II GSK 250/11

II GSK 250/11 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2012-02-29
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2011-02-10
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Hanna Kamińska /przewodniczący sprawozdawca/
Janusz Zajda
Joanna Sieńczyło - Chlabicz
Symbol z opisem
6550
Hasła tematyczne
Środki unijne
Sygn. powiązane
V SA/Wa 812/10 - Wyrok WSA w Warszawie z 2010-10-25
Skarżony organ
Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2004 nr 73 poz 657
par. 2 ust. 1 pkt 1, par. 7 ust. 1 pkt 2 lit.a, par. 9 ust. 2 pkt 1 lit. a, par. 9 ust. 3
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 14 kwietnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie   działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania objętej planem rozwoju obszarów wiejskich
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Hanna Kamińska (spr.) Sędzia NSA Janusz Zajda Sędzia NSA Joanna Sieńczyło - Chlabicz Protokolant Michał Sikora po rozpoznaniu w dniu 29 lutego 2012 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej L. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 25 października 2010 r. sygn. akt V SA/Wa 812/10 w sprawie ze skargi L. K. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] stycznia 2010 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu wspierania działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania oddala skargę kasacyjną
Uzasadnienie
Zaskarżonym wyrokiem z dnia 25 października 2010 r., sygn. akt V SA/Wa 812/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. oddalił skargę L. K. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] stycznia 2010 r., nr [...] w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu wspierania działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania.
Ze stanu faktycznego przyjętego przez Sąd I instancji wynika, że decyzją z [...] grudnia 2004 r. Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARiMR) w O. - po rozpoznaniu wniosku L. K. (zwanego dalej: skarżącym) z [...] czerwca 2004 r. o przyznanie płatności z tytułu wsparcia działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW) na rok 2004 - przyznał skarżącemu płatność ONW do powierzchni 34,67 ha w łącznej wysokości [...] zł.
W kolejnych latach skarżący nie składał wniosków o przyznanie płatności z tytułu wsparcia działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania.
Dyrektor D. Oddziału Regionalnego ARiMR pismem z [...] czerwca 2009 r. poinformował skarżącego o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie nienależnie pobranych środków finansowych przyznanych mu na mocy decyzji z [...] grudnia 2004 r.
Decyzją z [..] czerwca 2009 r. Dyrektor D. Oddziału Regionalnego ARiMR ustalił skarżącemu kwotę nienależnie pobranych płatności ONW w wysokości [...] zł, wskazując, że skarżący zobowiązany był do prowadzenia działalności rolniczej na powierzchni nie mniejszej od tej, za którą otrzymał płatność ONW w pierwszym roku, przez okres 5 lat od dnia otrzymania płatności. Z uwagi na fakt, że skarżący zaniechał prowadzenia działalności rolniczej na wszystkich działkach rolnych objętych zobowiązaniem ONW, pobrana kwota środków pieniężnych w wysokości 9.152,88 zł była nienależna.
Od powyższej decyzji skarżący złożył odwołanie. Następnie wezwany przez organ do złożenia wyjaśnień odnośnie okresu zaprzestania prowadzenia działalności rolniczej, oświadczył, że zaprzestał prowadzenia działalności rolniczej w 2005 r., ponieważ został pozbawiony możliwości prowadzenia działalności rolniczej na działkach objętych zobowiązaniem ONW. Do akt złożył wyrok Sądu Rejonowego w O. II Wydział Karny sygn. akt II K 239/07 potwierdzający słowa skarżącego.
Prezes ARIMR decyzją z [...] stycznia 2010 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji z [...] czerwca 2009 r., podtrzymując stanowisko zawarte w tej decyzji i stwierdzając, że odwołanie nie zawiera żadnych wyjaśnień i argumentów mających wpływ na wynik sprawy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. oddalił skargę skarżącego na powyższą decyzję stwierdzając, że wydana została w oparciu o prawidłowo ustalony stan faktyczny i prawidłowo zastosowane przepisy prawa. Za bezsporne w sprawie uznał, że skarżący zaniechał prowadzenia działalności rolniczej na całym obszarze objętym ONW przed upływem okresu zobowiązania, czego skarżący nie kwestionuje w skardze. Przy czym skarżący stwierdził, że fakt zaniechania miał związek z bezprawnym i bezumownym przeniesieniem posiadania działek rolnych, które nie było przez skarżącego zawinione. Sąd I instancji podkreślił jednak, że powody zaprzestania prowadzenia działalności rolniczej na obszarach ONW, nie mają znaczenia z perspektywy obowiązku zwrotu środków. Przepis § 9 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 14 kwietnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. Nr 73. poz. 657, dalej: rozporządzenie ONW) nie różnicuje bowiem zwrotu w zależności od przyczyny zaniechania działalności rolniczej. Każdy przypadek zaprzestania prowadzenia działalności na obszarach ONW powoduje konieczność zwrotu środków pobranych w odniesieniu do danego obszaru ONW. Co prawda, istnieje możliwość uniknięcia odpowiedzialności związanej z zaniechaniem prowadzenia działalności rolniczej - jednak warunki objęcia skarżącego tym zwolnieniem nie zostały spełnione.
Sąd I instancji powtórzył za organem, że możliwość wyłączenia obowiązku zwrotu płatności ONW w sytuacji zaniechania prowadzenia działalności rolniczej na skutek przeniesienia posiadania działek rolnych położonych na obszarze ONW na rzecz innego podmiotu w wyniku umowy sprzedaży, dzierżawy lub innej umowy została wprowadzona na mocy § 1 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z 9 marca 2006 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. Nr 42, poz. 278). Dopiero po nowelizacji producent rolny mógł uwolnić się od powyższego obowiązku, jeżeli spełnił warunki wskazane w § 9 ust. 2a znowelizowanego rozporządzenia ONW, tj. w terminie 14 dni od dnia przeniesienia posiadania działek rolnych, podmiot przejmujący złożył do kierownika biura powiatowego Agencji oświadczenie przejmującego działki rolne, w którym zobowiązuje się do kontynuowania działalności rolniczej zgodnie z zasadami zwykłej dobrej praktyki rolniczej do końca okresu objętego zobowiązaniem, o którym mowa w § 2 ust. 1 pkt 1, złożonym przez poprzedniego posiadacza działek rolnych i zapłaty na rzecz Agencji równowartości kwoty płatności ONW, uzyskanej przez poprzedniego posiadacza działek rolnych, jaką posiadacz ten obowiązany byłby zwrócić, jeżeli zaniechałby prowadzenia działalności rolniczej na tych działkach rolnych - w przypadku zaniechania działalności rolniczej na działkach rolnych w okresie objętym zobowiązaniem, o którym mowa w lit. a. Zgodnie zaś z § 2 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z 25 kwietnia 2006 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. Nr 75, poz. 522) - obowiązek zwrotu płatności w związku z zaniechaniem działalności rolniczej na obszarach ONW na skutek przeniesienia posiadania działek rolnych na rzecz innego podmiotu w wyniku umowy sprzedaży, dzierżawy lub innej umowy, został wyłączony również w tych przypadkach, w których przeniesienie posiadania nastąpiło przed dniem wejście w życie przepisów tejże nowelizacji, a producent rolny złożył kierownikowi biura powiatowego ARiMR na formularzu udostępnionym przez Agencję oświadczenie przejmującego działki rolne, w terminie 60 dni od dnia wejścia w życie znowelizowanych przepisów, tj. od 4 maja 2006 r. do 3 lipca 2006 r.
Zdaniem Sądu, powyższe okoliczności, pozwalające skarżącemu na wyłączenie z obowiązku zwrotu płatności ONW, w sprawie nie wystąpiły, ponieważ skarżący nie przeniósł posiadania działek rolnych położonych na obszarze ONW na rzecz K. P. w wyniku umowy sprzedaży, dzierżawy lub innej umowy. Tym samym bez znaczenia pozostaje podnoszona przez skarżącego okoliczność, że K. P. w tym okresie kontynuował na przedmiotowych działkach działalność rolniczą. Dlatego też przepis § 9 ust. 2a rozporządzenia ONW nie mógł mieć zastosowania.
Sąd zauważył też, że przedłożony przez skarżącego wyrok Sądu Rejonowego w O. w sprawie karnej nie ma żadnej wartości w przedmiotowej sprawie, ponieważ ustalenia w nim zawarte nie miały znaczenia dla jej rozstrzygnięcia. Wyrok ten nie dotyczył bowiem skarżącego (skarżący występuje w nim jako świadek), a zapadł w sprawie dotyczącej zabrania przez oskarżonego K. P. w celu przywłaszczenia ziarna pochodzącego z uprawy żyta oraz zniszczenia uprawy kukurydzy na szkodę J. K. A zatem nie chodzi o pozbawienie skarżącego z posiadania działek rolnych położonych na obszarze ONW, co podnosi skarżący, a o pojedyncze czynności, które nie pozbawiły do faktycznego władztwa nad rzeczą.
Ponadto, jak trafnie podkreślono w zaskarżonej decyzji - skarżący składając wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych lub o przyznanie płatności ONW na rok 2004, podpisał oświadczenie w sekcji X na stronie 4 "Oświadczenia i zobowiązania", że zobowiązuje się do prowadzenia działalności rolniczej na wszystkich działkach rolnych będących w jego posiadaniu i położonych na obszarach ONW, przez okres 5 lat od dnia otrzymania pierwszej płatności z tytułu wsparcia działalności rolniczej na obszarach ONW. Oznacza to, że skarżący był świadom ciążących na nim obowiązków, wynikających z przystąpienia do programu ONW.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł L. K., zaskarżając go w całości i zarzucając mu naruszenie:
1. prawa materialnego, tj.:
- art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz.U. Nr 98, poz. 634 z późń, zm.) oraz § 9 rozporządzenia ONW, poprzez uznanie wypłaconych skarżącemu płatności ONW za nienależne, podczas gdy zaniechanie przez niego prowadzenia działalności rolniczej na obszarze objętym zobowiązaniem ONW nie było zawinione, a samo przeniesienie posiadania działek rolnych położonych na obszarze ONW na rzecz innego podmiotu nie nastąpiło w wyniku żadnej z umów przewidzianych w § 9 ust. 2a rozporządzenia ONW (tj. umowy sprzedaży, dzierżawy lub innej umowy), lecz wskutek bezprawnego i samowolnego działania innego producenta rolnego (przywłaszczenia plonów i zniszczenia innych upraw) i w świetle zaistniałego między nim, a skarżącym konfliktu (por. wyrok Sądu Rejonowego w O. II Wydział Karny z dn. 21.04.2009 r. sygn. akt II K 239/07 oraz wyrok Sadu Okręgowego w K. IV Wydział Karny Odwoławczy z dn. 18.08.2009 r. sygn. akt IV Ka 279/09) i braku między nimi porozumienia, nie było możliwe uzyskanie i przekazanie organom ARiMR oświadczenia nowego producenta o kontynuowaniu przez niego działalności rolniczej zgodnie z zasadami zwykłej dobrej praktyki rolniczej do końca okresu objętego zobowiązaniem, o którym mowa w § 2 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia ONW, złożonym przez skarżącego jako poprzedniego posiadacza tych działek rolnych, choć w istocie ten nowy producent rolny faktycznie w tym okresie kontynuował na tych działkach rolnych działalność rolniczą;
- § 9 ust. 3 pkt. 1 lit. f rozporządzenia ONW poprzez jego niezastosowanie w sytuacji, gdy przypadek skarżącego można zrównać w skutkach do sytuacji opisanej w tym przepisie tj. doszło do niezawinionej przez skarżącego utraty posiadania użytkowanych gruntów;
- art. 68 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) Nr 1782/2003 ustanawiającego wspólne zasady dla systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników ( Dz. Urz. UE L 141 z 30.04.2004 r., str. 18 ze zm.) poprzez jego niezastosowanie i nie rozważenie kwestii czy na gruncie przedmiotowej sprawy istnieją podstawy do odstąpienia od zastosowania wobec skarżącego sankcji w postaci ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z ONW, biorąc pod uwagę okoliczności, jakie przewiduje wskazany przepis, gdyż zgodnie z jego brzmieniem, obniżki i wyłączenia wynikające z deklaracji gruntów, do których producentom rolnym nie przysługują płatności nie mają zastosowania w przypadku, gdy rolnik złożył wniosek poprawny pod względem faktycznym lub gdy może wskazać, że nie jest winny nieprawidłowości - a co właśnie miało miejsce w niniejszej sprawie i stąd skarżący nie powinien być zobowiązany do zwrotu płatności ONW uzyskanych za rok 2004 r., wobec niezawinionej przez niego utraty w 2005 r. posiadania uprawianych wcześniej gruntów, objętych wnioskiem o przedmiotowe płatności;
2. przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
- art. 141 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed
sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej p.p.s.a.), poprzez nieustosunkowanie się do wszystkich zarzutów zawartych w odwołaniu skarżącego;
- art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) oraz pkt 2 p.p.s.a. poprzez oddalenie skargi mimo naruszenia przez organ odwoławczy przepisów:
a). art. 7 i art. 77 § 1 kpa poprzez niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego niniejszej sprawy oraz załatwienie jej w sposób sprzeczny z interesem społecznym i słusznym interesem skarżącego,
b). art. 8 kpa poprzez prowadzenie postępowania w sposób podważający zaufanie obywateli do organów Państwa oraz świadomość i kulturę prawną obywateli,
c). art. 11 kpa poprzez niewyczerpujące odniesienie się do wszystkich twierdzeń skarżącego i dowodów zebranych w postępowaniu, m.in. wyroku Sądu Rejonowego w O. II Wydział Karny z dn. 21.04.2009 r. sygn. akt II K 239/07 i okoliczności stwierdzonych w pisemnym jego uzasadnieniu oraz wyroku Sądu Okręgowego w K. IV Wydział Karny Odwoławczy z dn. 18.08.2009 r. sygn. akt IV Ka 279/09
d). art. 12 § 1, art. 35 kpa poprzez mało wnikliwe i pobieżne przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego,
e). art. 80, 107 § 3 kpa przez naruszenie zasad oceny dowodów, a w szczególności wyciągniecie rażąco błędnych wniosków z wyżej wymienionych wyroków karnych i niewłaściwe uzasadnienie zaskarżonej decyzji.
W związku z powyższym wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i rozpoznanie skargi, ewentualnie przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w W. do ponownego rozpoznania, oraz zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przypisanych.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżący powtórzył argumentacje zawartą w skardze, przemawiającą jego zdaniem za zasadnością uchylenia zaskarżonego wyroku.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ wniósł o jej oddalenie jako bezzasadnej.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.
Została ona oparta na obydwu podstawach wymienionych w art. 174 p.p.s.a., które wyznaczają zakres kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego. Regułą jest, że przy oparciu skargi kasacyjnej na obydwu podstawach, w pierwszej kolejności należy odnieść się do zarzutu dotyczącego naruszenia przepisów postępowania, albowiem dopiero wówczas gdy zostanie przesądzone, że stan faktyczny przyjęty przez Sad pierwszej instancji jest prawidłowy, albo nie został skutecznie podważony, można przejść do oceny zasadności zarzutów dotyczących naruszenia prawa materialnego.
Specyfika niniejszej sprawy wymaga jednak ustosunkowania się w pierwszym rzędzie do zarzutów naruszenia prawa materialnego wymienionych w petitum skargi kasacyjnej, gdyż przepisy materialne wyznaczają zakres niezbędnych dla rozstrzygnięcia sprawy ustaleń faktycznych.
Na wstępie należy zauważyć, że płatności ONW są przyznawane rolnikom, którzy podejmują się prowadzić działalność rolniczą na obszarze o mniej korzystnych warunkach gospodarowania, przez przynajmniej pięć lat od pierwszej wypłaty dodatku wyrównawczego. Wprowadzając taki warunek prawodawca uregulował konsekwencje zaniechania prowadzenia działalności rolnej na wszystkich działkach rolnych lub na części działek rolnych położonych na obszarze ONW w okresie objętym zobowiązaniem. Zgodnie z treścią przepisu § 9 ust. 2 pkt 1 lit. a ONW, w przypadku zaniechania działalności rolniczej na działkach rolnych położonych na obszarze ONW w okresie objętym zobowiązaniem, o którym mowa w § 2 ust. 1 pkt 1 albo w § 7 ust. 1 pkt 2 lit. a, producent rolny zwraca całość płatności ONW, za cały okres jej pobierania, jeżeli zaniechanie to nastąpiło na wszystkich działkach rolnych położonych na obszarze ONW. Dla powstania obowiązku wydania przez właściwy organ decyzji ustalającej kwotę nienależnie lub nadmiernie pobranych płatności ONW, wystarczającą przesłanką jest ustalenie zaniechania prowadzenia działalności rolniczej i wykluczenie istnienia przesłanek określonych w § 9 ust. 3 rozporządzenia z dnia 14 kwietnia 2004 r. W omawianym przepisie chodzi o obiektywne okoliczności zaniechania prowadzenia działalności rolniczej na działkach objętych wnioskiem ONW przez danego producenta rolnego. Treść przepisu jest jasna. Natomiast przepis art. 9 ust. 2a dotyczy zaniechania działalności rolniczej, o której mowa w ust. 2, na skutek przeniesienia posiadania działek rolnych położonych na obszarze ONW na rzecz innego podmiotu w wyniku umowy sprzedaży, dzierżawy lub innej umowy. Z kolei przepis § 9 ust. 3 zawiera zamknięty katalog przypadków, w których ONW nie podlega zwrotowi. Zgodnie z brzmieniem § 9 ust. 3 pkt 1 lit. f, płatność ONW nie podlega zwrotowi, jeżeli rozwiązanie przez wydzierżawiającego umowy dzierżawy gruntów rolnych, na których są położone działki rolne objęte wnioskiem, nastąpiło z powodu zaistnienia okoliczności, za które dzierżawca nie ponosi odpowiedzialności, oraz producent rolny zawiadomił kierownika biura powiatowego Agencji, zgodnie z art. 39 ust. 2 rozporządzenia 817/2004/WE z dnia 29 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1257/1999 w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich z Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (EFOGR) (Dz. Urz. UE L 153 z 30.04.2004), o zaistnieniu chociażby jednej z okoliczności wymienionych w pkt 1, na skutek której nastąpiło zaniechanie działalności rolniczej. Wskazany przepis art. 39 ust. 2 rozporządzenia 817/2004/We wyraźnie stanowi, iż termin do zawiadomienia właściwego organu i złożenia odpowiednich dowodów zadawalających organ wynosi 10 dni roboczych od dnia, w którym rolnik jest w stanie dokonać tej czynności. Termin ten może być przedłużony o 20 dni roboczych, w przypadku gdy taka możliwość przewidziana jest w dokumencie programowania. Z kolei art. 68 rozporządzenia Komisji (WE) nr 769/2004 zawiera regulację wyjątków od stosowania obniżek i wyłączeń, przewidzianych w rozdziale 1 tej regulacji. Obejmuje inny stan faktyczny niż w rozpoznawanej sprawie. Mianowicie dotyczy sytuacji, gdy rolnik złożył wniosek o pomoc finansową, a w wyniku kontroli organ stwierdził różnicę między jego deklaracją a stanem faktycznie stwierdzonym. Zgodnie z treścią tego przepisu obniżki i wyłączenia nie mają zastosowania w przypadku, gdy rolnik złożył wniosek poprawny pod względem faktycznym lub gdy może wykazać, że nie jest winny nieprawidłowości. Ustalenie skarżącemu kwoty nienależnie pobranych płatności wynika z faktu zaniechania prowadzenia działalności rolniczej na obszarach ONW objętych wnioskiem o przyznanie pomocy, tj. niedotrzymania 5-letniego zobowiązania od dnia otrzymania pierwszej płatności z tytułu ONW. Ustalenie kwoty nienależnie pobranych płatności nie jest obniżką w rozumieniu ww. przepisu.
Z ustaleń faktycznych, których autor skargi kasacyjnej nie kwestionuje, wynika iż skarżący zaprzestał prowadzenia działalności rolniczej na całym obszarze objętym ONW, przed upływem okresu zobowiązania. Jednocześnie nie przeniósł on posiadania działek rolnych położonych na obszarze ONW na rzecz K. P. w wyniku umowy sprzedaży, dzierżawy lub innej umowy. Z akt sprawy nie wynika także, aby skarżący legitymował się umową dzierżawy gruntów rolnych, na których są położone działki rolne objęte wnioskiem ONW.
Autor skargi kasacyjnej zarzucając Sądowi pierwszej instancji naruszenie przepisów postępowania podnosi okoliczności, które nie mają istotnego znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy w świetle przywołanych wyżej przepisów prawa materialnego.
Zarzuca mianowicie, że Sąd nie rozważył okoliczności popartych stosownymi dowodami w postaci wyroków sądów karnych, iż fakt zaprzestanie przez skarżącego działalności rolniczej na spornych działkach po pobraniu pierwszej płatności za 2004 r. był niezawiniony. Akcentuje, że do przeniesienia posiadania gruntów doszło wskutek bezprawnego i samowolnego działania innego producenta rolnego, który naruszył posiadanie skarżącego oraz zniszczył plony. Jak już wskazano wyżej, okoliczność ta nie zwalnia producenta rolnego obowiązku zwrotu środków. Bowiem przepis § 9 ust. 2 pkt 1 lit. a rozporządzenia ONW wyraźnie stanowi, że zaprzestanie prowadzenia działalności rolniczej na obszarach ONW powoduje konieczność zwrotu pobranych środków w odniesieniu do danego obszaru ONW, bez różnicowania tych przyczyn. Organ bada wyłącznie okoliczności obiektywne dotyczące zaprzestania prowadzenia działalności. Nie można również zgodzić się z autorem skargi kasacyjnej, że § 9 ust. 2 a rozporządzenia ma zastosowanie przypadku braku umowy sprzedaży, dzierżawy lub innej umowy przenoszącej posiadanie spornych działek na rzecz innego producenta. Zatem organ nie miał obowiązku ustalania oraz oceny wskazanych w skardze kasacyjnej okoliczności dotyczących "bezprawnego i samowolnego" działania K. P., w wyniku których skarżący został pozbawiony posiadania gruntów rolnych. Z niepodważonych ustaleń faktycznych wynika również, że skarżącego nie łączyła jakakolwiek umowa dzierżawy gruntów rolnych objętych wnioskiem ONW, uzasadniająca zastosowanie § 9 ust. 3 pkt 1 lit. f rozporządzenia. Przepis ten zawiera zamknięty katalog przypadków i nie może być stosowany w innych sytuacjach, nie wymienionych enumeratywnie w tej normie prawnej.
Reasumując należy stwierdzić, iż zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego oraz procesowego wymienione w petitum skargi kasacyjnej są całkowicie pozbawione podstaw. Autor skargi powołując się na ustalenia zawarte w wyrokach Sądu Rejonowego w O. i Sądu Okręgowego w K., podnosi okoliczności faktyczne nie mające żadnego znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. Tym samym organ nie mógł naruszyć przepisów postępowania wyrażonych w art. 7, 8, 11, 12 § 1, 35, 77§ 1, 80 i 107§ 3 k.p.a. Z uzasadnienia zaskarżonego wyroku natomiast wynika, że Sąd pierwszej instancji ustosunkował się wnikliwie do wszystkich istotnych zarzutów skargi. Uzasadnienia spełnia wszystkie ustawowe wymogi przewidziane w art. 141 § 4 p.p.s.a.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną jako pozbawioną usprawiedliwionych podstaw stosownie do treści art. 184 p.p.s.a.