II GSK 2489/24

Naczelny Sąd Administracyjny2025-03-19
NSAAdministracyjneWysokansa
prawo telekomunikacyjnerezerwacja częstotliwościprzetargunieważnienie przetarguwznowienie postępowaniapostępowanie naprawczeNSAadministracyjne postępowanieUKE

NSA oddalił skargę kasacyjną T. S.A. od wyroku WSA w Warszawie, uznając, że unieważnienie przetargu na rezerwację częstotliwości nie zawsze automatycznie prowadzi do uchylenia decyzji rezerwacyjnej, a kluczowe jest stwierdzenie faktycznej zmiany wyników przetargu po przeprowadzeniu postępowania naprawczego.

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej T. S.A. od wyroku WSA, który oddalił jej skargę na decyzję Prezesa UKE dotyczącą rezerwacji częstotliwości. T. S.A. argumentowała, że unieważnienie przetargu w 2007 roku powinno skutkować uchyleniem decyzji rezerwacyjnej. NSA uznał jednak, że zgodnie ze zmienionym art. 118d Prawa telekomunikacyjnego, samo unieważnienie przetargu nie jest wystarczającą przesłanką do uchylenia decyzji rezerwacyjnej. Kluczowe jest stwierdzenie faktycznej zmiany wyników przetargu po przeprowadzeniu postępowania naprawczego, czego w tej sprawie nie wykazano. W konsekwencji skarga kasacyjna została oddalona.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną T. S.A. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który oddalił skargę spółki na decyzję Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej (UKE) w przedmiocie rezerwacji częstotliwości. Sprawa miała długą i skomplikowaną historię procesową, sięgającą przetargu na rezerwację częstotliwości z 2007 roku. T. S.A. domagała się uchylenia decyzji rezerwacyjnej, argumentując, że unieważnienie przetargu w 2007 roku stanowiło podstawę do wznowienia postępowania i uchylenia decyzji. NSA podkreślił, że zgodnie z aktualnym brzmieniem art. 118d Prawa telekomunikacyjnego, samo unieważnienie przetargu nie jest już automatyczną podstawą do uchylenia decyzji rezerwacyjnej. Kluczowe jest stwierdzenie, czy w wyniku unieważnienia przetargu i przeprowadzenia postępowania naprawczego nastąpiła faktyczna zmiana wyników przetargu, która uzasadniałaby wznowienie postępowania. W analizowanej sprawie, mimo wznowienia postępowania, nie stwierdzono takiej zmiany wyników przetargu, która uzasadniałaby uchylenie pierwotnej decyzji rezerwacyjnej. Sąd wskazał, że postępowanie naprawcze ma na celu usunięcie naruszeń i ewentualną weryfikację wyników, a dopiero zmiana tych wyników może stanowić podstawę do uchylenia decyzji. Ponieważ taka zmiana nie została wykazana, skarga kasacyjna T. S.A. została oddalona. Postępowanie w części dotyczącej punktów 2 i 3 wyroku zostało umorzone na skutek cofnięcia skargi kasacyjnej.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, samo unieważnienie przetargu nie jest już automatyczną podstawą do uchylenia decyzji rezerwacyjnej. Kluczowe jest stwierdzenie faktycznej zmiany wyników przetargu po przeprowadzeniu postępowania naprawczego, która uzasadniałaby wznowienie postępowania.

Uzasadnienie

NSA wyjaśnił, że nowelizacja art. 118d Prawa telekomunikacyjnego zmieniła interpretację unieważnienia przetargu jako przesłanki wznowieniowej. Obecnie, po unieważnieniu przetargu, organ powinien przeprowadzić czynności naprawcze, a dopiero zmiana wyników przetargu będąca konsekwencją tych działań może stanowić podstawę do wznowienia postępowania i uchylenia decyzji rezerwacyjnej. W analizowanej sprawie taka zmiana nie została wykazana.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (28)

Główne

Pt art. 118d § 1

Ustawa z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne

Pt art. 118d § 4-7

Ustawa z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne

Pt art. 118d § 7

Ustawa z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne

Pt art. 118d § 7

Ustawa z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne

Zmiana wyników przetargu, będąca konsekwencją unieważnienia przetargu, stanowi podstawę wznowienia postępowania w sprawie rezerwacji częstotliwości dokonanej po przeprowadzeniu tego przetargu.

Pt art. 118d § 4

Ustawa z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne

Po unieważnieniu przetargu, jeżeli jest możliwe usunięcie naruszeń przepisów prawa lub interesów uczestników, które stanowiły przyczynę unieważnienia, Prezes UKE przeprowadza czynności niezbędne do usunięcia tych naruszeń.

Pomocnicze

k.p.a. art. 151 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 146 § 1-2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 149 § 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

ppsa art. 145 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

ppsa art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

ppsa art. 161 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

ppsa art. 183 § 1-2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

ppsa art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

ppsa art. 193

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

ppsa art. 204

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

ppsa art. 205 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pt art. 118c § 1-3

Ustawa z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne

Pt art. 206 § 1

Ustawa z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne

Pt art. 118d § 1

Ustawa z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne

Pt art. 118d § 4-6

Ustawa z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne

Pt art. 118d § 5

Ustawa z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne

Pt art. 118d § 6

Ustawa z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne

Pt art. 118d § 8-9

Ustawa z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne

Pt art. 118c § 2

Ustawa z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne

Pt art. 118c § 3

Ustawa z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne

Pt art. 118b

Ustawa z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne

Rozporządzenie Ministra Transportu z dnia 30 stycznia 2007 r. art. 21 § 3

Argumenty

Skuteczne argumenty

Unieważnienie przetargu nie jest automatyczną podstawą do uchylenia decyzji rezerwacyjnej; kluczowa jest faktyczna zmiana wyników przetargu po postępowaniu naprawczym.

Odrzucone argumenty

Unieważnienie przetargu na zasadzie art. 118d ust. 1 Pt skutkuje zmianą wyników przetargu w całości i stanowi podstawę do uchylenia decyzji rezerwacyjnej bez potrzeby dalszych postępowań naprawczych.

Godne uwagi sformułowania

zmiana wyników przetargu (...) będąca konsekwencją unieważnienia przetargu (...) stanowi podstawę wznowienia postępowania samo unieważnienie przetargu nie jest obecnie, niejako per se, przyczyną uchylenia decyzji rezerwacyjnej we wznowionym postępowaniu ustawodawca odstąpił od tej surowej, niemalże automatycznej reguły, że skutek unieważnienia przetargu, zawsze powoduje uchylenie decyzji rezerwacyjnej

Skład orzekający

Elżbieta Czarny-Drożdżejko

przewodniczący

Marcin Kamiński

członek

Wojciech Sawczuk

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 118d Prawa telekomunikacyjnego w kontekście unieważnienia przetargu i wznowienia postępowania administracyjnego dotyczącego rezerwacji częstotliwości."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z Prawem telekomunikacyjnym i przetargami na częstotliwości. Interpretacja może być stosowana analogicznie do innych postępowań, gdzie unieważnienie postępowania pierwotnego jest przesłanką wznowienia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje ewolucję przepisów prawa i ich interpretacji przez sądy, co jest kluczowe dla praktyków prawa telekomunikacyjnego. Długi proces sądowy ilustruje złożoność postępowań administracyjnych.

Unieważnienie przetargu to nie koniec gry: NSA wyjaśnia, kiedy można uchylić decyzję rezerwacyjną.

Sektor

telekomunikacja

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II GSK 2489/24 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2025-03-19
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-11-22
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Elżbieta Czarny-Drożdżejko /przewodniczący/
Marcin Kamiński
Wojciech Sawczuk /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6254 Usługi telekomunikacyjne i eksploatacja sieci telekomunikacyjnych
Hasła tematyczne
Telekomunikacja
Administracyjne postępowanie
Sygn. powiązane
VI SA/Wa 234/24 - Wyrok WSA w Warszawie z 2024-04-03
Skarżony organ
Prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej
Treść wyniku
oddalono skargę kasacyjną w części, w części umorzono postępowanie
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 2460
art. 118d ust. 1 i ust. 4-7
Ustawa z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne - t.j.
Dz.U. 2016 poz 23
art. 151 par. 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Sentencja
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKI Dnia 19 marca 2025 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Czarny-Drożdżejko Sędzia NSA Marcin Kamiński Sędzia del. WSA Wojciech Sawczuk (spr.) Protokolant asystent sędziego Małgorzata Krawiec po rozpoznaniu w dniu 19 marca 2025 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej T. S.A. w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 kwietnia 2024 r. sygn. akt VI SA/Wa 234/24 w sprawie ze skargi P. Sp. z o.o. w W. oraz T. S.A. w W. na decyzję Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej z dnia 4 czerwca 2018 r. nr DZC.WAP.514.16.2017.148 w przedmiocie rezerwacji częstotliwości przeznaczonych do świadczenia usług telekomunikacyjnych, po wznowieniu postępowania 1. oddala skargę kasacyjną w zakresie punktu 1 zaskarżonego wyroku, 2. umarza postępowanie kasacyjne w zakresie punktu 2 i 3 zaskarżonego wyroku, 3. zasądza od T. S.A. w W. na rzecz Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej 360 (trzysta sześćdziesiąt) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.
Uzasadnienie
I.
Decyzją z 28 listopada 2017 nr DZC.WAP.514.16.2017.59 Prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej, działając na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 118d ust. 7 i art. 206 ust. 1 ustawy z 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne (t.j. Dz.U. z 2017 r. poz. 1257 ze zm. - dalej jako Pt), po przeprowadzeniu - zainicjowanego wnioskiem T. S.A. w W. - postępowania wznowionego, postanowieniem własnym z 15 września 2017 r. nr DZC.WAP.514.16.2017.6, odmówił uchylenia swojej decyzji z 23 kwietnia 2009 r. nr DZC-WAP-5174-6/07(190), utrzymującej w mocy wcześniejszą decyzję z 30 listopada 2007 r. nr DZC-WAP-5174-6/07(69) w sprawie rezerwacji częstotliwości z zakresu 1710-1730 MHz i 1805-1825 MHz.
II.
Decyzją z 4 czerwca 2018 r. nr DZC.WAP.514.16.2017.148, po zbadaniu wniosków o ponowne rozpatrzenie sprawy, złożonych przez T. i P. Sp. z o.o. w W. (skarga tego podmiotu potraktowana została jako ww. wniosek), Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej utrzymał w mocy swoje wcześniejsze rozstrzygnięcie.
III.
Wyrokiem z 11 marca 2019 r. sygn. akt VI SA/Wa 1495/18 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił ww. decyzję Prezesa UKE z 4 czerwca 2018 r.
Z kolei Naczelny Sąd Administracyjny, wyrokiem z 10 października 2023 r. sygn. akt II GSK 1472/19:
1. ze skargi kasacyjnej Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej uchylił zaskarżony wyrok w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania WSA w Warszawie,
2. oddalił skargi kasacyjne T. S.A. w W. i A. Sp. z o.o. w W.,
3. umorzył postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w sprawie ze skargi kasacyjnej P. Sp. z o.o. w W.,
4. orzekł o kosztach postępowania.
W uzasadnieniu wyjaśnił, że WSA, rozpoznając skargi P. i T. od decyzji Prezesa UKE z 4 czerwca 2018 r., nie był związany ani oceną prawną, ani wskazaniami zawartymi w postanowieniu NSA z 23 października 2018 r. sygn. akt II GSK 1662/18. Rozstrzygnięcie to nie odnosi się formalnie, ani też merytorycznie do zaskarżonej decyzji Prezesa UKE. Z powyższego postanowienia wynikało jedynie, że skarga P. z 28 grudnia 2017 r. została złożona w terminie. Podobne uwagi sformułowano względem postanowienia WSA w Warszawie z 11 marca 2019 r. sygn. akt VI SA/Wa 2264/18 (dot. przekazania skargi P. do organu).
W ocenie NSA, Sąd pierwszej instancji powinien samodzielnie dokonać oceny zasadności zarzutów skarg wniesionych przez P. i T. od decyzji Prezesa UKE z 4 czerwca 2018 r. Tymczasem uchylił się od tego, koncentrując się niezasadnie wyłącznie na zagadnieniach procesowych.
Prawidłowo zinterpretował istniejący w rozpoznawanej sprawie problem prawny odnoszący się do zawiłego wątku proceduralnego, lecz wadliwie go rozpoznał. Niewątpliwie wynika to ze skomplikowanych okoliczności rozpoznawanej sprawy m.in. ze sposobu procedowania organu i WSA w Warszawie w sprawie sygn. akt VI SA/Wa 2264/18, której przedmiotem była skarga P. z 28 grudnia 2017 r. na decyzje Prezesa UKE z 27 listopada 2017 r. o odmowie uchylenia decyzji ostatecznej w sprawie o rezerwację częstotliwości z 2009 roku (decyzja pierwszoinstancyjna).
Sąd pierwszej instancji w rozpoznawanej sprawie w toku procedowania dopuścił się kardynalnych błędów wpływających w istotny sposób na wynik sprawy.
Wadliwie "zakwalifikował" wniosek T. z 5 grudnia 2017 r. jako wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją z Prezesa UKE z 28 listopada 2017 r. o odmowie uchylenia decyzji ostatecznej rezerwacyjnej, a nie jako wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej decyzją z 23 listopad 2017 r. o odmowie wstrzymania decyzji ostatecznej z 23 kwietnia 2009 r. o rezerwacji częstotliwości. Kolejny błąd dotyczył uznania, że wniosek T. z 1 lutego 2018 r. o ponowne rozpatrzenie sprawy od decyzji Prezesa UKE z 27 listopada 2017 r. stanowił jedynie pismo zawierającego dodatkowe argumenty na poparcie stanowiska zawartego w ww. wniosku z 5 grudnia 2017 r.
Podstawowym skutkiem powyższych błędów było oczywiście wadliwe sformułowanie przez Sąd pierwszej instancji wskazań co do dalszego procedowania przez Prezesa UKE. WSA w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku "nakazał" organowi procedowanie wniosku T. z 5 grudnia 2017 r., tak jakby był on wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją z 27 listopada 2017 r.
Kolejnym skutkiem wadliwego określenia charakteru pisma T. z 5 grudnia 2017 r. było uznanie, że pismo T. z 1 lutego 2018 r. stanowiło kolejny, drugi, wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej wydaniem decyzji z 28 listopada 2017 r. odmawiającej uchylenia decyzji ostatecznej w przedmiocie rezerwacji częstotliwości.
Przedstawione uchybienia miały kluczowe znaczenie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. Wpłynęły bowiem w istotny sposób na treść zaskarżonego wyroku, w którym uchylono decyzję Prezesa UKE z 4 czerwca 2018 r. z uwagi na konieczność uprzedniego łącznego rozpoznania skargi P. z 28 grudnia 2017 r. wraz z wnioskiem T. z 5 grudnia 2017 r., który - co zostało już przesądzone - nie dotyczył niniejszej sprawy, a sprawy o odmowę wstrzymania decyzji z 27 listopada 2017 r.
Naczelny Sad Administracyjny uznał, że konkluzja Sądu pierwszej instancji w zakresie rozważań związanych z koniecznością uchylenia zaskarżonego wyroku celem rozpoznania wniosku T. z 5 grudnia 2017 r. była całkowicie błędna. Skarga P. z 12 lutego 2018 r. i wniosek T. z 5 grudnia 2017 r. nie zostały złożone w tożsamej sprawie. Nie zachodziła więc potrzeba rozpoznania - w trybie art. 52a § 1 p.p.s.a. - skargi P. z 12 lutego 2018 r. łącznie z wnioskiem T. z 5 grudnia 2017 r., który - co już na wstępie uznano - nie dotyczył zaskarżonej decyzji Prezesa UKE z 4 czerwca 2018 r.
NSA omówił również zagadnienia "konkurencji" pomiędzy obiema skargami P. z 28 grudnia 2017 r. i z 12 lutego 2018 r. Nie podzielił stanowiska Sądu pierwszej instancji, że obie powyższe skargi P. wymagają odrębnego rozpoznania. W ocenie NSA skarga P. z 12 lutego 2018 r. zawierała tożsame zarzuty i uzasadnienie jak skarga z 28 grudnia 2017 r.
Sąd pierwszej instancji dostrzegł co prawda zbieżność zarzutów obu skarg P., jednakże wywód dotyczący naruszenia praw P. do obrony w sytuacji nierozpoznania skargi z 28 grudnia 2017 r. był powierzchowny, oparty jedynie na formalnej analizie środków odwoławczych złożonych przez powyższy podmiot. Zabrakło merytorycznej oceny i wyjaśnienia, dlaczego "konkurencja" pomiędzy dwoma środkami odwoławczymi wniesionymi przez P. musiała skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji.
Z uwagi na treść zarzutów skarg P. z 28 grudnia 2017 r. i z 12 lutego 2018 r. i ich uzasadnienie nie można przyjąć, tak jak to uczynił Sąd pierwszej instancji, że w sytuacji nierozpoznania skargi z 28 grudnia 2017 r. mogłoby dojść do ograniczenia praw procesowych P. Nie było uzasadnionych podstaw - w tym wskazanych przez Sąd w zaskarżonym wyroku - aby uchylić zaskarżoną decyzje li tylko z tego powodu, że należało rozpoznać skargę P. z 28 grudnia 2017 r. jako wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy łącznie z podobnym wnioskiem T. z 1 lutego 2018 r. Skarga P. z 28 grudnia 2017 r. zarówno pod względem treści, jak i zarzutów była tożsama ze skargą z 12 lutego 2018 r.
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że w świetle omówionych wyżej okoliczności dotyczących tożsamości skarg P. z 28 grudnia 2017 r. i z 12 lutego 2018 r. - wbrew poglądowi Sądu pierwszej instancji - nie występowała "konkurencja" pomiędzy obiema skargami skutkująca koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji Prezesa UKE.
Podkreślić trzeba, że Prezes UKE wydając zaskarżoną decyzję, rozpoznał zarówno wniosek T. z 1 lutego 2018 r., jak również skargę P. z 12 lutego 2018 r. potraktowaną słusznie - zgodnie z art. 54a § 1 p.p.s.a. - jako wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Świadczyła o tym jednoznacznie zarówno sentencja zaskarżonej decyzji Prezesa UKE, jak również jej uzasadnienie.
Skutkiem błędnych ustaleń co do charakteru pism T. z 5 grudnia 2017 r. i z 1 lutego 2018 r. oraz przyjęcia stanowiska o tożsamości skarg P. z 28 grudnia 2017 r. i z 12 lutego 2018 r. był nietrafny pogląd Sądu pierwszej instancji, że był związany postanowieniem WSA w Warszawie z 11 marca 2019 r. wydanym na podstawie art. 54a § 2 p.p.s.a. o zwrocie organowi skargi P. z 28 grudnia 2017 r. na decyzje Prezesa UKE z 27 listopada 2017 r. (pierwszoinstancyjna). Nie było podstaw do zastosowania w sprawie WSA w Warszawie o sygn. akt VI SA/Wa 2264/18 przepisu art. 54a § 2 p.p.s.a. Przekazanie skargi P. z 28 grudnia 2017 r. identycznej co do zarzutów i treści uzasadnienia ze skargą tego podmiotu z 12 lutego 2018 r., potraktowanej prawidłowo przez organ w trybie art. 54a § 2 p.p.s.a. jako wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej wydaniem decyzji o odmowie uchylenia decyzji ostatecznej rezerwacyjnej, należało uznać za nieuzasadnione. Postanowienie WSA z 11 marca 2019 r. wydane w sprawie sygn. akt VI SA/Wa 2264/18 w zaistniałej, skomplikowanej procesowo sprawie należało uznać - wbrew stanowisku Sądu pierwszej instancji - za niewiążące w niniejszej sprawie.
Niecelowe i nieracjonalne było zatem uchylenie przez Sąd pierwszej instancji zaskarżonej decyzji Prezesa UKE z 4 czerwca 2018 r., w której rozpoznano skargę P. z 12 lutego 2018 r. (jako wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy) po to, aby rozpoznać identyczną skargę z 28 grudnia 2017 r.
Konsekwencją niniejszego wyroku jest to, że sprawa trafi na właściwe proceduralne tory i doprowadzi do merytorycznego rozpoznania skarg P. i T. od decyzji Prezesa UKE z 4 czerwca 2018 r., wydanej na skutek zarówno wniosku T. z 1 lutego 2018 r. o ponowne rozpatrzenie sprawy, jak i skargi P. z 12 lutego 2018 r. (tożsamej co do zarzutów i ich uzasadnienia ze skargą z 28 grudnia 2017 r.) potraktowanej zgodnie z art. 54a § 2 p.p.s.a. jako wniosek o ponowne rozpatrzenia sprawy rozstrzygniętej decyzją Prezesa UKE z 27 listopada 2017 r.
IV.
Ponownie badając sprawę, wyrokiem z 3 kwietnia 2024 r. sygn. akt VI SA/Wa 234/24, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie:
1. oddalił skargę T. S.A. w Warszawie;
2. umorzył postępowanie ze skargi P. Sp. z o.o. w Warszawie;
3. zwrócił P. Sp. z o.o. w Warszawie ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie 200 zł tytułem uiszczonego wpisu od skargi.
V.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiodła T. S.A. kwestionując go w całości, jednak pismem z 2 września 2024 r. częściowo cofnęła skargę kasacyjną w zakresie pkt 2 i 3 zaskarżonego wyroku. Podtrzymała natomiast ten środek odwoławczy co do pkt 1.
Skarżąca kasacyjnie spółka zaskarżonemu wyrokowi WSA zarzuciła:
1. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na rozstrzygnięcie, tj.: art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U 2023, poz. 259, dalej: "ppsa") w zw. z: art. 151 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. 2017, poz. 1257 ze zm., dalej: "kpa"), stosowanymi w zw. z art. 206 ust. 1 ustawy Prawo telekomunikacyjne z dnia 16 lipca 2004 roku (Dz.U. 2017, poz. 1907, ze zm., dalej: "Pt"), art. 118d ust. 7 Pt, a także art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ppsa - poprzez oddalenie skargi TMPL, do czego doszło w wyniku błędnego stwierdzenia przez WSA braku podstaw do uchylenia przez Prezesa UKE Decyzji Ostatecznej z uwagi na rzekomy brak zmiany wyników przetargu na dwie rezerwacje Częstotliwości ("Przetarg 2007") w konsekwencji wydania przez Prezesa UKE decyzji z dnia 4 sierpnia 2017 roku unieważniającej Przetarg 2007, utrzymanej w mocy decyzją Prezesa UKE z dnia 31 stycznia 2018 roku ("Decyzja unieważniająca"), podczas gdy jej wydanie skutkowało zmianą wyników Przetargu 2007 i stanowiło podstawę wznowieniową, powinno więc prowadzić nie do odmowy uchylenia, lecz do uchylenia przez Prezesa UKE Decyzji Ostatecznej, co oznacza, że naruszenie przepisów ppsa przez WSA mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albowiem dokonanie poprawnej oceny ww. działania Prezesa UKE musiało doprowadzić WSA do wniosku, że Zaskarżona Decyzja jest wadliwa, a zatem WSA powinien ją uchylić, a nie oddalić skargę złożoną przez TMPL;
2. naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 118d ust. 7 Pt w zw. z art. 118d ust. 1 Pt oraz w zw. z art. 118d ust. 4-6 Pt, poprzez błędną wykładnię pojęcia "zmiana wyników postępowania będąca konsekwencją unieważnienia przetargu" użytego w art. 118d ust. 7 Pt i przyjęcie, że "nie można utożsamiać unieważnienia przetargu ze zmianą jego wyników ponieważ "unieważnienie przetargu jest jedynie punktem wyjścia do podjęcia przez organ dalszych czynności (art. 118d ust 4-6 p.t), których skutkiem może być zmiana wyników przetargu, i dopiero ta ewentualna zmiana stanowi podstawę wznowienia postępowania", podczas gdy konsekwencją unieważnienia przetargu na zasadzie art. 118d ust. 1 Pt jest zmiana wyników przetargu (unicestwienie ich w całości) i taki stan trwa tak długo, jak w wyniku podjęcia czynności naprawczych na zasadzie art. 118d ust. 4-6 Pt, wady postępowania przetargowego nie zostaną usunięte i nie zostanie ogłoszona nowa lista wyników (która również może prowadzić do zmiany wyników przetargu).
Strona wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez WSA w Warszawie, względnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i rozpoznanie skargi TMPL, w przypadku uznania, że istota sprawy jest dostatecznie wyjaśniona.
W obu wskazany wyżej przypadkach spółka wniosła o "przyznanie" kosztów sądowych, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych za obie instancje.
VI.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną Prezes UKE wniósł o:
1. odrzucenie skargi kasacyjnej T. S.A. w całości w zakresie w jakim dotyczy pkt 2 wyroku, ewentualnie
2. oddalenie skargi kasacyjnej skarżącej spółki w całości,
3. zasądzenie od skarżącej na rzecz Prezesa UKE kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu kasacyjnym w wysokości podwójnej stawki minimalnej.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną P. wniósł o jej oddalenie oraz orzeczenie o kosztach postępowania.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
VII.
Skarga kasacyjna jest nieuzasadniona.
Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę jedynie nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie występują przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego przeprowadzonego przez WSA, które ustawodawca jednoznacznie i enumeratywnie wylicza w art. 183 § 2 ustawy procesowej.
VIII.
W pierwszej kolejności należy wskazać, że pierwotnie skarżąca kasacyjnie spółka zaskarżyła wyrok WSA w Warszawie w całości. Niemniej jednak pismem z 2 września 2024 r. cofnęła ten środek odwoławczy w zakresie, w jakim dotyczył punktu 2 i 3 zaskarżonego wyroku. W tych warunkach, uznając że cofnięcie skargi kasacyjnej jest skuteczne, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 w zw. z art. 193 p.p.s.a. postanowił jak w punkcie 2 sentencji wyroku.
IX.
Przechodząc do meritum sprawy należy na wstępie przypomnieć, że w myśl art. 193 zdanie drugie p.p.s.a., uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny może więc nie przedstawiać pełnej relacji z przebiegu sprawy, ograniczając dalszą wypowiedź do rozważań mających znaczenie dla oceny postawionych zarzutów.
Rozstrzygając niniejszą sprawę, Sąd stosuje powyższą regulację, jednakże uznaje za uzasadnione, aby w sposób syntetyczny przypomnieć długotrwały i procesowo zawiły przebieg całego dotychczasowego postępowania, widzianego sensu largo (na co zwrócono już uwagę w wyroku z 10 października 2023 r. sygn. akt II GSK 1472/19). W tym celu należy "podzielić" dalsze rozważania na cztery zasadnicze kwestie, mające znaczenie w sprawie, a więc: (1) przetarg i rezerwację częstotliwości, (2) unieważnienie przetargu, (3) postępowanie naprawcze po unieważnieniu przetargu i wreszcie (4) wznowienie postępowania rezerwacyjnego, która to kwestia stanowi istotę niniejszej sprawy.
PRZETARG I REZERWACJA
W dniu 23 marca 2007 r. Prezes UKE wszczął postępowanie konsultacyjne w sprawie przetargu na dwie rezerwacje częstotliwości z zakresu 1710-1730 MHz i 1805-1825 MHz, które zakończył 23 kwietnia 2007 r.
21 maja 2007 r. organ ogłosił przetarg na dwie powyższe rezerwacje, do którego zgłosiły się następujące podmioty:
1) P1 sp. z o.o. w W.,
2) P2 Sp. z o.o. w W.,
3) P. S.A. w W.,
4) C. S.A. w W. - dwie oferty,
5) M. Sp. z o.o. w W.,
6) l. GmbH w K., Niemcy - dwie oferty.
Do drugiego etapu zakwalifikowano:
1) P1,
2) P. S.A.,
3) C. oferta nr 1,
4) C. oferta nr 2,
5) M.
W dniu 2 października 2007 r. Prezes UKE, na podstawie art. 118c ust. 1 Pt ogłosił wyniki przetargu oraz na stronie BIP UKE (listę rankingową)
Zgodnie z art. 118c ust. 2 Pt, po przeprowadzeniu przetargu Prezes UKE prowadził jedno postępowanie w sprawie rezerwacji częstotliwości. Stosownie do art. 118c ust. 3 Pt, stronami postępowania w sprawie rezerwacji częstotliwości są uczestnicy przetargu, którzy złożyli wnioski o rezerwację częstotliwości w terminie 7 dni od dnia ogłoszenia wyników przetargu. Wnioski złożyły C., M., P., P1.
Po rozpatrzeniu wniosków o rezerwacje częstotliwości, Prezes UKE decyzją z 30 listopada 2007 r. nr DZC-WAP-5174-6/07(69):
1) dokonał na rzecz C. rezerwacji częstotliwości odpowiednich kanałów,
2) dokonał na rzecz M. rezerwacji częstotliwości odpowiednich kanałów,
3) odmówił dokonania na rzecz P1 sp. z o.o. rezerwacji odpowiednich kanałów,
4) odmówił dokonania na rzecz P. S.A. rezerwacji odpowiednich kanałów,
5) nadał decyzji rygor natychmiastowej wykonalności.
Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, decyzją z 23 kwietnia 2009 r. nr DZC-WAP-5174-6/07(190) Prezes UKE utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję rezerwacyjną z 30 listopada 2007 r.
Decyzją z 29 maja 2009 r. nr DZC-WAP-5176-02/09(27), Prezes UKE zmienił decyzję rezerwacyjną (utrzymaną w mocy decyzją z 23 kwietnia 2009 r.) poprzez zmianę zobowiązań nałożonych na M. w części II pkt. 2 sentencji decyzji rezerwacyjnej.
UNIEWAŻNIENIE PRZETARGU
W dniu 23 października 2007 r. wnioski o unieważnienie przetargu złożyły I. GmbH, P1 Sp. z o.o. oraz P2 Sp. z o.o.
Decyzją z 28 listopada 2007 r. nr DZC-WAP-5174-9/07(37) Prezes UKE odmówił unieważnienia przetargu, zaś decyzją z 29 sierpnia 2009 r. nr DZC-WAP-5174-9/07(182) utrzymał w mocy ww. rozstrzygnięcie.
Wyrokiem z 21 lipca 2009 r. sygn. akt. VI SA/Wa 2335/08 WSA w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję z 28 listopada 2007 r. Wskazał, że Prezes UKE wadliwie uznał, że P2 uchybiła formie złożenia oferty na podstawie § 21 ust. 3 rozporządzenia Ministra Transportu z 30 stycznia 2007 r., co doprowadziło do pozbawienia jej prawa uczestnictwa w II etapie przetargu, w ramach którego odbywało się merytoryczne badanie ofert. Przyczynę pozbawienia strony skarżącej prawa uczestnictwa w II etapie konkursu należało oceniać w świetle ratio legis unormowań dotyczących formy składania oferty, w tym § 21 rozporządzenia z 30 stycznia 2007 r. oraz w kontekście dopuszczalnych granic przewidujących ograniczenie szeroko rozumianej swobody gospodarczej, w szczególności konstytucyjnych zasad proporcjonalności (art. 31 ust. 1 Konstytucji RP) oraz zakazu dyskryminacji (art. 32 Konstytucji RP).
Wyrokiem z 3 lutego 2011 r. sygn. akt. II GSK 88/10 NSA oddalił skargi kasacyjne wywiedzione od ww. wyroku WSA w Warszawie.
Ponowną decyzją z 13 czerwca 2011 r. nr DZE-WAP-5174-9/07(32) Prezes UKE unieważnił przetarg i nadał decyzji rygor natychmiastowej wykonalności, zaś decyzją z 23 września 2011 r. nr DZC-WAP-5174-9/07(352) utrzymał w mocy ww. rozstrzygnięcie.
Wyrokiem z 6 lipca 2012 r. sygn. akt VI SA/Wa 2257/11 WSA w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję z 13 czerwca 2011 r., a NSA wyrokiem z 8 maja 2014 r. sygn. akt II GSK 305/13 oddalił skargi kasacyjne wywiedzione od powyższego wyroku.
Kolejną decyzją z 28 listopada 2012 r. nr DZC-WAP-5174-6/11(62), Prezes UKE odmówił unieważnienia przetargu na rezerwacje częstotliwości w zakresie dotyczącym oceny oferty P2. Decyzją z 8 listopada 2013 r. nr DZC-WAP-5174-6/11(124) utrzymał w mocy to rozstrzygnięcie.
Wyrokiem z 23 września 2014 r. sygn. akt VI SA/Wa 312/14 WSA w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Prezesa UKE z 8 listopada 2013 r. oraz poprzedzającą ją decyzję z 28 listopada 2012 r. nr DZC-WAP-5174-6/11(62). NSA wyrokiem z 20 października 2016 r. sygn. akt II GSK 262/15, oddalił skargi kasacyjne wywiedzione od tego wyroku.
Kolejną decyzją z 4 sierpnia 2017 r. nr DZC.WAP.5131.8.2016.43, Prezes UKE po raz kolejny unieważnił przetarg, a decyzją z 31 stycznia 2018 r. nr DZC.WAP.5131.8.2016.125, utrzymał w mocy tę decyzję własną.
POSTĘPOWANIE NAPRAWCZE
W dniu 22 czerwca 2018 r. Prezes UKE powołał Komisję do przeprowadzenia czynności niezbędnych do usunięcia naruszeń stwierdzonych w decyzji Prezesa UKE z 4 sierpnia 2017 r. nr DZC.WAP.5131.8.2016.43, utrzymanej w mocy decyzją z 31 stycznia 2018 r. nr DZC.WAP.5131.8.2016.125 i stanowiących przyczynę unieważnienia przetargu z 2007 roku.
W dniu 5 września 2018 r. Prezes UKE ogłosił wyniki przeprowadzonych czynności naprawczych. W następstwie dokonanej przez Komisję oceny oferta P2 (aktualnie T.) została zakwalifikowana do etapu II badania ofert. W wyniku dokonania oceny w II etapie oferta PTC uzyskała 139,367 punktów.
W wyniku przeprowadzenia czynności niezbędnych do usunięcia naruszeń stanowiących przyczynę unieważnienia przetargu z 2007 roku lista wyników ukształtowana została następująco:
1) oferta nr 1 złożona przez C. S.A. (obecnie A. sp. z o.o.) - 340,000 pkt,
2) oferta nr 2 złożona przez C. S.A. (obecnie A. sp. z o.o.) - 287,461 pkt,
3) oferta złożona przez T1 sp. z o.o. (obecnie A. sp. z o.o.) - 225,785 pkt,
4) oferta złożona przez P2 sp. z o.o. (obecnie T. S.A.) - 139,367 pkt,
5) oferta złożona przez P. S.A. - 122,726 pkt,
6) oferta złożona przez P1 sp. z o.o. (obecnie O. S.A.) - 103,656 pkt.
Pismem z 4 października 2018 r. T. złożyła skargę do WSA w Warszawie na ww. czynności naprawcze wskazując, że do ogłoszenia listy wyników doszło w wyniku rażącego naruszenia przepisów prawa.
Postanowieniem z 20 listopada 2018 r. sygn. akt VI SA/Wa 2098/18, WSA w Warszawie odrzucił tę skargę, jednak postanowieniem z 4 lipca 2019 r. sygn. akt II GSK 601/19, NSA uchylił zaskarżone postanowienie Sądu pierwszej instancji. Wyjaśnił, że postępowanie selekcyjne rozpoczynające się ogłoszeniem aukcji lub przetargu i kończące się wraz z jej zamknięciem, jest postępowaniem odrębnym od postępowania rezerwacyjnego. Przedmiotem postępowania rezerwacyjnego nie jest kontrola prawidłowości przeprowadzenia aukcji (przetargu) oraz jej wyniku, gdyż dochodzi do tego w odrębnym trybie, lecz rezerwacja częstotliwości na rzecz podmiotu wyłonionego, w rozumieniu art. 118b Pt. Skoro zatem lista wyników przetargu, ujęta w zaskarżonym ogłoszeniu, zawiera listę podmiotów wyłonionych, a tylko dla takich podmiotów procedura selekcyjna przewidziała dokonanie rezerwacji częstotliwości, NSA uznał, że sporne ogłoszenie Prezesa UKE o wynikach przeprowadzenia czynności naprawczych w przetargu na rezerwację częstotliwości, w którym zawarto listę wyników przetargu, kreowało odrębne materialnoprawne uprawnienia po stronie skarżącej. Czynność organu (wydanie ogłoszenia o wskazanej treści) przysługiwała skarga do sądu administracyjnego.
W związku z tym, wyrokiem z 18 sierpnia 2020 r. sygn. VI SA/Wa 1885/19 WSA w Warszawie stwierdził bezskuteczność zaskarżonej czynności naprawczej.
Wyrokiem z 9 grudnia 2021 r. sygn. akt II GSK 584/21 NSA uchylił powyższy wyrok i sprawę przekazał WSA w Warszawie do ponownego rozpoznania.
Ponownie badając sprawę, wyrokiem z 25 października 2022 r. sygn. akt VI SA/Wa 4987/22 WSA w Warszawie oddalił skargę T. S.A. na czynność Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej z 5 września 2018 r. w przedmiocie ogłoszenia wyników przeprowadzenia czynności niezbędnych do usunięcia naruszeń stanowiących przyczynę unieważnienia przetargu na rezerwację częstotliwości.
Z kolei NSA wyrokiem z 13 października 2023 r. sygn. akt II GSK 683/23 oddalił skargę kasacyjną T., kończąc w istocie kwestie związane z "postępowaniem naprawczym".
Jedynie pobocznie w tym miejscu należy zwrócić również uwagę na kwestię wniosku T. z 26 września 2018 r. o unieważnienie czynności naprawczych.
29 października 2018 r. Prezes UKE wydał postanowienie odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie unieważnienia czynności naprawczych, utrzymane następnie w mocy postanowieniem z 10 kwietnia 2019 r. nr DZC.WAP.5131.3.2018.11.
Wyrokiem z 18 listopada 2019 r. sygn. akt VI SA/Wa 1352/19, WSA w Warszawie uchylił oba postanowienia Prezesa UKE, jednak wyrokiem z 9 grudnia 2021 r. sygn. akt II GSK 459/20 Naczelny Sąd Administracyjny uchylił ww. wyrok w całości i oddalił skargę.
WZNOWIENIE POSTĘPOWANIA REZERWACYJNEGO
Jak wskazano w części historycznej, pismem z 17 sierpnia 2017 r. (data wpływu do UKE 18 sierpnia 2017 r.) T. złożyła wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego wydaniem przez Prezesa UKE decyzji ostatecznej z 23 kwietnia 2009 r. nr DZC-WAP-5174-6/07(190) utrzymującej w mocy decyzję rezerwacyjną z 30 listopada 2007 r. nr DZC-WAP-5174-6/07(69).
Spółka wskazała, że za wznowieniem ww. postępowania przemawia fakt zmiany wyników przetargu w związku z wydaniem przez Prezesa UKE decyzji z 4 sierpnia 2017 r. nr DZC.WAP.5131.8.2016.43, na mocy której unieważnił przetarg.
Postanowieniem z 15 września 2017 r. nr DZC.WAP.514.16. 2017.6, Prezes UKE wznowił postępowanie administracyjne zakończone wydaniem decyzji ostatecznej z 29 kwietnia 2009 r.
Następnie, decyzją z 28 listopada 2017 r. nr DZC.WAP.514.16.2017.59, odmówił uchylenia decyzji ostatecznej z 23 kwietnia 2009 r., utrzymującej w mocy decyzję rezerwacyjną z 30 listopada 2007 r.
Decyzją z 4 czerwca 2018 r. nr DZC.WAP.514.16.2017.148 utrzymał w mocy ww. decyzję wydaną w trybie wznowienia postępowania.
Jedynie porządkowo należy również przypomnieć, że wyrokiem z 11 marca 2019 r. sygn. akt VI SA/Wa 1495/18 WSA w Warszawie uchylił decyzję Prezesa UKE z 4 czerwca 2018 r., jednak NSA, szeroko zreferowanym w części historycznej niniejszego uzasadnienia wyrokiem z 10 października 2023 r. sygn. akt II GSK 1472/19 uwzględnił skargę kasacyjną Prezesa UKE i uchylił zaskarżony wyrok w całości, przekazując sprawę do ponownego rozpoznania WSA w Warszawie, zaś skargi kasacyjne T. S.A. i A. Sp. z o.o. oddalił, zaś postępowanie ze skargi kasacyjnej P. Sp. z o.o. umorzył, orzekając jednocześnie o kosztach.
Ponownie badając sprawę WSA w Warszawie wyrokiem z 3 kwietnia 2024 r. sygn. akt VI SA/Wa 234/24 (kontrolowany w niniejszym postępowaniu kasacyjnym) oddalił skargę T., umorzył postępowanie ze skargi P. oraz zwrócił temu podmiotowi uiszczony wpis.
Wyrok ten został zaskarżony przez T. w zakresie punktu 1.
X.
Odnosząc powyższe do okoliczności badanej sprawy w punkcie wyjścia należy umiejscowić art. 118d Pt przy czym niezbędne jest sięgnięcie do treści tego przepisu sprzed jak i po nowelizacji z 2012 roku, bowiem zmiana prawa jaka się wówczas dokonała, istotnie zmodyfikowała postrzeganie unieważnienia przetargu jako przesłanki wznowieniowej.
Niewątpliwe jest to, że ustawą z 12 stycznia 2007 r. o zmianie ustawy - Prawo telekomunikacyjne (Dz.U. nr 23 poz. 137 - art. 1 pkt 6) dodano - z dniem 27 lutego 2007 r. - art. 118d, zawierający m.in. ust. 4 o treści "Unieważnienie przetargu albo konkursu stanowi podstawę wznowienia postępowania w sprawie rezerwacji częstotliwości dokonanej po przeprowadzeniu tego przetargu albo konkursu."
Następnie, ustawą z 16 listopada 2012 r. o zmianie ustawy - Prawo telekomunikacyjne oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. nr 2012 poz. 1445 - art. 1 pkt 98), z mocą od 21 stycznia 2013 r., istotnie zmodyfikowano art. 118d nadając nowe brzmienie m.in. ustępowi 4 i 5 oraz dodając kolejne ustępy m.in. 6 i 7 o treści:
4. Po unieważnieniu przetargu, aukcji albo konkursu, jeżeli jest możliwe usunięcie w ten sposób naruszeń przepisów prawa lub interesów uczestników przetargu, aukcji albo konkursu, które stanowiły przyczynę unieważnienia przetargu, aukcji albo konkursu, Prezes UKE przeprowadza czynności niezbędne do usunięcia tych naruszeń.
5. Czynności, o których mowa w ust. 4, przeprowadza się:
1) w oparciu o warunki uczestnictwa w przetargu, aukcji albo konkursie, wymagania, jakim powinna odpowiadać oferta oraz kryteria oceny ofert, określone przed unieważnieniem przetargu w ogłoszeniu o przetargu, aukcji albo konkursie oraz dokumentacji;
2) w stosunku do ofert złożonych w terminie przed unieważnieniem przetargu, aukcji albo konkursu.
6. W przypadku gdy istnieje potrzeba przeprowadzenia czynności, o których mowa w ust. 4, Prezes UKE ocenia oferty i zasięga opinii Prezesa UOKiK w stosunku do tych ofert.
7. Zmiana wyników przetargu, aukcji albo konkursu będąca konsekwencją unieważnienia przetargu, aukcji albo konkursu stanowi podstawę wznowienia postępowania w sprawie rezerwacji częstotliwości dokonanej po przeprowadzeniu tego przetargu, aukcji albo konkursu.
Istotne jest w sprawie również to, że strona skarżąca kasacyjnie, będąca wyłącznym dysponentem środka odwoławczego i wyznaczająca m.in. za pomocą formułowanych w nim zarzutów, zakres kontroli kasacyjnej Naczelnego Sądu Administracyjnego, nie zanegowała możliwości stosowania powołanego przepisu prawa (art. 118d Pt) w nowym brzmieniu, w związku z treścią art. 24 i art. 28 ustawy zmieniającej z 2012 roku, na którą powoływał się organ. Kwestia ta pozostaje zatem poza granicami sprawy, jako niepoddana, wobec braku jakichkolwiek zarzutów w tym zakresie, kontroli kasacyjnej. Co więcej, kwestia ta była już przedmiotem szerokich rozważań Naczelnego Sądu Administracyjnego w wyroku z 9 grudnia 2021 r. sygn. akt II GSK 584/21, a stanowisko tam wyrażone, wskazujące w istocie na stosowanie przepisów w nowym brzmieniu, skład orzekający w niniejszej sprawie podziela.
W kontekście powyższego, jak również biorąc pod uwagę przedmiot niniejszego postępowania, należy krótko przypomnieć istotę postępowania wznowieniowego.
Procedura ta stanowi nadzwyczajny tryb weryfikacji decyzji ostatecznych i polega na ponownym, merytorycznym rozpoznaniu i rozstrzygnięciu istoty sprawy administracyjnej (tu: rezerwacji częstotliwości, po przeprowadzonym przetargu). Jednakże takie działanie organu musi zawsze pozostawać w związku z rzeczywistym zaistnieniem jednej z procesowych wad kwalifikowanych, sprecyzowanych szczegółowo albo w art. 145 § 1, art. 145a, art. 145aa lub art. 145b k.p.a. albo też, tak jak w sprawie niniejszej, w Prawie telekomunikacyjnym (art. 118d ust. 4 i 7 Pt).
Jakkolwiek więc strona powołała się we wniosku o wznowienie postępowania na ustawową przesłankę, a organ na tej podstawie wznowił postępowanie, czego żadna ze stron nie kwestionuje i co również nie jest objęte zarzutami skargi kasacyjnej, to jednak samo wznowienie postępowania nie jest równoznaczne z tym, że podane przez stronę przyczyny są automatycznie uzasadnione. Wznowienie postępowania, zgodnie z art. 149 § 2 k.p.a., stanowi formalną podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania, co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy i nie przesądza o ich zasadności. Po wydaniu postanowienia o wznowieniu postępowania organ ma zatem ocenić, czy podawane przez stronę przesłanki wznowienia w ogóle zachodzą (zaktualizowały się w relacji do stanu sprawy), a jeśli tak, to musi następnie dokonać, w kontekście tych przesłanek, oceny istoty sprawy.
Katalog rozstrzygnięć jakie z kolei mogą zapaść we wznowionym postępowaniu zawiera art. 151 § 1 i 2 k.p.a. w zw. z art. 146 § 1 i 2 k.p.a.
Z art. 151 § 1 k.p.a. wynika, że organ administracji publicznej, o którym mowa w art. 150, po przeprowadzeniu postępowania określonego w art. 149 § 2 wydaje decyzję, w której:
1) odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej, gdy stwierdzi brak podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1, art. 145a, art. 145aa lub art. 145b, albo
2) uchyla decyzję dotychczasową, gdy stwierdzi istnienie podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1, art. 145a, art. 145aa lub art. 145b, i wydaje nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy.
Z kolei art. 151 § 2 k.p.a. wskazuje, że w przypadku, gdy w wyniku wznowienia postępowania nie można uchylić decyzji na skutek okoliczności, o których mowa w art. 146, organ administracji publicznej ograniczy się do stwierdzenia wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa oraz wskazania okoliczności, z powodu których nie uchylił tej decyzji.
Oczywiście, powołane przepisy prawa należy odczytywać w niniejszej sprawie odpowiednio, z uwzględnieniem faktu, że przesłanka wznowieniowa nie jest uregulowana w k.p.a. a w Prawie telekomunikacyjnym.
Naczelny Sąd Administracyjny w pełni intencjonalnie przywołał wcześniej treść art. 118d ust. 4 Pt przed nowelizacją i po jego nowelizacji z 2012 roku (odwołując się również do ust. 7). Jakkolwiek bowiem przed zmianą prawa treść art. 118d ust. 4 Pt mogła być odczytywana w sposób jednoznaczny, tj. że już samo unieważnienie przetargu albo konkursu stanowiło wyraźną podstawę wznowienia postępowania w sprawie rezerwacji częstotliwości dokonanej po przeprowadzeniu tego przetargu albo konkursu, a w efekcie finalnym prawdopodobne uchylenie decyzji rezerwacyjnej, to jednak nie można nie dostrzegać konsekwencji wynikających z owej zmiany prawa, z którą mamy do czynienia na tle sprawy niniejszej. Niewątpliwie bowiem ustawodawca odstąpił od tej surowej, niemalże automatycznej reguły, że skutek unieważnienia przetargu, zawsze powoduje uchylenie decyzji rezerwacyjnej, uznając to za działanie zbyt daleko idące. Ponownie odwołać się więc należy do wyroku z 9 grudnia 2021 r. sygn. akt II GSK 584/21, wskazującego na uzasadnienie projektu ustawy zmieniającej w odniesieniu do art. 118d ust. 4, w którym wyjaśniono, że "przeprowadzenie przez Prezesa UKE jedynie czynności niezbędnych do usunięcia naruszeń, które stanowiły przyczynę unieważnienia przetargu, aukcji albo konkursu, bez potrzeby przeprowadzania całego procesu ma korzystny wpływ na gospodarowanie zasobami częstotliwości oraz leży w interesie społecznym. Takie działanie oznacza bowiem możliwość szybszego zweryfikowania prawidłowości, podjętej po przeprowadzeniu przetargu, aukcji albo konkursu, decyzji w przedmiocie rezerwacji częstotliwości i usunięcie w związku z tym stanu niepewności prawnej zarówno po stronie podmiotu na rzecz, którego udzielono przedmiotowej rezerwacji, jak i innych uczestników przetargu, aukcji albo konkursu". Jak dalej zauważono, "ewentualne uchybienia, które wprawdzie będą stanowiły podstawę do unieważnienia przetargu, lecz których skutki ograniczają się do nieprawidłowego wykonania określonej czynności proceduralnej na jednym z etapów oraz nie mają żadnego negatywnego wpływu na ocenę zgodności z prawem pozostałych czynności przetargowych (w szczególności tych podjętych wcześniej), nie powinny stanowić podstawy do powtarzania wszystkich czynności w ramach całego przetargu, aukcji albo konkursu. Przyjęcie odmiennej interpretacji spowodowałoby bowiem podjęcie działań nieproporcjonalnych z punktu widzenia osiągnięcia celu, jakim powinno być usunięcie stwierdzonego rażącego naruszenia prawa lub interesów uczestników przetargu, aukcji albo konkursu" (por. druk nr 627 Sejmu VII Kadencji s. 100-102 https://orka.sejm.gov.pl/Druki7ka.nsf/0/6766667061929B14C1257A470043B113/%24File/627-cz.1.pdf).
Zestawiając zatem nowe brzmienie art. 118d ust. 4 Pt, który nakazuje, aby "po unieważnieniu przetargu (...), jeżeli jest możliwe usunięcie w ten sposób naruszeń przepisów prawa lub interesów uczestników przetargu (...), które stanowiły przyczynę unieważnienia przetargu (...), Prezes UKE przeprowadza czynności niezbędne do usunięcia tych naruszeń", a także biorąc pod uwagę szczegółowy sposób przeprowadzenia tych czynności określony w art. 118d ust. 5-6 i 8-9 Pt (nakazujący generalnie ponowną ocenę wcześniejszych ofert), nie można nie dostrzegać tej prostej konsekwencji, że samo unieważnienie przetargu nie jest obecnie, niejako per se, przyczyną uchylenia decyzji rezerwacyjnej we wznowionym postępowaniu. Wolą ustawodawcy, dopiero w kontekście przeprowadzenia czynności naprawczych, o ile w ten sposób możliwe jest usunięcie naruszeń przepisów prawa lub interesów uczestników przetargu, możliwe jest dokonanie oceny wpływu tych uchybień na wynik przetargu. Jak stanowi bowiem art. 118d ust. 7 Pt, dopiero "zmiana wyników przetargu (...), będąca konsekwencją unieważnienia przetargu (...), stanowi podstawę wznowienia postępowania w sprawie rezerwacji częstotliwości dokonanej po przeprowadzeniu tego przetargu (...)".
Jest przy tym nader oczywiste, co strona skarżąca kasacyjnie pomija, że obecnie samo unieważnienie przetargu, jakkolwiek może stanowić podstawę wznowienia postępowania, prowadzącą nawet do uchylenia decyzji rezerwacyjnej, to jednak jest bardzo rzadkim wyjątkiem od zasady, zależnym ściśle od powodów unieważnienia przetargu i możliwości jego konwalidacji. W pierwszej kolejności, zgodnie z art. 118d ust. 4 i 7 Pt, prawodawca nakazuje organowi, aby ten, po unieważnieniu przetargu, jak również po ustaleniu, że jest możliwe usunięcie naruszeń przepisów prawa lub interesów uczestników przetargu, które stanowiły przyczynę unieważnienia przetargu, przeprowadził czynności niezbędne do usunięcia tych naruszeń. Co do zasady dopiero w efekcie tych właśnie czynności można ustalić, czy nastąpiła tego rodzaju "zmiana wyników przetargu, będąca konsekwencją jego unieważnienia", że stanowi podstawę wznowienia postępowania w sprawie rezerwacji częstotliwości dokonanej po przeprowadzeniu przetargu. Inaczej mówiąc, w zasadzie dopiero po przeprowadzeniu czynności naprawczych, np. ponownej ocenie ofert, zwłaszcza oferty pierwotnie niezasadnie odrzuconej (co stanowiło podstawę unieważnienia przetargu), możliwa jest ocena, czy nastąpiła "zmiana wyników przetargu" będąca konsekwencją jego unieważnienia. Inaczej mówiąc, jeżeli ta ponowna analiza w ramach postępowania naprawczego doprowadzi do konstatacji, że zmianie ulega wynik przetargu (ściślej, dochodzi do przesunięć na liście rankingowej, mających wpływ na to, komu należy się rezerwacja częstotliwości), to jest to zmiana będąca konsekwencją unieważnienia przetargu, a zatem uzasadniająca wznowienie postępowania i uchylenie ostatecznej decyzji rezerwacyjnej, co umożliwi wydanie nowej decyzji, prawidłowo określającej podmioty, na których rzecz dokonać należy rezerwacji.
Błędne jest tym samym, w realiach niniejszej sprawy, stanowisko skarżącej kasacyjnie spółki (zarzut nr 2), wskazujące, że konsekwencją unieważnienia przetargu na zasadzie art. 118d ust. 1 Pt jest zawsze zmiana wyników przetargu (unicestwienie ich w całości) i taki stan trwa tak długo, jak w wyniku podjęcia czynności naprawczych na zasadzie art. 118d ust. 4-6 Pt, wady postępowania przetargowego nie zostaną usunięte i nie zostanie ogłoszona nowa lista wyników (która również może prowadzić do zmiany wyników przetargu). Jest to stanowisko błędne, bowiem strona w istocie rzeczy proponuje powrót do treści art. 118d ust. 4 Pt sprzed nowelizacji. Nie uwzględnia również istoty postępowania wznowieniowego, w którym - w razie potwierdzenia przesłanki wznowieniowej - organ ma sprawę rozstrzygnąć jak najdalej merytorycznie, tak by ją ostatecznie zakończyć. W chwili obecnej może to zrobić dopiero wtedy, gdy ustali (o ile krok taki będzie w ogóle możliwy), że zmianie uległy wyniki przetargu, co wiązać należy - co do zasady - z istotną zmianą na liście podmiotów, które go wygrały i wyraziły wolę rezerwacji na ich rzecz częstotliwości. Dopiero "wywrócenie" dotychczasowego układu podmiotów powoduje, że uzasadnione jest twierdzenie o zaktualizowaniu się przesłanki wznowieniowej.
Z kolei wspomnianym przez Sąd wyjątkiem, uzasadniającym odstąpienie od powyższej reguły działania (prowadzenia w pierwszej kolejności postępowania naprawczego, w efekcie którego może dojść do zmiany wyników przetargu), jest w zasadzie oczywistość wpływu przyczyn unieważnienia przetargu na jego wynik, przez co żadne postępowanie naprawcze nie będzie efektywne, co ma być widoczne a limine. Będzie więc tak zwłaszcza wtedy, gdy powody unieważnienia przetargu są fundamentalne i już "na pierwszy rzut oka" świadczą o potrzebie ponownego jego przeprowadzenia w całości, np. unieważnienie przetargu nastąpiło z powodu zdyskwalifikowania wszystkich złożonych ofert. W takiej sytuacji jest oczywiste, że żadne czynności "niezbędne do usunięcia stwierdzonych naruszeń" nie uzdrowią wyników przetargu, a więc jego zmiana jest w tej sytuacji aż nader widoczna.
W konsekwencji, w sprawie nie doszło również do podnoszonego w zarzucie nr 1 naruszenia procesowego. Zarzut ten w całości zależny jest od skuteczności podniesionego naruszenia materialnego (prawidłowej wykładni prawa). W niniejszej sprawie wydanie decyzji unieważniającej przetarg oraz decyzji utrzymującej ją w mocy, nie skutkowało jednak zmianą wyników przetargu z 2007 roku. Po przeprowadzeniu postępowania naprawczego zmianie nie uległa, w sposób mający znaczenie, lista podmiotów, które przetarg wygrały, co nie mogło się w związku z tym przełożyć na decyzję rezerwacyjną. Jakkolwiek więc w niniejszej sprawie za dopuszczalne zostało uznane żądanie wznowienia postępowania, to jednak przesłanka z art. 118d ust. 7 Pt nie została potwierdzona.
W tej sytuacji Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną spółki, o czym orzeczono na podstawie art. 184 p.p.s.a.
O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na mocy art. 204 pkt 1 i art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. a) w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 1935 ze zm.).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI