Orzeczenie · 2006-12-14

II GSK 250/06

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2006-12-14
NSAubezpieczenia społeczneŚredniansa
ubezpieczenia społeczneskładki ZUSumorzenie należnościprawo administracyjnepostępowanie sądoweskarga kasacyjnauznanie administracyjneinteres społeczny

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej Z.K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który oddalił jego skargę na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Decyzją tą odmówiono Z.K. umorzenia zaległości z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, zdrowotne oraz Fundusz Pracy. WSA uznał, że decyzja Prezesa ZUS ma charakter uznaniowy, a interes społeczny związany z gromadzeniem środków na świadczenia (renty, emerytury) przemawia za odmową umorzenia, nawet w obliczu trudnej sytuacji materialnej skarżącego. Sąd podkreślił również, że ZUS może samodzielnie ocenić możliwość odzyskania należności. W skardze kasacyjnej Z.K. zarzucił WSA nierozpoznanie sprawy z uwzględnieniem art. 7 KPA oraz naruszenie przepisów postępowania, twierdząc, że sąd nie przeprowadził kontroli ustaleń faktycznych organu. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, wskazując na wadliwe sformułowanie podstaw kasacyjnych i brak wykazania przez skarżącego, że zarzucane uchybienia miały istotny wpływ na wynik sprawy. NSA podkreślił, że podstawy kasacyjne muszą być precyzyjnie określone i uzasadnione, a powołane przepisy (art. 173, 176, 185 p.p.s.a.) nie stanowiły właściwej podstawy zarzutów.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących umorzenia składek ZUS, charakteru decyzji uznaniowych oraz wymogów formalnych skargi kasacyjnej.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji wnioskodawcy i uznaniowego charakteru decyzji ZUS. Nacisk na interes społeczny.

Zagadnienia prawne (4)

Czy odmowa umorzenia zaległych składek na ubezpieczenia społeczne przez organ administracji publicznej, mimo trudnej sytuacji materialnej wnioskodawcy, jest zgodna z prawem, gdy organ powołuje się na interes społeczny?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, odmowa umorzenia jest zgodna z prawem, ponieważ składki na ubezpieczenia społeczne służą gromadzeniu środków na świadczenia, a interes społeczny przemawia za ich ściąganiem.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że decyzja o umorzeniu składek ma charakter uznaniowy, a interes społeczny związany z zapewnieniem środków na renty i emerytury jest nadrzędny wobec indywidualnej sytuacji wnioskodawcy.

Czy sąd administracyjny ma kompetencje do nakazania organowi administracji umorzenia zaległych składek w sytuacji, gdy decyzja organu ma charakter uznaniowy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, sąd administracyjny nie ma kompetencji do nakazania organowi administracji umorzenia zaległości, jeśli decyzja ma charakter uznaniowy.

Uzasadnienie

Sąd kontroluje legalność decyzji, ale nie może zastępować organu w jego uznaniu administracyjnym, zwłaszcza gdy chodzi o dysponowanie środkami publicznymi.

Czy zarzut naruszenia art. 7 KPA przez organ administracji (brak pełnych ustaleń faktycznych) może stanowić skuteczną podstawę skargi kasacyjnej, jeśli nie wykazano istotnego wpływu tego naruszenia na wynik sprawy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, taki zarzut nie stanowi skutecznej podstawy skargi kasacyjnej, jeśli skarżący nie wykaże, że uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Uzasadnienie

NSA podkreślił, że zgodnie z art. 174 pkt 2 p.p.s.a., naruszenie przepisów postępowania stanowi podstawę kasacyjną tylko wtedy, gdy mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a skarżący musi to udowodnić.

Czy powołanie się w skardze kasacyjnej na przepisy dotyczące formy i zakresu skargi kasacyjnej (art. 176 p.p.s.a.) lub rozstrzygnięcia NSA (art. 185 § 1 p.p.s.a.) może stanowić skuteczną podstawę kasacyjną?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, przepisy te określają jedynie wymogi formalne lub skutki uwzględnienia skargi i nie mogą stanowić samodzielnej podstawy kasacyjnej.

Uzasadnienie

NSA wyjaśnił, że podstawy kasacyjne muszą być oparte na naruszeniu prawa materialnego lub przepisów postępowania, a nie na przepisach proceduralnych określających formę środka zaskarżenia.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną Z. K. od wyroku WSA w Warszawie.

Przepisy (7)

Główne

u.s.u.s. art. 28 § ust. 2 i 3 oraz ust. 3a

Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych

Określa przesłanki do umorzenia zaległych należności z tytułu składek.

p.p.s.a. art. 174

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa podstawy skargi kasacyjnej (naruszenie prawa materialnego lub przepisów postępowania).

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna oddalenia skargi kasacyjnej.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 176 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa wymagania formalne skargi kasacyjnej.

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa związanie NSA podstawami skargi kasacyjnej.

p.p.s.a. art. 185 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa formę i zakres rozstrzygnięcia NSA w przypadku uwzględnienia skargi kasacyjnej.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada podejmowania działań niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Interes społeczny związany z gromadzeniem środków na świadczenia emerytalne i rentowe przemawia za odmową umorzenia składek. • Decyzja o umorzeniu składek ma charakter uznaniowy, co ogranicza możliwość ingerencji sądu. • Skarżący nie wykazał, że zarzucane uchybienia postępowania miały istotny wpływ na wynik sprawy.

Odrzucone argumenty

Organ administracji publicznej naruszył art. 7 KPA, nie dokonując pełnych ustaleń faktycznych. • Sąd administracyjny nie przeprowadził kontroli ustaleń faktycznych organu. • Naruszenie przepisów postępowania przez Sąd I instancji.

Godne uwagi sformułowania

decyzja uznaniowa, a nie decyzja związana • interes społeczny, jakim jest konieczność zapewnienia wspomnianych środków przemawia zatem, zdaniem Sądu, za odmową umorzenia skarżącemu zaległych składek • nie każde naruszenie przepisów postępowania sądowego może stanowić podstawę kasacyjną, ale tylko takie, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy

Skład orzekający

Cezary Pryca

przewodniczący sprawozdawca

Edward Kierejczyk

członek

Jacek Chlebny

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących umorzenia składek ZUS, charakteru decyzji uznaniowych oraz wymogów formalnych skargi kasacyjnej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wnioskodawcy i uznaniowego charakteru decyzji ZUS. Nacisk na interes społeczny.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia umarzania składek ZUS i konfliktu między indywidualną trudną sytuacją a interesem społecznym. Pokazuje ograniczenia kontroli sądowej nad decyzjami uznaniowymi.

Czy ZUS musi umorzyć dług, gdy ledwo wiążesz koniec z końcem? Sąd wyjaśnia, kiedy interes społeczny jest ważniejszy.

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst