II GSK 2858/14

Naczelny Sąd Administracyjny2016-05-31
NSAinneŚredniansa
wzór przemysłowyopakowaniebaterieprawo własności przemysłowejindywidualny charakternowośćogólne wrażeniezorientowany użytkownikunieważnienie prawasąd administracyjny

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną dotyczącą unieważnienia prawa do rejestracji wzoru przemysłowego opakowania na baterie, uznając, że nie posiadał on indywidualnego charakteru.

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej od wyroku WSA w Warszawie, który utrzymał w mocy decyzję Urzędu Patentowego RP o unieważnieniu prawa z rejestracji wzoru przemysłowego "Opakowanie na baterie". Skarżący zarzucali, że wzór nie został prawidłowo oceniony pod kątem indywidualnego charakteru, a kluczowe pojęcia "zorientowanego użytkownika" i "ogólnego wrażenia" zostały błędnie zinterpretowane. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę, podzielając stanowisko WSA i Urzędu Patentowego, że sporny wzór nie różnił się od wcześniejszego wzoru w stopniu pozwalającym na jego ochronę.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpatrywał skargę kasacyjną wniesioną przez G. P. i W. P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który oddalił ich skargę na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej. Decyzją tą unieważniono prawo z rejestracji wzoru przemysłowego pt. "Opakowanie na baterie" z uwagi na brak indywidualnego charakteru. Skarżący zarzucali naruszenie przepisów postępowania oraz prawa materialnego, w szczególności błędną interpretację pojęć "zorientowanego użytkownika" i "ogólnego wrażenia". Sąd pierwszej instancji oraz Urząd Patentowy uznali, że sporny wzór opakowania na baterie nie posiadał indywidualnego charakteru w rozumieniu przepisów Prawa własności przemysłowej, ponieważ był zbyt podobny do wcześniej zarejestrowanego wzoru. Kluczowe dla oceny było ustalenie, kim jest "zorientowany użytkownik" i jakie "ogólne wrażenie" wywołuje wzór. Urząd Patentowy przyjął, że zorientowanym użytkownikiem są zarówno dystrybutorzy, jak i konsumenci, dla których ważne są cechy opakowania. WSA zgodził się z tą oceną, uznając, że nawet uwzględniając pewną grupę konsumentów, sporny wzór nie różnił się wystarczająco od wzoru przeciwstawionego. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd podkreślił, że ocena indywidualnego charakteru wzoru przemysłowego opiera się na ogólnym wrażeniu, jakie wywołuje on na zorientowanym użytkowniku. Sąd uznał, że zarówno dystrybutorzy, jak i konsumenci mogą być uznani za zorientowanych użytkowników opakowań na baterie, a różnice między spornym a przeciwstawionym wzorem nie były na tyle istotne, aby uzasadniać odmienne ogólne wrażenie. Sąd nie dopatrzył się naruszeń przepisów postępowania ani prawa materialnego, które miałyby wpływ na wynik sprawy, i utrzymał w mocy zaskarżony wyrok.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, sporny wzór nie posiadał indywidualnego charakteru, ponieważ jego ogólne wrażenie na zorientowanym użytkowniku nie różniło się wystarczająco od ogólnego wrażenia wywołanego przez wcześniej zarejestrowany wzór.

Uzasadnienie

Ocena indywidualnego charakteru wzoru przemysłowego wymaga porównania ogólnego wrażenia, jakie wywołuje on na zorientowanym użytkowniku, z wrażeniem wywołanym przez wzory publicznie dostępne. W tym przypadku, mimo pewnych różnic, ogólne wrażenie było zbyt podobne, aby uznać wzór za posiadający indywidualny charakter.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (11)

Główne

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.w.p. art. 102 § 1

Ustawa z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej

Wymóg posiadania indywidualnego charakteru przez wzór przemysłowy.

p.w.p. art. 104 § 1

Ustawa z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej

Definicja indywidualnego charakteru wzoru przemysłowego.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dotyczy podjęcia błędnego rozstrzygnięcia co do zastosowania przez Urząd Patentowy przepisów k.p.a.

p.p.s.a. art. 174 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 174 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.w.p. art. 103 § 1

Ustawa z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 84 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sporny wzór przemysłowy opakowania na baterie nie posiadał indywidualnego charakteru w rozumieniu art. 104 p.w.p., ponieważ jego ogólne wrażenie na zorientowanym użytkowniku nie różniło się wystarczająco od wzoru przeciwstawionego. Zorientowanym użytkownikiem opakowań na baterie są zarówno dystrybutorzy, jak i konsumenci, dla których ważne są cechy opakowania.

Odrzucone argumenty

Błędna interpretacja pojęcia "zorientowanego użytkownika" i "ogólnego wrażenia" przez Urząd Patentowy i Sąd I instancji. Naruszenie przepisów postępowania administracyjnego i p.p.s.a. przez Sąd I instancji, w tym zaniechanie całościowego rozpatrzenia sprawy.

Godne uwagi sformułowania

ocena czy wzór przemysłowy posiada indywidualny charakter musi być dokonana przez pryzmat zorientowanego użytkownika przy uwzględnieniu zakresu swobody twórczej zorientowany użytkownik będzie je oceniał w tej właśnie postaci ogólne wrażenie, jakie wywołuje na zorientowanym użytkowniku, musi różnić się od ogólnego wrażenia wywołanego przez wzór publicznie udostępniony zakres swobody twórczej przy projektowaniu nowych postaci opakowań do baterii jest dość duży

Skład orzekający

Maria Jagielska

przewodniczący sprawozdawca

Jan Bała

sędzia

Stanisław Gronowski

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęć \"zorientowany użytkownik\" i \"ogólne wrażenie\" w kontekście oceny indywidualnego charakteru wzorów przemysłowych, zwłaszcza opakowań."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej kategorii wzorów przemysłowych (opakowania na baterie) i konkretnej interpretacji przepisów Prawa własności przemysłowej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu prawa własności przemysłowej – oceny indywidualnego charakteru wzorów. Choć dotyczy specyficznego produktu, zasady oceny są uniwersalne dla wzorów przemysłowych.

Czy opakowanie na baterie może być chronione jako wzór przemysłowy? NSA wyjaśnia kluczowe kryteria.

Sektor

przemysł

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II GSK 2858/14 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2016-05-31
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2014-12-05
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Jan Bała
Maria Jagielska /przewodniczący sprawozdawca/
Stanisław Gronowski
Symbol z opisem
6463 Wzory przemysłowe
Hasła tematyczne
Własność przemysłowa
Sygn. powiązane
VI SA/Wa 709/14 - Wyrok WSA w Warszawie z 2014-08-14
Skarżony organ
Urząd Patentowy RP
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2012 poz 270
art. 134 § 1, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c), art. 174 pkt 1 i pkt 2, art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
Dz.U. 2003 nr 119 poz 1117
art. 102 ust. 1, art. 104 ust. 1
Ustawa z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Jagielska (spr.) Sędzia NSA Jan Bała Sędzia NSA Stanisław Gronowski Protokolant Michał Mazur po rozpoznaniu w dniu 31 maja 2016 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej G. P., W. P. – [...] s.c. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 14 sierpnia 2014 r. sygn. akt VI SA/Wa 709/14 w sprawie ze skargi G. P., W. P. – [...] s.c. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] lipca 2013 r., nr [...] w przedmiocie unieważnienia prawa z rejestracji wzoru przemysłowego oddala skargę kasacyjną
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. wyrokiem z dnia 14 sierpnia 2014 r. o sygn. akt VI SA/Wa 709/14 oddalił skargę G. P. i W. P. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] lipca 2013 r. nr [...] unieważniającą prawo z rejestracji wzoru przemysłowego.
Z uzasadnienia wyroku wynika, że Sąd I instancji za podstawę rozstrzygnięcia przyjął następujące ustalenia.
Decyzją z dnia [...] stycznia 2011 r. Urząd Patentowy udzielił skarżącym prawa z rejestracji wzoru przemysłowego pt. "Opakowanie na baterie", zgłoszonego [...].09.2010 r. za numerem [...]. Wzór zarejestrowano pod nr [...], a jego przedmiotem jest opakowanie na baterie przeznaczone do konfekcjonowania baterii okrągłych.
Pismem z dnia [...] marca 2012 r. M. Spółka z o.o. we W. (dalej: spółka) wniosła sprzeciw od powyższej decyzji, który oparła na art. 103 ust. 1 oraz art. 104 ustawy z dnia 30 sierpnia 2000 r. Prawo własności przemysłowej (Dz. U. z 2003 r. Nr 119, poz. 1117 ze zm.; dalej: p.w.p.), zarzucając, że wzór zgłoszony przez skarżących nie posiadał cech nowości i indywidualnego charakteru w dacie dokonania zgłoszenia do rejestracji, czyli [...] września 2010 r., ponieważ na rzecz spółki chroniony był wzór przemysłowy nr [...] z pierwszeństwem od [...] września 2008 r. Informację o tym opublikowano w Wiadomościach Urzędu Patentowego [...].09.2009 r., a informację o udzieleniu spornego prawa [...].09.2011 r. Spółka wskazała, że skarżący wiedzieli o istnieniu należącego do niej wzoru, co wynika również z ustaleń Prokuratury Rejonowej dla W. Ponadto spółka powołała się na opinię biegłego, zgodnie z którą sporny wzór stanowi jawny plagiat jej opakowań i nie posiada cech nowości.
Pismem z dnia [...] stycznia 2013 r. skarżący uznali sprzeciw za bezzasadny.
Decyzją z dnia [...] lipca 2013 r. Urząd Patentowy, działając na podstawie art. 246 i art. 247 ust. 2 w zw. z art. 104 p.w.p. oraz art. 98 k.p.c. w zw. z art. 256 ust. 2 p.w.p., unieważnił prawo z rejestracji wzoru przemysłowego pt. "Opakowanie na baterie" o nr [...] oraz przyznał spółce od uprawnionych koszty postępowania.
UP uznał, że w sprawie zaistniały przesłanki do unieważnienia spornego prawa z rejestracji na podstawie art. 104 p.w.p. z uwagi na brak indywidualnego charakteru wzoru przemysłowego nr [...] i wskazał, że porównywane wzory, niezależnie od ich nazw, stanowią opakowania pozwalające na przechowywanie baterii powszechnie określanych jako cienkie lub grube "paluszki". Są to wytwory należące do tego samego asortymentu towarów. Opakowania tego rodzaju występują masowo, są używane w sklepach w celu prezentacji towaru (baterii) lub opakowania pozwalającego na jego przechowywanie.
Przeprowadzając analizę porównawczą spornych wzorów przemysłowych organ miał na uwadze, że ocena czy wzór przemysłowy posiada indywidualny charakter musi być dokonana przez pryzmat zorientowanego użytkownika przy uwzględnieniu zakresu swobody twórczej przy opracowywaniu konkretnego wzoru, którą determinują cechy funkcjonalne przedmiotu oraz wcześniejsze wzornictwo. UP uznał za zorientowanego użytkownika końcowych odbiorców tj. dystrybutorów baterii, a także pewną część konsumentów, szczególnie tych, którzy w sposób stały korzystają z tego rodzaju opakowań do pakowania i przechowywania baterii typu "paluszki".
Dokonując analizy swobody twórczej przy projektowaniu nowych i oryginalnych rozwiązań w zakresie opakowań na baterie typu "paluszki" UP przyjął, że jest ona dość duża, ograniczona jedynie kształtem i rozmiarem baterii. W tym zakresie występują znaczące możliwości projektowe. Zdaniem organu potwierdza to materiał dowodowy, przedstawiający przykłady innych opakowań na baterie.
Urząd stwierdził, że cechą wspólną porównywanych opakowań na baterie jest to, że są przeznaczone dla czterech baterii i służą do wielokrotnego zastosowania, jednak, w ocenie Urzędu, wobec występującej różnorodności ornamentacji, kształtu, sposobu mocowania i kolorów opakowań na baterie, sporny wzór rozpatrywany jako całość nie różni się od wzoru przeciwstawionego w takim stopniu, że zorientowany użytkownik rozróżni te wzory. Decydujące znaczenie będą miały podobieństwa dotyczące proporcji poszczególnych elementów, kształtu, ornamentacji (a właściwie jej braku), sposobu zawieszania, a także otworów w opakowaniu. Zaokrąglenia (lub ich brak) w otworach i nieco zmieniony kształt zawieszek nie będą miały znaczenia dla zorientowanego użytkownika, który tak daleko idącej analizy porównawczej nie przeprowadzi. UP dokonał oceny wzorów w postaci złożonej wychodząc z założenia, że zorientowany użytkownik będzie je oceniał w tej właśnie postaci. Zdaniem organu ogólne wrażenie, jakie wywołuje na zorientowanym użytkowniku sporny wzór przemysłowy (jego dwie odmiany), nie różni się od ogólnego wrażenia wywołanego przez wzór przeciwstawiony. Zorientowani użytkownicy nie odróżnią porównywanych opakowań na baterie z uwagi na niewielkie różnice i liczne podobieństwa. Z tych powodów Urząd uznał, że sporny wzór przemysłowy, w obu jego odmianach, w dacie zgłoszenia, w konfrontacji z wzorem przeciwstawionym zarejestrowanym z wcześniejszym pierwszeństwem, pozbawiony był indywidualnego charakteru.
Oddalając skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał kontrolowaną decyzję za zgodną z prawem i wskazał, że kwestią kluczową było ustalenie zorientowanego użytkownika z punktu widzenia którego nastąpi ocena ogólnego wrażenia porównywanych wzorów przemysłowych.
Sąd przypomniał, że porównywanymi wzorami przemysłowymi były opakowania do baterii typu AA oraz AAA. Tego rodzaju opakowania występują masowo, są używane w sklepach w celu prezentacji baterii, ale pełnią również funkcję opakowania do przechowywania baterii. Na tej podstawie UP przyjął, że zorientowanym użytkownikiem opakowań do baterii są zarówno dystrybutorzy tych opakowań, jak też nabywcy baterii, którzy, kupując baterie korzystają z tego rodzaju opakowań. Skarżący twierdzą zaś, że zorientowanym użytkownikiem opakowań do baterii jest wyłącznie dystrybutor tych opakowań, natomiast błędne jest przyjęcie, że zorientowanym użytkownikiem jest także konsument baterii. Założenie to doprowadziło do niewłaściwego porównania spornych wzorów w postaci zamkniętych opakowań, podczas gdy powinny być one porównane w otwartej postaci, w jakiej opuszczają formę wtryskową producentów i zostają dostarczone dystrybutorom. W tej postaci są one używane przez dystrybutorów, którzy do otwartych opakowań wkładają baterie i dopiero taki produkt dystrybuują do sieci sprzedaży detalicznej.
Sąd zgodził się ze skarżącymi i UP, że zorientowanym użytkownikiem opakowań do baterii jest dystrybutor baterii. Jest to podmiot, który na określonym etapie obrotu bateriami, w ramach prowadzonej działalności gospodarczej wykorzystuje ten produkt przede wszystkim w postaci otwartej w celu sprawnego umieszczenia w nim baterii, jak i w postaci zamkniętej w celu wyeksponowania sprzedawanego produktu – baterii. Dystrybutor jest zatem podmiotem, który zna wiele postaci opakowań do baterii i przed zakupem wzoru uważnie zbada jego budowę oraz funkcjonalność, zwracając uwagę na ważne dla niego detale. W ocenie Sądu rację ma również organ, że zorientowanym użytkownikiem opakowań do baterii jest także pewna grupa konsumentów, nabywców baterii, dla których ważne będzie w jakim opakowaniu znajdują się zakupione baterie ze względu na dalsze ich przechowywanie. Również ta grupa konsumentów będzie zwracała uwagę na funkcjonalność opakowań do baterii oraz ważne dla niej detale.
Zdaniem Sądu przyjęcie przez UP stanowiska, że zorientowanym użytkownikiem opakowań do baterii jest także pewna grupa konsumentów, nie wpłynęło znacząco na ocenę ogólnego wrażenia porównywanych wzorów przemysłowych.
W ocenie Sądu organ, uwzględniając dość duży zakres swobody twórczej przy projektowaniu nowych postaci opakowań do baterii, prawidłowo porównał sporne wzory przemysłowe i ustalił podobieństwa porównywanych wytworów, dotyczące kształtu opakowań do baterii, usytuowania w nich otworów i wycięć, zawieszek, kolorystyki, braku ornamentacji oraz materiału, z którego są wykonane porównane wzory. Urząd wskazał też różnice, dotyczące przede wszystkim kształtu zawieszek czy też kształtu i wielkości otworów, w tym w tylnej ściance, gdzie w spornym wzorze jest więcej wcięć i występują one w dwóch rzędach, a we wzorze przeciwstawionym wcięcia występują w jednym rzędzie na długości całej ścianki. Jednak różnice te nie są na tyle istotne aby wzory wywierały odmienne ogólne wrażenie na zorientowanym użytkowniku, zwłaszcza, że zakres swobody twórczej przy projektowaniu nowych wzorów opakowań do baterii jest dość duży. Sąd zwrócił ponadto uwagę na fakt, że zarówno w przypadku zamkniętej postaci porównywanych opakowań do baterii, jak też ich postaci otwartej, przedmiotowe wzory przemysłowe różnią się tymi samymi szczegółami.
Reasumując Wojewódzki Sąd Administracyjny zgodził się z organem, że sporny wzór przemysłowy nie odznacza się indywidualnym charakterem, o którym mowa w art. 104 p.w.p., wymaganym w świetle art. 102 p.w.p. dla uznania danego wytworu za wzór przemysłowy. Unieważniając zatem prawo z rejestracji spornego wzoru UP nie naruszył przepisów prawa materialnego ani przepisów postępowania. WSA wskazał jeszcze, że dla rozstrzygnięcia nie miała znaczenia sprawa karna powoływana przez skarżących i fakt nieprodukowania niektórych postaci przeciwstawionego wzoru przemysłowego.
Skargą kasacyjną G. P. i W. P. domagali się uchylenia wyroku i uchylenia zaskarżonej decyzji oraz przekazania sprawy organowi do ponownego rozpatrzenia, a także zasądzenia kosztów postępowania wg norm prawem przepisanych, zarzucając naruszenie:
I. przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy:
1) art. 134 § 1 p.p.s.a. poprzez zaniechanie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. całościowego rozpatrzenia sprawy rozstrzygniętej zaskarżoną decyzją z punktu widzenia zgodności z prawem całego postępowania administracyjnego, które doprowadziło do wydania zaskarżonej decyzji;
2) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. poprzez podjęcie błędnego rozstrzygnięcia co do zastosowania przez Urząd Patentowy przepisów art. 7, 77 § 1, 84 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.; dalej: k.p.a.);
II. prawa materialnego, art. 102 ust. 1 i 2 i art. 104 ust. 1 p.w.p. polegające na błędnym przyjęciu, że rozwiązanie objęte rejestracją ujęte w opisie spornego wzoru przemysłowego jest pozbawione indywidualnego charakteru w dacie jego zgłoszenia do Urzędu Patentowego RP, a także na błędnym uznaniu przez organ pojęcia "ogólne wrażenie" i pojęcia "zorientowanego użytkownika", a zatem w wyniku tego błędnego uznania tych pojęć zdaniem organu sporny wzór przemysłowy nie spełniał w dacie zgłoszenia do UP RP wymogów określonych w art. 104 p.w.p.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej zwrócono przede wszystkim uwagę, że Urząd Patentowy, a zanim Sąd przyjęli nieprawidłową interpretację pojęcia zorientowanego użytkownika. Jedynym zorientowanym użytkownikiem, mogącym ocenić opakowanie na baterie (sporny oraz porównywany wzór przemysłowy), jest dystrybutor baterii. Takim użytkownikiem nie jest bezpośredni nabywca baterii w sklepie detalicznym, bo kupując baterie konkretnej marki i określonego typu (AA lub AAA) nie ma możliwości wyrobić w swojej świadomości "ogólnego wrażenia" jakie wywołuje w nim opakowanie, w którym baterie są umieszczone. Bezpośredni nabywca postrzega w pierwszej kolejności markę baterii, które go interesują i te bierze z półki. Dla takiego nabywcy, oglądającego baterie na półce, widoczna jest tylko przednia ("czołowa") ścianka opakowania, która w trakcie zakupu nie stanowi dla niego żadnego zainteresowania, analogicznie nie zwraca on uwagi na wzór opakowania. Przeciwnie uznanie Urzędu, zaaprobowane przez Sąd nie jest prawidłowe. Nie można zatem przyjąć, że sporny wzór w dacie zgłoszenia w UP nie miał indywidualnego charakteru, gdyż ogólne wrażenie wywierane przez ten wzór i wzór przeciwstawiony, zgłoszony i zarejestrowany wcześniej, były tożsame.
Urząd Patentowy ani Uczestnik postępowania nie udzielili odpowiedzi na skargę kasacyjną.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Przedmiotem kontroli kasacyjnej jest wyrok, którym Sąd I instancji uznał za zgodną z prawem decyzję Urzędu Patentowego unieważniającą prawo ochronne na wzór przemysłowy "Opakowanie na baterie" ze względu na niespełnienie wymogu indywidualnego charakteru, określonego art. 104 p.w.p. W ocenie WSA organ prawidłowo uznał, że sporny wzór nie różni się od przeciwstawionego wzoru "Opakowania" w stopniu, który pozwoliłby zorientowanemu użytkownikowi rozróżnić je.
Skarga kasacyjna, oparta na podstawach wskazanych w art. 174 pkt 1 i pkt 2 p.p.s.a., zarzuca wadliwą ocenę braku indywidualnego charakteru spornego wzoru dokonaną w wyniku nieprawidłowo, bo z naruszeniem wskazanych w skardze kasacyjnej przepisów k.p.a., przeprowadzonego postępowania administracyjnego. Argumentacja skargi kasacyjnej koncentruje się wokół nieprawidłowego, zdaniem jej autora, przyjęcia przez organ i Sąd I instancji modelu tzw. zorientowanego użytkownika i ogólnego wrażenia.
Skarga kasacyjna jako oparta na nieusprawiedliwionych podstawach podlega oddaleniu.
Z okoliczności stanu faktycznego mających w sprawie istotne znaczenie przypomnieć należy, że wzory uprawnionego i wnoszącego sprzeciw uczestnika postępowania służą jako opakowania do baterii znanych jako cienkie i grube "paluszki". Niesporne jest również, że przeciwstawiony wzór został upubliczniony z dniem publikacji informacji o udzieleniu prawa ochronnego dnia [...] września 2009 r., a więc przed datą zgłoszenia do ochrony wzoru spornego, co miało miejsce [...] września 2010 r.
Stosownie do treści art. 102 ust. 1 i art. 104 ust. 1 p.w.p. aby na wzór przemysłowy mogło zostać udzielone prawo ochronne, wzór ten musi wykazywać cechy nowości (niekwestionowane w rozpatrywanej sprawie) i indywidualnego charakteru, który jest "mierzony" ogólnym wrażeniem jakie wzór wywołuje na zorientowanym użytkowniku. Wrażenie to musi różnić się od ogólnego wrażenia wywołanego na tym zorientowanym użytkowniku przez wzór publicznie udostępniony przed datą, wedle której oznacza się pierwszeństwo. Wzór pozbawiony jednej ze wskazanych cech nie może być chroniony prawem z rejestracji wzoru przemysłowego, a w rozpatrywanej sprawie Sąd I instancji uznał za trafną ocenę organu, że wzór sporny "Opakowanie na baterie" nie posiada określonej art. 104 ust. 1 p.w.p. cechy indywidualnego charakteru i ze względu na niemal identyczny wzór z wcześniejszym pierwszeństwem nie może prawnie egzystować.
Ocena ta nie budzi żadnych wątpliwości Naczelnego Sądu Administracyjnego.
Odnosząc się na wstępie do zarzutów wadliwego ustalenia stanu faktycznego wskazać należy, że skarżący kasacyjnie twierdzą, iż ciąg uchybień w postępowaniu dowodowym polegający na błędach w gromadzeniu i analizie materiału dowodowego, zaakceptowany przez Sąd I instancji, skutkował nieprawidłowym rozstrzygnięciem. Należy stwierdzić, że zarzut ten nie został poparty wskazaniem jakie konkretnie dowody nie zostały zgromadzone, ani jakie konkretne dowody oceniono nieprawidłowo. Tymczasem bez skonkretyzowania tego rodzaju zarzutu nie można stwierdzić, czy ewentualny błąd mógł mieć wpływ na wynik sprawy, czego wymaga art. 174 pkt 2 p.p.s.a., a w postępowaniu przed sądem wojewódzkim art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) tej ustawy. Nie jest wystarczające, że o takim innym wyniku przekonany jest skarżący kasacyjnie.
Z zarzutami naruszenia przepisów art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. oraz przepisów postępowania administracyjnego powiązany jest zarzut naruszenia przez WSA art. 134 § 1 p.p.s.a. Przepis ów oznacza, że powinnością sądu pierwszej instancji jest badanie sprawy w pełnym, określonym treścią zaskarżonego aktu, zakresie tzn. bez ograniczania się do kwestii wynikłych w związku z postawionymi zarzutami, lecz do wszelkich istotnych aspektów sprawy na tle przepisów tak prawa materialnego jak też przepisów postępowania. Należy też stwierdzić, że przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. nie należy rozumieć jako nakazu badania wszelkich aspektów sprawy, lecz jak powiedziano wyżej, wyłącznie mających znaczenie dla oceny legalności aktu (por. wyrok NSA z dnia 7 czerwca 2011 r. o sygn. akt II OSK 533/11, publik. CBOSA).
Zarzut jest całkowicie niezasadny, bowiem Sąd nie zaniedbał obowiązku kompleksowej oceny zaskarżonej decyzji i rozważył, na tle mających w sprawie zastosowanie przepisów prawa własności przemysłowej oraz przepisów postępowania, wszystkie zasadnicze, mające znaczenie dla wyniku sprawy kwestie. Dowodzi tego lektura uzasadnienia zaskarżonego wyroku, które nie wzbudziło zastrzeżeń skarżących kasacyjnie w tym sensie, że nie zarzucili naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. W szczególności, Sąd ocenił poprawność przyjęcia przez organ wzorca zorientowanego użytkownika, którego ogólne wrażenie jakie wywołuje na nim wzór, ma rozstrzygające w istocie znaczenie dla oceny istnienia indywidualnego charakteru danego wzoru. Urząd Patentowy obszernie omówił przyjmowane przez doktrynę i orzecznictwo pojęcie "zorientowanego użytkownika", zatem WSA słusznie ograniczając się do stwierdzenia powyższego faktu, wyjaśnił, że zorientowanym użytkownikiem jest osoba, która styka się z danym wzorem przemysłowym w celu korzystania z niego zgodnie z przeznaczeniem i funkcjonalnością, przez co jest dobrze poinformowana i ma dobre rozeznanie w dziedzinie, w której wzór jest wykorzystywany.
Powyższa interpretacja pojęcia "zorientowanego użytkownika" nie budzi wątpliwości, a i sami skarżący kasacyjnie jej nie podważają. Problem sporny wynikł w związku z przeniesieniem tego określenia na grunt sprawy z wniosku o unieważnienie prawa ochronnego na sporny wzór. Sąd I instancji podzielił ocenę Urzędu Patentowego, że zorientowanym użytkownikiem wytworzonych według obu wzorów opakowań na baterie są zarówno dystrybutorzy, do których opakowania trafiają, jak też konsumenci nabywający baterie, dla których opakowanie ze względu m.in. na konieczność przechowywania ma znaczenie. Powyższa konstatacja jest prawidłowa.
Twierdzenie skarżących kasacyjnie, że wyłącznie dystrybutorzy baterii identyfikują zorientowanego użytkownika wytworów według obu wzorów jest oczywiście nieprawdziwe. Nawiązując do przywołanej wyżej i aprobowanej przez wnoszących skargę kasacyjną definicji zorientowanego użytkownika, stwierdzić należy, że w żadnym razie nie można odmówić nabywającym baterie w opakowaniach i przechowujących te opakowania klientom przymiotu osób dobrze poinformowanych i mających rozeznanie co do przedmiotu zakupu, którego nie stanowią baterie, lecz opakowanie baterii. Całkowicie chybiona w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego jest argumentacja, że użytkownicy baterii kupują je wyłącznie luzem, na sztuki w związku z czym opakowania leżą poza ich zainteresowaniem, tak jak nieprawdziwe jest twierdzenie, że każdy klient kupuje jeden rodzaj baterii i nie szuka innych, choćby ze względu na sposób ich opakowania i przechowywania. Baterie w zamkniętych opakowaniach prezentowane są w hurtowniach baterii oraz niemal przy każdym stoisku kasowym supermarketów i trudno uznać, że tak oferowany towar opakowany według wzoru czy to spornego, czy przeciwstawionego nie zwraca uwagi i nie interesuje nabywców, którzy mogą mieć określone wymagania przechowywania baterii, wzornictwa czy kolorystyki. Stąd wniosek, że zorientowanym użytkownikiem może być, poza dystrybutorami, także określona grupa nabywców jest w pełni uzasadniony.
W postępowaniu przed sądem administracyjnym, podobnie jak przed organem nie zostały naruszone wskazane w skardze kasacyjnej przepisy kodeksu postępowania administracyjnego. Nietrafna jest argumentacja skargi kasacyjnej, w której twierdzi się, że na rozprawie przed Urzędem Patentowym skarżący dowiedli, że zorientowanym użytkownikiem spornego wzoru są dystrybutorzy, co nie zostało uwzględnione. Fakt, że opakowania według tego wzoru w stanie otwartym trafiają do dystrybutorów, nie wymaga szczególnego dowodzenia, tak jak jest ogólnie wiadome, iż do tego rodzaju użytkowników opakowania nie można się ograniczyć; baterie w opakowaniach – również tych ze spornego wzoru – znajdują swoich odbiorców bezpośrednich w różnego rodzaju placówkach handlowych, co słusznie zostało wzięte pod uwagę przez Sąd I instancji oraz przez organ. Nie mają też racji składający skargę kasacyjną, że badania indywidualnego charakteru wzoru należało dokonywać w stanie właściwym dla opakowania rozłożonego, bo jak uzasadniają, opakowanie w postaci złożonej bez baterii nie występuje. Zauważyć trzeba, że analiza indywidualnego charakteru wzoru może być przeprowadzona wyłącznie na podstawie tych cech wzoru (ujawnionych w opisie i na rysunku), które określają zakres przedmiotowy prawa z rejestracji. Przyglądając się rysunkom wzoru w dwóch odmianach dla baterii AA i baterii AAA uznać należy, że ujawniają one wzór w dwóch odmianach w każdej postaci, z których tylko jedna, otwarta adresowana jest niewątpliwie do dystrybutorów.
Opakowanie według wzoru niezależnie od tego, czy jest ono w stanie otwartym, czy zamkniętym ma konkretną, zewnętrzną i opisaną cechami zgodnymi z przyznanym prawem ochronnym postać. Przypomnieć wypada, że indywidualny charakter wzoru przemysłowego kształtują, stosownie do art. 102 ust. 1 p.w.p., jego postrzegalne cechy nadające mu określoną postać, a więc linie, kontury, kształt, kolorystyka, struktura lub materiał wytworu, ewentualnie ornamentacja. Udzielone na sporny wzór "opakowanie na baterie" prawo ochronne obejmowało, poza formą otwartą, również formę zamkniętą, czemu odpowiada opis wzoru (opakowanie na baterie według wzoru przemysłowego ukształtowane jest jako pudełko o kształcie zbliżonym do prostopadłościanu). Jeśli, jak twierdzą skarżący kasacyjnie, zasadnicze różnice pomiędzy wzorami ujawniają się tylko w sytuacji rozłożonego blistru, oznacza to, że tych zasadniczych różnic wzory w stanie złożonym są pozbawione lub trudne do uchwycenia. Na brak istotnych różnic wskazał Sąd, prawidłowo uznając, że porównanie przeciwstawionych wzorów dokonało się całościowo oraz w oparciu o cechy ujawnione w opisie.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI