II GSK 2853/25

II GSK 2853/25 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2026-03-26
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-12-16
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Patrycja Joanna Suwaj /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6200 Choroby zawodowe
Sygn. powiązane
V SA/Wa 848/25 - Postanowienie WSA w Warszawie z 2025-05-08
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Patrycja Joanna Suwaj po rozpoznaniu w dniu 26 marca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej w sprawie ze skargi kasacyjnej D. (...) sp. z o.o. w P. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 maja 2025 r. sygn. akt V SA/Wa 848/25 w sprawie ze skargi D. (...) sp. z o.o. w P. na czynność Konsultanta Krajowego w dziedzinie medycyny pracy z dnia 18 grudnia 2024 r. w przedmiocie stanowiska w sprawie choroby zawodowej postanawia: oddalić skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
1. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 8 maja 2025 r. (sygn. akt V SA/Wa 848/25) odrzucił skargę D. (...) sp. z o.o. w P. (dalej przywoływana jako: "Skarżąca" "Strona" "Spółka") na czynność Konsultanta Krajowego w dziedzinie medycyny pracy z dnia 18 grudnia 2024 r. w przedmiocie zajęcia stanowiska.
W uzasadnieniu Sąd I instancji podkreślił, że przedmiotem rozpoznawanej skargi jest czynność Konsultanta Krajowego w dziedzinie medycyny pracy z dnia 18 grudnia 2024 r. podjęta w odpowiedzi na pismo Mazowieckiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z 26 czerwca 2024 r. o zajęcie stanowiska w sprawie stwierdzenia u E. K.(dalej przywoływana jako: Zainteresowana) choroby zawodowej z uwagi na różniące się tym zakresie opinie lekarskie.
Zaskarżenie aktu lub czynności niewymienionych w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (obecnie Dz.U. z 2026 r., poz. 143 ze zm., dalej: p.p.s.a.) katalogu oznacza, iż sprawa nie jest objęta kontrolą sądu administracyjnego, a tym samym zgodnie z treścią art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. skarga podlega odrzuceniu, jako niedopuszczalna.
Sąd I instancji wskazał, że państwowy wojewódzki inspektor sanitarny przed wydaniem decyzji o stwierdzeniu choroby zawodowej albo decyzji o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej może, na podstawie § 8 ust. 2 rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. z 2022 poz. 1836, dalej: rozporządzenie w sprawie chorób zawodowych), wystąpić do konsultanta krajowego o wydanie opinii, jeżeli uzna, że zgromadzony materiał dowodowy jest niewystarczający do wydania decyzji. Z tej możliwości skorzystał Mazowiecki Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w toku prowadzonego postępowania mającego na celu wydanie decyzji w sprawie stwierdzenia choroby zawodowej występując pismem z 26 czerwca 2024 r. do Konsultanta Krajowego z dziedziny pracy o opinię odnośnie rozpoznania choroby zawodowej u Zainteresowanej. Sąd I instancji uznał, że zajęcie stanowiska przez Konsultanta Krajowego w dziedzinie medycyny pracy w dniu 18 grudnia 2024 r. ww. kwestii nastąpiło w ramach toczącego się postępowania administracyjnego i czynności podejmowanych przez organ administracji w celu załatwienia sprawy przez wydanie decyzji, a tym samym nie ma samodzielnego bytu prawnego i nie podlega zaskarżeniu. Stanowisko zawarte przez Konsultanta Krajowego w dziedzinie medycyny pracy w piśmie z 18 grudnia 2024 r. będzie stanowiło element decyzji wydanej przez organ, a zatem kontrola jego legalności może zostać przeprowadzona jedynie wraz z kontrolą tej decyzji.
2. Skargę kasacyjną od powyższego postanowienia złożyła Skarżąca wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono:
1). Na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:
a) art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. w zw. z art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. poprzez wadliwe odrzucenie skargi jako niedopuszczalnej z innych przyczyn pomimo braku okoliczności stanowiących przyczyny niedopuszczalności skargi i w sytuacji, gdy zaskarżona czynność Konsultanta Krajowego mieści się w katalogu przejawów działalności administracji publicznej podlegającej kontroli sądowoadministracyjnej, co skutkować powinno merytorycznym rozpoznaniem skargi, a brak tego rozpoznania w następstwie bezpodstawnego stwierdzenia niedopuszczalności skargi naruszyło prawo Skarżącej do sądu.
b) art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 166 p.p.s.a. poprzez wadliwe uzasadnienie postanowienia polegające na jego niekompletności - w szczególności na braku wyjaśnienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia, w tym na niewskazaniu jakie to inne przyczyny miałyby zdaniem WSA stanowić o niedopuszczalności skargi oraz na jakiej podstawie WSA, przyjmując niedopuszczalność kontroli sądowej czynności Konsultanta Krajowego, wypowiedział się jednocześnie w sprawie możliwości wystąpienia przez Mazowiecki Państwowy Wojewódzki Inspektorat Sanitarny do Konsultanta Krajowego o wydanie opinii, a Konsultant Krajowy w ocenie WSA miał prawo zając stanowisko w indywidualnej sprawie stwierdzenia choroby zawodowej u Zainteresowanej, nijak nie odnosząc się przy tym do powodów dla których odrzucił argumenty Skarżącej - oraz na nieprawidłowości merytorycznej uzasadnienia albowiem WSA ocenił (choć bez ujawniania toku wnioskowania, które doprowadziło WSA do takiej oceny) jakoby skarżona czynność Konsultanta Krajowego nie mieściła się w katalogu form działania administracji publicznej podlegających kontroli przez sąd administracyjny, a jednocześnie jako postawę prawną odrzucenia skargi wskazał art. 58 § 1 pkt 6, tj. inne niż wskazane w § 1 i 2 tego przepisu przyczyny niedopuszczalności skargi (w tym inne niż brak właściwości sądu administracyjnego w sprawie - art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a.), których to innych przyczyn WSA nie wskazał; wadliwie sporządzone uzasadnienie uniemożliwia odtworzenie toku myślowego WSA i motywów zaskarżonego postanowienia, a tym samym czyni niemożliwą jego kontrolę kasacyjną, pozostaje także w sprzeczności z funkcją perswazyjną i edukacyjną uzasadnienia.
2. Na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. naruszenie przepisów prawa materialnego, a mianowicie: naruszenie § 5 ust. 1, 2,3, § 6 ust. 1 oraz § 8 ust. 1 i 2 Rozporządzenia Rady Ministrów z 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (dalej "Rozporządzenie"), a także art. 9 i 10 ust. 1 i 2 ustawy z 6 listopada 2008 r. o konsultantach w ochronie zdrowia przez ich niewłaściwą wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie polegającą na uznaniu (i to pomimo wadliwego uchylenia się przez WSA od kontroli merytorycznej skażonej czynności Konsultanta Krajowego wobec bezpodstawnego stwierdzenia niedopuszczalności skargi), że MPWiS mógł zwrócić się do Konsultant krajowego o wydanie opinii, a Konsultant Krajowy był uprawniony do zajęcia stanowiska w indywidualnej sprawie stwierdzenia choroby zawodowej u Zainteresowanej, podczas gdy przepisy prawa nie przewidują uprawnienia Konsultanta krajowego do władczego rozstrzygnięcia w indywidualnej sprawie, co do stwierdzenia wystąpienia choroby zawodowej, kwestionującego dodatkowo opinię lekarza orzecznika II stopnia.
3. Ewentualnie - na wypadek negatywnej oceny dokonanej przez NSA co do zasadności ww. zarzutu naruszenia prawa materialnego oraz przy ustaleniu że Czynność Konsultanta krajowego podlega kontroli sądu administracyjnego - zarzucam na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., w zw. z art. 146 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez wadliwe odrzucenie skargi w sytuacji braku przyczyn do stwierdzenia jej niedopuszczalności i przy podleganiu czynności Konsultanta Krajowego kontroli sądu administracyjnego, co powinno skutkować, w następstwie takiej kontroli uchyleniem skarżonej czynności Konsultanta Krajowego, gdyż zajął on przesądzające stanowisko w sprawie stwierdzenia u Zainteresowanej choroby zawodowej, wbrew opinii jednostki orzeczniczej II stopnia, w oparciu o wybiórczy materiał dowodowy i przy zaniechaniu jakichkolwiek czynności zmierzających do zbadania całokształtu okoliczności sprawy, a ponadto nie przedstawił jakiegokolwiek uzasadnienia tego stanowiska, co uniemożliwia jego kontrolą i to pomimo doniosłości wniosków stawianym przez Konsultanta odnośnie do istoty sprawy o stwierdzenie zawodowego pochodzenia choroby.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
3. Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.
W świetle art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Orzekając w niniejszej sprawie Naczelny Sąd Administracyjny ograniczony był do oceny zasadności sformułowanych we wniesionym środku odwoławczym podstaw, nie stwierdził bowiem z urzędu wystąpienia którejkolwiek z przesłanek nieważności postępowania sądowoadministracyjnego, enumeratywnie wymienionych w art. 183 § 2 p.p.s.a.
Zgodnie z art. 182 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny może rozpoznać na posiedzeniu niejawnym skargę kasacyjną od postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego kończącego postępowanie w sprawie. Wniosek Skarżącej kasacyjnie o rozpoznanie środka odwoławczego na rozprawie nie jest wiążący. Orzekając na posiedzeniu niejawnym Naczelny Sąd Administracyjny kierował się względami szybkości i prostoty postępowania, w którym wszystkie istotne kwestie natury prawnej znalazły swoje wyjaśnienie w zebranym w aktach sprawy materiale.
4. W pierwszej kolejności należy rozważyć zarzut najdalej idący, a więc dotyczący naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a.
Nie zasługiwał na uwzględnienie zarzut naruszenia przez Sąd I instancji art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 166 p.p.s.a. poprzez wadliwe uzasadnienie postanowienia polegające na jego niekompletności - w szczególności na braku wyjaśnienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia, w tym na niewskazaniu jakie to inne przyczyny miałyby zdaniem WSA stanowić o niedopuszczalności skargi oraz na jakiej podstawie WSA. Stosownie do tego unormowania, uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie (zd. pierwsze); jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, uzasadnienie powinno ponadto zawierać wskazania co do dalszego postępowania (zd. drugie). W badanej sprawie wydano postanowienie odrzucające skargę, zatem zastosowanie znajdowało wyłącznie zd. pierwsze art. 141 § 4 p.p.s.a. Wbrew ocenie Skarżącej, uzasadnienie zaskarżonego postanowienia Sądu I instancji realizuje wymagania stawiane przez tę regulację. Wynika z niego, jaki stan faktyczny został w tej sprawie przyjęty przez Sąd, dokonano też jego oceny, jak również zawarto rozważania dotyczące wykładni i zastosowania przepisów prawa materialnego i procesowego. Z rozważań Sądu I instancji jasno wynika, z jakich powodów i na jakiej podstawie prawnej WSA odrzucił skargę. To, że Skarżąca kasacyjnie nie zgadza się z dokonaną przez Sąd oceną prawną, nie oznacza, że został naruszony przepis art. 141 § 4 p.p.s.a. i nie uprawnia do czynienia takiego zarzutu.
Wobec powyższego zarzut określony w pkt 1b petitum skargi kasacyjnej jest nieuzasadniony.
5. Odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi kasacyjnej –których komplementarny charakter uzasadnia , aby rozpoznać je łącznie – w punkcie wyjścia wymaga przypomnienia, że istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do rozstrzygnięcia, czy zaskarżona czynność Konsultanta Krajowego w dziedzinie medycyny pracy z dnia 18 grudnia 2024 r. w przedmiocie zajęcia stanowiska odnośnie stwierdzenia choroby zawodowej podlega kognicji sądu administracyjnego.
W tym miejscu należy wskazać, że w myśl art. 3 § 2 p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z dnia 20 grudnia 2017 r. sygn. akt SK 37/15, uznał art. 3 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 i 1370), rozumiany jako wyłączający możliwość wniesienia skargi do sądu administracyjnego na postanowienie w przedmiocie zażalenia na postanowienie wydane wskutek wniesienia sprzeciwu, o którym mowa w art. 84c ust. 1 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. z 2017 r. poz. 2168), za niezgodny z art. 45 ust. 1 i art. 77 ust. 2 Konstytucji RP.
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2025 r. poz. 1691), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2025 r. poz. 111, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2025 r. poz. 1131, 1423, 1820 i 1863), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających, opinie w sprawie opodatkowania wyrównawczego, opinie zabezpieczające w sprawie opodatkowania wyrównawczego i odmowy wydania opinii zabezpieczających w sprawie opodatkowania wyrównawczego;
4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Ponadto, zgodnie § 2a p.p.s.a. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz w sprawach sprzeciwów od postanowień, do których odpowiednie zastosowanie ma przepis art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 3 § 3 p.p.s.a. sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach. Granice kognicji rzeczowej sądów administracyjnych, poza powołanymi wyżej przepisami p.p.s.a., wynikają również ze szczególnych przepisów zawartych w innych aktach prawnych.
Wyszczególnienie w powyższych przepisach p.p.s.a. aktów i czynności oraz spraw ma charakter wyczerpujący i stanowi katalog zamknięty (enumeracja pozytywna), co oznacza, że skarga wniesiona w innych przypadkach niż w nich wskazanych, nie podlega właściwości sądów administracyjnych.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego trafnie uznał Sąd I instancji, że czynność Konsultanta Krajowego w dziedzinie medycyny pracy z dnia 18 grudnia 2024 r. w przedmiocie zajęcia stanowiska wydane w toku postępowania o stwierdzeniu choroby zawodowej nie podlega odrębnemu zaskarżeniu do sądu administracyjnego zarówno na podstawie p.p.s.a., jak i na podstawie przepisów ustaw szczególnych.
Mając powyższe na uwadze należy uznać, że pismo Konsultanta Krajowego nie mieści się w katalogu spraw podlegających kognicji sądów administracyjnych wymienionych w art. 3 § 2 pkt 1-3 p.p.s.a. Nie jest też czynnością oraz aktem określonymi w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. – albowiem przepis ten odnosi się do działań organu, wywołujących określone tam skutki prawne. Z art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. wynika, że wolą ustawodawcy było objęcie kontrolą sądu administracyjnego tych prawnych form działania administracji publicznej, które są podejmowane przez organy administracji publicznej w stosunku do podmiotów administrowanych w indywidualnych sprawach, dla których załatwienia nie jest przewidziana forma decyzji lub postanowienia administracyjnego.
W dotychczasowym orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego jednolicie przyjmuje się, że akt lub czynność podejmowane są w sprawie indywidualnej w tym znaczeniu, że jej przedmiotem jest określony i zindywidualizowany stosunek administracyjny, którego źródłem jest przepis prawa powszechnie obowiązującego (por. postanowienie składu siedmiu sędziów NSA z 11 grudnia 2006 r., I OPS 4/06; uchwała składu siedmiu sędziów NSA z 4 lutego 2008 r., I OPS 3/07). Wskazuje się jednocześnie, że stanowiące konieczny element kwalifikujący skargę do sądu administracyjnego jako dopuszczalną sformułowanie "z zakresu administracji publicznej" należy rozumieć w ujęciu materialnym (por. np. postanowienie NSA z 16 października 2007 r., II OSK 1364/07). Działalność z zakresu administracji publicznej obejmuje w tym znaczeniu sprawy administracyjne, a więc zadania i kompetencje w zakresie władzy wykonawczej, wykonywane w formie władczej, którą cechuje jednostronność działania, moc wiążąca oraz dopuszczalność stosowania przymusu. Za zasadniczy element charakterystyczny dla określenia aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej uważany być musi element władztwa administracyjnego (por. B. Adamiak, Z problematyki właściwości sądów administracyjnych (art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a.), ZNSA nr 2(5) 2006, s. 14-15). Stanowisko Konsultanta Krajowego wyrażone w piśmie z 18 grudnia 2024 r. stanowiące przedmiot wniesionej w tej sprawie skargi nie ma tych cech. Zajęcie powyższego stanowiska przez Konsultanta Krajowego nie powoduje, że Strona z mocy samego prawa uzyskuje jakieś uprawnienie lub ma obowiązek działania związanego z jego treścią.
Wskazać należy, że jeżeli orzeczenie lekarskie nie jest wystarczające do wydania decyzji, to zgodnie z § 8 ust. 2 rozporządzenia inspektor sanitarny może wystąpić do lekarza, który wydał orzeczenie, z żądaniem dodatkowego uzasadnienia tego orzeczenia, bądź też wystąpić do jednostki orzeczniczej II stopnia o dodatkową konsultację lub podjąć inne czynności niezbędne do uzupełnienia materiału dowodowego, o którym mowa w § 8 ust. 1 rozporządzenia. W rozpoznawanej sprawie z powyższej możliwości skorzystał Mazowiecki Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Warszawie i pismami z dnia 26 czerwca 2024 r. i 10 października 2024 r. zwrócił się do Konsultanta Krajowego w Dziedzinie Medycyny Pracy o opinię, w świetle różniących się stanowisk jednostek orzeczniczych I i II stopnia, co do tła zawodowego rozpoznania u Zainteresowanej choroby zawodowej. Dlatego też zajęcie przez Konsultanta Krajowego stanowiska w piśmie z dnia 18 grudnia 2024 r. może być tylko jednym z dowód w rozumieniu art. 75 k.p.a. w związku z art. 84 § 1 k.p.a., podlegający ocenie organu administracji właściwego do stwierdzenia choroby zawodowej. Orzekając o chorobie zawodowej, organ inspekcji sanitarnej powinien mieć na uwadze, że orzeczenie jednostki orzeczniczej w przedmiocie rozpoznania choroby zawodowej jest tylko jednym z dowodów podlegających ocenie i nie zastępuje oceny organu w zakresie stwierdzenia albo braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej. Orzeczenie lekarskie jest opinią w rozumieniu art. 84 § 1 k.p.a., która podlega swobodnej ocenie stosownie do art. 80 k.p.a. O ile zatem, w świetle przepisów rozporządzenia, bez orzeczenia lekarskiego organ administracji nie może dokonywać we własnym zakresie rozpoznania choroby, to jednak wystąpienie o opinię Konsultanta Krajowego nie jest wymagane w tym postępowaniu.
Należy podkreślić, że zgodnie z art. 9 pkt. 1 ustawy z dnia 6 listopada 2008 r. o konsultantach w ochronie zdrowia (Dz.U. z 2025 r. poz. 254), konsultanci wykonują zadania opiniodawcze, doradcze i kontrolne dla organów administracji rządowej, podmiotów tworzących w rozumieniu przepisów o działalności leczniczej, Narodowego Funduszu Zdrowia i Rzecznika Praw Pacjenta. Do zadań konsultantów krajowych należy m.in. wydawanie opinii o stosowanym postępowaniu diagnostycznym, leczniczym i pielęgnacyjnym w zakresie jego zgodności z aktualnym stanem wiedzy, z uwzględnieniem dostępności metod i środków (art. 10 ust, 1. pkt 6 ww. ustawy). Jak wynika z ww. ustawy, konsultant nie jest organem administracji publicznej, zatem jego działalność nie podlega kontroli sądów administracyjnych.
6. W świetle powyższego słusznie zatem uznał Sąd I instancji, że stanowisko zawarte przez Konsultanta Krajowego w dziedzinie medycyny pracy w piśmie z 18 grudnia 2024 r. będzie stanowiło element decyzji wydanej przez organ, a zatem kontrola jego legalności może zostać przeprowadzona jedynie wraz z kontrolą tej decyzji.
7. Z tego powodu uznać należy, że czynność Konsultanta Krajowego nie jest aktem lub czynnością, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., a zatem nie podlega kontroli sądu administracyjnego w drodze odrębnej skargi.
8. W związku z powyższym, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 184 p.p.s.a.