Orzeczenie · 2024-08-20

II GSK 2288/23

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2024-08-20
NSAAdministracyjneWysokansa
egzekucja administracyjnaszczepienia ochronneobowiązek szczepieńwymagalność obowiązkupodstawa prawnarozporządzeniekomunikat Głównego Inspektora Sanitarnegoprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymiustawa o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzizarzuty w postępowaniu egzekucyjnym

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną K. G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, który oddalił skargę na postanowienie Lubelskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym. Sprawa dotyczyła egzekucji administracyjnej obowiązku poddania dziecka szczepieniom ochronnym. Skarżąca zarzucała niewykonalność obowiązku i brak podstawy prawnej. Sąd I instancji uznał, że tytuł wykonawczy spełniał wymogi formalne, a obowiązek szczepień wynika bezpośrednio z ustawy. NSA, analizując zarzuty skargi kasacyjnej, uznał, że obowiązek poddania dziecka szczepieniom ochronnym nie był wymagalny. Kluczowe znaczenie miało orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego dotyczące § 5 rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych, które zostało uznane za niezgodne z Konstytucją w zakresie, w jakim termin wymagalności i liczba dawek szczepień były określone w komunikacie Głównego Inspektora Sanitarnego, a nie w akcie prawa powszechnie obowiązującym. NSA stwierdził, że taki komunikat nie może stanowić podstawy do rekonstrukcji zakresu nakazów wynikających z obowiązku ustawowego. W konsekwencji, NSA uchylił zaskarżony wyrok WSA oraz postanowienia organów obu instancji, uznając skargę za uzasadnioną.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalenie, że obowiązek szczepień ochronnych, którego szczegóły (terminy, dawki) są określone w komunikacie Głównego Inspektora Sanitarnego, nie jest wymagalny w postępowaniu egzekucyjnym z powodu wadliwej podstawy prawnej.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy sytuacji, gdy szczegółowe terminy i dawki szczepień są określone w komunikacie, a nie w rozporządzeniu. Może mieć zastosowanie do innych obowiązków, których szczegóły są regulowane w aktach niższego rzędu niż rozporządzenie.

Zagadnienia prawne (2)

Czy obowiązek poddania dziecka szczepieniom ochronnym, którego termin wymagalności i liczba dawek są określone w komunikacie Głównego Inspektora Sanitarnego, jest wymagalny w postępowaniu egzekucyjnym?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, obowiązek ten nie jest wymagalny, ponieważ komunikat Głównego Inspektora Sanitarnego nie jest aktem prawa powszechnie obowiązującego i nie może stanowić podstawy do określenia zakresu nakazów wynikających z obowiązku ustawowego.

Uzasadnienie

NSA uznał, że określenie terminu wymagalności i liczby dawek szczepień w komunikacie Głównego Inspektora Sanitarnego, zamiast w rozporządzeniu ministra, stanowi wadę prawną uniemożliwiającą egzekwowanie obowiązku.

Czy zarzuty dotyczące niewykonalności obowiązku i braku podstawy prawnej w postępowaniu egzekucyjnym są zarzutami w rozumieniu ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji?

Odpowiedź sądu

Sąd I instancji uznał, że zarzuty te nie były zasadne, jednak NSA skupił się na kwestii wymagalności obowiązku.

Uzasadnienie

NSA nie rozstrzygnął bezpośrednio, czy podniesione zarzuty były formalnie dopuszczalne, ale uchylił postanowienia organów z powodu braku wymagalności obowiązku.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżony wyrok WSA oraz zaskarżone postanowienie Lubelskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego i utrzymane nim w mocy postanowienie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Parczewie.

Przepisy (11)

Główne

p.p.s.a. art. 174

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Skarga kasacyjna może być oparta na naruszeniu prawa materialnego lub przepisów postępowania, jeżeli uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

u.z.z.i.c.z.l. art. 5 § 1

Ustawa z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi

Określa obowiązek poddania się szczepieniom ochronnym.

u.z.z.i.c.z.l. art. 17 § 1

Ustawa z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi

Reguluje kwestie związane z obowiązkowymi szczepieniami ochronnymi.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 183 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

NSA rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania.

p.p.s.a. art. 188

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

NSA może rozpoznać skargę strony, jeśli uznał istotę sprawy za dostatecznie wyjaśnioną.

u.p.e.a. art. 33 § 2

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Określa zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym.

u.p.e.a. art. 27 § 1

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Określa wymogi formalne tytułu wykonawczego.

Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 18 sierpnia 2011 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych art. 5

Określa termin wymagalności i liczbę dawek szczepień w Programie Szczepień Ochronnych, co zostało uznane za niezgodne z Konstytucją w zakresie formy prawnej.

k.p.a. art. 15

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada dwuinstancyjności postępowania.

k.p.a. art. 63

Kodeks postępowania administracyjnego

Wnoszenie zarzutów w sprawie egzekucji.

k.p.a. art. 64 § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Wezwanie do usunięcia braków formalnych pisma.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Obowiązek szczepień ochronnych nie był wymagalny z powodu wadliwej podstawy prawnej (określenie terminu i liczby dawek w komunikacie Głównego Inspektora Sanitarnego, a nie w rozporządzeniu). • Komunikat Głównego Inspektora Sanitarnego nie jest aktem prawa powszechnie obowiązującego i nie może stanowić podstawy do egzekwowania obowiązku.

Odrzucone argumenty

Argumenty dotyczące formalnej dopuszczalności zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym (choć NSA nie rozstrzygnął ich merytorycznie, skupiając się na wymagalności obowiązku).

Godne uwagi sformułowania

deficyty formy tego komunikatu powodują, że jego treść nie może kształtować, czy też współkształtować i precyzować treści obowiązku określonego ustawą • nie jest aktem prawa powszechnie obowiązującego

Skład orzekający

Gabriela Jyż

przewodniczący

Wojciech Kręcisz

sprawozdawca

Grzegorz Dudar

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie, że obowiązek szczepień ochronnych, którego szczegóły (terminy, dawki) są określone w komunikacie Głównego Inspektora Sanitarnego, nie jest wymagalny w postępowaniu egzekucyjnym z powodu wadliwej podstawy prawnej."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy szczegółowe terminy i dawki szczepień są określone w komunikacie, a nie w rozporządzeniu. Może mieć zastosowanie do innych obowiązków, których szczegóły są regulowane w aktach niższego rzędu niż rozporządzenie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego społecznie tematu szczepień ochronnych i pokazuje, jak formalne wady podstawy prawnej mogą uniemożliwić egzekucję obowiązku. Jest to istotne dla prawników zajmujących się prawem administracyjnym i medycznym.

Ważny wyrok NSA: Brak wymagalności obowiązku szczepień z powodu wadliwej podstawy prawnej!

Dane finansowe

WPS: 300 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst