II GSK 2320/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną D. Sp. z o.o. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który utrzymał w mocy decyzję Ministra Energii o nałożeniu kary pieniężnej za niedopełnienie obowiązku uiszczenia opłaty zapasowej. Spółka zarzucała sądowi pierwszej instancji naruszenie przepisów postępowania (art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 7 i 77 KPA) poprzez niewyjaśnienie stanu faktycznego w zakresie możliwości zastosowania instytucji odstąpienia od wymierzenia kary lub okoliczności wyłączających odpowiedzialność, a także naruszenie prawa materialnego (art. 189e KPA) poprzez błędne zdefiniowanie siły wyższej i stwierdzenie, że spółka nie udowodniła jej zaistnienia. Spółka argumentowała, że blokada jej rachunków bankowych przez organy państwowe utrudniła lub uniemożliwiła wywiązanie się z obowiązku zapłaty opłaty zapasowej. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd podkreślił, że skarga kasacyjna jest środkiem zaskarżenia o charakterze kwalifikowanym, a jej zarzuty muszą być precyzyjnie sformułowane i uzasadnione. Sąd uznał, że spółka nie wykazała w sposób dostateczny, iż blokada rachunku bankowego na podstawie Ordynacji podatkowej stanowiła siłę wyższą w rozumieniu art. 189e KPA. Brak było dowodów na to, kiedy blokada została nałożona, na jaki okres, jakie czynności podjęto w celu jej usunięcia, ani czy dotyczyła ona wszystkich rachunków spółki. Sąd wskazał, że nawet akty władzy publicznej mogą być uznane za siłę wyższą, jednakże wymaga to szczegółowego wykazania związku przyczynowego z naruszeniem prawa oraz niemożności przewidzenia i zapobieżenia skutkom. W ocenie NSA, spółka nie sprostała tym wymogom, a jej argumentacja była niejednoznaczna i niepoparta konkretnymi dowodami, co skutkowało oddaleniem skargi kasacyjnej.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja pojęcia siły wyższej w kontekście blokady rachunku bankowego jako aktu władzy publicznej w postępowaniu administracyjnym i sądowoadministracyjnym.
Wymaga szczegółowego udowodnienia przez stronę powołującą się na siłę wyższą, że zdarzenie miało miejsce, było nieprzewidywalne, nieuniknione i bezpośrednio spowodowało naruszenie prawa.
Zagadnienia prawne (2)
Czy blokada rachunku bankowego przez organ państwowy może stanowić siłę wyższą w rozumieniu art. 189e KPA, wyłączającą odpowiedzialność za niedopełnienie obowiązku uiszczenia opłaty zapasowej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, akty władzy publicznej mogą być uznane za siłę wyższą, jednakże strona musi wykazać, że taki akt rzeczywiście miał miejsce, że pozostaje w bezpośrednim związku z naruszeniem prawa, oraz że istniała niemożność jego przewidzenia i zapobieżenia jego skutkom.
Uzasadnienie
Spółka nie wykazała, że blokada rachunku bankowego faktycznie nastąpiła, na jaki okres, jakie czynności podjęto w celu jej usunięcia, ani czy uniemożliwiła ona terminową zapłatę. Sama argumentacja o blokadzie, nawet jeśli wynika z aktu władzy publicznej, nie jest wystarczająca bez szczegółowego udowodnienia jej wpływu na brak możliwości wykonania obowiązku.
Czy sąd administracyjny pierwszej instancji prawidłowo ocenił stan faktyczny i zastosował przepisy KPA dotyczące odstąpienia od wymierzenia kary lub okoliczności wyłączających odpowiedzialność?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił stan faktyczny i nie stwierdził podstaw do zastosowania przepisów dotyczących odstąpienia od kary lub wyłączenia odpowiedzialności.
Uzasadnienie
Zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące naruszenia art. 7 i 77 KPA nie wykazały, jakie konkretne deficyty postępowania wyjaśniającego miały zostać pominięte przez sąd, ani na czym polegała wadliwość oceny dowodów przez organy administracji. Sąd pierwszej instancji odniósł się do kwestii stosowania przepisów art. 189f i 189d KPA.
Przepisy (18)
Główne
p.p.s.a. art. 174 § pkt 1 i pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 176
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
KPA art. 189e
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
Definicja siły wyższej jako zdarzenia o charakterze niemożliwym lub prawie niemożliwym do przewidzenia.
Pomocnicze
KPA art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
KPA art. 77
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
KPA art. 189f
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
KPA art. 189d
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
KPA art. 151
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
KPA art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
KPA art. 119zv § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
KPA art. 119zw § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 177 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 204 § pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 205 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 7 i 77 KPA poprzez niewyjaśnienie stanu faktycznego w zakresie zastosowania instytucji odstąpienia od wymierzenia kary lub okoliczności wyłączających odpowiedzialność. • Naruszenie art. 189e KPA poprzez błędne zdefiniowanie siły wyższej i stwierdzenie, że spółka nie udowodniła jej zaistnienia w związku z blokadą rachunku bankowego.
Godne uwagi sformułowania
Skarga kasacyjna nie została oparta na usprawiedliwionych podstawach i nie zasługuje na uwzględnienie. • Spór prawny w rozpatrywanej sprawie dotyczy oceny prawidłowości stanowiska Sądu I instancji... • Skarga kasacyjna, której zarzuty wyznaczają, zgodnie z zasadą dyspozycyjności, granice kontroli zgodności z prawem zaskarżonego wyroku nie uzasadnia twierdzenia, że rezultat tej kontroli powinien wyrazić się w krytycznej ocenie tego wyroku... • Operując w granicach wyznaczonych podstawami kasacyjnymi, z punktu widzenia znaczenia konsekwencji wynikających z przedstawionych uwag wprowadzających trzeba stwierdzić, że skarga kasacyjna nie podważa zgodności z prawem zaskarżonego wyroku. • Odwołując się do znaczenia konsekwencji wynikających z art. 176 w związku z 174 pkt 2 p.p.s.a. [...] trzeba podnieść, że zarzucane naruszenie [...] nie może odnieść skutku oczekiwanego przez stronę, jeżeli nie wyjaśnia [...] na czym miałoby polegać naruszenie przez Sąd I instancji wskazanych przepisów prawa... • Abstrahując już nawet od tego, że w relacji do przywołanej powyżej konstrukcji zarzutu adresowanego wobec faktycznych podstaw wydanego w sprawie rozstrzygnięcia oraz wskazywanego na jego gruncie deficytu ustaleń faktycznych [...] skarżąca spółka pomija, że Sąd ten odniósł się do wskazanej kwestii oraz wyjaśnił dlaczego w jego ocenie w sprawie nie zaktualizowały się przesłanki stosowania przepisów art. 189f oraz art. 189d k.p.a. […]
Skład orzekający
Joanna Kabat-Rembelska
przewodniczący
Małgorzata Bejgerowska
członek
Wojciech Kręcisz
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia siły wyższej w kontekście blokady rachunku bankowego jako aktu władzy publicznej w postępowaniu administracyjnym i sądowoadministracyjnym."
Ograniczenia: Wymaga szczegółowego udowodnienia przez stronę powołującą się na siłę wyższą, że zdarzenie miało miejsce, było nieprzewidywalne, nieuniknione i bezpośrednio spowodowało naruszenie prawa.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia interpretacji siły wyższej w kontekście działań administracyjnych, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego i podatkowego.
“Blokada konta jako siła wyższa? NSA wyjaśnia, kiedy działanie urzędników zwalnia z odpowiedzialności.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.