Orzeczenie · 2025-06-12

II GSK 2547/24

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-06-12
NSAAdministracyjneWysokansa
dane PNRprzewoźnik lotniczykara administracyjnaprawo UETSUEdyrektywa PNRNSAstraż granicznaloty wewnątrzunijnebezpieczeństwo

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną przewoźnika lotniczego F. od wyroku WSA w Gliwicach, który oddalił skargę na decyzję Komendanta Straży Granicznej nakładającą karę pieniężną 40 000 zł za niedopełnienie obowiązku przekazania danych PNR dla lotu wewnątrzunijnego. Sąd pierwszej instancji uznał, że lot spełniał definicję "lotu PNR" i obowiązek przekazania danych ciążył na skarżącej. Skarżąca kasacyjnie podniosła zarzuty naruszenia przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym niezgodności polskich przepisów z dyrektywą PNR i prawem UE, kwestionując objęcie obowiązkiem przekazywania danych PNR lotów wewnątrzunijnych bez wykazania realnego zagrożenia terrorystycznego. Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę kasacyjną za zasadną. Sąd odwołał się do wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej w sprawie C-817/19, który stwierdził, że prawo UE stoi na przeszkodzie przepisom krajowym nakładającym obowiązek przekazywania danych PNR wszystkich lotów wewnątrzunijnych w braku rzeczywistego i aktualnego lub przewidywalnego zagrożenia terrorystycznego. NSA uznał, że polska ustawa PNR w zakresie, w jakim obejmuje wszystkie loty wewnątrzunijne bez takiego uzasadnienia, jest niezgodna z prawem UE. W związku z tym, kara pieniężna została nałożona na niewłaściwej podstawie prawnej. Sąd uchylił zaskarżony wyrok oraz decyzje organów obu instancji i zasądził koszty postępowania od organu na rzecz skarżącej.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Uzasadnienie wadliwości implementacji dyrektyw UE do polskiego prawa, szczególnie w kontekście ochrony danych osobowych i proporcjonalności działań administracji w sytuacjach braku bezpośredniego zagrożenia.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej interpretacji dyrektywy PNR i jej implementacji, ale stanowi ważny głos w sprawie proporcjonalności i zgodności przepisów krajowych z prawem UE w obszarze bezpieczeństwa i ochrony danych.

Zagadnienia prawne (3)

Czy polskie przepisy implementujące dyrektywę PNR, obejmujące wszystkie loty wewnątrzunijne, są zgodne z prawem UE, w szczególności z zasadą proporcjonalności i konieczności wykazania realnego zagrożenia terrorystycznego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, polskie przepisy w zakresie, w jakim obejmują wszystkie loty wewnątrzunijne bez wykazania rzeczywistego i aktualnego lub przewidywalnego zagrożenia terrorystycznego, są niezgodne z prawem UE.

Uzasadnienie

NSA oparł się na wyroku TSUE C-817/19, który stwierdził, że stosowanie dyrektywy PNR do wszystkich lotów wewnątrzunijnych bez uzasadnienia realnym zagrożeniem terrorystycznym narusza prawo UE i zasadę proporcjonalności.

Czy przewoźnik lotniczy organizujący lot właścicielski (niekomercyjny) w ramach usług zarządzania statkiem powietrznym podlega obowiązkowi przekazania danych PNR?

Odpowiedź sądu

W niniejszej sprawie, ze względu na niezgodność podstawy prawnej z prawem UE, kwestia ta nie została rozstrzygnięta merytorycznie, a nałożona kara została uchylona.

Uzasadnienie

Sąd pierwszej instancji uznał, że lot spełniał definicję lotu PNR. Jednakże NSA uchylił wyrok, uznając, że sama podstawa prawna nałożenia kary była wadliwa z powodu niezgodności z prawem UE.

Czy organ administracji publicznej wykazał istnienie rzeczywistego i aktualnego lub przewidywalnego zagrożenia terrorystycznego uzasadniającego objęcie lotu wewnątrzunijnego systemem PNR?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, organ nie wykazał takiego zagrożenia w sposób wystarczający.

Uzasadnienie

NSA uznał argumenty organu (stan zagrożenia terrorystycznego w Luksemburgu, powiadomienie Komisji przez Francję, raport Europolu, stopnie alarmowe) za niewystarczające do uzasadnienia objęcia lotu wewnątrzunijnego systemem PNR w braku konkretnych przesłanek.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Zaskarżony wyrok WSA oraz decyzje organów I i II instancji zostały uchylone w całości.

Przepisy (24)

Główne

ustawa PNR art. 64 § ust. 1 pkt 1

Ustawa o przetwarzaniu danych dotyczących przelotu pasażera

ustawa PNR art. 65

Ustawa o przetwarzaniu danych dotyczących przelotu pasażera

ustawa PNR art. 6 § ust. 1 pkt 1 i pkt 2

Ustawa o przetwarzaniu danych dotyczących przelotu pasażera

p.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 188

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a)

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 135

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 200

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 203 § pkt 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 205 § § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

ustawa PNR art. 2 § pkt 6

Ustawa o przetwarzaniu danych dotyczących przelotu pasażera

ustawa PNR art. 5 § ust. 1

Ustawa o przetwarzaniu danych dotyczących przelotu pasażera

ustawa PNR art. 67

Ustawa o przetwarzaniu danych dotyczących przelotu pasażera

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7a

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8 § § 1 i 2

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 10

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 81

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 81a § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § § 2 i 3

Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 174

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 177 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niezgodność polskich przepisów implementujących dyrektywę PNR z prawem UE w zakresie obejmowania wszystkich lotów wewnątrzunijnych bez wykazania realnego zagrożenia terrorystycznego. • Brak wykazania przez organ administracji rzeczywistego i aktualnego lub przewidywalnego zagrożenia terrorystycznego uzasadniającego objęcie lotu wewnątrzunijnego systemem PNR. • Naruszenie zasady zaufania obywateli do organów państwa poprzez wydanie sprzecznych decyzji w podobnych stanach faktycznych.

Godne uwagi sformułowania

prawo Unii [...] należy interpretować w ten sposób, że stoi ono na przeszkodzie [...] ustawodawstwu krajowemu, które przewiduje, w braku rzeczywistego i aktualnego lub przewidywalnego zagrożenia terrorystycznego [...] system przekazywania [...] danych PNR wszystkich lotów wewnątrzunijnych [...] do celów walki z terroryzmem i poważną przestępczością. • transpozycja dyrektywy [...] w polskiej ustawie [...] w zakresie, w jakim przewiduje – w braku rzeczywistego i aktualnego lub przewidywalnego zagrożenia terrorystycznego [...] system przekazywania [...] danych PNR wszystkich lotów wewnątrzunijnych [...] nie odpowiada prawu Unii Europejskiej. • brak było przekonywujących podstaw, aby nałożyć na przewoźnika lotniczego karę pieniężną [...] w sytuacji, gdy obowiązek przekazania danych PNR [...] został wadliwie implementowany, a w konsekwencji wadliwie rozpoznany [...] w świetle brzmienia i celu dyrektywy PNR w odniesieniu do spornego lotu wewnątrzunijnego.

Skład orzekający

Małgorzata Korycińska

przewodniczący

Wojciech Kręcisz

sprawozdawca

Wojciech Maciejko

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie wadliwości implementacji dyrektyw UE do polskiego prawa, szczególnie w kontekście ochrony danych osobowych i proporcjonalności działań administracji w sytuacjach braku bezpośredniego zagrożenia."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej interpretacji dyrektywy PNR i jej implementacji, ale stanowi ważny głos w sprawie proporcjonalności i zgodności przepisów krajowych z prawem UE w obszarze bezpieczeństwa i ochrony danych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 8/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia zgodności polskiego prawa z prawem UE w kontekście ochrony danych osobowych i bezpieczeństwa, z silnym odniesieniem do orzecznictwa TSUE. Pokazuje, jak prawo UE może wpływać na krajowe regulacje dotyczące bezpieczeństwa.

Dane PNR: Czy polskie prawo o lotach wewnątrzunijnych łamie zasady UE?

Dane finansowe

WPS: 40 000 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst