II GSK 2469/21

II GSK 2469/21 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2025-06-05
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-11-10
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Elżbieta Czarny-Drożdżejko
Wojciech Kręcisz /przewodniczący/
Wojciech Sawczuk /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6460 Znaki towarowe
Hasła tematyczne
Własność przemysłowa
Zawieszenie/podjęcie postępowania
Administracyjne postępowanie
Sygn. powiązane
VI SA/Wa 2146/20 - Wyrok WSA w Warszawie z 2021-04-15
Skarżony organ
Urząd Patentowy RP
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2017 poz 776
art. 136, art. 229 ust. 2, art. 252
Ustawa z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej.
Dz.U. 2018 poz 2096
art. 97 par. 1 pkt 4
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Wojciech Kręcisz Sędzia NSA Elżbieta Czarny-Drożdżejko Sędzia del. WSA Wojciech Sawczuk (spr.) Protokolant starszy asystent sędziego Elżbieta Jabłońska-Gorzelak po rozpoznaniu w dniu 5 czerwca 2025 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej P. Sp. z o.o. w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 kwietnia 2021 r. sygn. akt VI SA/Wa 2146/20 w sprawie ze skargi P. Sp. z o.o. w W. na postanowienie Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 27 lipca 2020 r. nr DR-IV.R.312.277.2019.120.ajaw w przedmiocie zawieszenia postępowania w sprawie ujawnienia wnioskodawcy w rejestrze wspólnego znaku towarowego oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
I.
Postanowieniem z 7 stycznia 2019 r. znak DR-II.R.312.86.apaw Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej, na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 i art. 100 § 1 k.p.a. w zw. z art. 252 ustawy z 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej (t.j. Dz.U. z 2017 r. poz. 776 - dalej jako pwp), po rozpoznaniu wniosku z 12 czerwca 2017 r. o ujawnienie P. S.A. w P. (wnioskodawca) w rejestrze wspólnego znaku towarowego pod numerem R.312, postanowił:
1. zawiesić z urzędu postępowanie wszczęte wnioskiem z 12 czerwca 2017 r. (data wpływu) przez spółkę P. S.A. w P. do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia w postępowaniu sądowym zagadnienia wstępnego, tj. ustalenia prawa do wspólnego znaku towarowego R.312;
2. wezwać spółkę P. S.A. w P. do wystąpienia do właściwego sądu powszechnego o rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego określonego w pkt 1 w terminie dwóch miesięcy od daty otrzymania niniejszego postanowienia;
3. zobowiązać wnioskodawcę spółkę P. S.A. w P. do nadesłania w terminie określonym w pkt 2 kopii pozwu z prezentatą poświadczonej za zgodność z oryginałem.
II.
Po rozpoznaniu wniosku P. Sp. z o.o. w W. (skarżąca, spółka) o ponowne rozpatrzenie sprawy, postanowieniem z 27 lipca 2020 r. znak DR-IV.R.312.277.2019.120.ajaw Urząd Patentowy utrzymał w mocy swoje własne rozstrzygniecie z 7 stycznia 2019 r.
Organ uznał, że postępowanie o dokonanie zmian w rejestrze znaku powinno zostać zawieszone z uwagi na zaistnienie w sprawie zagadnienia wstępnego warunkującego rozpoznanie sprawy z wniosku o zmianę wpisu uprawnionego do znaku towarowego o numerze R.312. Kwestia komu przysługuje prawo do wspólnego znaku towarowego R.312, jest zagadnieniem wstępnym, które rozstrzygnąć może sąd powszechny.
Postępowanie wszczęte wnioskiem z 12 czerwca 2017 r. nie zostało zakończone, a więc jest nadal w toku. W wyniku zaistniałego sporu pomiędzy stronami oraz złożonego pozwu, przed Sądem Okręgowym w Warszawie zapadł w dniu 8 kwietnia 2019 r. wyrok w sprawie o "ustalenie prawa do znaku wspólnego [...]" (sygn. akt XXII GWzt 71/18), a obecnie sprawa zawisła przed Sądem Apelacyjnym w Warszawie w wyniku złożonej przez powodów apelacji, a tym samym kwestia ta nie została jeszcze prawomocnie rozstrzygnięta.
Zdaniem Urzędu Patentowego wynik sprawy o ustalenie prawa do wspólnego znaku towarowego R.312 zainicjowanej w wyniku powstałego pomiędzy stronami sporu dotyczącego tego, komu przysługuje powyższy znak towarowy będzie miał bezpośredni wpływ na rozstrzygnięcie w sprawie administracyjnej w przedmiocie zmiany wpisu uprawnionego do powyższego znaku towarowego.
We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy pełnomocnik skarżącej podnosi, że taka sprawa nie może się toczyć, gdyż nie ma podstawy prawnej do dopisania współuprawnionych do wspólnego znaku towarowego, o co wnosi wnioskodawca. Zdaniem pełnomocnika art. 35 ust. 1 ustawy o znakach towarowych z 1963 r., który był podstawą udzielenia prawa ochronnego na wspólny znak towarowy wyłącza możliwość udzielenia go na rzecz kilku podmiotów. Należy jednak wziąć pod uwagę, że sąd powszechny, a obecnie sąd II instancji, rozpatrując sprawę z powództwa m.in. P. S.A. analizuje kwestię ustalenia prawa do wspólnego znaku towarowego R.312 głównie poprzez interpretację przepisu art. 35 ust. 1 ustawy o znakach towarowych z 1963 r., gdyż jest to kluczowy punkt sporny, na podstawie którego powodowie upatrują swojego prawa do wspólnego znaku towarowego. Zdaniem Urzędu Patentowego RP, skoro sądy powszechne dokonują ustalenia prawa do wspólnego znaku towarowego na gruncie interpretacji zakresu tego prawa pod rządami ustawy z 1963 r., organ administracji publicznej nie jest kompetentny do jej rozstrzygnięcia. Dla pełnomocnika wnoszącego o ponowne rozpatrzenie sprawy oczywistym jest, że przepis art. 35 ust. 1 ustawy o znakach towarowych przyznawał prawo do wspólnego znaku towarowego tylko jednemu uprawnionemu, ale obecnie ta kwestia jest przedmiotem rozważań w ramach powództwa wniesionego przez P. S.A. Tym samym słusznie zawieszono postępowanie z wniosku o zmianę wpisu uprawnionego do znaku towarowego R.312 w rejestrze na czas rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego w postaci ustalenia prawa do tego znaku przez sąd powszechny.
W ramach postępowania wpisowego prowadzonego na podstawie art. 229 pwp Urząd nie ma kompetencji do rozstrzygania sporu pomiędzy stronami, a jego obowiązkiem jest jedynie sprawdzenie czy przedstawione w uzasadnieniu wniosku o wpis dokumenty nie naruszają ustawy i odpowiadają co do formy obowiązującym przepisom. Należy również mieć na uwadze, że orzecznictwo sądowoadministracyjne dość rygorystycznie podchodzi do jakichkolwiek prób wykraczania przez Urząd Patentowy w postępowaniu wpisowym poza jego kompetencje, a jednocześnie poza ramy wyznaczone przepisem art. 229 pwp.
Organ wskazał również, że wbrew stanowisku skarżącej, Sąd Okręgowy w Warszawie uznał się właściwy i w toku postępowania prowadzonego pod sygn. akt XXII GWzt 71/18 rozpoznał sprawę o ustalenie prawa do wspólnego znaku towarowego o numerze R.312, która obecnie została przekazana do sądu II instancji celem rozpatrzenia złożonej przez powodów apelacji.
Dodatkowo za nietrafną uznano również tezę pełnomocnika skarżącej o konstytutywnym charakterze decyzji o wpis w rejestrze prowadzonym przez Urząd Patentowy RP. W postanowieniu z 7 stycznia 2019 r. Urząd słusznie wskazał, że dokonanie wpisu do rejestru posiada charakter deklaratoryjny, a nie konstytutywny, co więcej na jego podstawie żadna ze stron nie nabywa prawa ochronnego, a wpis ten jedynie potwierdza, że w świetle przedstawionych dokumentów doszło do zmiany właściciela prawa.
III.
Wyrokiem z 15 kwietnia 2021 r. sygn. akt VI SA/Wa 2146/20 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę P. Sp. z o.o. w W.
Wskazał, że w ramach postępowania wpisowego prowadzonego na podstawie art. 229 pwp, Urząd Patentowy nie ma kompetencji do rozstrzygania sporu pomiędzy stronami, a jego obowiązkiem jest jedynie zweryfikowanie czy przedstawione w uzasadnieniu wniosku uprawnionego o wpis dokumenty nie naruszają pod względem formalnym przepisów tej ustawy. Z powyższego wynika, że decyzje Urzędu Patentowego o zmianie wpisu w rejestrze mają charakter deklaratoryjny, a tym samym jedynie potwierdzają, że doszło do zmiany uprawnionego do prawa ochronnego ze znaku towarowego.
Podniesiona przez organ kwestia sporu co do podmiotu uprawnionego do spornego znaku ujawniła się w toku postępowania zgłoszeniowego o zmianę wpisu podmiotu uprawnionego. Mając na uwadze spór zgłaszającego i uprawnionego do wspólnego znaku towarowego, Urząd Patentowy zawiesił postępowanie wzywając strony do wystąpienia, celem rozstrzygnięcia, do właściwego sądu ze stosownym pozwem o ustalenie prawa wskazując, że dowód takiego wystąpienia należy złożyć najpóźniej w wyznaczonym terminie.
Urząd Patentowy zasadnie odwołał się do art. 284 pkt 2 pwp. Organem właściwym do ustalenia prawa do przedmiotowego znaku towarowego jest sąd okręgowy, a właściwość organu przemawia za tym, że mamy do czynienia z zagadnieniem wstępnym. W przypadku zaś, gdy w postępowaniu administracyjnym powstaje zagadnienie wstępne, zgodnie z art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., organ administracji publicznej obowiązany jest z urzędu zawiesić postępowanie. Jednocześnie wzywa strony w określonym terminie do wystąpienia do właściwego organu lub sądu o rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego (art. 100 § 1 k.p.a.).
Wbrew twierdzeniom skarżącej odnośnie do niedopuszczalności drogi sądowej w tej sprawie, sąd powszechny uznał się za właściwy w przedmiocie rozstrzygnięcia sporu o prawo podmiotowe do spornego znaku towarowego (por. wyrok Sądu Okręgowego w Warszawie z 8 kwietnia 2019 r. sygn. akt XXII GWzt 71/18). Urząd Patentowy RP nie może zatem przejąć kompetencji sądu powszechnego, gdyż w przypadku sporu o ustalenie prawa do znaku towarowego sprawy rozstrzygane są w trybie postępowania cywilnego, na zasadach ogólnych. Wyłącza to możliwość rozstrzygania tego rodzaju sporów w postępowaniu administracyjnym, w związku z czym organ nie był władny samodzielnie rozstrzygnąć zagadnienie wstępne w niniejszej sprawie. Prawidłowo określony krąg podmiotów uprawnionych do znaku towarowego jest bowiem warunkiem wydania decyzji w sprawie ujawnienia wnioskodawcy w rejestrze wspólnego znaku towarowego.
Uczestnicy postępowania zakwestionowali wyłączne prawa skarżącej do spornego oznaczenia. Zasadne było zatem zawieszenie postępowania wpisowego i zobowiązanie stron do ustalenia na drodze postępowania cywilnego, kto w niniejszym postępowaniu może występować jako uprawniony, wobec wystąpienia uczestników do Departamentu Rejestrów o dopisanie jako uprawnionych do znaku towarowego. Wobec zatem niepewności stron, komu przysługuje prawo do spornego oznaczenia, argument ten przemawiał za tym, aby kwestię tę ustalić na drodze postępowania sądowego. W związku z powyższym organ nie mógł samodzielnie oceniać nadesłanych przez strony sporu dowodów potwierdzających przysługiwanie prawa do przedmiotowego znaku towarowego (podobnie NSA w wyroku z 18 maja 2016 r. sygn. akt II GSK 904/15).
Żądanie dowodów, czy badanie wiarygodności twierdzeń zgłaszanych przez strony sporu co do praw do znaku towarowego jest w istocie tożsame z badaniem, czy przysługuje im prawo do tego znaku, a do czynienia takich ustaleń Urząd Patentowy nie jest, w świetle art. 284 pkt 2 pwp, właściwy. Niewątpliwie zatem organ może orzec w sprawie wpisu uprawnionego do rejestru jedynie wówczas, gdy może samodzielnie przeanalizować wszystkie dokumenty zawarte we wniosku i na tej podstawie rozstrzygnąć, czy istnieją przesłanki do dopisania strony do prawa wyłącznego do znaku towarowego.
Brak rozstrzygnięcia kwestii podmiotu uprawnionego do znaku towarowego w wyniku zaistniałego sporu powoduje nie tylko niemożność samego wydania przez organ decyzji o wpisie danego podmiotu do rejestru jako uprawnionego, ale również powoduje niemożność prowadzenia badania merytorycznego zgłoszenia, gdyż stan prawny sprawy nasuwa w tym zakresie istotne wątpliwości, których rozstrzygnięcie pozostaje poza zakresem uprawnień Urzędu Patentowego. Kwestie sporne powstałe między stronami w trakcie postępowania wpisowego, odnośnie przysługującego im prawa do wspólnego znaku towarowego podlegają bowiem rozstrzygnięciu sądu powszechnego. W związku z wystąpieniem w sprawie zagadnienia wstępnego, w tych okolicznościach nie może mieć znaczenia wynik innej sprawy zawisłej przed sądem powszechnym, do czasu uzyskania prawomocności orzeczenia sądowego, w związku z czym za nieuprawniony (bo przedwczesny) należało uznać zarzut naruszenia przez organ art. 162 ust. 3 pwp.
IV.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiodła P. Sp. z o.o. w W. zaskarżając go w całości i zarzucając, na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a., naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
a) art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 134 pwp - poprzez wyjście przez WSA poza granice sprawy wynikające z tego, że w motywach skarżonego wyroku WSA odwołuje się do okoliczności jakie zostały ustalone w bliźniaczej sprawie o sygn. VI SA/Wa 2148/20, w której uczestnikiem postępowania były W. S.A. we W., a zatem uczynił przedmiotem swojego rozpoznania inną sprawę administracyjną, co mogło mieć wpływ na wynik sprawy prowadząc do wadliwych ustaleń i oddalenia skargi, a w konsekwencji niezastosowania art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a.;
b) art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. w związku z art. 252 pwp w zw. z art. 136 pwp oraz w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. - poprzez niewłaściwą ocenę Sądu pierwszej instancji zastosowania przez Organ art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. w zw. z art. 252 pwp w badanej sprawie, polegającą na błędnym przyjęciu przez WSA, że w skarżonej sprawie dotyczącej wnioskowanych zmian w rejestrze wspólnego znaku towarowego wystąpiło zagadnienie wstępne i istniały tym samym przesłanki do zastosowania instytucji zawieszenia postępowania i wezwania stron do wytoczenia powództwa o ustalenie prawa do wspólnego znaku towarowego - a tym samym zaskarżone postanowienie Organu zostało wydane zgodnie z prawem, co dało wynik procesowy i miało wpływ na rozstrzygnięcie sprawy w postaci tej, że WSA nie zastosował dyspozycji wynikającej z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. nakazującej uwzględnienie skargi pomimo istnienia przesłanek uzasadniających wydanie takiego rozstrzygnięcia a zastosował dyspozycję wynikającą z treści art. 151 p.p.s.a. w wyniku czego oddalił skargę; naruszenie powołanych przepisów nastąpiło poprzez ich niewłaściwe zastosowanie za wyjątkiem dyspozycji art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., który nie został zastosowany;
c) naruszenie art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. w zw. z art. 252 pwp i w zw. z art. 229 ust. 2 pwp i w zw. z art. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. - poprzez niewłaściwe zastosowanie art. 151 p.p.s.a., polegające na błędnym przyjęciu przez WSA, że w badanej sprawie istniały przesłanki do wydania skarżonego postanowienia zawieszającego postępowanie i wzywającego strony do wytoczenia powództwa i oczekiwania na merytoryczne rozstrzygniecie pomimo wyraźnej dyspozycji wynikającej z art. 229 ust. 2 pwp ograniczającej właściwość organu jedynie do zbadania, czy złożone dokumenty, mające uzasadnić wydanie decyzji o dokonaniu wpisu do rejestru, nie naruszają ustawy i odpowiadają co do formy obowiązującym przepisom prawa, co dało wynik procesowy i miało wpływ na wynik sprawy w postaci tej, że WSA nie zastosował dyspozycji wynikającej z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. nakazującej uwzględnienie skargi pomimo istnienia przesłanek uzasadniających wydanie takiego rozstrzygnięcia, a zastosował dyspozycję wynikającą z treści art. 151 p.p.s.a. w wyniku czego oddalił skargę; naruszenie powołanych przepisów nastąpiło poprzez ich niewłaściwe zastosowanie za wyjątkiem dyspozycji art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., który nie został zastosowany;
Strona skarżąca kasacyjnie wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i rozpoznanie skargi oraz uchylenie w całości zaskarżonych postanowień z 27 lipca 2020 r. oraz 7 stycznia 2019 r., ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy WSA w Warszawie do ponownego rozpoznania. W obu przypadkach strona wniosła także o orzeczenie o kosztach postępowania.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
V.
Skarga kasacyjna skarżącej spółki nie jest, w ustalonych okolicznościach sprawy, uzasadniona.
W postępowaniu kasacyjnym obowiązuje, wynikająca z art. 183 § 1 p.p.s.a., zasada związania Naczelnego Sądu Administracyjnego podstawami i granicami zaskarżenia, wskazanymi w skardze kasacyjnej. Przytoczone w tym środku prawnym przyczyny wadliwości kwestionowanego orzeczenia determinują zatem zakres kontroli instancyjnej. Do podjęcia działań z urzędu Naczelny Sąd Administracyjny zobowiązany jest jedynie w sytuacjach określonych w art. 183 § 2 p.p.s.a., które w niniejszej sprawie nie występują (nieważność postępowania pierwszoinstancyjnego), co umożliwia merytoryczną ocenę sformułowanych zarzutów.
VI.
Należy zauważyć, że strona sformułowała zarzuty procesowe z art. 174 pkt 2 p.p.s.a., zgodnie z którym skargę kasacyjną można oprzeć na naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W związku z tym Naczelny Sąd Administracyjny przypomina, że przez "wpływ", o którym mowa w tym przepisie prawa, należy rozumieć istnienie związku przyczynowego pomiędzy uchybieniem procesowym stanowiącym przedmiot zarzutu skargi kasacyjnej, a wydanym w sprawie i zaskarżonym orzeczeniem WSA, który to związek przyczynowy jakkolwiek nie musi być realny, to jednak musi uzasadniać istnienie co najmniej hipotetycznej możliwości odmiennego ukształtowania wyniku sprawy, co wymaga wykazania oraz uzasadnienia, że następstwa zarzucanych uchybień były na tyle istotne, że kształtowały lub współkształtowały treść kwestionowanego orzeczenia, a w sytuacji, gdyby do nich nie doszło zaskarżony wyrok byłby (mógłby być) inny.
W ramach powyżej wskazanych wymagań "istotności wpływu" zarzutów procesowych, nie jest w okolicznościach niniejszej sprawy zasadny zarzut z lit. "a" petitum skargi kasacyjnej. Strona podnosi w nim wyjście przez Sąd pierwszej instancji poza granice sprawy, o czym ma jej zdaniem świadczyć odwoływanie się przez WSA w uzasadnieniu wyroku do okoliczności ustalonych w bliźniaczej sprawie o sygn. akt VI SA/Wa 2148/20 (dotyczącej innego podmiotu z grupy spółek korzystających z nazwy H., współuprawnionych do korzystania ze znaku R.312, tj. spółki wrocławskiej, podczas gdy sprawa niniejsza dotyczy spółki p.). Ma to więc zdaniem skarżącej kasacyjnie świadczyć o rozpoznaniu zupełnie innej sprawy administracyjnej, niż rzeczywiście badana.
W odniesieniu do powyższego stanowiska należy zwrócić uwagę, że w kontrolowanym wyroku, w ramach relacjonowania przebiegu postępowania administracyjnego, WSA przywołuje podmioty inicjujące to konkretnie postępowanie, wskazując na W. S.A. we W., zaś w następnej kolejności zwraca uwagę, że "z tożsamym żądaniem wystąpiły (...) K. w K. S.A. z siedzibą w K. oraz P. S.A. z siedzibą w P." (por. s. 1 i nast. uzasadnienia zaskarżonego wyroku). Nadto, odnosząc się do wniosków skarżącej zawartych w skardze (por. s. 7 uzasadnienia zaskarżonego wyroku), WSA powołuje inne numery sprawy toczącej się przed Urzędem Patentowym, odpowiednio DR-IV.R.312.651.2019.121.ajaw i DR-II.R.312.88.apaw.
Nieścisłość w tym zakresie, jakkolwiek występujące w sprawie, nie mają żadnego istotnego wpływu na jej wynik. Należy bowiem podkreślić, że inna numeracja postanowień oraz powołanie we wstępnej części uzasadnienia "spółki wrocławskiej" nie rzutuje na końcowy wynik sprawy. Jest tak za sprawą materialnej tożsamości wszystkich trzech rozpatrywanych spraw z udziałem skarżącej (por. VI SA/Wa 2146/20, VI SA/Wa 2147/20 i VI SA/Wa 2148/20), które oparte są na jednorodnych podstawach faktycznych oraz prawnych. W zasadzie wnioski kierowane do Urzędu Patentowego przez spółki pozostające w opozycji do skarżącej, jak również wydawane postanowienia, ale także formułowane żądania skarżącej, opierają się na tych samych ustaleniach faktycznych i podstawach prawnych. Jakkolwiek więc doszło do wskazanych omyłek w relacjonowaniu przebiegu postępowania, to jednak nie mają one żadnego wpływu na jasność oceny prawnej sformułowanej przez WSA.
VII.
Nieuzasadnione są również pozostałe uchybienia podniesione w lit. "b" i "c" petitum skargi kasacyjnej.
W zarzutach tych, poza powołaniem wynikowych ze swej istoty art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) i art. 151 p.p.s.a., strona podnosi łączące się ze sobą naruszenia art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., a także art. 136, art. 229 ust. 2 pwp i art. 252 pwp, co uzasadnia ich zbiorcze omówienie.
Po pierwsze, skarżąca neguje przyjęte twierdzenie, że w sprawie dotyczącej wnioskowanych zmian w rejestrze wspólnego znaku towarowego wystąpiło zagadnienie wstępne i istniały przesłanki do zastosowania instytucji zawieszenia z urzędu postępowania oraz wezwania stron do wytoczenia powództwa o ustalenie prawa do wspólnego znaku towarowego.
Po drugie, uważa, że naruszono art. 229 ust. 2 pwp, którego wyraźna dyspozycja, ograniczająca właściwość organu jedynie do zbadania, czy złożone dokumenty, mające uzasadnić wydanie decyzji o dokonaniu wpisu do rejestru, nie naruszają ustawy i odpowiadają co do formy obowiązującym przepisom prawa, nie uzasadniała zawieszenia postępowania i wezwania wnioskodawców do wytoczenia powództwa o ustalenie prawa do wspólnego znaku towarowego.
Powyższych zarzutów Naczelny Sąd Administracyjny nie podziela.
Istotne znaczenie ma w tej sprawie przede wszystkim zakres kompetencji jakie przysługują Urzędowi Patentowemu w postępowaniu w przedmiocie dokonania wpisu do rejestru, o którym mowa w art. 228 ust. 1 pkt 4 pwp. Zgodnie z art. 229 ust. 2 pwp, rozpatrując wniosek o dokonanie takiego wpisu, Urząd zobowiązany jest zbadać, czy złożone dokumenty, mające uzasadnić wydanie decyzji o dokonaniu wpisu do rejestru (istnieje obowiązek wydania decyzji, gdy wpis do rejestru uzależniony jest od wniosku - por. ust. 1), nie naruszają ustawy i odpowiadają co do formy obowiązującym przepisom. Oznacza to, że rozpoznając wniosek o wpis do rejestru, Urząd nie może przekroczyć tych granic, które obejmują wyłącznie badanie zgodność złożonych dokumentów z ustawą oraz sprawdzenie, czy dokumenty te sporządzone i złożone zostały w odpowiedniej formie (por. wyrok NSA z 8 maja 2014 r. sygn. akt II GSK 579/13). Urząd Patentowy, prowadząc postępowanie o dokonanie wpisu w rejestrze patentowym, nie jest więc organem kontrolującym cywilnoprawny węzeł prawny łączący strony zainteresowane danym wpisem w rejestrze, np. podmiot wpisany i domagającą się wpisu. Dotyczy to także zmian w rejestrze, np. w wyniku przekształceń lub zaszłości własnościowych, na które powołuje się dany podmiot.
Należy przy tym podkreślić, co strona skarżąca kasacyjnie zdaje się deprecjonować w swoim stanowisku, że działanie organu w sprawie o dokonanie wpisu, w tym jego zmiany, na mocy art. 229 ust. 2 pwp, nie jest jedynie bezrefleksyjnym sprawdzeniem i odnotowaniem wpływu dokumentów, weryfikacji ich formalnej zgodności z prawem (np. złożonych podpisów, dat, formy, itp.) i końcowego dokonania bądź odmowy dokonania żądanego wpisu. Postępowanie wpisowe ma na celu dostosowanie treści wpisu do aktualnego stanu prawnego (por. art. 228 ust. 1 pwp, mówiący o rejestrach prowadzonych przez Urząd Patentowy dla dokonywania wpisów o udzielonych prawach oraz jego ust. 4, wprowadzający domniemanie prawdziwości wpisów - tak wyrok NSA z 21 maja 2009 r. sygn. akt II GSK 961/08). I choć należy wyraźnie podkreślić, że wpis - co do zasady - odbywa się na podstawie przedkładanych przez wnioskodawcę, "nowych" dokumentów obrazujących zaistniałe zmiany, to jednakowoż nie można a limine - jak chce strona - wykluczyć także i takiej sytuacji, w której dochodzi do swoistego "zaprzeczenia" przez wnioskodawcę danych wynikających z dokumentów, którymi organ już dysponuje, jednakże które są przez stronę podważane z określonych przez nią przyczyn, a rozstrzygnięcie sporu w tym zakresie może nastąpić przed sądem powszechnym.
Ta druga sytuacja występuje właśnie w niniejszej sprawie, bowiem strona wnosząca o dokonanie wpisu uważa, że z uwagi na wadliwość ustanowienia prawa wyłącznego, zwłaszcza zaś problemy organizacyjne czasu transformacji ustrojowej, jest co najmniej współwłaścicielem spornego znaku. I nie zmienia tego faktu nieprzywołany w zarzucie kasacyjnym, a więc pozostający poza kontrolą Naczelnego Sądu Administracyjnego, art. 35 ust. 2 w zw. z art. 7 ust. 1 ustawy z 28 marca 1963 r. o znakach towarowych (Dz.U. z 1963 nr 14 poz. 73), określający reguły wspólnych znaków towarowych. Rzecz bowiem dotyczy zrzutów odnośnie do wadliwego przerejestrowania spornego oznaczenia, co miało uzasadniać przyznanie uprawnienia także wnioskodawcy.
W takiej sytuacji, organ miał podstawy by uznać, że w postępowaniu wpisowym zaistniał spór co do prawidłowości określenia podmiotu, któremu przysługuje prawo ochronne na znak towarowy (inna sprawa czy był on ostatecznie uzasadniony). Urząd Patentowy nie jest bowiem powołany do rozstrzygania tego rodzaju wątpliwości, w związku z czym nie powinien w sytuacji ich zaistnienia podejmować decyzji w przedmiocie wpisu, tylko zawiesić postępowanie do czasu rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez sąd powszechny, zobowiązując wnioskodawcę do wystąpienia na tę drogę prawną (podobnie wyrok NSA z 20 czerwca 2013 r. sygn. akt II GSK 348/12). Takie działanie w żaden sposób nie zmienia pozycji uprawnionego, który wykazany jest dotychczas w rejestrze, zaś od rozstrzygnięcia sądu powszechnego zależeć będzie, jak ów węzeł prawny zostanie ukształtowany.
Wbrew ocenie skarżącej kasacyjnie, stanowisko to potwierdza znany już na etapie badania jej wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, wyrok Sądu Okręgowego w Warszawie z 8 kwietnia 2019 r. sygn. akt XXII GWzt 71/18, który zapadł na skutek powództwa wnioskodawcy o ustalenie praw do znaku. Jakkolwiek orzeczenie to było dla wnioskodawcy - co do zasady - niekorzystne (w kontekście reguł uwzględnienia powództwa o ustalenie, z którym wystąpił), rozstrzygając przy tym dylematy właścicielskie na tle ustawy o znakach towarowych z 1963 r., to jednak nie można nie zwrócić uwagi na fakt, że za zasadne uznano wówczas roszczenie o ustalenie, że skarżąca w niniejszej sprawie nie jest podmiotem prawa do znaku towarowego o nr R.312. Jak bowiem wyjaśniono w tym orzeczeniu, znak ten został zarejestrowany jako znak wspólny na rzecz Zrzeszenia P. Zgodnie z intencją Zrzeszenia i należących do niego wówczas spółek, z chwilą jego likwidacji (z dniem 31 sierpnia 1989 r.) prawo wyłączne miało przejść na skarżącą spółkę. Wynika to z treści pism skierowanych do Urzędu Patentowego RP. Niemniej jednak dla skutecznego nabycia prawa - jak wskazał Sąd Okręgowy - przez skarżącą konieczne było zawarcie odpowiedniej umowy z zachowaniem formy pisemnej z datą pewną. Wymóg taki nakładał obowiązujący wówczas art. 15 ust. 2 ustawy z 31 stycznia 1985 r. o znakach towarowych (Dz. U. Nr 5, poz. 17).
Zważywszy, że skarżąca nie przedstawiła umowy ani innego dowodu nabycia prawa, Sąd Okręgowy stwierdził, że jej ujawnienie w rejestrze wspólnych znaków towarowych nie miało podstaw w § 33 ust. 1 zarządzenia Prezesa Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej w sprawie ochrony znaków towarowych z 20 czerwca 1985 r. (MP. Nr 18, poz. 143) uchwalonego na podstawie art. 39 ust. 4, art. 48 i art. 54 ust. 4 ustawy z 31 stycznia 1985 r. o znakach towarowych. Należało więc załączyć dokument umowy przeniesienia prawa z rejestracji. Skarżąca nie przedstawiła umowy nabycia prawa do znaku wspólnego i nie została wezwana do uzupełnienia braków w tym zakresie, choć w tym czasie było to jeszcze możliwe i zgodne z wolą zainteresowanych - Zrzeszenia, jego członków, spółki P. i jej wspólników.
Jak dalej wskazał Sąd Okręgowy, umowy takiej (przeniesienia praw do znaku) nie stanowiła uchwała nr 84 Rady Zrzeszenia podjęta 23 maja 1989 r., pismo Zrzeszenia datowane na 21 lutego 1989 r. i wniosek skarżące spółki z 30 czerwca 1989 r. o jej ujawnienie w rejestrze wobec mającej nastąpić likwidacji dotychczas uprawnionego. Nie stanowią one oświadczeń woli składanych drugiej z umawiających się stron i nie określają warunków na jakich dochodzi do przeniesienia prawa do znaku towarowego [...] R.312, w szczególności essentialia negotii. Źródłem nabycia prawa do znaku nie była także umowa spółki zawarta w dniu 17 marca 1989 r. przez członków Zrzeszenia. Nie mogli oni skutecznie rozporządzać prawem podmiotowym, którego nie posiadali, ich uprawnienia ograniczały się bowiem do używania znaku.
Powyższe cytaty uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie potwierdzają powziętą przez organ ogólną wątpliwość względem ujawnienia skarżącej jako podmiotu uprawnionego do znaku, co uzasadniało dalsze czynności w sprawie. Wątpliwość ta wynikała przy tym ze stanowiska wnioskodawcy, wskazującego na niewłaściwe ujawnienie podmiotu uprawnionego, zaś dowody jakimi dysponował organ znajdowały się w aktach (dowody na które powołuje się Sąd Okręgowy w Warszawie znajdują się w aktach rejestrowych).
Zauważyć należy także, że rozstrzygnięcie powyższych wątpliwości nastąpiło prawomocnie dopiero na skutek rozpatrzenia apelacji wnioskodawcy (powodów w sprawie o ustalenie praw do wspólnego znaku towarowego), który podważył wywody Sądu Okręgowego w Warszawie, co do bezskuteczności przejścia praw do wspólnego znaku towarowego na skarżącą kasacyjnie (por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z 3 listopada 2022 r. sygn. akt VII AGa 539/19). Dodać przy tym należy, że jakkolwiek wyrok Sądu Apelacyjnego jest prawomocny, to Sąd Najwyższy przyjął do rozpoznania skargę kasacyjną wnioskodawcy (także pozostałych spółek) wywiedzioną od powyższego wyroku - zob. postanowienie SN z 22 sierpnia 2024 r. sygn. akt I CSK 2047/23.
W konsekwencji WSA trafnie zaakceptował postanowienie Urzędu Patentowego w przedmiocie zawieszenia postępowania z wniosku o dokonanie w rejestrze zmiany podmiotu uprawnionego (dopisanie). Argumenty strony nie podważyły skutecznie tego stanowiska. W powyższej sytuacji skarżąca spółka nie ma więc racji twierdząc, że naruszono art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. oraz powoływane przez nią przepisy prawa własności przemysłowej.
W związku z powyższym, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, o czym orzeczono na podstawie art. 184 p.p.s.a.