II GSK 220/06
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA uchylił wyrok WSA, oddalając skargę spółki ubezpieczeniowej na decyzję KNF dotyczącą wymogu znajomości języka polskiego przez prezesa zarządu, uznając, że przepisy UE dotyczące swobody przepływu pracowników nie wykluczają takiego wymogu, jeśli jest on uzasadniony charakterem pracy.
Sprawa dotyczyła skargi spółki ubezpieczeniowej na decyzję KNF odmawiającą zgody na odstąpienie od wymogu znajomości języka polskiego przez prezesa zarządu. WSA uchylił decyzję KNF, powołując się na swobodę przepływu pracowników w UE. NSA uchylił wyrok WSA, uznając, że przepisy UE, w tym Traktat Akcesyjny i rozporządzenie ws. swobody przepływu pracowników, dopuszczają wymóg znajomości języka, jeśli jest on niezbędny ze względu na charakter pracy, a także że pojęcie 'nadzoru ostrożnościowego' nie wymaga istnienia realnych zagrożeń wypłacalności.
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Komisji Nadzoru Ubezpieczeń i Funduszy Emerytalnych (KNF) od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który uchylił decyzję KNF odmawiającą zgody na odstąpienie od wymogu znajomości języka polskiego przez prezesa zarządu spółki ubezpieczeniowej G.P.T.U. na Życie S.A. Sąd I instancji uznał, że wymóg ten narusza zasadę swobody przepływu pracowników w UE (art. 48 Traktatu WE). NSA uchylił wyrok WSA, uznając zarzuty kasacyjne za zasadne. Sąd podkreślił, że WSA pominął regulacje Traktatu Akcesyjnego dotyczące okresów przejściowych, które pozwalają państwom członkowskim na stosowanie środków krajowych regulujących dostęp do rynku pracy. Ponadto, NSA wskazał na art. 3 rozporządzenia nr 1612/68, który dopuszcza warunek znajomości języka, jeśli jest on niezbędny ze względu na charakter oferowanego miejsca pracy. Sąd nie zgodził się z interpretacją WSA, że do odmowy zgody na odstąpienie od wymogu znajomości języka konieczne jest istnienie realnych zagrożeń wypłacalności; wystarczające są potencjalne zagrożenia w ramach 'nadzoru ostrożnościowego'. NSA uznał również, że art. 27 ust. 3a ustawy o działalności ubezpieczeniowej stanowi odstępstwo od reguły z art. 27 ust. 3, a nie wyjątek. Po uchyleniu wyroku WSA, NSA rozpoznał skargę spółki G.P.T.U. na Życie S.A. i oddalił ją, uznając, że decyzja KNF była prawidłowa. Sąd stwierdził, że postępowanie administracyjne zostało wszczęte na wniosek spółki, a zarzuty dotyczące naruszenia przepisów k.p.a. (art. 7 i 77 § 1) były bezzasadne. NSA uznał, że organ nadzoru prawidłowo zebrał materiał dowodowy i dokonał jego oceny zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów, a także prawidłowo zinterpretował prawo materialne.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, wymóg znajomości języka polskiego przez prezesa zarządu zakładu ubezpieczeń nie narusza zasady swobody przepływu pracowników w UE, jeśli jest on niezbędny ze względu na charakter oferowanego miejsca pracy, a także w ramach okresów przejściowych wprowadzonych przez Traktat Akcesyjny.
Uzasadnienie
NSA uznał, że przepisy UE, w tym Traktat Akcesyjny i rozporządzenie ws. swobody przepływu pracowników, dopuszczają możliwość wprowadzenia krajowego wymogu znajomości języka, jeśli jest on uzasadniony charakterem pracy. Wskazano, że WSA pominął regulacje dotyczące okresów przejściowych.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (13)
Główne
p.p.s.a. art. 188
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.dz.ubez. art. 27 § ust. 3a
Ustawa z dnia 22 maja 2003 r. o działalności ubezpieczeniowej
u.dz.ubez. art. 27 § ust. 3
Ustawa z dnia 22 maja 2003 r. o działalności ubezpieczeniowej
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a) i c)
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 141 § § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 203 § pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 205 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielanej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu § § 14 ust. 2 pkt 2a
k.p.a. art. 6
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Rozporządzenie Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 26 maja 2004 r. w spawie ograniczeń w sferze wykonywania pracy przez cudzoziemców na terenie Rzeczypospolitej Polskiej § załącznik nr 1 do rozporządzenia, pkt 6
Argumenty
Skuteczne argumenty
WSA pominął regulacje Traktatu Akcesyjnego dotyczące okresów przejściowych. Prawo UE dopuszcza wymóg znajomości języka, jeśli jest on niezbędny ze względu na charakter pracy. Pojęcie 'nadzoru ostrożnościowego' obejmuje potencjalne zagrożenia, a nie tylko realne zagrożenia wypłacalności. Art. 27 ust. 3a ustawy o działalności ubezpieczeniowej jest odstępstwem od reguły z art. 27 ust. 3.
Odrzucone argumenty
Zaskarżona decyzja narusza art. 27 ust. 3a ustawy o działalności ubezpieczeniowej z powodu błędnej wykładni prawa UE. WSA naruszył przepisy postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) i art. 141 § 4 p.p.s.a.) poprzez zaniechanie wyjaśnienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia.
Godne uwagi sformułowania
przepis niniejszy nie dotyczy warunków znajomości języków, jeśli jest ona niezbędna ze względu na charakter oferowanego miejsca pracy Użycie przez ustawodawcę określenia 'nadzór ostrożnościowy' wskazuje, iż jest to przesłanka, dla której wykazania wystarcza wskazanie potencjalnych zagrożeń, a nie zagrożeń realnych
Skład orzekający
Jan Bała
przewodniczący
Jan Kacprzak
członek
Małgorzata Korycińska
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów UE dotyczących swobody przepływu pracowników w kontekście wymogów językowych w sektorze ubezpieczeń oraz znaczenie pojęcia 'nadzoru ostrożnościowego'."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prezesa zarządu zakładu ubezpieczeń i wymogu znajomości języka polskiego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia kolizji prawa krajowego z prawem UE w kontekście swobody przepływu pracowników, co jest istotne dla firm działających transgranicznie. Interpretacja pojęcia 'nadzoru ostrożnościowego' również ma praktyczne znaczenie.
“Czy znajomość polskiego jest barierą dla prezesów firm ubezpieczeniowych z UE? NSA wyjaśnia.”
Dane finansowe
WPS: 280 PLN
Sektor
ubezpieczenia
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII GSK 220/06 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2006-11-23 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2006-08-18 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Jan Bała /przewodniczący/ Jan Kacprzak Małgorzata Korycińska /sprawozdawca/ Symbol z opisem 6229 Inne o symbolu podstawowym 622 Hasła tematyczne Inne Sygn. powiązane VI SA/Wa 323/06 - Wyrok WSA w Warszawie z 2006-04-26 Skarżony organ Komisja Nadzoru Ubezpieczeń i Funduszy Emerytalnych Treść wyniku Uchylono zaskarżony wyrok i oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270 art. 188 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Jan Bała Sędziowie NSA Jan Kacprzak Małgorzata Korycińska (spr.) Protokolant Karolina Mamcarz po rozpoznaniu w dniu 23 listopada 2006 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Komisji Nadzoru Ubezpieczeń i Funduszy Emerytalnych w Warszawie od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 kwietnia 2006 r. sygn. akt VI SA/Wa 323/06 w sprawie ze skargi G.P.T.U. na Życie S.A. w W. na decyzję Komisji Nadzoru Ubezpieczeń i Funduszy Emerytalnych w Warszawie z dnia 23 listopada 2005 r. nr [...] w przedmiocie wymogu związanego z pełnieniem funkcji prezesa zarządu 1. uchyla zaskarżony wyrok; 2. oddala skargę; 3. zasądza od G.P.T.U. na Życie S.A. w W. na rzecz Komisji Nadzoru Finansowego kwotę 280 (dwieście osiemdziesiąt) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Uzasadnienie Zaskarżonym skargą kasacyjną wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, rozpoznając sprawę na skutek skargi G.P.T.U. na Życie S.A. na decyzję Komisji Nadzoru Ubezpieczeń i Funduszy Emerytalnych z dnia 23 listopada 2005 r. w przedmiocie odmowy wyrażenia zgody na odstąpienie wobec prezesa zarządu od wymogu posiadania udowodnionej znajomości języka polskiego, uchylił zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję z dnia 28 września 2005 r. W punkcie 2 omawianego wyroku zasądzono od organu na rzecz skarżącej spółki zwrot kosztów postępowania, a w punkcie 3 Sąd stwierdził, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu. U podstaw orzeczenia Sąd I instancji w uzasadnieniu przywołał art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a. Uzasadniając ocenę naruszenia prawa materialnego Sąd uznał, iż zaskarżona decyzja narusza art. 27 ust. 3a ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o działalności ubezpieczeniowej (Dz.U. Nr 124, poz. 1151 ze zm.), zwanej dalej ustawą o działalności ubezpieczeniowej. W dacie podjęcia zaskarżonej decyzji, wydanej po przystąpieniu Rzeczypospolitej Polskiej do Unii Europejskiej, miał moc obowiązującą Traktat o ustanowieniu Wspólnoty Europejskiej. W świetle art. 48 TUWE zapewnia się swobodę przepływu pracowników wewnątrz Wspólnoty. Wyrażona w tym przepisie zasada nie jest jednakże bezwzględnie obowiązująca, doznaje bowiem ograniczeń uzasadnionych względami porządku publicznego, bezpieczeństwa publicznego i zdrowia publicznego, na co wskazuje ust. 3 powołanych przepisów. Według Sądu I instancji przepis art. 27 ust. 3a ustawy o działalności ubezpieczeniowej jest regulacją, która ogranicza podjęcie zatrudnienia na terytorium Polski przez członka zarządu zakładu ubezpieczeń, który nie zna języka polskiego (w tym wypadku obywatela Republiki Greckiej). Dlatego też wykładnia art. 27 ust. 3a ustawy o działalności ubezpieczeniowej powinna w niezbędnym tylko zakresie, motywowanym względami, o których mowa w art. 48 ust. 3 TUWE, dopuszczać odstępstwo od zasady swobody przepływu pracowników wewnątrz Wspólnoty. Z tego punktu widzenia przepis art. 27 ust. 3a ustawy o działalności ubezpieczeniowej nie był analizowany w zaskarżonej decyzji. Sąd zauważył przy tym, iż jakkolwiek na organie nadzoru ciążył obowiązek wynikający z art. 6 k.p.a. nakazujący stosowanie przepisu art. 27 ust. 3a ustawy o działalności ubezpieczeniowej, to niemniej jednak organ ten miał przynajmniej obowiązek stosowania proeuropejskiej wykładni prawa krajowego. Skład orzekający w tej sprawie w I instancji przywołał przy tym pogląd wyrażony w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 grudnia 2005 r. o sygn. VI SA/Wa 1760/05, w którym wystąpiło także zagadnienie wykładni przepisów ustawy o działalności ubezpieczeniowej w zakresie wymogu znajomości języka polskiego przez prezesa zarządu krajowego zakładu ubezpieczeń z punktu widzenia przepisów prawa wspólnotowego i stwierdził, że zaprezentowaną tam ocenę prawną w pełni podziela. W dalszych wywodach uzasadnienia, ale odnoszących się także do art. 27 ust. 3a ustawy o działalności ubezpieczeniowej, Sąd nie zgodził się ze stanowiskiem organu, którego decyzję zaskarżono, iż zgoda na odstąpienie wobec prezesa zarządu od wymogu znajomości języka polskiego ma charakter wyjątkowy. Jakkolwiek zasadą jest, w świetle art. 27 ust. 3 omawianej ustawy, że prezes zarządu powinien legitymować się znajomością języka polskiego, to przesłanka dla odstąpienia od tego wymogu wcale nie jest oparta na kryterium wyjątku, lecz na braku przeciwwskazań ze względów nadzoru ostrożnościowego. Natomiast motywując zastosowanie w sprawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. Sąd wskazał jedynie, iż zaskarżona decyzja narusza wskazane w skardze przepisy postępowania administracyjnego w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Przedstawiając zarzuty podniesione w skardze Sąd I instancji podał, iż w zakresie przepisów postępowania dotyczyły one art. 7 i 77 § 1 k.p.a. Według skarżącej, organ nadzoru pominął dowody świadczące, iż strona de facto zrealizowała ustawowy obowiązek udowodnienia znajomości języka polskiego, gdyż W. B. H. zna język polski w stopniu zapewniającym swobodną komunikację, a kontynuując naukę z pewnością stale podnosi poziom znajomości języka polskiego, natomiast pozostali członkowie zarządu G.P. władają polskim językiem biegle. Skargę kasacyjną od tego wyroku wniosła Komisja Nadzoru Ubezpieczeń i Funduszy Emerytalnych, zaskarżając orzeczenie w całości i domagając się alternatywnie bądź jego uchylenia i rozpoznania skargi w oparciu o art. 188 p.p.s.a. lub uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie zgodnie z art. 185 p.p.s.a. Wyrokowi zarzucono: 1) naruszenie przepisów prawa materialnego przez: – niewłaściwe zastosowanie art. 48 TUWE (obecnie art. 39), z uwagi na pominięcie regulacji Traktatu Akcesyjnego podpisanego 16 kwietnia 2004 r. w Atenach, mocą którego wprowadzono tzw. okresy przejściowe, w których państwa członkowskie UE mogą stosować środki krajowe regulujące dostęp do rynków pracy, – błędną wykładnię art. 27 ust. 3a ustawy o działalności ubezpieczeniowej poprzez błędną interpretację pojęcia "nadzór ostrożnościowy" i w konsekwencji przyjęcie, że do odmowy wyrażenia zgody na odstąpienie od wymogu znajomości języka polskiego konieczne jest istnienie realnych zagrożeń wypłacalności zakładu ubezpieczeń, – błędną wykładnię art. 27 ust. 3a ustawy o działalności ubezpieczeniowej, polegającą na uznaniu, iż organ nadzoru w sposób niewłaściwy postrzega – jako odstępstwo od reguły – charakter decyzji o odstąpieniu od wymogu udokumentowanej znajomości języka polskiego przez członka zarządu krajowego zakładu ubezpieczeń; 2) naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy: – art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) i art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez zaniechanie wyjaśnienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia, to jest zaniechanie wyjaśnienia na czym polegało naruszenie przez organ nadzoru przepisów proceduralnych oraz brak ukazania istotnego wpływu tych uchybień na wadliwość decyzji administracyjnych Komisji Nadzoru Ubezpieczeń i Funduszy Emerytalnych. W obszernym uzasadnieniu podstaw skargi kasacyjnej strona skarżąca wykazywała zasadność postawionych zarzutów. W odpowiedzi na skargę kasacyjną G.P.T.U. na Życie Spółka Akcyjna domagała się jej oddalenia, a nadto wniosła o zwrócenie się do Trybunału Sprawiedliwości Wspólnot Europejskich z pytaniem prejudycjalnym. Następnie w dniu 21 listopada 2006 r. wpłynęło do Naczelnego Sądu Administracyjnego pismo G.P.T.U. na Życie S.A., w którym uznano argumenty podniesione przez Komisję Nadzoru Ubezpieczeń i Funduszy Emerytalnych zaprezentowane w skardze kasacyjnej i wniesiono "o orzeczenie zgodnie ze skargą" oraz cofnięto wnioski zawarte w odpowiedzi na skargę kasacyjną. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: I. Kontroli kasacyjnej sprawowanej przez Naczelny Sąd Administracyjny w granicach skargi kasacyjnej poddane zostało orzeczenie Sądu I instancji uchylające decyzję Komisji Nadzoru Ubezpieczeń i Funduszy Emerytalnych wydane na podstawie art. 27 ust. 3a ustawy o działalności ubezpieczeniowej przede wszystkim dlatego, że w ocenie Sądu uzależnienie przez organ administracji publicznej względami znajomości języka danego kraju, możliwości podjęcia zatrudnienia lub innej formy aktywności zawodowej lub gospodarczej przez obywatela innego państwa członka Unii Europejskiej stanowi ograniczenie swobody przepływu pracowników wewnątrz Wspólnoty zapewnionej art. 48 TUWE. Wyrażając taki pogląd, Sąd I instancji powołał się na zapatrywania prawne zawarte w innym wyroku tego Sądu z dnia 7 grudnia 2005 r. sygn. akt VI SA/Wa 1760/05. Należy zatem wskazać, iż przywołany wyrok został uchylony wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 kwietnia 2006 r. sygn. akt II GSK 62/06, a sprawę przekazano do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. W motywach orzeczenia Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, iż przy stosowaniu art. 48 Traktatu Ustanawiającego Wspólnotę Europejską (Dz.U. z 2004 r. Nr 90, poz. 864/2) Sąd I instancji pominął zupełnie regulacje zawarte w Traktacie Akcesyjnym dotyczące tzw. okresów przejściowych, w których państwa członkowskie UE mogą stosować środki krajowe lub środki wynikające z umów dwustronnych regulujących dostęp obywateli do ich rynków pracy. W stosowaniu tych środków obowiązuje zasada wzajemności. Polska może zatem wprowadzić i utrzymywać w mocy równocześnie środki w stosunku do obywateli państwa lub państwa stosujących te środki (załącznik XII do Traktatu Akcesyjnego). Naczelny Sąd Administracyjny w tym składzie w pełni podziela ocenę prawną wyrażoną w przytoczonym wyroku NSA z dnia 26 kwietnia 2006 r. Nie budzi również wątpliwości to, że w stanie prawnym miarodajnym dla oceny kontrolowanych przez Sąd I instancji decyzji w rozporządzeniu Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 26 maja 2004 r. w spawie ograniczeń w sferze wykonywania pracy przez cudzoziemców na terenie Rzeczypospolitej Polskiej (Dz.U. Nr 123, poz. 1293) na liście państw UE, których obywatele muszą uzyskać zezwolenie na pracę w Polsce umieszczono Republikę Grecką (pkt 6 załącznika nr 1 do rozporządzenia). W tym stanie rzeczy pierwszy z zarzutów skargi kasacyjnej uznać należało za w pełni uzasadniony. Dokonując bowiem wykładni art. 27 ust. 3a ustawy o działalności ubezpieczeniowej z uwzględnieniem art. 48 Traktatu Ustanawiającego Wspólnotę Europejską (obecnie art. 39), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie pominął regulacje Traktatu Akcesyjnego dotyczące tzw. okresów przejściowych. Niezależnie od tego błędu interpretacyjnego Naczelny Sąd Administracyjny w składzie orzekającym zwraca uwagę na art. 3 ust. 1 rozporządzenia nr 1612/68 Rady Unii Europejskiej z dnia 15 października 1968 r. w sprawie swobodnego przepływu pracowników wewnątrz Wspólnoty (Dz.U. UE.L.68.257.2). W myśl tego przepisu, na mocy niniejszego rozporządzenia nie stosuje się przepisów ustawowych, wykonawczych i administracyjnych Państw Członkowskich, jeżeli: - ograniczają lub uzależniają od spełnienia warunków, które nie dotyczą obywateli tego państwa, przyjmowanie wniosków, składanie ofert pracy, dostęp do zatrudnienia i jego wykonywanie przez cudzoziemców, - mimo zakresu stosowania bez względu na przynależność państwową, mają na celu lub są wyłącznym lub głównym skutkiem niedopuszczania obywateli innych Państw Członkowskich do oferowanego miejsca pracy. Przepis niniejszy nie dotyczy warunków znajomości języków, jeśli jest ona niezbędna ze względu na charakter oferowanego miejsca pracy (podk. NSA). Tak więc nawet po upływie okresów przejściowych wprowadzonych przez Traktat Akcesyjny prawodawstwo wspólnotowe gwarantuje możliwość wprowadzenia w prawie krajowym warunku znajomości języka, jeżeli jest ona niezbędna ze względu na charakter oferowanego miejsca pracy. Warunek znajomości języka, w sytuacji określonej w art. 3 przytoczonego rozporządzenia Rady Unii Europejskiej nie narusza zasady swobodnego przepływu pracowników wewnątrz Wspólnoty, wyrażonej w art. 39 Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską (Dz.U. z 2004 r. Nr 90, poz. 864/2). Następstwem przyjęcia przez Sąd I instancji wykładni art. 27 ust. 3a ustawy o działalności ubezpieczeniowej "z punktu widzenia przepisów prawa wspólnotowego", a zwłaszcza realizacji zasady swobodnego przepływu pracowników wewnątrz Wspólnoty, było przyjęcie, iż nadzór ostrożnościowy powinien przeciwdziałać realnemu zagrożeniu w zakresie wypłacalności ubezpieczyciela. Do takiego wniosku Sąd I instancji doszedł, patrząc, przez pryzmat regulacji zawartych w art. 48 ust. 1 i 3 TUWE, na przepis art. 27 ust. 3a ustawy o działalności ubezpieczeniowej. Jak już wcześniej wykazano, możliwość wprowadzenia obowiązku dotyczącego znajomości języka nie jest uwarunkowana poprzez zapisy art. 39 ust. 3 TUWE (powoływanego przez Sąd I instancji jako art. 48), czyli względami porządku publicznego, bezpieczeństwa publicznego i zdrowia publicznego, lecz jedynie charakterem oferowanego miejsca pracy, stosownie do treści art. 3 rozporządzenia Rady Unii Europejskiej z dnia 15 października 1968 r. w sprawie swobody przepływu pracowników wewnątrz Wspólnoty. Zasadnie więc kasator zarzucił Sądowi I instancji błędną wykładnię pojęcia "nadzoru ostrożnościowego" poprzez przyjęcie, że do odmowy wyrażenia zgody na odstąpienie od wymogu znajomości języka polskiego konieczne jest istnienie realnych zagrożeń wypłacalności zakładu ubezpieczeń. Naczelny Sąd Administracyjny podziela natomiast wykładnię tego pojęcia zaprezentowaną zarówno w skardze kasacyjnej, jak i w zaskarżonej do Sądu I instancji decyzji. Użycie przez ustawodawcę określenia "nadzór ostrożnościowy" wskazuje, jak słusznie zauważył organ, którego działanie zaskarżono, iż jest to przesłanka, dla której wykazania wystarcza wskazanie potencjalnych zagrożeń, a nie zagrożeń realnych, jak twierdzi to Sąd I instancji. Również ostatni z zarzutów skargi kasacyjnej, odnoszących się do naruszenia prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 27 ust. 3a ustawy o działalności ubezpieczeniowej, polegającą na uznaniu, iż przepis ten nie stanowi wyjątku od zasady określonej w art. 27 ust. 3 przywołanej ustawy, jest usprawiedliwiony. W uzasadnieniu kontrolowanego orzeczenia Sąd I instancji wywodził, iż jakkolwiek regułą jest, w świetle art. 27 ust. 3 ustawy o działalności ubezpieczeniowej, że prezes zarządu powinien legitymować się znajomością języka polskiego, to przesłanka dla odstąpienia od wspomnianego wymogu wcale nie jest oparta na kryterium wyjątku, lecz na braku przeciwwskazań ze względów nadzoru ostrożnościowego. Naczelny Sąd Administracyjny nie zgadza się z taką interpretacją art. 27 ust. 3a w związku z art. 27 ust. 3 ustawy o działalności ubezpieczeniowej. Upraszczając bowiem wywód Sądu I instancji należałoby przyjąć, iż art. 27 ust. 3 ustawy o działalności ubezpieczeniowej ustanawia regułę, by co najmniej dwie osoby wchodzące w skład zarządu krajowego zakładu ubezpieczeń, w tym prezes zarządu, posiadały udowodnioną znajomość języka polskiego, a kolejny przepis znosi tę zasadę na wniosek organu zakładu ubezpieczeń, jeżeli tylko jej zachowanie nie jest niezbędne ze względów nadzoru ostrożnościowego. Z tych powodów i w tym zakresie Naczelny Sąd Administracyjny zgadza się ze stroną skarżącą, iż wydanie zezwolenia, o którym stanowi art. 27 ust. 3a ustawy o działalności ubezpieczeniowej (odstąpienie od wymogu), jest odstępstwem od reguły określonej w art. 27 ust. 3 tej ustawy. W skardze kasacyjnej podniesiono również zarzut naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Jednakże analiza tego zarzutu w świetle dotychczasowych rozważań Naczelnego Sądu Administracyjnego prowadzi do wniosku, iż w toku postępowania przed Sądem I instancji nie doszło do naruszenia przepisów postępowania w znaczeniu użytym w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. Uchylenie przez Sąd I instancji zarówno zaskarżonej decyzji, jak i poprzedzającej ją decyzji organu nadzoru było wynikiem błędnej wykładni przepisów ustawy o działalności ubezpieczeniowej. Naczelny Sąd Administracyjny nie podziela przy tym stanowiska kasatora, iż zaskarżone orzeczenie narusza art. 141 § 4 p.p.s.a., gdyż uzasadnienie wyroku zawiera wszelkie niezbędne elementy wymienione w tym przepisie. II. Stwierdzenie przez Naczelny Sąd Administracyjny, iż nastąpiło jedynie naruszenie prawa materialnego pozwala na uchylenie zaskarżonego orzeczenia i rozpoznanie skargi. Działając zatem na podstawie art. 188 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny uznał, iż wniesiona do Sądu I instancji skarga G.P.T.U. na Życie S.A. nie zasługuje na uwzględnienie. W sprawie pozostaje bezsporne, iż postępowanie administracyjne zostało wszczęte na skutek wniosku G.P.T.U. na Życie S.A. o wyrażenie zgody na powołanie W.B.H. na prezesa zarządu Spółki i odstąpienie od wymogu posiadania udowodnionej znajomości języka polskiego (nie ma przy tym znaczenia, iż były to dwa odrębne wnioski z tej samej daty). Niezrozumiałym wobec tego jest postawiony w skardze zarzut naruszenia art. 77 § 1 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie stopnia znajomości języka polskiego przez osobę proponowaną na prezesa zarządu skarżącej Spółki. Składając wniosek w trybie art. 27 ust. 3a ustawy o działalności ubezpieczeniowej, właściwy organ zakładu ubezpieczeń inicjuje postępowanie administracyjne właśnie z tego powodu, iż kandydat na członka zarządu nie posiada udowodnionej znajomości języka polskiego. W przeciwnym wypadku wyrażenie zgody na odstępstwo od zasady określonej w art. 27 ust. 3 omawianej ustawy byłoby bezprzedmiotowe. Twierdzenie zawarte w skardze, iż organ w trakcie postępowania pominął te dowody, które nakazywały stwierdzić, że strona de facto zrealizowała ustawowy obowiązek udowodnienia znajomości języka polskiego, stanowiłoby tylko wówczas naruszenie art. 77 § 1 k.p.a., gdyby postępowanie toczyło się z urzędu, a nie na skutek wniosku. Z taka samą argumentacją skarżąca zarzuciła organowi nadzoru naruszenie art. 7 k.p.a., ale z powodów już przedstawionych. Naczelny Sąd Administracyjny nie znalazł podstaw do uznania, iż zaskarżona decyzja narusza zasady prawdy obiektywnej. W toku postępowania organ nadzoru w sposób wyczerpujący zebrał materiał dowodowy istotny dla ustalenia przeciwwskazań dla odstąpienia od wymogu znajomości języka polskiego. Ocena materiału w aspekcie przesłanek z art. 27 ust. 3a ustawy o działalności ubezpieczeniowej, dokonana została zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów, obowiązującą w postępowaniu administracyjnym. Wbrew zatem wywodom skargi nie można uznać, aby zaskarżona decyzja naruszała przepisy postępowania. Zaskarżone rozstrzygnięcie nie narusza również prawa materialnego. Nie można bowiem zgodzić się ze skarżącą Spółką, iż organ nadzoru błędnie zinterpretował pojęcie "nadzoru ostrożnościowego" użyte w art. 27 ust. 3a ustawy o działalności ubezpieczeniowej, czy też wyłożył ten przepis z pominięciem zasady niedyskryminacji i zasady swobodnego przepływu pracowników. Naczelny Sąd Administracyjny odnosząc się do zarzutów skargi kasacyjnej przedstawił już powody, dla których uznał, iż Komisja Nadzoru Ubezpieczeń i Funduszy Emerytalnych dokonała prawidłowej wykładni prawa materialnego. W myśl art. 145 § 1 p.p.s.a. uwzględnienie skargi na decyzję lub postanowienie następuje tylko w sytuacjach określonych w § 1 tego przepisu. Ponieważ kontrolowana przez Sąd decyzja nie zawiera wad prawnych skutkujących obowiązkiem jej uchylenia, czy stwierdzenia nieważności, skargę G.P.T.U. na Życie S.A. należało uznać za bezzasadną. Z tych wszystkich przyczyn na podstawie art. 188 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżony wyrok, a w oparciu o art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono zgodnie z art. 203 pkt 2 p.p.s.a. i art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 2 pkt 2a rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielanej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz.U. Nr 163, poz. 1349).
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI