II GSK 2544/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA uchylił wyrok WSA i oddalił skargę spółki w sprawie kary za niezgłoszenie nabycia pojazdu, uznając, że przepisy COVID-owe dotyczące przywracania terminów nie miały zastosowania.
Spółka K. Sp. z o.o. nie zgłosiła nabycia pojazdu w ustawowym terminie, co skutkowało nałożeniem kary pieniężnej. WSA uchylił decyzję SKO, uznając, że organy powinny były zawiadomić spółkę o możliwości przywrócenia terminu na podstawie przepisów COVID-owych. NSA uchylił wyrok WSA, stwierdzając, że przepisy te nie miały zastosowania do wydłużonego terminu zgłoszenia nabycia pojazdu, a tym samym oddalił skargę spółki.
Sprawa dotyczyła kary pieniężnej nałożonej na K. Sp. z o.o. za niezawiadomienie organu rejestrującego o nabyciu pojazdu w ustawowym terminie. Spółka nabyła pojazd 31 sierpnia 2021 r., a zgłoszenie złożyła 23 listopada 2021 r. Organy administracji nałożyły karę, uznając naruszenie obowiązku. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił decyzje organów, wskazując na naruszenie przepisów KPA, w szczególności poprzez zaniechanie zawiadomienia strony o możliwości przywrócenia terminu na podstawie przepisów ustawy o COVID-19, które wydłużały terminy w okresie pandemii. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok WSA, uznając, że przepisy ustawy o COVID-19 dotyczące przywracania terminów nie miały zastosowania w tej sprawie. NSA podkreślił, że art. 31ia ustawy o COVID stanowił lex specialis w stosunku do art. 15zzzzzn2 tej ustawy i odnosił się jedynie do wydłużenia terminu, a nie możliwości jego przywrócenia. Ponadto, NSA wskazał, że okres obowiązywania stanu epidemii, w którym przepisy te miały zastosowanie, zakończył się przed wydaniem decyzji przez organy. W konsekwencji, NSA oddalił skargę spółki, zasądzając koszty postępowania kasacyjnego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, przepisy te nie mają zastosowania do wydłużonego terminu zgłoszenia nabycia pojazdu. Art. 31ia ustawy o COVID stanowił lex specialis w stosunku do art. 15zzzzzn2 tej ustawy i odnosił się jedynie do wydłużenia terminu, a nie możliwości jego przywrócenia.
Uzasadnienie
NSA uznał, że art. 31ia ustawy o COVID, który wydłużał termin zgłoszenia nabycia pojazdu, jest przepisem szczególnym (lex specialis) w stosunku do ogólnego przepisu art. 15zzzzzn2 tej ustawy, który dotyczył przywracania terminów. Ponadto, NSA wskazał, że okres obowiązywania stanu epidemii, w którym przepisy te miały zastosowanie, zakończył się przed wydaniem decyzji przez organy.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (14)
Główne
p.r.d. art. 78 § ust. 2 pkt 1
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym
ustawa o COVID art. 31ia § pkt 1
Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych
Wydłuża termin na zawiadomienie o nabyciu pojazdu, ale nie przewiduje możliwości jego przywrócenia.
Pomocnicze
ustawa o COVID art. 15zzzzzn2 § ust. 1 pkt 5, ust. 2
Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych
Nie ma zastosowania do wydłużonego terminu zgłoszenia nabycia pojazdu.
ustawa o COVID art. 140mb
Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 141 § § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 153
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 188
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 203 § pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 205 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych § § 14 ust. 1 pkt 2 lit. b w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a w zw. z § 2 pkt 1
Argumenty
Skuteczne argumenty
Przepisy ustawy o COVID-19 dotyczące przywracania terminów nie mają zastosowania do wydłużonego terminu zgłoszenia nabycia pojazdu. Art. 31ia ustawy o COVID stanowi lex specialis w stosunku do art. 15zzzzzn2 tej ustawy. Okres obowiązywania stanu epidemii, w którym przepisy te miały zastosowanie, zakończył się przed wydaniem decyzji przez organy.
Odrzucone argumenty
Organy powinny były zawiadomić stronę o możliwości przywrócenia terminu na podstawie przepisów COVID-owych (argument WSA).
Godne uwagi sformułowania
NSA w składzie orzekającym w niniejszej sprawie podziela zasadnicze argumenty wyrażone w uzasadnieniach tych wyroków, uznając, że są one aktualne również w kontrolowanej sprawie. SKO słusznie twierdzi, iż przepis art. 15zzzzzn2 ust. 1 pkt 5 i ust. 2 ustawy o COVlD nie znajduje zastosowania w niniejszej sprawie, jakkolwiek argumentacja przywołana w skardze kasacyjnej na uzasadnienie tej tezy wymaga uzupełnienia. Za zastosowaniem w tym przypadku reguły kolizyjnej wykładni prawa lex specialis derogat legi generali przemawia także fakt, iż art. 31ia ustawy o COVID odnosi się wyłącznie do terminów określonych w art. 71 ust. 7 i art. 78 ust. 2 pkt 1 p.r.d. (a więc jest lex specialis), natomiast art. 15zzzzzn2 ustawy o COVID nie odnosi się do terminów szczególnych (uregulowanych w odrębnej ustawie, np. w p.r.d.), lecz do terminów "przewidzianych przepisami prawa administracyjnego" (a więc jest lex generalis). Nie bez znaczenia jest także fakt, iż zakres zastosowania przepisu art. 15zzzzzn2 ustawy o COVID przedmiotowo dotyczy "okresu obowiązywania stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19", który zakończył się 16 maja 2022 r., zaś kontrolowane decyzje organów obu instancji (Prezydenta Miasta Łodzi i SKO) zostały wydane w 2024 r.
Skład orzekający
Anna Ostrowska
sprawozdawca
Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz
członek
Małgorzata Rysz
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów ustawy o COVID-19 w kontekście terminów administracyjnych, zwłaszcza w sprawach dotyczących Prawa o ruchu drogowym."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu prawnego związanego z ustawą o COVID-19 i jej interakcją z przepisami Prawa o ruchu drogowym. Konieczność analizy konkretnych przepisów i dat ich obowiązywania.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii interpretacji przepisów wprowadzonych w związku z pandemią COVID-19 i ich wpływu na terminy administracyjne. Pokazuje, jak przepisy nadzwyczajne mogą być interpretowane przez sądy.
“Czy przepisy COVID-owe nadal obowiązują? NSA wyjaśnia, kiedy można było przywrócić termin zgłoszenia pojazdu.”
Dane finansowe
WPS: 200 PLN
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII GSK 2544/24 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2025-06-17 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2024-11-27 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Anna Ostrowska /sprawozdawca/ Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz Małgorzata Rysz /przewodniczący/ Symbol z opisem 6032 Inne z zakresu prawa o ruchu drogowym Hasła tematyczne Ruch drogowy Sygn. powiązane III SA/Łd 339/24 - Wyrok WSA w Łodzi z 2024-09-06 Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Uchylono zaskarżony wyrok i oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2023 poz 1047 art. 78 ust. 2 pkt 1, art. 140mb Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (t. j.) Dz.U. 2023 poz 1327 art. 15zzzzzn2, art. 31ia pkt 2. Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (t.j.) Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Rysz Sędzia NSA Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz Sędzia NSA Anna Ostrowska (spr.) po rozpoznaniu w dniu 17 czerwca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 6 września 2024 r. sygn. akt III SA/Łd 339/24 w sprawie ze skargi K. Sp. z o.o. w Ł. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia 12 marca 2024 r. nr SKO.4141.168.2024 w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie obowiązku zawiadomienia o nabyciu pojazdu 1. uchyla zaskarżony wyrok w całości; 2. oddala skargę; 3. zasądza od K. Sp. z o.o. w Ł. na rzecz Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi 340 (trzysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Uzasadnienie I. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 6 września 2024 r., o sygn. akt III SA/Łd 339/24, w sprawie ze skargi K. Sp. z o.o. w Ł. (dalej: skarżąca, spółka), uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi (dalej: Kolegium, SKO, organ odwoławczy) z dnia 12 marca 2024 r. oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Łodzi (dalej: organ I instancji, Prezydent) z dnia 6 lutego 2024 r. w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie obowiązku zawiadomienia o nabyciu pojazdu. Sąd I instancji orzekał w następujących okolicznościach sprawy: W dniu 23 listopada 2021 r. do organu rejestrującego wpłynął wniosek o rejestrację pojazdu marki P. o numerze rejestracyjnym [...]. Pismem z dnia 18 stycznia 2023 r. skarżąca ponownie złożyła wniosek o rejestrację pojazdu wraz z fakturą z dnia 31 sierpnia 2021 r., z której wynika, iż spółka nabyła własność wskazanego we wniosku pojazdu. Prezydent decyzją z dnia 6 lutego 2024 r., działając na podstawie art. 140mb pkt 2, art. 140n ust. 1, ust. 2a, ust. 4 i ust. 6 w zw. z art. 78 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. Prawa o ruchu drogowym (tekst jednolity Dz. U. z 2023 r. poz. 1047 ze zm.; dalej: p.r.d) nałożył na skarżącą karę pieniężną w wysokości 200 zł z tytułu naruszenia obowiązku zawiadomienia o nabyciu pojazdu marki P. o numerze rejestracyjnym [...] w ustawowym terminie. Po rozpatrzeniu odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi decyzją z dnia 12 marca 2024 r., utrzymało w mocy decyzję organu I instancji, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz.U. 2023 r., poz. 775 ze zm.; dalej: k.p.a.). II. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 6 września 2024 r., o sygn. akt III SA/Łd 339/24, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) uchylił decyzję SKO z dnia 12 marca 2024 r. oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta. Sąd I instancji stwierdził, że organy prawidłowo przyjęły, iż skarżąca nie wywiązała się z ciążącego na niej obowiązku poinformowania organu o nabyciu pojazdu. Wskazano, że skarżąca dokonała nabycia przedmiotowego pojazdu 31 sierpnia 2021 r., a zatem 30-dniowy termin przewidziany w art. 78 ust. 2 pkt 1 p.r.d., na zgłoszenie nabycia pojazdu uległ, zgodnie z art. 31ia pkt 1 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2023 r., poz. 1327 ze zm.; dalej: ustawa o COVID) wydłużeniu do 60 dni. Następnie Sąd zauważył, że spółka zgłosiła nabycie przedmiotowego pojazdu w dniu 23 listopada 2021 r. W ocenie Sądu I instancji stwierdzając uchybienie terminu zgłoszenia przez skarżącą nabycie pojazdu, organ powinien był w pierwszej kolejności zawiadomić skarżącą o tym uchybieniu i wyznaczyć jej 30-dniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu. Spełnienie tego obowiązku przez organ miało, zdaniem Sądu, istotne znaczenie, z uwagi na argumentację skarżącej dotyczącą obostrzeń związanych z pandemią COVID-19. Powyższe działania nie zostały jednak podjęte przez organ przed rozstrzygnięciem sprawy, przez co - w ocenie Sądu I instancji - doszło do istotnego naruszenia art. 7, art. 8 § 1 oraz art. 9 k.p.a. Sąd stwierdził, iż wskazane powyżej zaniechanie ze strony organu stanowi uchybienie spoczywającego na organie obowiązku należytego informowania strony o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie jej praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania (art. 9 zd. 1 k.p.a.), a także obowiązku prowadzenia tego postępowania w sposób budzący zaufanie do władzy publicznej (art. 8 § 1 k.p.a.). Zdaniem Sądu ewentualne przywrócenie terminu spowoduje, że stronie nie będzie można przypisać naruszenia art. 78 ust. 2 pkt 1 p.r.d. w zw. z art. 31i ust. 1 ustawy o COVID. III. Kolegium złożyło skargę kasacyjną od powyższego wyroku wnosząc o jego uchylenie w całości i oddalenie skargi, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA w Łodzi, a w każdym przypadku o orzeczenie o kosztach postępowania kasacyjnego. Jednocześnie SKO oświadczyło, iż zrzeka się rozprawy. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono: 1) naruszenie prawa materialnego: a) art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity Dz. U. z 2024 roku poz. 1267) przez niewłaściwe zastosowanie, gdyż dokonano oceny dowolnej, która to nie przystaje do stanu prawnego i zebranego materiału dowodowego, co w konsekwencji doprowadziło do błędnej wykładni art. 15zzzzzn2 ust. 1 pkt 5 i ust. 2 w zw. z art. 31ia ust. 1 pkt 1) ustawy o COVID w zw. z art. 78 ust. 2 pkt 1 p.r.d.; b) art. 15zzzzzn2 ust. 1 pkt 5 i ust. 2 ustawy o COVID, przez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, iż przepis ten ma zastosowanie do przepisów materialnoprawnych w sytuacji, gdy odnosi się on jedynie do przepisów procesowych; c) art. 15zzzzzn2 ust. 1 pkt 5 i ust. 2 w zw. z art. 31i ust. 1 pkt 1) ustawy o COVID, przez jego błędną wykładnię polegającą na pominięciu, iż art. 31ia ust. 1 pkt 1 w/w ustawy stanowi lex specialis w stosunku do art. art. 15zzzzzn2 ust. 1 pkt 5 w/w ustawy, co skutkuje tym, że wolą ustawodawcy było jedynie wydłużenie terminu na zawiadomienie o nabyciu pojazdu, a nie możliwość przywrócenia tego terminu na podstawie powyższej regulacji, d) art. 15zzzzzn2 ust. 1 pkt 5 i ust. 2 w zw. z art. 31ia ust. 1 pkt 1) ustawy o COVID w zw. z art. 78 ust. 2 pkt 1 p.r.d. poprzez błędną jego wykładnię i przyjęcie, że termin określony w/w art. 78 ust. 2 pkt 1 jest terminem zawitym, z niezachowaniem którego ustawa wiąże ujemne skutki dla strony, podczas gdy prawidłowa wykładnia tego przepisu prowadzi do wniosku, iż termin z art. 78 ust. 2 pkt 1 tej ustawy nie jest terminem zawitym, gdyż z jego upływem strona nie traci uprawnienia do zgłoszenia zbycia lub nabycia pojazdu. 2) naruszenie przepisów postępowania: a) art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. bowiem istota niniejszej sprawy sprowadza się do błędnej wykładni prawa materialnego w postaci art. 78 ust. 2 pkt 1 p.r.d. w zw. z art. 15zzzzzn2 ust. 1 pkt 5 i ust. 2 oraz art. 31i ust. 1 pkt 1) ustawy o COVID, poprzez przyjęcie, iż w/w art. 15zzzzzn2 ust. 1 pkt 5 i ust. 2 ma zastosowanie do przepisów materialnoprawnych w sytuacji, gdy odnosi się on jedynie do przepisów procesowych, a ponadto poprzez pominięcie, iż art. 31i ust. 1 pkt 1 w/w ustawy stanowi lex specialis w stosunku do art. 15zzzzzn2 ust. 1 pkt 5 w/w ustawy, co skutkuje tym, że wolą ustawodawcy było jedynie wydłużenie terminu na zawiadomienie o nabyciu pojazdu, a nie możliwość przywrócenia tego terminu na podstawie powyższej regulacji; b) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 7, art. 8 § 1 i art. 9 k.p.a. przez błędne przyjęcie, że normy te zostały naruszone w stopniu uzasadniającym uchylenie decyzji ostatecznej, bowiem materiał dowodowy jest pełny i zebrany w sposób prawidłowy, jak i dokonano jego prawidłowej oceny, co znalazło swój wyraz w uzasadnieniach podjętych decyzji, a istota sprawy sprowadza się do błędnej wykładni przepisów prawa materialnego; c) art. 141 § 4 w związku z art. 153 p.p.s.a. przez przedstawienie oceny prawnej niespójnej i lakonicznej w zakresie własnych rozważań, brak oceny zebranego materiału dowodowego oraz ustalonego stanu faktycznego na dzień wydania zaskarżonej decyzji oraz brak wskazań co do dalszego prowadzenia postępowania w odniesieniu do stanu prawnego. Argumentację na poparcie powyższych zarzutów przedstawiono w uzasadnieniu skargi kasacyjnej. IV. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 182 § 2 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym, gdy strona, która ją wniosła, zrzekła się rozprawy, a pozostałe strony, w terminie czternastu dni od doręczenia skargi kasacyjnej, nie zażądały przeprowadzenia rozprawy. Wobec tego, że SKO składając skargę kasacyjną oświadczyło, że zrzeka się rozprawy, a spółka nie zajęła stanowiska co do tej kwestii, Naczelny Sąd Administracyjny, na mocy art. 182 § 3 p.p.s.a., rozpoznał skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym w składzie trzyosobowym. W przedmiotowej sprawie nie wystąpiły określone w art. 183 § 2 p.p.s.a. podstawy nieważności postępowania sądowego, jak również nie stwierdzono przesłanek, o których mowa w art. 189 p.p.s.a. W związku z powyższym Naczelny Sąd Administracyjny przystąpił do weryfikacji zasadności zarzutów kasacyjnych. Skarga kasacyjna została oparta na usprawiedliwionych podstawach. Kontroli instancyjnej sprawowanej w jej granicach poddany został wyrok, którym Sąd I instancji uchylił decyzję SKO w Łodzi z dnia 12 marca 2024 r. oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Łodzi z dnia 6 lutego 2024 r. w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie obowiązku zawiadomienia o nabyciu pojazdu. W pierwszej kolejności należy wskazać, iż w świetle art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny (dalej także jako: NSA) rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod uwagę z urzędu nieważność postępowania. W przedmiotowej sprawie nie wystąpiły określone w art. 183 § 2 p.p.s.a. podstawy nieważności postępowania sądowego, jak również nie stwierdzono przesłanek, o których mowa w art. 189 p.p.s.a. W związku z powyższym Naczelny Sąd Administracyjny ograniczył rozpoznanie sprawy do weryfikacji zasadności zarzutów kasacyjnych. Granice skargi kasacyjnej są wyznaczone przez zakres zaskarżenia orzeczenia Sądu I instancji oraz podniesione i skonkretyzowane podstawy kasacyjne. Zgodnie z art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej polega na tym, że jest on władny badać naruszenie jedynie tych przepisów, które zostały wyraźnie wskazane przez stronę skarżącą i nie może we własnym zakresie konkretyzować zarzutów skargi kasacyjnej, uściślać ich ani w inny sposób korygować. Wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym podlega więc generalnie zasadzie dyspozycyjności i nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, lecz ogranicza się do rozpatrzenia poszczególnych zarzutów przedstawionych w skardze kasacyjnej w ramach wskazanych podstaw kasacyjnych. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznając sprawę związany był granicami skargi kasacyjnej, czyli wnioskami skargi kasacyjnej i jej podstawami. Przeprowadzona we wskazanych wyżej granicach weryfikacja zarzutów kasacyjnych doprowadziła Naczelny Sąd Administracyjny do wniosku, że skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie. Skarżące kasacyjnie SKO sformułowało cztery zarzuty naruszenia prawa materialnego (z podstawy określonej w art. 174 pkt 1 p.p.s.a.) oraz trzy zarzuty naruszenia przepisów postępowania (z podstawy określonej w art. 174 pkt 2 p.p.s.a.). Przedmiot zarzutów z obu podstaw kasacyjnych, jak i kierunek ich argumentacji pozostają jednak w ścisłym związku, koncentrując się zasadniczo wokół błędnej wykładni art. 15zzzzzn2 ust. 1 pkt 5 i ust. 2 ustawy o COVID i jego zastosowania przez Sąd I instancji w niniejszej sprawie, co zdaniem skarżącego kasacyjnie SKO doprowadziło do niesłusznego uchylenia zaskarżonej decyzji SKO oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta Łodzi. Mając zatem na względzie powyższy związek treściowy, sformułowane w rozpatrywanej skardze kasacyjnej zarzuty poddane zostały kontroli kasacyjnej łącznie, w kontekście naruszenia prawa materialnego z uwzględnieniem argumentacji przywołanej przez skarżące kasacyjnie SKO w czterech zarzutach w ramach podstawy określonej w art. 174 pkt 1 p.p.s.a. Dopiero wynik tego aspektu kontroli kasacyjnej może zostać nałożony na ocenę zarzutów naruszenia przepisów postępowania mającego istotny wpływ na wynik sprawy, w tym zarzutu naruszenia art. 141 § 4 w zw. z art. 153 p.p.s.a. Spór prawny w rozpatrywanej sprawie dotyczy oceny prawidłowości stanowiska Sądu I instancji, który kontrolując zgodność z prawem decyzji SKO w Łodzi w przedmiocie nałożenia na spółkę kary pieniężnej za niewykonanie obowiązku zawiadomienia organu rejestrującego o nabyciu pojazdu stwierdził, że decyzja ta i poprzedzająca ją decyzja Prezydenta Miasta Łodzi są niezgodne z prawem, co uzasadniało ich uchylenie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c p.p.s.a. w zw. z art. 135 p.p.s.a. Z uzasadnienia zaskarżonego wyroku – najogólniej rzecz ujmując – wynika, że Sąd pierwszej instancji zaakceptował dokonane przez organ administracji ustalenia faktyczne, jednakże uchylając obie decyzje stwierdził, że organy zignorowały instytucję przywrócenia terminu wprowadzoną przepisem art. 15zzzzzn2 ust. 1 ustawy o COVID. Problem prawny objęty zarzutami skargi kasacyjnej w zbliżonym stanie faktycznym był już przedmiotem rozważań Naczelnego Sądu Administracyjnego, m.in. w wyrokach NSA: z dnia 18 stycznia 2023 r., sygn. akt I GSK 313/22, z dnia 28 listopada 2023 r., sygn. akt II GSK 106/23 (te i kolejne orzeczenia powołane w uzasadnieniu dostępne są na stronie internetowej CBOSA). NSA w składzie orzekającym w niniejszej sprawie podziela zasadnicze argumenty wyrażone w uzasadnieniach tych wyroków, uznając, że są one aktualne również w kontrolowanej sprawie. Uwzględniając słusznie zastosowany w rozpatrywanej sprawie przez organ administracji wydłużony (specjalny) termin wykonania obowiązku ustawowego zgłoszenia nabycia pojazdu (na podstawie art. 31ia pkt 1 ustawy o COVID), NSA zgadza się w tym względzie z sformułowanym przez skarżące kasacyjnie SKO zarzutem naruszenia prawa materialnego - art. 15zzzzzn2 ust. 1 pkt 5 i ust. 2 ustawy o COVlD w zw. z art. 78 ust. 2 pkt 1 p.r.d.- poprzez błędną ich wykładnię. SKO słusznie twierdzi, iż przepis art. 15zzzzzn2 ust. 1 pkt 5 i ust. 2 ustawy o COVlD nie znajduje zastosowania w niniejszej sprawie, jakkolwiek argumentacja przywołana w skardze kasacyjnej na uzasadnienie tej tezy wymaga uzupełnienia. Z bezspornego stanu faktycznego rozpatrywanej sprawy wynika, że spółka nabyła przedmiotowy pojazd 31 sierpnia 2021 r., a zgłoszenia nabycia pojazdu organowi rejestrującemu dokonała dopiero 23 listopada 2021 r. Trzydziestodniowy termin zawiadomienia właściwego starosty (tutaj: Prezydenta Miasta Łodzi) o nabyciu pojazdu, przewidziany w art. 78 ust. 2 pkt 1 p.r.d. (w brzmieniu obowiązującym do 31.12.2023 r.), został uchybiony przez spółkę z dniem 30 września 2021 r. Przy zastosowaniu zaś wydłużonego (o 60 dni) terminu na podstawie art. 31ia ustawy o COVID, upłynął on z dniem 2 listopada 2021 r. Naczelny Sąd Administracyjny w niniejszym składzie wskazuje, iż wprawdzie uchybienie terminu zgłoszenia nabycia pojazdu nastąpiło w rozpatrywanej sprawie w okresie obowiązywania przepisu art. 15zzzzzn2 ustawy o COVlD, który wszedł w życie 16 grudnia 2020 r., jednakże przepisu tego nie można interpretować i stosować w oderwaniu od innych przepisów ustawy o COVID. Przy interpretacji art. 15zzzzzn2 ustawy o COVlD i konieczności jego zastosowania przez organ należy bezsprzecznie uwzględniać przesłanki jego wprowadzenia przez ustawodawcę, które były ściśle związane z ograniczeniami wynikającymi z obowiązywania stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19. Przewidziane w powyższym przepisie inicjowanie przez organ administracji publicznej procedury przywracania uchybionego przez stronę terminu, jak wskazuje art. 1 ust. 1 pkt 2 ustawy o COVID, było jednym z zadań organów administracji publicznej "w zakresie zapobiegania oraz zwalczania zakażenia lub choroby zakaźnej". Stosowanie przez organ przepisu art. 15zzzzzn2 ustawy o COVID nie zakładało i nie zakłada więc automatyzmu w działaniu organu, zaś w przypadku terminu wydłużonego (specjalnego), który w rozpatrywanym przypadku został zastosowany, zakłada nawet brak możliwości jego zastosowania. Stanowisko skarżącego kasacyjnie SKO (sformułowane w pkt 1 lit. c i pkt 2 lit. a części II petitum skargi kasacyjnej), iż art. 31ia ustawy o COVID stanowi lex specialis w stosunku do art. 15zzzzzn2 ust. 1 pkt 5 ustawy o COVID, należy uznać za uzasadnione, uwzględniając wykładnię systemową i funkcjonalną przepisów ustawy o COVID. Za zastosowaniem w tym przypadku reguły kolizyjnej wykładni prawa lex specialis derogat legi generali przemawia także fakt, iż art. 31ia ustawy o COVID odnosi się wyłącznie do terminów określonych w art. 71 ust. 7 i art. 78 ust. 2 pkt 1 p.r.d. (a więc jest lex specialis), natomiast art. 15zzzzzn2 ustawy o COVID nie odnosi się do terminów szczególnych (uregulowanych w odrębnej ustawie, np. w p.r.d.), lecz do terminów "przewidzianych przepisami prawa administracyjnego" (a więc jest lex generalis). Ponadto, Naczelny Sąd Administracyjny uzupełniająco wskazuje, iż art. 31ia pkt 2 ustawy o COVID jednoznacznie stanowi, iż art. 140mb p.r.d. stosuje się z uwzględnieniem wydłużonego (specjalnego) terminu określonego w pkt 1 tego przepisu. Powyższe oznacza, iż istotnie zamierzeniem ustawodawcy było nadanie priorytetowego znaczenia instrumentowi wydłużenia terminów na zawiadomienie o nabyciu lub zbyciu pojazdu (przewidzianego w art. 31ia pkt 1 ustawy o COVID), skoro zastrzegł, iż za przekroczenie owych wydłużonych terminów organ rejestrujący może nakładać kary pieniężne na podstawie art. 140mb p.r.d. Należy także wskazać, iż przepis art. 15zzzzzn2 ustawy o COVID, nakazujący organom administracji publicznej inicjowanie przywracania uchybionych terminów przewidzianych przepisami prawa administracyjnego jest regulacją intertemporalną i nadzwyczajną (swoistą lex extraordinaria), która jako taka, zgodnie z ogólnymi zasadami wykładni, nie może być interpretowana i stosowana rozszerzająco. Nie bez znaczenia jest także fakt, iż zakres zastosowania przepisu art. 15zzzzzn2 ustawy o COVID przedmiotowo dotyczy "okresu obowiązywania stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19", który zakończył się 16 maja 2022 r., zaś kontrolowane decyzje organów obu instancji (Prezydenta Miasta Łodzi i SKO) zostały wydane w 2024 r. Słusznie także organ odwoławczy w rozpatrywanej sprawie (SKO w Łodzi) wskazał, że kwestia terminowego zawiadomienia organu o nabyciu pojazdu (którego nie dopełniła spółka w rozpatrywanej sprawie) i zabezpieczenia go sankcją administracyjną ma również znaczenie dla ochrony środowiska naturalnego i ochrony zdrowia, w tym przestrzegania przez Polskę dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2000/53/WE z dnia 18 września 2000 r. w sprawie pojazdów wycofanych z eksploatacji (Dz.U.UE.L z 2000 r. Nr 269, str. 34 z późn. zm.), czyli tzw. dyrektywy wrakowej (por. wyrok NSA z 23 września 2021 r., sygn. akt II GSK 476/21). W odniesieniu natomiast do zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a sformułowanego w pkt 2 b petitum rozpatrywanej skargi kasacyjnej należy wskazać, iż jest on usprawiedliwiony tylko wówczas, gdy pomiędzy tym uchybieniem (wadliwość uzasadnienia) a wynikiem postępowania sądowoadministracyjnego będzie istniał "potencjalny związek przyczynowy". Do sytuacji, w której wadliwość uzasadnienia wyroku może stanowić usprawiedliwioną podstawę skargi kasacyjnej, należy zaliczyć tę, gdy to uzasadnienie nie pozwala na kontrolę kasacyjną orzeczenia. Dzieje się tak wówczas, gdy nie ma możliwości jednoznacznej rekonstrukcji podstawy rozstrzygnięcia. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, iż sytuacja powyższa tylko częściowo zachodzi w rozpatrywanej sprawie. Kontrolowany wyrok chociaż opiera się na błędnej wykładni przepisów prawa materialnego, to formalnie odpowiada wymogom określonym w art. 141 § 4 p.p.s.a. Ponadto, należy podkreślić, iż zgodnie z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Tego warunku nie spełnia np. zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez brak precyzyjnego sformułowania wskazań dla organów odnośnie do dalszego postępowania w sprawie, tak aby wskazania te nie budziły wątpliwości, co do sposobu ich wykonania. Sąd I instancji w uzasadnieniu kontrolowanego wyroku, wprawdzie zweryfikowane przez NSA w niniejszym składzie jako niesłuszne, to jednak sformułował zalecenie dla organu co do dalszego postępowania w sprawie. Kontrolowany wyrok, jak i jego uzasadnienie pod względem formalnym spełnia więc wymogi określone w art. 141 § 4 p.p.s.a. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że kontrolowane organy nie były zobowiązane do zawiadamiania skarżącej na podstawie art. 15zzzzzn2 ust. 1 pkt 5 ustawy o COVID o uchybieniu terminu oraz wyznaczania jej dodatkowego 30-dniowego terminu na złożenie wniosku o przywrócenie uchybionego terminu materialnoprawnego (art. 15zzzzzn2 ust. 2 ustawy o COVID). NSA w niniejszym składzie wskazuje, iż art. 78 ust. 2 pkt 1 p.r.d. ustanawiający obowiązek zawiadomienia właściwego starosty (tutaj: Prezydenta Miasta Łodzi) o nabyciu lub zbyciu pojazdu obowiązuje od chwili wejścia w życie p.r.d., tj. od 1 stycznia 1998 r. Natomiast sankcje w postaci administracyjnej kary pieniężnej za naruszenie obowiązku zawiadomienia właściwego starosty o nabyciu lub zbyciu pojazdu obowiązują od dnia 1 stycznia 2020 r. Uwzględnienie powyższego zarzutu naruszenia prawa materialnego sformułowanego przez skarżące kasacyjnie SKO jest wystarczające do wzruszenia zaskarżonego wyroku oraz – wobec uznania, że istota niniejszej sprawy została dostatecznie wyjaśniona – do przejęcia wniesionej skargi do merytorycznego rozpoznania przez Sąd kasacyjny oraz jej oddalenia. Mając na względzie całość przedstawionej argumentacji oraz uznając, że skarga kasacyjna SKO zasługuje na uwzględnienie, jak również przyjmując, że istota sprawy została dostatecznie wyjaśniona, Naczelny Sąd Administracyjny – działając na podstawie art. 188 w zw. z art. 151 p.p.s.a. – uchylił zaskarżony wyrok oraz oddalił skargę. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 203 pkt 2 i art. 205 § 2 p.p.s.a. oraz § 14 ust. 1 pkt 2 lit. b w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a w zw. z § 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (tekst jednolity Dz.U. z 2023 r. poz. 1935 ze zm.).
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI