Orzeczenie · 2025-06-12

II GSK 2412/24

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Data

2025-06-12

NSAubezpieczenia społeczneWysokansa

ubezpieczenie zdrowotnewspólnik spółkiświadczenia niepieniężneart. 176 k.s.h.umowa o świadczenie usługart. 750 k.c.art. 66 u.ś.o.z.interpretacja indywidualnaNSA

Podsumowanie

Przejdź do pełnego tekstu

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną spółki W. II Sp. z o.o. od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił skargę na decyzję Prezesa NFZ w sprawie interpretacji indywidualnej dotyczącej podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego wspólnika. Spółka kwestionowała stanowisko organu i sądu niższej instancji, zgodnie z którym świadczenia niepieniężne wspólnika na rzecz spółki, określone w umowie spółki zgodnie z art. 176 k.s.h., miały charakter ciągły i stanowiły umowę o świadczenie usług podlegającą ubezpieczeniu zdrowotnemu. Sąd I instancji uznał, że Prezes NFZ prawidłowo zinterpretował przepisy, stwierdzając, że wspólnik wykonujący czynności na podstawie umowy spółki, które mają charakter ciągły i przypominają umowę zlecenia (art. 750 k.c.), podlega obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 1 lit. e ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej. NSA, rozpoznając skargę kasacyjną, podzielił to stanowisko. Sąd podkreślił, że świadczenia określone w art. 176 k.s.h. muszą mieć charakter powtarzający się i niepieniężny, a ich rodzaj i zakres nie mogą wypaczać charakteru korporacyjnego tej relacji. W analizowanej sprawie zakres i charakter świadczeń (m.in. bieżąca aktualizacja baz danych, przygotowywanie postów, raportowanie) wskazywał na ciągłość i stały charakter pracy, co wykluczało zastosowanie art. 176 k.s.h. i kwalifikowało je jako umowę o świadczenie usług na podstawie art. 750 k.c. W konsekwencji, wspólnik podlegający takim obowiązkom podlegał ubezpieczeniu zdrowotnemu. NSA oddalił skargę kasacyjną jako bezzasadną, zasądzając od spółki koszty postępowania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka

Do czego można powołać

Ustalenie, że świadczenia wspólnika na rzecz spółki, nawet jeśli formalnie ujęte w umowie spółki na podstawie art. 176 k.s.h., mogą podlegać obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego, jeśli mają charakter ciągły i przypominają umowę o świadczenie usług.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i zakresu świadczeń. Kluczowa jest ocena charakteru tych świadczeń przez pryzmat ciągłości vs. powtarzalności.

Zagadnienia prawne (2)

Czy świadczenia niepieniężne wspólnika na rzecz spółki, określone w umowie spółki zgodnie z art. 176 k.s.h., podlegają obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, jeśli mają charakter ciągły i stanowią umowę o świadczenie usług, do której stosuje się przepisy o zleceniu (art. 750 k.c.), a nie świadczenia powtarzające się w rozumieniu art. 176 k.s.h.

Uzasadnienie

Zakres i charakter świadczeń wspólnika (m.in. aktualizacja baz danych, raportowanie, przygotowywanie postów) wskazywał na ciągłość i stały charakter pracy, co wykluczało zastosowanie art. 176 k.s.h. i kwalifikowało je jako umowę o świadczenie usług na podstawie art. 750 k.c., podlegającą ubezpieczeniu zdrowotnemu na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 1 lit. e u.ś.o.z.

Czy świadczenia wspólnika na rzecz spółki, określone w umowie spółki na podstawie art. 176 k.s.h., mogą mieć charakter ciągły?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, art. 176 k.s.h. dotyczy świadczeń powtarzających się (periodycznych), a nie świadczeń o charakterze ciągłym, które mogą być kwalifikowane jako umowa o świadczenie usług.

Uzasadnienie

Konstrukcja art. 176 k.s.h. wymaga periodyczności aktywności wspólnika. Świadczenia ciągłe, wymagające stałego zachowywania się dłużnika lub tworzące funkcjonalną całość, nie mieszczą się w hipotezie tego przepisu. Ilość i zakres prac mogą wskazywać na ciągłość, wykluczając art. 176 k.s.h.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Oddalono skargę

Oddalono skargę kasacyjną od wyroku WSA w Warszawie, który utrzymał w mocy decyzję Prezesa NFZ w przedmiocie interpretacji indywidualnej.

Przepisy (12)

Główne

u.ś.o.z. art. 66 § 1 pkt 1 lit. e

Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych

Przepis ten obejmuje osoby wykonujące pracę na podstawie umowy o świadczenie usług, do której stosuje się przepisy Kodeksu cywilnego dotyczące zlecenia, w tym wspólników spółek wykonujących świadczenia na rzecz spółki o charakterze ciągłym.

k.s.h. art. 176 § 1

Kodeks spółek handlowych

Przepis ten dopuszcza obciążenie wspólnika obowiązkiem świadczeń niepieniężnych, które muszą mieć charakter powtarzający się, a ich rodzaj i zakres muszą być oznaczone w umowie spółki. Nie obejmuje świadczeń o charakterze ciągłym.

Pomocnicze

k.c. art. 750

Kodeks cywilny

Przepis ten znajduje zastosowanie do umów o świadczenie usług, które nie są uregulowane innymi przepisami, w tym do umów o charakterze ciągłym.

u.ś.o.z. art. 109a § 1

Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych

Dotyczy wydawania interpretacji indywidualnych.

u.ś.o.z. art. 34 § 5

Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych

Dotyczy wniosków o wydanie interpretacji indywidualnej.

p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c