II GSK 2546/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA uchylił wyrok WSA i decyzje organów w sprawie kary pieniężnej za brak przekazania danych PNR, uznając polskie przepisy za niezgodne z prawem UE z powodu braku wykazania realnego zagrożenia terrorystycznego.
Sprawa dotyczyła kary pieniężnej nałożonej na przewoźnika lotniczego za nieprzekazanie danych PNR (Passenger Name Record) w wymaganym terminie. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę przewoźnika, jednak Naczelny Sąd Administracyjny uchylił ten wyrok. NSA uznał, że polska ustawa o przetwarzaniu danych PNR, w zakresie obejmującym loty wewnątrzunijne, jest niezgodna z dyrektywą UE i Kartą Praw Podstawowych, ponieważ nie wykazano realnego i aktualnego zagrożenia terrorystycznego uzasadniającego tak szerokie zbieranie danych.
Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) rozpoznał skargę kasacyjną przewoźnika lotniczego F. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (WSA) w Gliwicach, który oddalił skargę na decyzję Komendanta Straży Granicznej nakładającą karę pieniężną w wysokości 40 000 zł za niedopełnienie obowiązku przekazania danych PNR (Passenger Name Record). Sprawa dotyczyła lotu wewnątrzunijnego, a organ administracji nałożył karę, uznając, że przewoźnik nie przekazał danych PNR do Krajowej Jednostki do Spraw Informacji o Pasażerach (JIP) w ustawowych terminach. WSA w Gliwicach podtrzymał stanowisko organu, uznając, że obowiązek przekazania danych PNR dotyczy również lotów czarterowych i prywatnych. NSA, opierając się na wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) w sprawie C-817/19, uznał polskie przepisy implementujące dyrektywę PNR za niezgodne z prawem UE. Kluczowym argumentem było to, że polska ustawa przewiduje obowiązek przekazywania danych PNR dla wszystkich lotów wewnątrzunijnych bez wykazania rzeczywistego, aktualnego lub przewidywalnego zagrożenia terrorystycznego dla Polski. TSUE podkreślił, że takie szerokie zbieranie danych narusza zasadę proporcjonalności i prawa podstawowe, jeśli nie jest ściśle uzasadnione konkretnym zagrożeniem. W związku z tym NSA stwierdził, że polskie przepisy zostały wadliwie zaimplementowane i wadliwie zastosowane w tej sprawie. Uchylił zaskarżony wyrok WSA oraz decyzje organów obu instancji, zasądzając jednocześnie od organu na rzecz przewoźnika koszty postępowania.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, polskie przepisy w zakresie, w jakim przewidują obowiązek przekazywania danych PNR dla wszystkich lotów wewnątrzunijnych bez wykazania rzeczywistego i aktualnego zagrożenia terrorystycznego, są niezgodne z prawem UE.
Uzasadnienie
NSA oparł się na wyroku TSUE C-817/19, który stwierdził, że szerokie zbieranie danych PNR dla lotów wewnątrzunijnych, bez konkretnego zagrożenia, narusza zasadę proporcjonalności i prawa podstawowe. Obowiązek ten musi być ściśle uzasadniony i ograniczony do niezbędnego minimum.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (16)
Główne
ustawa PNR art. 64 § 1 pkt 1
Ustawa o przetwarzaniu danych dotyczących przelotu pasażera
ustawa PNR art. 65
Ustawa o przetwarzaniu danych dotyczących przelotu pasażera
ustawa PNR art. 6 § ust. 1 pkt 1 i pkt 2
Ustawa o przetwarzaniu danych dotyczących przelotu pasażera
Pomocnicze
ustawa PNR art. 2 § pkt 6
Ustawa o przetwarzaniu danych dotyczących przelotu pasażera
ustawa PNR art. 5 § ust. 1
Ustawa o przetwarzaniu danych dotyczących przelotu pasażera
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 151
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 188
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 135
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 200
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 203 § pkt 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 205 § § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niezgodność polskich przepisów implementujących dyrektywę PNR z prawem UE z powodu braku wykazania realnego zagrożenia terrorystycznego. Naruszenie zasady proporcjonalności i praw podstawowych poprzez szerokie zbieranie danych PNR dla lotów wewnątrzunijnych.
Godne uwagi sformułowania
transpozycja dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/681 w krajowej ustawie z dnia 9 maja 2018 r. o przetwarzaniu danych dotyczących przelotu pasażera w zakresie, w jakim przewiduje – w braku rzeczywistego i aktualnego lub przewidywalnego zagrożenia terrorystycznego, wobec którego stoi Rzeczypospolita Polska – system przekazywania [...] danych PNR wszystkich lotów wewnątrzunijnych [...] nie odpowiada prawu Unii Europejskiej
Skład orzekający
Małgorzata Korycińska
przewodniczący
Wojciech Kręcisz
sprawozdawca
Wojciech Maciejko
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie dla kwestionowania zgodności krajowych przepisów o ochronie danych z prawem UE, zwłaszcza w kontekście lotów wewnątrzunijnych i braku wykazania realnego zagrożenia."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej implementacji dyrektywy PNR i wymaga analizy konkretnego stanu zagrożenia terrorystycznego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 8/10
Sprawa dotyczy ważnych kwestii ochrony danych osobowych w kontekście bezpieczeństwa lotniczego i walki z terroryzmem, a także zgodności polskiego prawa z prawem UE, co jest istotne dla prawników i branży lotniczej.
“Dane PNR w lotach wewnątrzunijnych: NSA stwierdza niezgodność polskich przepisów z prawem UE z powodu braku zagrożenia terrorystycznego.”
Dane finansowe
WPS: 40 000 PLN
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII GSK 2546/24 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2025-06-12 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2024-11-28 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Małgorzata Korycińska /przewodniczący/ Wojciech Kręcisz /sprawozdawca/ Wojciech Maciejko Symbol z opisem 6039 Inne, o symbolu podstawowym 603 Hasła tematyczne Kara administracyjna Sygn. powiązane III SA/Gl 1056/23 - Wyrok WSA w Gliwicach z 2024-06-05 Skarżony organ Komendant Straży Granicznej Treść wyniku uchylono zaskarżony wyrok i decyzje I i II instancji Powołane przepisy Dz.U. 2022 poz 1441 art. 64 ust. 1 pkt 1, art. 65, art. 6 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 Ustawa z dnia 9 maja 2018 r. o przetwarzaniu danych dotyczących przelotu pasażera (t. j.) Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Małgorzata Korycińska sędzia NSA Wojciech Kręcisz (spr.) sędzia NSA Wojciech Maciejko po rozpoznaniu w dniu 12 czerwca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej F. w V., F. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 5 czerwca 2024 r. sygn. akt III SA/Gl 1056/23 w sprawie ze skargi F. w V., F. na decyzję Komendanta Śląskiego Oddziału Straży Granicznej w Raciborzu z dnia 15 września 2023 r. nr 2022-05-FSF-1 (Śl.-Oś-STO-440.2.2023) w przedmiocie kary pieniężnej za niedopełnienie obowiązku przekazania danych przez przewoźnika lotniczego 1. uchyla zaskarżony wyrok w całości; 2. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Komendanta Śląskiego Oddziału Straży Granicznej w Raciborzu z dnia 10 lipca 2023 r. nr 2022-05-FSF-1 (Śl.-Oś-STO-440.2.2023); 3. zasądza od Komendanta Śląskiego Oddziału Straży Granicznej w Raciborzu na rzecz F. w V. w F. 7300 (siedem tysięcy trzysta) złotych tytułem kosztów postępowania sądowego. Uzasadnienie Wyrokiem z dnia 5 czerwca 2024 r., sygn. akt III SA/Gl 1056/23, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach (dalej: WSA, Sąd I instancji) oddalił skargę F. w V., F. na decyzję Komendanta Śląskiego Oddziału Straży Granicznej w Raciborzu z dnia 15 września 2023 r., nr 2022-05-FSF-1 (Śl.-Oś-STO-440.2.2023), w przedmiocie kary pieniężnej za niedopełnienie obowiązków przez przewoźnika lotniczego. Sąd orzekał w następującym stanie faktycznym i prawnym: Komendant Śląskiego Oddziału Straży Granicznej w Raciborzu (dalej: Komendant, organ) wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w związku z niedopełnieniem przez przewoźnika lotniczego F. w V., F. (dalej: spółka, skarżąca, przewoźnik) obowiązków określonych w art. 6 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 9 maja 2018 r. o przetwarzaniu danych dotyczących przelotu pasażera (Dz.U. z 2022 r. poz. 1441, dalej: "ustawa PNR") w związku z wykonaniem lotu nr [...] z portu lotniczego [...] do portu lotniczego [...] w dniu 9 maja 2022 r. z planowaną godziną przylotu 13:35 czasu polskiego, bowiem nie nastąpiło przekazanie danych dotyczących przelotu pasażera (dalej: "dane PNR") do Krajowej Jednostki do Spraw Informacji o Pasażerach (dalej "JIP"), której funkcje wykonuje Straż Graniczna, w określonym w ustawie PNR terminie. W konsekwencji stwierdzonych naruszeń decyzją z dnia 10 lipca 2023 r. Komendant, działając na mocy art. 67 ust. 1 i 5 ustawy PNR, nałożył na przewoźnika karę pieniężną w kwocie 40 000 zł. za niedopełnienie obowiązku określonego w art. 6 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy PNR. Zaskarżoną decyzją z dnia 15 września 2023 r., w wyniku ponownego rozpoznania sprawy, organ utrzymał w mocy decyzję własną z dnia 10 lipca 2023 r. W uzasadnieniu Komendant wskazał, że zgodnie z definicją zawartą w art. 2 pkt 6 ustawy PNR, lot PNR to lot statku powietrznego wykonującego przewóz lotniczy pasażerów, podczas którego następuje przekroczenie granicy państwowej, a start lub lądowanie statku powietrznego następuje na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Natomiast dane PNR to dane dotyczące przelotu pasażera, w tym dane osobowe, które są przetwarzane w związku z prowadzeniem działalności gospodarczej przez przewoźników lotniczych w celu dokonania rezerwacji lub realizacji lotu w ramach przewozu lotniczego, podlegające przekazaniu przez przewoźnika lotniczego do JIP (art. 2 pkt 1 ustawy PNR). Odnosząc się do zarzutów Spółki Komendant wskazał, że lot czarterowy, biznesowy, czy organizowany ad hoc dla firmy, wbrew temu co twierdzi skarżąca, spełnia definicję lotu PNR określoną w art. 2 pkt 6 ustawy PNR i wobec tego na przewoźniku ciąży obowiązek przekazania danych do JIP, określonych w art. 6 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy PNR w dwóch terminach - tj. od 48 do 24 godzin przed planowanym rozpoczęciem lotu PNR oraz niezwłocznie po zakończeniu odprawy biletowo bagażowej i wejściu pasażerów na pokład statku powietrznego, kiedy nie mogą go już opuścić przed jego startem, a inni pasażerowie nie mogą wejść na pokład. Celem przetwarzania danych PNR jest ochrona bezpieczeństwa publicznego przez zapobieganie, wykrywanie i ściganie określonej przestępczości, przy czym nieuzyskanie danych PNR w wymaganym terminie bezpośrednio wpływa na możliwość identyfikacji zagrożeń związanych z ww. przestępczością. Ustawa PNR przewiduje nałożenie administracyjnej kary pieniężnej za każdy lot PNR, w przypadku którego nie nastąpiło przekazanie danych PNR do JIP w określonym w ustawie PNR terminie. W ocenie organu analiza danych lotu, w kontekście trwającej od ponad roku sytuacji geopolitycznej i w świetle realizacji dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/681 w sprawie wykorzystywania danych dotyczących przelotu pasażera (danych PNR) w celu zapobiegania przestępstwom terrorystycznym i poważnej przestępczości, ich wykrywania, prowadzenia postępowań przygotowawczych w ich sprawie i ich ścigania (dalej: "dyrektywa PNR"), która dała możliwość rozszerzenia obowiązku przekazywania danych PNR również do lotów wewnątrzunijnych, uzasadniała nałożenie kary za niewykonanie obowiązku przekazania danych PNR. Organ wyjaśnił, że zarówno Niemcy jak i Finlandia znajdują się na liście państw, które powiadomiły Komisję o stosowaniu dyrektywy PNR do lotów wewnątrzunijnych. Komendant wskazał, że zgodnie z art. 5 ustawy PNR obowiązek przekazania danych PNR ciąży na przewoźniku lotniczym, który wykonał lot PNR, czyli lot statku powietrznego wykonującego przewóz lotniczy pasażerów, podczas którego następuje przekroczenie granicy państwowej, a start albo lądowanie statku powietrznego następuje na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (art. 2 pkt 6 ustawy PNR). W sprawie ustalono, że Port Lotniczy [...] Sp. z o.o., który obsługiwał przedmiotowy rejs nr [...] realizowany przez skarżącą, z portu lotniczego [...] do portu lotniczego [...] w dniu 9 maja 2022 r. z planowaną godziną przylotu 13:35 czasu polskiego, nie płynęły bezpośrednio od przewoźnika lotniczego, a zostały przekazane przez agenta handlingowego W. Sp. z. o. o. w dniu 3 maja 2022 roku o godzinie 14:33 czasu polskiego i były to: data planowanego przelotu, imię i nazwisko pasażerów, nazwa linii lotniczych, numer lotu PNR oraz data i godzina startu i lądowania statku powietrznego, nazwa portu lotniczego, w którym nastąpił start oraz lądowanie. W związku z tym, Komendant podkreślił, że zgodnie z art. 5 i art. 6 ustawy PNR, przewoźnik lotniczy jest zobligowany do przekazania danych PNR do JIP, a nie do agenta handlingowego, Urzędu Lotnictwa Cywilnego czy Polskiej Agencji Żeglugi Powietrznej. Zatem przekazanie danych przez przewoźnika lotniczego do agenta handlingowego lub posiadanie danych PNR przez agenta nie zwalnia przewoźnika lotniczego z obowiązku przekazania danych PNR do JIP i nie można tym obarczać agenta handlingowego czy innej instytucji, która zgodnie z ustawą nie ma takiego obowiązku. Wskazanym na wstępie wyrokiem, WSA w Gliwicach, po rozpoznaniu sprawy w trybie uproszczonym w dniu 5 czerwca 2024 r., oddalił skargę Spółki. W uzasadnieniu wyroku Sąd I instancji wskazał, że obowiązek przewidziany w art. 6 ust. 1 pkt 1 i 2 oraz w ust. 2 ustawy PNR polega na jednokrotnym albo wielokrotnym przesłaniu danych PNR do JIP w terminie od 48 do 24 godzin przed planowanym rozpoczęciem lotu PNR (art. 6 ust. 1 pkt 1 w zw. z ust. 2 pkt 1) oraz na przekazaniu danych PNR albo aktualizacji danych, które zostały przekazane w terminie, o którym mowa w ust. 1 pkt 1 niezwłocznie po zakończeniu odprawy biletowo-bagażowej i wejściu pasażerów na pokład statku powietrznego, kiedy nie mogą już go opuścić przed jego startem, a inni pasażerowie nie mogą wejść na pokład (art. 6 ust. 1 pkt 2 w zw. z ust. 2 pkt 2 ustawy PNR). WSA podkreślił, że realizacja tego obowiązku pozwala organom na podjęcie działań zmierzających do zapobiegania, wykrywania i ścigania przestępstw terrorystycznych i poważnej przestępczości. WSA nie zgodził się z argumentacją spółki, że skoro przedmiotowy lot odbywał się w ramach czarteru statku powietrznego dla indywidualnego klienta i był obsługiwany w ramach usług zarządzania statkiem powietrznym, a na pokładzie było tylko 4 pasażerów, w związku z tym spółka nie była organizatorem lotu PNR i nie była zobowiązana do przekazania danych PNR. W ocenie Sądu I instancji, wbrew stanowisku spółki, organ w żaden sposób nie przekroczył zakresu przyznanej mu swobody oceny materiału dowodowego ani procedury zbierania dowodów, nie odsunął także skarżącej od udziału w postępowaniu. Konkludując Sąd podzielił stanowisko organu, iż niezasadne są zarzuty skargi dotyczące naruszenia art. 7, art. 7a, art. 10, art. 77 § 1, art. 81, art. 81a § 1 i art. 107 § 2 i 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572, dalej: "k.p.a."). Zdaniem WSA ustalenia organu opierają się na poprawnie zebranym i ocenionym materiale dowodowym, co czyni nieuzasadnionymi zarzuty skargi kwestionujące dokonaną na jego podstawie ocenę zaistnienia przesłanek do uznania przedmiotowego lotu za lot PNR, wobec czego zaktualizował się przewidziany w art. 5 ust. 1 ustawy PNR obowiązek przekazania danych PNR w terminach określonych w art. 6 ust. 1 i 2 ustawy PNR. Natomiast niewykonanie tego obowiązku skutkowało – na podstawie art. 64 ust. 1 pkt 1 i art. 65 ust. 1 ustawy PNR – nałożeniem kary w łącznej wysokości 40 000 zł. Za niezasadny WSA uznał zarzut dotyczący wydania decyzji w oparciu o nieważną podstawę prawną wskazując, że przepisy ustawy PNR nie stoją w sprzeczności z przepisami dyrektywy PNR, art. 9 TUE oraz art. 56 TFUE, ponieważ przepisy ustawy PNR stanowią implementację dyrektywy PNR, która weszła w życie 24 maja 2016 r. Z tych przyczyn Sąd I instancji uznał, że brak jest uzasadnionych podstaw do wystąpienia do TSUE z pytaniem prejudycjalnym w tej kwestii – jak wnioskowała skarżąca. WSA w Gliwicach w podstawie prawnej wskazał art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935; dalej: p.p.s.a.). Ze skargą kasacyjną od powyższego wyroku wystąpiła F. w V., F., zaskarżając powyższy wyrok w całości, wnosząc o jego uchylenie w całości i rozpoznanie skargi poprzez uchylenie decyzji Komendanta Śląskiego Oddziału Straży Granicznej z dnia 15 września 2023 r. w części utrzymującej w mocy decyzję Komendanta Śląskiego Oddziału Straży Granicznej z 10 lipca 2023 r. oraz uchylenie poprzedzającej ją decyzji Komendanta Śląskiego Oddziału Straży Granicznej z 10 lipca 2023 r. w części nakładającej na skarżącą karę pieniężną w kwocie 40 000 zł. Ewentualnie skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA w Gliwicach. Skarżąca wniosła również o zasądzenie od organu na jej rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych oraz zwrotu uiszczonej opłaty skarbowej od pełnomocnictwa w kwocie 17 zł. Skarżąca ponadto wniosła o skierowanie przez Sąd pytania prejudycjalnego do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej dotyczącego tego: "Czy obowiązki określone w przepisach ustawy z dnia 9 maja 2018 roku o przetwarzaniu danych dotyczących przelotu pasażera wskazujące, że obowiązek przekazywania danych PNR obejmuje wszystkie loty wewnątrzunijne jest zgodny z postanowieniami dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/681 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie wykorzystywania danych dotyczących przelotu pasażera (danych PNR) w celu zapobiegania przestępstwom terrorystycznym i poważnej przestępczości, ich wykrywania, prowadzenia postępowań przygotowawczych w ich sprawie i ich ścigania, oraz czy nie narusza zasady równości wyrażonej w art. 9 TUE, zasady swobody świadczenia usług wyrażonej w art. 56 FUE?". Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono: I. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy: 1. art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 7, 77 § 1, art. 107 § 3 k.p.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na oddaleniu skargi oraz nieuchyleniu decyzji organów obu instancji, pomimo że decyzje te zostały wydane bez wyczerpującego rozważenia pełnego materiału dowodowego i w oparciu o jego dowolną ocenę, a także wobec niepodjęcia wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz zaniechaniu ustalenia okoliczności przemawiających za tym, że skarżąca nie naruszyła swoim postępowaniem obowiązków nałożonych przepisami ustawy PNR, w sytuacji gdy okoliczności sprawy były skomplikowane, przewoźnik nie dysponował danymi pasażera w takim zakresie w jakim żądał tego organ, a w wykonywaniu przewozu uczestniczył podmiot trzeci prowadzący działalność gospodarczą na polskim rynku. II. naruszenie przepisów prawa materialnego: 1. art. 2 ust. 2 i 3 dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/681 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie wykorzystywania danych dotyczących przelotu pasażera (danych PNR) w celu zapobiegania przestępstwom terrorystycznym i poważnej przestępczości, ich wykrywania, prowadzenia postępowań przygotowawczych w ich sprawie i ich ścigania (dalej: dyrektywa PNR) w zw. z art. 4 ust. 2 oraz art. 9 TUE, art. 56 i art. 67 ust. 2 TFUE i art. 45 Karty Praw Podstawowych w zw. z art. 2 pkt 6, art. 5 ust. 1 oraz art. 6 ust. 1 pkt 2 ustawy PNR poprzez ich błędną wykładnię, wynikającą z niewystarczająco wnikliwego zbadania, czy przepisy stanowiące podstawę zaskarżonej decyzji zostały prawidłowo implementowane do polskiego porządku prawnego i czy są zgodne ze wskazanymi powyżej przepisami dyrektywy PNR, a nadto wynikającą z braku weryfikacji prawidłowości obowiązującej procedury wprowadzania obowiązku przekazywania danych PNR przez przewoźników lotniczych oraz z bezpodstawnego przyjęcia, że wprowadzenia określonego stopnia zagrożenia terrorystycznego stanowi wystarczające uzasadnienie do zbierania danych PNR w lotach wewnątrzunijnych, co z kolei doprowadziło do niedostrzeżenia przez Sąd, że zaskarżona decyzja wydana została w oparciu o nieważną podstawę prawną z uwagi na niezgodność przepisów ustawy PNR (w tym stanowiących podstawę zaskarżonej decyzji przepisów art. 2 ust. 6, art. 5 ust. 1 i art. 6 ust. 1) z postanowieniami dyrektywy PNR, 2. art. 2 pkt 6 w zw. z art. 5 ust. 1 w zw. z art. 6 ust. 1 pkt 2 ustawy PNR poprzez ich błędną wykładnię, polegającą na przyjęciu, że lot zrealizowany przez skarżącą, będący lotem prywatnym czarterowym ad hoc, mieści się w definicji lotu PNR z art. 2 pkt 6 ustawy PNR, a w konsekwencji uznanie, że skarżąca przy organizacji lotu miała przymiot przewoźnika lotniczego, który organizuje lot PNR, a co za tym idzie, miała obowiązek przekazania danych PNR w terminach wskazanych w ustawie PNR. Skutkiem błędnej wykładni było niewłaściwe przyjęcie, że na podstawie art. 5 ust. 1 i art. 6 ust. 1 pkt 2 na skarżącej ciążył obowiązek przekazania danych PNR, a także nałożenie na skarżącą obowiązku zapłaty grzywny, 3. art. 5 ust. 1 ustawy PNR w zw. z art. 3 pkt 5 dyrektywy PNR poprzez ich błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że dyrektywa PNR (a w konsekwencji także ustawa PNR) nakłada na przewoźników lotniczych obowiązek zbierania danych PNR, a następnie ich przekazywania odpowiednim organom, podczas gry prawidłowa wykładnia wskazanych przepisów prowadzi do konkluzji, że zamiarem ustawodawcy europejskiego było umożliwienie zobowiązania przewoźników lotniczych przez państwa członkowskie do przekazywania danych uzyskiwanych przez nich w ramach prowadzonej przez nich działalności gospodarczej, jednak tylko w przypadku spełnienia określonych przesłanek. W wyniku błędnej wykładni Sąd uznał, że na skarżącej ciążył przedmiotowy obowiązek, a w konsekwencji, że zaskarżona decyzja została wydana w sposób zgodny z prawem. Argumentację na poparcie powyższych zarzutów skarżący kasacyjnie przedstawił w uzasadnieniu skargi kasacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna jest zasadna i zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie przypomnienia wymaga, że zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, a mianowicie sytuacje enumeratywnie wymienione w § 2 tego przepisu. Skargę kasacyjną, w granicach której operuje Naczelny Sąd Administracyjny, zgodnie z art. 174 p.p.s.a., można oprzeć na podstawie naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie oraz na podstawie naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zmiana lub rozszerzenie podstaw kasacyjnych ograniczone jest natomiast, określonym w art. 177 § 1 p.p.s.a. terminem do wniesienia skargi kasacyjnej. Rozwiązaniu temu towarzyszy równolegle uprawnienie strony postępowania do przytoczenia nowego uzasadnienia podstaw kasacyjnych sformułowanych w skardze. Wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym podlega więc zasadzie dyspozycyjności i nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, lecz ogranicza się do rozpatrzenia poszczególnych zarzutów przedstawionych w skardze kasacyjnej w ramach wskazanych podstaw kasacyjnych. Istotą tego postępowania jest bowiem weryfikacja zgodności z prawem orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego oraz postępowania, które doprowadziło do jego wydania. Ze skargi kasacyjnej wynika, że spór prawny w rozpatrywanej sprawie dotyczy oceny prawidłowości stanowiska Sądu I instancji, który kontrolując zgodność z prawem decyzji Komendanta Śląskiego Oddziału Straży Granicznej w Raciborzu w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej na przewoźnika lotniczego za niedopełnienie obowiązku określonego w art. 6 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 ustawy o przetwarzaniu danych dotyczących przelotu pasażera (dalej: ustawa PNR) – tj. odpowiednio, obowiązku przekazania danych PNR do JIP (Krajowej Jednostki do spraw Informacji o Pasażerach) w terminie od 48 do 24 godzin przed planowanym rozpoczęciem lotu PNR oraz obowiązku ich przekazania niezwłocznie po zakończeniu odprawy biletowo-bagażowej i wejściu pasażerów na pokład statku powietrznego, kiedy nie mogą już go opuścić przed jego startem, a inni pasażerowie nie mogą wejść na pokład – stwierdził, że decyzja ta nie jest niezgodna z prawem, co uzasadniało oddalenie skargi na podstawie art. 151 p.p.s.a. Z uzasadnienia zaskarżonego wyroku wynika, że niewadliwe przeprowadzone przez organ administracji ustalenia faktyczne uzasadniały – zdaniem Sądu I instancji – po pierwsze, przyjęcie ich za podstawę wyrokowania w rozpatrywanej sprawie, po drugie, zaakceptowanie dokonanej na ich podstawie oceny, że jako przewoźnik lotniczy organizujący w dniu 9 maja 2022 r. lot nr [...] z portu lotniczego [...] do portu lotniczego [...] skarżąca spółka naruszyła adresowany do niej obowiązek, o którym jest mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 ustawy PNR, a po trzecie nałożenie na spółkę za naruszenie każdego z tych obowiązków kary pieniężnej w wysokości po 20 000 zł. Skarga kasacyjna, której zarzuty wyznaczają, zgodnie z zasadą dyspozycyjności, granice kontroli zgodności z prawem zaskarżonego wyroku uzasadnia twierdzenie, że rezultat tej kontroli powinien wyrazić się w krytycznej ocenie tego wyroku, której konsekwencją powinno być jego uchylenie. Przede wszystkim bowiem, za uzasadniony należało uznać zarzut z pkt I. ppkt 1. petitum skargi kasacyjnej, na gruncie którego – oraz wobec znaczenia konsekwencji wynikających z wyroku Trybunału Sprawiedliwości z dnia 21 czerwca 2022 r. w sprawie C-817/19 – skarżąca spółka podważa prawidłowość podejścia Sądu I instancji do rozumienia art. 2 ust. 2 i ust. 3 dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/681 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie wykorzystywania danych dotyczących przelotu pasażera w celu zapobiegania przestępstwom terrorystycznym i poważnej przestępczości, ich wykrywania, prowadzenia postępowań przygotowawczych w ich sprawie i ich ścigania (dalej również dyrektywa PNR) w zw. z art. 4 ust. 2 oraz art. 9 TUE, art. 56 i art. 67 ust. 2 TFUE i art. 45 Karty Praw Podstawowych w zw. z art. 2 pkt 6, art. 5 ust. 1 oraz art. 6 ust. 1 pkt 2 ustawy PNR, co jak podnosi wynikało z niewystarczająco wnikliwego zbadania, czy przepisy stanowiące podstawę zaskarżonej decyzji zostały prawidłowo zaimplementowane do krajowego porządku prawnego, a w konsekwencji, czy zawarte na ich gruncie rozwiązania korespondują z dyrektywą PNR i jej celami, realizacji których w lotach wewnątrzunijnych nie służy jednak – zdaniem spółki – wprowadzenie określonego stopnia zagrożenia terrorystycznego (tj. stopnia CHARLIE-BRAVO). W odpowiedzi na tak postawiony zarzut skarżącej spółce nie sposób jest odmówić racji. Wobec przedmiotu rozpatrywanej sprawy nie można bowiem abstrahować od znaczenia konsekwencji wynikających z przywołanego powyżej wyroku Trybunału Sprawiedliwości w sprawie C-817/19, w którym – w jego pkt 7 – Trybunał stwierdził, że prawo Unii, w szczególności art. 2 dyrektywy 2016/681, w świetle art. 3 ust. 2 TUE, art. 67 ust. 2 TFUE i art. 45 Karty Praw Podstawowych należy interpretować w ten sposób, że stoi ono na przeszkodzie: – ustawodawstwu krajowemu, które przewiduje, w braku rzeczywistego i aktualnego lub przewidywalnego zagrożenia terrorystycznego, wobec którego stoi dane państwo członkowskie, system przekazywania, przez przewoźników lotniczych i operatorów turystycznych oraz przetwarzania – przez właściwe organy – danych PNR wszystkich lotów wewnątrzunijnych i przewozów dokonywanych innymi środkami w obrębie Unii, z lub do tego państwa członkowskiego, lub też tranzytu przez jego terytorium, do celów walki z terroryzmem i poważną przestępczością. W takiej sytuacji stosowanie systemu ustanowionego przez dyrektywę 2016/681 musi być ograniczone do przekazywania i przetwarzania danych PNR lotów lub innych operacji przewozu odnoszących się w szczególności do określonych połączeń lub planów podróży czy też określonych lotnisk, stacji kolejowych lub portów morskich, w stosunku do których istnieją wskazania mogące uzasadnić takie zastosowanie. Do zainteresowanego państwa członkowskiego należy wyselekcjonowanie lotów wewnątrzunijnych lub operacji przewozu innymi środkami wewnątrz Unii, w odniesieniu do których istnieją takie wskazania, i regularne dokonywanie przeglądu takiego stosowania w zależności od ewolucji przesłanek, które uzasadniły ich wyselekcjonowanie, tak aby zapewnić, by stosowanie tego systemu do tych lotów lub innych operacji przewozu było zawsze ograniczone do tego, co ściśle niezbędne, i – ustawodawstwu krajowemu, które przewiduje taki system przekazywania i przetwarzania wspomnianych danych do celów ulepszenia kontroli na granicach i zwalczania nielegalnej imigracji. Podzielając w związku z powyższym stanowisko prezentowane w tej mierze w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego w wyrokach z 23 maja 2023 r. w sprawach sygn. akt II GSK 395/22 i sygn. akt II GSK 444/21 oraz w wyroku z 29 kwietnia 2025 r. sygn. akt II GSK 1965/21 – które Sąd w składzie orzekającym w sprawie przyjmuje za własne – za uzasadniony trzeba uznać wniosek, że w świetle pkt 7 przywołanego wyroku Trybunału luksemburskiego oraz argumentów prezentowanych w pkt 102, 111, 115, 151, 163-175 jego uzasadniania, transpozycja dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/681 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w krajowej ustawie z dnia 9 maja 2018 r. o przetwarzaniu danych dotyczących przelotu pasażera w zakresie, w jakim przewiduje – w braku rzeczywistego i aktualnego lub przewidywalnego zagrożenia terrorystycznego, wobec którego stoi Rzeczypospolita Polska – system przekazywania, przez przewoźników lotniczych i operatorów turystycznych oraz przetwarzania (art. 2 pkt 2 w zw. z art. 12 ust. 1 ustawy PNR) – przez Krajową Jednostkę do spraw Informacji o Pasażerach (JIP) – danych PNR (art. 2 pkt 1 w zw. z art. 4 oraz art. 2 pkt 10 ustawy PNR) wszystkich lotów wewnątrzunijnych (art. 2 pkt 6 ustawy PNR), z lub do terytorium RP, lub też tranzytu przez jego terytorium, do celów walki z terroryzmem i poważną przestępczością, nie odpowiada prawu Unii Europejskiej, a w szczególności art. 2 dyrektywy 2016/681 w zw. z art. 3 TUE, art. 67 ust. 2 TFUE i art. 45 Karty Praw Podstawowych UE (KPP). Wobec stanowiska Trybunału Sprawiedliwości, wymaga przypomnienia, że zgodnie z art. 1 ust. 2 dyrektywy 2016/681 dane PNR zebrane zgodnie z jej przepisami mogą być przetwarzane wyłącznie w celach zapobiegania przestępstwom terrorystycznym i poważnej przestępczości oraz ich wykrywania, prowadzenia postępowań przygotowawczych w ich sprawie i ich ścigania, zgodnie z art. 6 ust. 2 lit. a), b) i c), co prowadzi do wniosku, że JIP przetwarza dane PNR wyłącznie – co trzeba podkreślić – w celach: a) dokonania sprawdzenia pasażerów przed ich planowanym przylotem do lub odlotem z państwa członkowskiego w celu identyfikacji osób, które wymagają dalszego sprawdzenia przez właściwe organy, o których mowa w art. 7, oraz – w stosownych przypadkach – przez Europol zgodnie z art. 10, ze względu na możliwość udziału takich osób w przestępstwach terrorystycznych lub w poważnej przestępczości; b) odpowiadania, na podstawie oceny każdego indywidualnego przypadku, na należycie uzasadniony i oparty na wystarczających podstawach wniosek właściwych organów o przekazanie i przetwarzanie danych PNR w określonych przypadkach w celach zapobiegania przestępstwom terrorystycznym lub poważnej przestępczości, ich wykrywania, prowadzenia postępowań przygotowawczych w ich sprawie i ich ścigania, oraz o przekazanie właściwym organom lub – w stosownych przypadkach – Europolowi wyników takiego przetwarzania; oraz c) analizowania danych PNR do celów aktualizacji lub tworzenia nowych kryteriów stosowanych przy sprawdzeniach dokonywanych na podstawie ust. 3 lit. b) w celu identyfikacji wszystkich osób, które mogą brać udział w przestępstwach terrorystycznych lub w poważnej przestępczości. Ponadto zgodnie z art. 6 ust. 3 ww. dyrektywy, dokonując sprawdzenia, o którym mowa w ust. 2 lit. a, JIP może: a) porównywać dane PNR z bazami danych, które mają znaczenie dla zapobiegania przestępstwom terrorystycznym i poważnej przestępczości, ich wykrywania, prowadzenia postępowań przygotowawczych w ich sprawie i ich ścigania, w tym z bazami danych o osobach lub przedmiotach poszukiwanych lub objętych wpisem, zgodnie z przepisami unijnymi, międzynarodowymi i krajowymi mającymi zastosowanie do takich baz danych; lub b) przetwarzać dane PNR według wcześniej ustalonych kryteriów. Wobec istoty spornej w sprawie kwestii, w tym też kontekście wymaga podkreślenia, że sprawdzenie pasażerów przed ich planowym przylotem do lub odlotem z państwa członkowskiego, dokonywane na podstawie art. 6 ust. 3 lit. b dyrektywy, według wcześniej ustalonych kryteriów, odbywa się w sposób niedyskryminacyjny, które to wcześniej ustalone kryteria muszą być ukierunkowane, proporcjonalne i szczegółowe, a państwa członkowskie zapewniają, aby kryteria te były ustanawiane i poddawane regularnym przeglądom przez JIP we współpracy z właściwymi organami, o których mowa w art. 7, a co więcej, że Państwa Członkowskie mają obowiązek zapewnić, aby każdy pozytywny wynik automatycznego przetwarzania danych PNR dokonanego na podstawie art. 6 ust. 2 lit. a dyrektywy był indywidualnie oceniany w sposób niezautomatyzowany w celu ustalenia, czy właściwy organ, o którym mowa w art. 7, powinien podjąć działania zgodnie z prawem krajowym (art. 6 ust. 5 dyrektywy 2016/681), natomiast JIP w państwie członkowskim przekazuje do dalszego sprawdzenia dane PNR osób zidentyfikowanych zgodnie z art. 6 ust. 2 lit. a lub wyniki przetwarzania tych danych właściwym organom, o których mowa w art. 7, w tym samym państwie członkowskim. Przekazywanie to odbywa się wyłącznie na podstawie oceny każdego indywidualnego przypadku, a w przypadku automatycznego przetwarzania danych PNR – po indywidualnej ocenie przeprowadzonej w sposób niezautomatyzowany (art. 6 ust. 6 dyrektywy 2016/681). Co niemniej istotne z punktu widzenia istoty spornej w sprawie kwestii, dyrektywa 2016/681 ma co do zasady zastosowanie do lotów pozaunijnych (art. 1 ust. 1), natomiast do lotów wewnątrzunijnych (art. 3 pkt 3) może mieć zastosowanie, o ile dane państwo członkowskie tak postanowi i powiadomi o swojej decyzji Komisję Europejską (art. 2). Wobec tego, że – jak podkreślił Trybunału Sprawiedliwości w wyroku w sprawie C-817/19 – dyrektywa 2016/681 przewiduje istotną ingerencję w prawa zagwarantowane w art. 7 i art. 8 KPP, w szczególności z tego względu, że zmierza do stworzenia systemu ciągłego nadzoru, nieukierunkowanego i systematycznego, zakładającego zautomatyzowane przetwarzanie danych osobowych wszystkich osób korzystających z usług transportu lotniczego (pkt 111), zasada proporcjonalności, ochrony prawa podstawowego do poszanowania życia prywatnego na poziomie Unii wymaga, aby odstępstwa od ochrony danych osobowych i jej ograniczenia mieściły się w ramach tego, co ściśle niezbędne. W związku z tym, że realizacja wymienionych zasad, w granicach celów dyrektywy PNR, należy do Państw Członkowskich UE, mają one zatem obowiązek zapewnić, aby system ustanowiony na podstawie dyrektywy PNR był rzeczywiście stosowany jedynie do zwalczania poważnej przestępczości oraz by nie obejmował zwyczajnych przestępstw (pkt 152). W tym też kontekście jest istotne, że Trybunał zaakcentował, że jeżeli chodzi o pasażerów odbywających loty między różnymi państwami członkowskimi Unii, art. 2 ust. 1 dyrektywy PNR, w związku z jej motywem 10, w odniesieniu do Państw Członkowskich wprowadza jedynie możliwość rozszerzenia stosowania systemu wprowadzonego dyrektywą na loty wewnątrzunijne (pkt 163), co prowadzi do wniosku, że prawodawca unijny nie zamierzał nałożyć na państwa członkowskie obowiązku objęcia systemem wprowadzonym dyrektywą PNR lotów wewnątrzunijnych pozostawiając im – jak wynika z art. 19 ust. 3 tej dyrektywy – decyzję w zakresie takiego rozszerzenia, zakładając, że powinna być ona poprzedzona szczegółową oceną jej skutków prawnych, w szczególności wpływu na prawa podstawowe zainteresowanych osób (pkt 164). Niemniej istotne jest i to, że zgodnie z art. 2 ust. 3 dyrektywy PNR Państwa Członkowskie mogą zdecydować o zastosowaniu tej dyrektywy tylko do niektórych lotów wewnątrzunijnych, jeśli uznają to za konieczne dla realizacji jej celów, przy czym mogą zmienić zakres tych lotów w każdym czasie (pkt 166), a uprawnienie to musi być wykonywane w sposób gwarantujący pełne poszanowanie praw podstawowych, o których mowa w art. 7 i art. 8 KPP, przy czym, o ile do Państw Członkowskich należy ocena zagrożeń związanych z przestępstwami terrorystycznymi i poważną przestępczością, o tyle korzystanie z tego uprawnienia zakłada, że podczas przedmiotowej oceny Państwa Członkowskie stwierdzą istnienie zagrożenia związanego z takimi przestępstwami, które może uzasadniać zastosowanie ww. dyrektywy również do lotów wewnątrzunijnych (zob. pkt 167). Trybunał Sprawiedliwości stanowczo stwierdził również, że Państwo Członkowskie, które zamierza skorzystać z uprawnienia przewidzianego w art. 2 dyrektywy PNR czy to w zakresie wszystkich lotów wewnątrzunijnych na podstawie art. 2 ust. 2, czy też jedynie w zakresie niektórych takich lotów na podstawie art. 2 ust. 3, nie jest zwolnione od obowiązku sprawdzenia, czy zastosowanie dyrektywy do wszystkich lub niektórych lotów wewnątrzunijnych jest rzeczywiście niezbędne i proporcjonalne do realizacji celu, o którym mowa w art. 1 ust. 2 tej dyrektywy, co oznacza, że "musi zbadać, czy przetwarzanie, o którym mowa w tej dyrektywie, w zakresie danych PNR pasażerów odbywających loty wewnątrzunijne (wszystkie albo tylko niektóre) jest ściśle konieczne, w świetle powagi ingerencji w prawa podstawowe zagwarantowane w art. 7 i 8 karty, dla zapewnienia bezpieczeństwa wewnętrznego Unii lub co najmniej tego państwa członkowskiego oraz dla ochrony życia i bezpieczeństwa ludzi" (pkt 168-169). Wobec ustanowionych dyrektywą celów przetwarzania danych PNR (art. 1 ust. 2 i art. 6 ust. 2-6), zgodnie ze stanowiskiem Trybunału, do działalności terrorystycznej zaliczają się czyny mogące poważnie zdestabilizować fundamentalne struktury konstytucyjne, polityczne, ekonomiczne lub społeczne kraju, w szczególności bezpośrednio zagrozić społeczeństwu, ludności lub państwu jako takiemu oraz że pierwszorzędnym interesem każdego państwa członkowskiego jest zapobieganie i ściganie takiej działalności w celu ochrony podstawowych funkcji państwa i podstawowych interesów społeczeństwa ze względu na ochronę bezpieczeństwa narodowego. Takie zaś zagrożenia różnią się – ze względu na swoją specyfikę, wagę i szczególny charakter składających się na nie okoliczności – od ogólnego i stałego ryzyka poważnych przestępstw. Dopiero zatem w sytuacji, w której zostanie stwierdzone, na podstawie oceny dokonanej przez Państwo Członkowskie, że istnieją wystarczająco konkretne okoliczności do uznania, że to państwo stoi w obliczu zagrożenia terrorystycznego, które okazuje się rzeczywiste i aktualne lub możliwe do przewidzenia, zastosowanie przez to państwo przez ograniczony okres dyrektywy PNR, na mocy jej art. 2 ust. 1, do wszystkich lotów wewnątrzunijnych rozpoczynających się lub kończących w tym państwie, nie wydaje się wykraczać poza to, co ściśle konieczne. Istnienie takiego zagrożenia samo w sobie może ustanawiać związek pomiędzy, z jednej strony, przetwarzaniem określonych danych oraz, z drugiej strony, zwalczaniem terroryzmu, natomiast w przypadku braku rzeczywistego i aktualnego lub możliwego do przewidzenia zagrożenia terrorystycznego, z którym zmaga się dane państwo członkowskie, niezróżnicowane zastosowanie systemu wprowadzonego dyrektywą PNR nie tylko do lotów pozaunijnych, ale także do wszystkich lotów wewnątrzunijnych nie może być uznane za ograniczone do tego, co ściśle konieczne. Ze stanowiska Trybunału Sprawiedliwości wynika, że Państwa Członkowskie UE mają obowiązek dostosowania zakresu stosowania systemu wprowadzonego dyrektywą PNR w odniesieniu do lotów wewnątrzunijnych do realnego i aktualnego lub przewidywalnego poziomu zagrożenia terrorystycznego, co może skutkować koniecznością ograniczenia stosowania tego systemu tylko "do niektórych lotów wewnątrzunijnych", w tym "do lotów związanych w szczególności z niektórymi trasami lotniczymi lub planami podróży, lub niektórymi lotniskami, w odniesieniu do których istnieją przesłanki mogące uzasadnić takie zastosowanie", z tym zastrzeżeniem, że wybór lotów wewnątrzunijnych należy do danego państwa członkowskiego, "zgodnie z wynikami oceny, którą ma obowiązek przeprowadzić w oparciu o wymogi wskazane w pkt 163-169 niniejszego wyroku oraz regularne ich przeglądanie pod kątem zmian okoliczności uzasadniających ten wybór, celem zapewnienia, że stosowanie systemu wprowadzonego przez wspomnianą dyrektywę do lotów wewnątrzunijnych jest nadal ograniczone do tego, co ściśle konieczne" (pkt 174). Ponadto Trybunał wskazał, że decyzja danego państwa członkowskiego o zastosowaniu dyrektywy PNR "powinna podlegać skutecznej kontroli sądu lub niezależnego organu administracyjnego, którego decyzja wywiera wiążący skutek, w celu weryfikacji występowania jednej z takich sytuacji oraz poszanowania warunków i gwarancji, jakie należy przewidzieć. Okres stosowania dyrektywy PNR powinien być również ograniczony do tego, co ściśle konieczne, jednak z możliwością przedłużenia w przypadku utrzymywania się tego zagrożenia [...]." (pkt 172). Zestawiając stanowisko Trybunału Sprawiedliwości z treścią przepisów podlegających zastosowaniu w sprawie, której dotyczy rozpoznawana skarga kasacyjna, w korespondencji do tego stanowiska – i zarazem w korespondencji do stanowiska prezentowanego w przywołanych na wstępie wyrokach Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawach sygn. akt II GSK 395/22, sygn. akt II GSK 444/21 oraz sygn. akt II GSK 1965/21 – należało stwierdzić, że podlegające zastosowaniu przez kontrolowany organ i objęte zakresem oceny Sądu I instancji polskie przepisy transpozycyjne stanowiące podstawę wydania decyzji administracyjnej o nałożeniu na stronę skarżącą administracyjnej kary pieniężnej za nieprzekazanie danych PNR do JIP w terminach, o których mowa w art. 6 ust. 1, w wysokości po 20 000 złotych za niedopełnienie obowiązku przekazania danych PNR dla każdego z tych terminów, to jest w łącznej wysokości 40 000 złotych co do jednego lotu PNR (art. 64 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 6 ust. 1 oraz art. 65 ust. 1 i 4 oraz art. 67 ustawy PNR), w zakresie lotu wewnątrzunijnego na trasie [...] – [...], bez wykazania rzeczywistego i aktualnego lub przewidywalnego zagrożenia terrorystycznego, wobec którego stoi Rzeczypospolita Polska, do celów walki z terroryzmem i poważną przestępczością, są zakresowo niezgodne z przepisami (art. 2 w zw. z art. 6 i 14) dyrektywy 2016/681 w zw. z art. 3 ust. 2 TUE, art. 67 ust. 2 TFUE i art. 45 KPP, co nie pozostaje bez wpływu na wniosek, że zostały również wadliwe zastosowane w rozpatrywanej sprawie. Brak było bowiem przekonujących podstaw, aby nałożyć na przewoźnika lotniczego karę pieniężną, o której jest mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 65 ustawy PNR w sytuacji, gdy obowiązek przekazania danych PNR do JIP w terminach, o których stanowi art. 6 ust. 1 ustawy PNR został wadliwe implementowany, a w konsekwencji wadliwie rozpoznany – gdy chodzi o jego aktualizację – w świetle brzmienia i celu dyrektywy PNR w odniesieniu do spornego lotu wewnątrzunijnego, a organ administracji publicznej nie wykazał, że objęcie tego lotu systemem przetwarzania danych PNR odbyło się w obliczu zagrożenia terrorystycznego o charakterze rzeczywistym i aktualnym lub możliwym do przewidzenia, wobec którego stoi Rzeczypospolita Polska. W świetle przywołanego stanowiska Trybunału Sprawiedliwości (zwłaszcza pkt 152, 164, 166-167, 174), w tym wobec znaczenia konsekwencji wynikających z art. 2 ust. 1 i art. 19 dyrektywy 2016/681 w związku z art. 7 i art. 8 Karty Praw Podstawowych w relacji do art. 1 dyrektywy wyznaczającego zasadniczy zakres jej zastosowania, za niewystarczające należało bowiem uznać, w istocie rzeczy wyłącznie ograniczenie się do argumentów natury ogólnej, a mianowicie raportu Europolu z 2021 r. oraz z dnia 13 lipca 2022 r., powiadomienia Komisji przez Francję o stosowaniu dyrektywy PNR do lotów wewnątrzunijnych, wprowadzenia w związku z agresją Federacji Rosyjskiej na Ukrainę drugiego stopnia alarmowego CRP (BRAVO) (s. 3-4 uzasadnienia kontrolowanej decyzji). Wobec znaczenia konsekwencji wynikających z wyroku w sprawie C-817/19 (zob. pkt 172) za uzasadniony trzeba uznać wniosek, że to do właściwego organu administracji publicznej oraz organów władzy ustawodawczej i wykonawczej należy podjęcie stosownych działań, które korespondując z wytycznymi sformułowanymi w pkt 163-174 wyroku w sprawie C-817/19 będą miały na celu wprowadzenie odpowiedniego i w razie potrzeby – co trzeba podkreślić – weryfikowalnego przez sąd administracyjny – co w rozpatrywanej sprawie nie było jednak możliwe, nawet przy zachowaniu koniecznych wymogów w tym zakresie (zob. w tej mierze również wyroki w sprawach sygn. akt II GSK 395/22 oraz sygn. akt II GSK 444/21) – mechanizmu doboru lotów wewnątrzunijnych w świetle aktualnej i skonkretyzowanej oceny właściwych organów odpowiedzialnych za bezpieczeństwo państwa w zakresie stanu zagrożenia przestępstwami terrorystycznymi (poważną przestępczością), w odniesieniu do których jest konieczne i wymagane objęcie ich systemem przetwarzania danych PNR. Do właściwych organów RP należy decyzja, czy i w jakim zakresie w celu wykonania przywołanego wyroku Trybunału Sprawiedliwości zostanie wprowadzony ustawowy mechanizm selekcji lotów wewnątrzunijnych objętych systemem PNR, czy też loty te będą okresowo lub doraźnie wybierane oraz obejmowane działaniem tego systemu, po uprzednim pisemnym zawiadomieniu Komisji Europejskiej. Podkreślając w rekapitulacji – i zarazem w korespondencji do stanowiska prezentowanego w tej mierze w wyrokach Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawach sygn. akt II GSK 395/22, sygn. akt II GSK 444/21 oraz sygn. akt II GSK 1965/21 – że transpozycja dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/681 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w polskiej ustawie z dnia 9 maja 2018 r. o przetwarzaniu danych dotyczących przelotu pasażera w zakresie, w jakim przewiduje – w braku rzeczywistego i aktualnego lub przewidywalnego zagrożenia terrorystycznego, wobec którego stoi Rzeczypospolita Polska – system przekazywania, przez przewoźników lotniczych i operatorów turystycznych oraz przetwarzania (art. 2 pkt 2 w zw. z art. 12 ust. 1 ustawy PNR) – przez Krajową Jednostkę do spraw Informacji o Pasażerach – danych PNR (art. 2 pkt 1 w zw. z art. 4 oraz art. 2 pkt 10 ustawy PNR) wszystkich lotów wewnątrzunijnych (art. 2 pkt 6 ustawy PNR), z lub do terytorium RP, lub też tranzytu przez jego terytorium, do celów walki z terroryzmem i poważną przestępczością, nie odpowiada prawu Unii Europejskiej, a w szczególności art. 2 dyrektywy 2016/681 w zw. z art. 3 TUE, art. 67 ust. 2 TFUE i art. 45 Karty Praw Podstawowych UE, za uzasadniony trzeba uznać wniosek, że wskazana zakresowa wadliwość nie pozostaje bez wpływu na wniosek o wadliwym zastosowaniu przepisów krajowych, jako podstawy wydania decyzji o nałożeniu kary pieniężnej na przewoźnika lotniczego za niedopełnienie obowiązku określonego w art. 6 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 ustawy PNR, co stanowi uzasadnioną i wystarczającą podstawę uwzględnienia skargi kasacyjnej i uchylenia zaskarżonego wyroku – co siłą rzeczy powoduje również, że zbędne jest odnoszenie się do pozostałych zarzutów kasacyjnych, a co za tym idzie, że wobec przedstawionych argumentów nie zaktualizowały się także przesłanki zainicjowania postępowania przed Trybunałem Sprawiedliwości w trybie prejudycjalnym, o co wnosiła strona – zaś wobec stwierdzenia, że istota sprawy została dostatecznie wyjaśniona również do rozpoznania skargi, którą należało uwzględnić i uchylić zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję, jako wydanych z istotnym naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy. W związku z powyższym, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 188 w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) w związku z art. 135 p.p.s.a. oraz na podstawie art. 200 w związku z art. 203 pkt 1 i art. 205 § 2 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji wyroku. ----------------------- 16
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI