II GSK 2635/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa rozpatrywana przez Naczelny Sąd Administracyjny dotyczyła skargi kasacyjnej od wyroku WSA w Warszawie, który utrzymał w mocy decyzję Głównego Inspektora Farmaceutycznego nakładającą karę pieniężną na aptekę za prowadzenie reklamy w postaci hasła "Teraz Taniej". Sądy niższych instancji uznały, że hasło to stanowiło niedozwoloną reklamę działalności apteki, naruszając art. 94a ust. 1 Prawa farmaceutycznego. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną, wziął pod uwagę wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 19 czerwca 2025 r. (C-200/24), który stwierdził, że polski zakaz reklamy aptek jest niezgodny z prawem UE (dyrektywą o handlu elektronicznym oraz Traktatem o Funkcjonowaniu UE). TSUE uznał, że zakaz ten jest nieproporcjonalny i wykracza poza to, co jest niezbędne do ochrony zdrowia publicznego, szczególnie w kontekście zwalczania nadmiernego spożycia produktów leczniczych. W związku z tym NSA uchylił zaskarżony wyrok WSA oraz decyzje organów obu instancji, umarzając postępowanie administracyjne. Zasądzono również zwrot kosztów postępowania sądowego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów UE dotyczących reklamy aptek i ich zgodności z prawem krajowym.
Orzeczenie opiera się na konkretnym wyroku TSUE, który może być stosowany do podobnych przypadków naruszenia prawa UE przez przepisy krajowe.
Zagadnienia prawne (2)
Czy zakaz reklamy aptek i ich działalności, wprowadzony przez art. 94a ust. 1 Prawa farmaceutycznego, jest zgodny z prawem Unii Europejskiej, w szczególności z dyrektywą o handlu elektronicznym oraz przepisami o swobodzie przedsiębiorczości i świadczenia usług?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zakaz ten jest niezgodny z prawem UE, ponieważ jest nieproporcjonalny i wykracza poza niezbędne środki ochrony zdrowia publicznego.
Uzasadnienie
TSUE stwierdził, że choć ochrona zdrowia publicznego jest nadrzędnym celem, polski zakaz reklamy aptek nie jest proporcjonalny. Nie wykazano, że jest on niezbędny do zwalczania nadmiernego spożycia produktów leczniczych, a cel ten można osiągnąć mniej restrykcyjnymi środkami. Ponadto zakaz obejmuje działania niezwiązane ze sprzedażą produktów leczniczych.
Czy hasło "Teraz Taniej" umieszczone w aptece stanowi niedozwoloną reklamę działalności apteki w rozumieniu art. 94a ust. 1 Prawa farmaceutycznego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
W kontekście orzeczenia TSUE, które podważyło konstytucyjność przepisu, samo hasło "Teraz Taniej" nie może być podstawą do nałożenia kary, jeśli przepis, na którym się opiera, jest niezgodny z prawem UE.
Uzasadnienie
Sądy niższych instancji uznały hasło za reklamę, jednak NSA, opierając się na wyroku TSUE, stwierdził, że przepis zakazujący takiej reklamy jest niezgodny z prawem UE. W konsekwencji, nawet jeśli hasło mogło być uznane za reklamę na gruncie prawa krajowego, jego zakazanie było nielegalne.
Przepisy (7)
Główne
P.f. art. 94a § ust. 1
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. Prawo farmaceutyczne
Przepis ten, zakazujący reklamy aptek i ich działalności (z wyjątkiem informacji o lokalizacji i godzinach pracy), został uznany przez TSUE za niezgodny z prawem UE.
P.f. art. 129b § ust. 1 i 2
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. Prawo farmaceutyczne
Przepisy dotyczące nałożenia kary pieniężnej za naruszenie zakazu reklamy aptek. W związku z niezgodnością art. 94a ust. 1 z prawem UE, kary te nie mogły być zasadnie nakładane.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przepis dotyczący oddalenia skargi przez WSA.
p.p.s.a. art. 188
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przepis umożliwiający NSA rozpoznanie skargi na decyzję administracyjną po uchyleniu wyroku WSA.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a)
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uchylenia zaskarżonego wyroku.
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada prawdy obiektywnej.
k.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie prawa UE przez art. 94a ust. 1 Prawa farmaceutycznego, stwierdzone przez TSUE. • Zakaz reklamy aptek jest nieproporcjonalny i wykracza poza niezbędne środki ochrony zdrowia publicznego. • Brak wystarczającego materiału dowodowego w sprawie, sprzeczności w ocenie dowodów (zarzuty skargi kasacyjnej).
Godne uwagi sformułowania
NSA - będąc Sądem unijnym jest zobligowany - przy ocenie legalności postępowania przed Sądem I instancji oraz kontroli działalności administracji publicznej uwzględniać regulacje zawarte w prawie unijnym oraz brać pod uwagę stanowisko i argumenty zawarte w orzecznictwie TSUE. • Zasada pierwszeństwa prawa unijnego wymaga, by w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym uwzględnić wyrok TSUE z dnia 19 czerwca 2025 r., C-200/24. • TSUE stwierdził, że zakaz wynikający z art. 94a ust. 1 Prawa farmaceutycznego wykracza poza to, co jest konieczne dla osiągnięcia celu ochrony zdrowia publicznego polegającego na zwalczaniu nadmiernego spożycia produktów leczniczych.
Skład orzekający
Izabella Janson
sprawozdawca
Joanna Sieńczyło - Chlabicz
przewodniczący
Marcin Kamiński
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów UE dotyczących reklamy aptek i ich zgodności z prawem krajowym."
Ograniczenia: Orzeczenie opiera się na konkretnym wyroku TSUE, który może być stosowany do podobnych przypadków naruszenia prawa UE przez przepisy krajowe.
Wartość merytoryczna
Ocena: 8/10
Sprawa pokazuje kluczowe znaczenie prawa UE i orzecznictwa TSUE dla polskiego prawa, a także jak wyrok międzynarodowy może całkowicie zmienić losy krajowej sprawy administracyjnej.
“Prawo UE uchyla polski zakaz reklamy aptek – co to oznacza dla aptekarzy?”
Sektor
farmacja
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.