżącej kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna w niniejszej sprawie została oparta na podstawie z art. 174 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270), zwanej dalej p.p.s.a., tj. na naruszeniu prawa materialnego polegającego na niewłaściwym jego zastosowaniu i błędnej wykładni, a konkretnie przepisów art. 27 ust. 1 i 13 ust. 1 ustawy z dnia 3 kwietnia 1993 r. o badaniach i certyfikacji (Dz.U. Nr 55, poz. 250 z późn. zm.), art. 24 ust. 2 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o kontroli skarbowej (Dz.U. z 1999 r. Nr 99, poz. 572 z późn. zm.), art. 1 i 3 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o Inspekcji Handlowej (Dz.U. z 2001 r. Nr 4, poz. 25 z późn. zm.).
Zarzuty naruszenia powyższych przepisów prawa materialnego poza art. 13 ust. 1 ustawy o badaniach i certyfikacji, sprowadzają się do kwestionowania kompetencji organu Inspektora Urzędu Kontroli Skarbowej do podejmowania rozstrzygnięć w zakresie stosowania art. 27 ust. 1 tej ustawy, tj. określenia ilości i wartości wyrobów lub usług, których dotyczą uchybienia, polegające na wprowadzeniu do obrotu wyrobów podlegających oznaczaniu znakiem bezpieczeństwa, a nieoznaczonych tym znakiem, zagrożone sankcją wpłaty do budżetu państwa kwoty stanowiącej 100% sumy uzyskanej ze sprzedaży zakwestionowanych wyrobów, przewidzianą w art. 26 ust. 1 ustawy o badaniach i certyfikacji.
Zdaniem organu i Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, kompetencja ta miałaby swoją podstawę materialnoprawną w przepisie art. 24 ust. 2 ustawy o kontroli skarbowej i art. 1 pkt 1 tej ustawy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny przyznał, że obowiązujące w dacie wydania spornego wyniku kontroli przepisy ustawy o badaniach i certyfikacji, a w szczególności art. 26 i 27 tej ustawy, zawarte w rozdziale 6 pt. "Sankcje ekonomiczne" nie tylko nie określały w sposób jasny i jednoznaczny formy, w jakiej organy kontroli upoważnione do kontrolowania działalności przedsiębiorców winny zakończyć prowadzone postępowanie kontrolne, ale i nie precyzowały, które konkretne organy kontroli ustawodawca miał na myśli w art. 27 ust. 1 tej ustawy.
Sąd ten, analizując spory interpretacyjne w podniesionym zakresie rozważane w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, zaaprobował w pełni pogląd NSA wyrażony w uchwale 7 sędziów z dnia 9.08.2003 r. sygn. akt OPS 2/03 (opubl. ONSA 2004/1/5), że ilość, wartość wyrobów i usług, których dotyczą uchybienia wymienione w art. 26 ustawy z dnia 3 kwietnia 1993 r. o badaniach i certyfikacji organ Inspekcji Handlowej, działający na podstawie ustawy z dnia 25 lutego 1958 r. (Dz.U. z 1999 r. Nr 105, poz. 1205), określa w drodze decyzji administracyjnej wydanej na podstawie art. 27 ust. 1 ustawy o badaniach i certyfikacji.
Naczelny Sąd Administracyjny w powyższej uchwale, analizując dotychczasowe orzecznictwo w zakresie stosowania art. 27 ust. 1 ustawy o badaniach i certyfikacji, w tym również orzeczenia dotyczące podejmowanych w przedmiotowym zakresie wyników kontroli przez organy kontroli skarbowej na podstawie art. 24 ust. 2 pkt 2 ustawy o kontroli skarbowej, stwierdził, że w żadnym z tych orzeczeń nie rozważano czy materialnoprawny przepis art. 27 ust. 1 omawianej ustawy o badaniach i certyfikacji pozwala na taką wykładnię, że w zależności od tego, który z wyspecjalizowanych organów dokonał kontroli finałem postępowania będzie albo wydanie decyzji, albo dokonanie czynności stwierdzających obowiązek. Nie rozważono w tej uchwale czy taka interpretacja tego przepisu jest jurydycznie poprawna, a wyjaśnienie wątpliwosci prawnych zawężono do działania organu Inspekcji Handlowej, ponieważ rozpoznawana przez Naczelny Sąd Administracyjny sprawa dotyczyła aktu wydanego przez ten organ kontroli.
Należy z całą mocą podkreślić, że kompetencje organu Inspekcji Handlowej do wydawania decyzji na podstawie art. 27 ust. 1 ustawy o badaniach i certyfikacji zostały potwierdzone nie tylko powołaną wyżej uchwałą NSA, ale szeregiem innych orzeczeń NSA, między innymi postanowieniem NSA z 24.04.2002 r. sygn. akt IV SA 1719/00 (Lex nr 8138).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w niniejszej sprawie nie negując właściwości organu Inspekcji Handlowej do wydawania decyzji na podstawie art. 27 ust. 1 ustawy o badaniach i certyfikacji, wysnuwa z uzasadnienia uchwały 7 sędziów NSA z dnia 9.08.2003 r. wniosek, że organem kontrolującym w zakresie przestrzegania art. 26 ust. 1 ustawy o badaniach i certyfikacji może być również Inspektor Kontroli Skarbowej, co znajduje oparcie w przepisach ustawy o kontroli skarbowej, a w szczególności art. 1 ust. 1.
Takie rozumowanie Sądu pierwszej instancji prowadzi do konkluzji, że w tego samego rodzaju sprawach mogą podejmować rozstrzygnięcia dwa różne organy administracji publicznej i to w różny sposób, co kłóci się z zasadą przestrzegania z urzędu przez organy administracji publicznej swojej właściwości rzeczowej i miejscowej wyrażonej w przepisie art. 19 k.p.a.
Właściwość rzeczową organu ustala się według przepisów o zakresie jego działania, które należą do kategorii norm ustrojowych.
W polskim systemie prawnym o właściwości organu administracji publicznej do rozpoznawania i załatwiania określonej kategorii spraw stanowią jednak nie przepisy normujące zakres działania, a przepisy prawne regulujące kompetencje, które są zawarte w ustawach o charakterze materialnoprawnym.
Zatem właściwość rzeczową trzeba ustalić na podstawie przepisów materialnoprawnych oraz tych przepisów ustrojowych, które dotyczą kompetencji organów administracji publicznej. Właściwość określonego organu administracji państwowej musi wynikać z przepisów prawa, a więc nie może być zamiennie realizowana przez organy danego systemu.
Wkroczenie w zakres właściwości określonego organu kontrolującego przedsiębiorcę w danej dziedzinie, w tym przypadku stosowanie przepisów ustawy o badaniach i certyfikacji, a w szczególności art. 26 i 27 tej ustawy, wyłącznie w zakresie kontroli pod względem wprowadzenia do obrotu towarów nieoznaczonych znakiem bezpieczeństwa, a podlegających takiemu oznaczeniu z mocy art. 13 omawianej ustawy przez inny organ kontrolujący działalność przedsiębiorcy w zakresie prawidłowości rozliczania się z wszelkich zobowiązań podatkowych i innych należności stanowiących dochód budżetu państwa, działający na podstawie art. 1 ust. 1 ustawy o kontroli skarbowej, stanowiło zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego kwalifikowane naruszenie prawa, będące podstawą stwierdzenia nieważności rozstrzygnięcia podjętego przez organ nieposiadający kompetencji w zakresie stosowania przepisów art. 27 ust. 1 ustawy o badaniach i certyfikacji.
Przepisy art. 1 ust. 1 oraz art. 24 ust. 2 pkt 2 ustawy o kontroli skarbowej nie miały zastosowania w niniejszej sprawie, której przedmiotem było, jak to wynika z treści zaskarżonego wyniku kontroli, określenie na podstawie art. 26 ust. 1 i art. 27 ust. 1 ustawy o badaniach i certyfikacji ilości i wartości wyrobów, których dotyczą uchybienia obowiązkowi certyfikacji stanowiące podstawę do naliczenia opłaty (100% ustalonej kwoty sprzedaży). Powyższe przepisy ustawy o kontroli skarbowej nie mogły stanowić podstawy prawnej do podejmowania przez Inspektora Kontroli Skarbowej kwestionowanego przez skarżącego wyniku kontroli.
Niewątpliwie ustawa o badaniach i certyfikacji winna określać precyzyjnie organ kontroli upoważniony do oceny działalności przedsiębiorców w zakresie stosowania przepisów art. 13 i 26 ust. 1 ustawy o badaniach i certyfikacji, co zostało naprawione w kolejnych zmianach regulacji prawnych w tym zakresie, a między innymi w obowiązującej obecnie ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 r. o systemie oceny zgodności (tekst jednolity Dz.U. z 2004 r. Nr 204, poz. 2087), która w art. 38 szczegółowo określa system kontroli wyrobów wprowadzonych do obrotu, który tworzy Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów i organy wyspecjalizowane, wymienione w ust. 2 i 3, między innymi Główny Inspektor Inspekcji Handlowej w zakresie postępowania odnośnie wprowadzonych do obrotu wyrobów niezgodnych z zasadniczymi wymaganiami.
Na marginesie należy zaznaczyć, że wśród wymienionych organów kontrolujących wyroby wprowadzone do obrotu nie ma Inspektora Kontroli Skarbowej.
Jednakże do czasu uchwalenia powyższej ustawy oraz nowelizacji ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o Inspekcji Handlowej (Dz.U. z 2001 r. Nr 4, poz. 25) należy przyznać, że kompetencje organów Inspekcji Handlowej w zakresie stosowania przepisu art. 26 ust. 1 i art. 27 ust. 1 ustawy o badaniach i certyfikacji należało wyinterpretować z przepisów art. 1 i art. 3 tej ustawy, określających zadania Inspekcji Handlowej. Taką interpretację potwierdziła przez dodanie art. 3 ust. 1 pkt 1a nowelizacja ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r., która weszła w życie 1 stycznia 2003 r. (Dz.U. Nr 166, poz. 1660).
W znowelizowanym art. 3 ust. 1 pkt 1a ustawy o Inspekcji Handlowej ustawodawca określił już precyzyjnie, że do zadań Inspekcji Handlowej należy kontrola produktów wprowadzonych do obrotu w zakresie zgodności z zasadniczymi wymaganiami określonymi w przepisach odrębnych, z wyłączeniem produktów podlegających nadzorowi innych właściwych organów.
Następujące nowelizacje przepisów dotyczących obowiązku certyfikacji wyrobów, które dostosowywały polskie prawo do zasad prawa Unii Europejskiej nie przyznały po raz pierwszy kompetencji organom Inspekcji Handlowej w zakresie kontroli przestrzegania przepisów ustawy o badaniach i certyfikacji, a jedynie w sposób precyzyjny zgodnie z wymogami prawidłowej legislacji określiły właściwość tego organu.
Natomiast w okresie poprzedzającym nowelizację ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o Inspekcji Handlowej oraz wejście w życie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o systemie oceny zgodności (Dz. U. Nr 166, poz. 1360 z późn. zm.) właściwość organów Inspekcji Handlowej w zakresie stosowania przepisów art. 26 i 27 ustawy o badaniach i certyfikacji nie była nigdy kwestionowana i można ją było wywieść z prawidłowej wykładni przepisów art. 27 ust. 1 ustawy o badaniach i certyfikacji w związku z art. 1 ust. 1 i art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o Inspekcji Handlowej.
Przepis art. 27 ust. 1 ustawy o badaniach i certyfikacji, mówiący o organie kontroli uprawnionym do kontrolowania działalności przedsiębiorców, niewątpliwie odnosił się do tego organu kontroli, który w systemie organów państwa powołany jest do kontrolowania przedsiębiorców w danym wyspecjalizowanym zakresie, a nie do każdego organu kontrolującego przedsiębiorców w różnym zakresie ich działalności np. przestrzegania przepisów prawa pracy lub prawa podatkowego.
Z treści przepisu art. 1 ust. 1 ustawy o Inspekcji Handlowej wynika, że inspekcja handlowa jest wyspecjalizowanym organem kontroli powołanym do ochrony interesów i praw konsumentów oraz interesów gospodarczych państwa.
Natomiast w myśl art. 3 ust. 1 pkt 1 tejże ustawy, do zadań inspekcji należy kontrola legalności i rzetelności działania przedsiębiorców prowadzących działalność gospodarczą w rozumieniu przepisów odrębnych w zakresie produkcji, handlu i usług.
Niewątpliwie ustawę o badaniach i certyfikacji należałoby zaliczyć do takich odrębnych przepisów w zakresie produkcji, handlu i usług w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o Inspekcji Handlowej.
Takie rozważania, polegające na wyprowadzeniu wyłącznej kompetencji organów Inspekcji Handlowej w zakresie stosowania przepisów art. 26 ust. 1 i art. 27 ust. 1 ustawy o badaniach i certyfikacji z treści przepisów art. 1 ust. 1 i art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o Inspekcji Handlowej i wyłączenie z tej kompetencji organów Inspekcji Skarbowej, potwierdza zarówno powszechna praktyka organów Inspekcji Handlowej (poza wyjątkami – dotyczy to szczególnie właściwości działania Urzędu Kontroli Skarbowej w W.) jak również bogate orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego, jak i Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
Nie stwierdzono ani jednego orzeczenia sądów administracyjnych, które by zakwestionowało kompetencje organów Inspekcji Handlowej w stosowaniu przepisów art. 26 i 27 ustawy o badaniach i certyfikacji.
Wprawdzie zapadły również orzeczenia, w których nie zakwestionowano właściwości organów Inspekcji Kontroli Skarbowej, ale Naczelny Sąd Administracyjny dopiero w niniejszej sprawie mógł rozważyć w pełni zarzut skargi kasacyjnej dotyczący właściwości organu Inspektora Kontroli Skarbowej w przedmiotowym zakresie. Wcześniej takiej możliwości nie miał, gdyż nie było to objęte zarzutami skargi kasacyjnej, a Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej i rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu jedynie nieważność postępowania.
W niniejszej sprawie zarzuty naruszenia prawa materialnego przepisu art. 24 ust. 2 pkt 2 ustawy o kontroli skarbowej przez niewłaściwe jego zastosowanie w odniesieniu do ustalonego stanu faktycznego, jak również zarzut naruszenia przepisów art. 1 ust. 1 i art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o Inspekcji Handlowej poprzez ich niezastosowanie w niniejszej sprawie zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego były trafne i stanowiły usprawiedliwioną podstawę skargi kasacyjnej.
Również zarzut naruszenia art. 27 ust. 1 ustawy o badaniach i certyfikacji poprzez jego błędną wykładnię w zakresie określenia organu kontroli upoważnionego do kontrolowania działalności przedsiębiorców, którym zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego mógłby być Inspektor Kontroli Skarbowej, jest trafny i zasługiwał na uwzględnienie. Przepis ten bowiem należało interpretować w oparciu o wykładnię systemową i w nawiązaniu do innych przepisów ustawowych regulujących zakres działania organów kontrolnych w poszczególnych dziedzinach objętych kontrolą przedsiębiorców.
Nie można również odmówić częściowo zasadności zarzutów naruszenia art. 13 ust. 1 ustawy o badaniach i certyfikacji, jeżeli chodzi o wykładnię pojęcia wyrobów importowanych do Polski po raz pierwszy. Niewątpliwie przepis ten należy interpretować, jak to zaznaczył również Wojewódzki Sąd Administracyjny, że certyfikacja ma charakter przedmiotowy a nie podmiotowy, gdyż to wyrobom i towarom nadaje się certyfikat, a nie podmiotom, które je wprowadzają do obrotu.
Jeżeli ustawa mówiła o wyrobach importowanych do Polski po raz pierwszy, to niewątpliwie należało badać czy dany wyrób został sprowadzony do Polski po raz pierwszy, a nie czy dany podmiot sprowadził go po raz pierwszy. Gdyby zostało udowodnione w sprawie, że wydano certyfikat na dany wyrób dla innego podmiotu – importera, to niewątpliwie zwalniałoby to skarżącego z obowiązku certyfikacji wyrobu i oznaczenia go znakiem bezpieczeństwa.
Taki zarzut przez skarżącego był postawiony zarówno w postępowaniu administracyjnym, jak przed Sądem pierwszej instancji, lecz nie został należycie sformułowany w skardze kasacyjnej poprzez postawienie zarzutu naruszenia przepisów postępowania i ustalenia stanu faktycznego niezgodnego z rzeczywistością, tj. ustalenie, że przedmiotowe wyroby nie były sprowadzone przez skarżącego po raz pierwszy i dlatego ten zarzut nie mógł być w pełni rozważony. Jest to sfera ustaleń faktycznych, które z uwagi na treść skargi kasacyjnej były poza zasięgiem rozpoznania Naczelnego Sądu Administracyjnego.
Reasumując powyższe rozważania, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że istnieją usprawiedliwione podstawy skargi kasacyjnej w postaci naruszenia prawa materialnego art. 27 ust. 1 ustawy o badaniach i certyfikacji, art. 24 ust. 2 pkt 2 ustawy o kontroli skarbowej, art. 1 ust. 1 i art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o Inspekcji Handlowej, które prowadzą do wniosku, że Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dostrzegł naruszenia przez organ przepisów o właściwości i wydania rozstrzygnięcia w tej sprawie przez organ niewłaściwy, co winno skutkować zastosowanie art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a. i stwierdzenie nieważności zaskarżonego rozstrzygnięcia na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.
Zgodnie z art. 188 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny był władny w niniejszej sprawie, w której nie było naruszeń przepisów postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a zachodziło jedynie naruszenie prawa materialnego, uchylić zaskarżone orzeczenie i rozpoznać skargę.
Ponieważ stwierdzono niewłaściwość organu orzekającego w niniejszej sprawie, co stanowiło naruszenie przepisu art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a., to zgodnie z tym przepisem Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził nieważność zaskarżonego wyniku kontroli.
Z tych wszystkich względów należało orzec jak w sentencji wyroku na podstawie art. 188 p.p.s.a. i art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.
Orzeczenie o kosztach postępowania sądowego uzasadniają przepisy art. 203 pkt 1, art. 205 i art. 200 p.p.s.a.