II GSK 2192/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA oddalił skargę kasacyjną dotyczącą ograniczenia prawa wglądu do umów stanowiących tajemnicę przedsiębiorstwa.
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej wniesionej przez S. (...) Sp. j. od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił skargę na postanowienie Prezesa UKE. Prezes UKE ograniczył prawo wglądu skarżącej do umów zawartych przez uczestnika postępowania z innymi przedsiębiorcami telekomunikacyjnymi, uznając je za tajemnicę przedsiębiorstwa. NSA uznał, że umowy te spełniają przesłanki tajemnicy przedsiębiorstwa zgodnie z ustawą o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji i oddalił skargę kasacyjną.
Skarżąca S. (...) Sp. j. zwróciła się o ustalenie warunków dostępu do nieruchomości w celu zapewnienia telekomunikacji. W trakcie postępowania uczestnik postępowania, Spółdzielnia, złożył kopie umów z przedsiębiorcami telekomunikacyjnymi, zastrzegając je jako tajemnicę przedsiębiorstwa. Prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej (UKE) ograniczył skarżącej prawo wglądu do tych umów, uznając je za tajemnicę przedsiębiorstwa zgodnie z art. 11 ust. 2 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (WSA) oddalił skargę skarżącej, podzielając stanowisko Prezesa UKE. Skarżąca wniosła skargę kasacyjną, zarzucając m.in. naruszenie art. 11 ust. 2 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji poprzez błędne uznanie umów za tajemnicę przedsiębiorstwa, zwłaszcza że uczestnik postępowania nie prowadzi działalności telekomunikacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) oddalił skargę kasacyjną, stwierdzając, że WSA prawidłowo zaaprobował stanowisko organu. NSA podkreślił, że umowy te zawierały informacje techniczne, organizacyjne i finansowe o wartości gospodarczej, nie były ujawnione do wiadomości publicznej i podjęto działania w celu zachowania ich poufności. NSA uznał, że ochrona tajemnicy przedsiębiorstwa jest w interesie publicznym i utożsamił ją z ważnym interesem państwowym, co uzasadniało ograniczenie prawa wglądu.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, umowy te mogą stanowić tajemnicę przedsiębiorstwa, jeśli spełniają przesłanki określone w art. 11 ust. 2 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji, niezależnie od tego, czy podmiot je zawierający sam prowadzi działalność telekomunikacyjną.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że kluczowe jest spełnienie przesłanek tajemnicy przedsiębiorstwa (wartość gospodarcza, brak powszechnej dostępności, działania na rzecz poufności), a nie tylko fakt prowadzenia działalności telekomunikacyjnej przez podmiot udostępniający dokumenty. Ochrona tajemnicy przedsiębiorstwa jest w interesie publicznym i państwowym.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (12)
Główne
u.z.n.k. art. 11 § ust. 2
Ustawa z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji
Pomocnicze
k.p.a. art. 73 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 74 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 10 § § 1 i § 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 74 § § 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
u.p.t. art. 206 § ust. 1
Ustawa z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne
u.z.n.k. art. 11 § ust. 1
Ustawa z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji
u.z.n.k. art. 3 § ust. 1
Ustawa z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji
u.p.t. art. 9 § ust. 1
Ustawa z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne
u.p.t. art. 207 § ust. 1
Ustawa z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne
u.p.t. art. 207 § ust. 2
Ustawa z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne
ustawa o wspieraniu rozwoju art. 30 § ust. 1 i ust. 5
Ustawa z dnia 7 maja 2010 r. o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych
Argumenty
Skuteczne argumenty
Umowy zawierają informacje techniczne, organizacyjne i finansowe o wartości gospodarczej, które nie są powszechnie znane. Podmiot udostępniający umowy podjął niezbędne działania w celu zachowania ich poufności. Ochrona tajemnicy przedsiębiorstwa jest w interesie publicznym i państwowym. Prezes UKE ma kompetencję do ograniczenia prawa wglądu w celu ochrony tajemnicy przedsiębiorstwa.
Odrzucone argumenty
Uczestnik postępowania nie prowadzi działalności telekomunikacyjnej, więc umowy nie mogą stanowić tajemnicy przedsiębiorstwa. Ograniczenie prawa wglądu narusza przepisy postępowania, ponieważ tylko informacje 'tajne', 'ściśle tajne' lub wyłączone z jawności z uwagi na interes państwowy mogą być ograniczone.
Godne uwagi sformułowania
ochrona tajemnicy przedsiębiorstwa jest w interesie publicznym, co w istocie należy utożsamić z interesem państwowym ujawnienie tych danych przez Organ w toku postępowania będzie godziło w zasadę zaufanie do organów władzy publicznej każdy przedsiębiorca (...) ma prawo oczekiwać, że informacje te nie będą ujawniane, przekazywane czy też wykorzystywane w nieuprawnionym zakresie
Skład orzekający
Gabriela Jyż
przewodniczący
Izabella Janson
członek
Patrycja Joanna Suwaj
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie ograniczenia prawa wglądu do akt sprawy ze względu na tajemnicę przedsiębiorstwa w postępowaniu administracyjnym, zwłaszcza w branży telekomunikacyjnej."
Ograniczenia: Stosowanie do przypadków, gdzie faktycznie występują przesłanki tajemnicy przedsiębiorstwa i podjęto działania na rzecz jej ochrony.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego prawa procesowego - dostępu do akt - w kontekście ochrony tajemnicy przedsiębiorstwa, co jest istotne dla wielu firm.
“Czy Twoje umowy biznesowe mogą być chronione jako tajemnica przedsiębiorstwa przed wglądem konkurencji?”
Sektor
telekomunikacja
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII GSK 2192/24 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2025-06-03 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2024-10-15 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Gabriela Jyż /przewodniczący/ Izabella Janson Patrycja Joanna Suwaj /sprawozdawca/ Symbol z opisem 6254 Usługi telekomunikacyjne i eksploatacja sieci telekomunikacyjnych Hasła tematyczne Telekomunikacja Sygn. powiązane VI SA/Wa 5455/23 - Wyrok WSA w Warszawie z 2024-02-08 Skarżony organ Prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Powołane przepisy Dz.U. 2024 poz 572 art. 73 § 1 k.p.a. w zw. z art. 74 § 1 k.p.a. oraz art. 10 § 1 i § 2, art. 74 § 2 w zw. z art. 74 § 1 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.) Dz.U. 2022 poz 1648 art. 206 ust. 1 Ustawa z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne (t. j.) Dz.U. 2022 poz 1233 art. 11 ust. 2 Ustawa z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (t. j) Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Gabriela Jyż Sędzia NSA Patrycja Joanna Suwaj (spr.) Sędzia del. WSA Izabella Janson po rozpoznaniu w dniu 3 czerwca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej S. (...) Sp. j. w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 lutego 2024 r. sygn. akt VI SA/Wa 5455/23 w sprawie ze skargi S. (...) Sp. j. w W na postanowienie Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej z dnia 25 lipca 2023 r. nr DR.WWM.6171.172.2021.60 w przedmiocie ograniczenia prawa wglądu do materiału dowodowego 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od S. (...) Sp. j. w W na rzecz Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Uzasadnienie 1. Wnioskiem z 20 czerwca 2021 r., (...) P. sp. j. z siedzibą w W. (dalej przywoływana również jako: "Skarżąca" lub "Spółka"), uzupełnionym pismem z 23 grudnia 2021 r., zwróciła się o ustalenie - na podstawie art. 30 ust. 1 i ust. 5 ustawy z 7 maja 2010 r. o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych (Dz.U. z 2023 r. poz. 733, dalej przywoływana jako "ustawa o wspieraniu rozwoju") - warunków dostępu do nieruchomości, znajdującej się zasobach (...)Spółdzielni (...) z siedzibą w W.(dalej przywoływana jako: "Uczestnik postępowania" lub "Spółdzielnia"), położonej przy ulicy E. (...)w W., w tym do posadowionego na nieruchomości budynku, w celu zapewnienia telekomunikacji. Uczestnik postępowania pismem z 24 stycznia 2022 r. złożył wyjaśnienia w sprawie i załączył kopie umów zawartych z przedsiębiorcami telekomunikacyjnymi. Z kolei w piśmie z 2 maja 2023 r. poinformował, że kopie umów załączone do pisma z 24 stycznia 2022 r. stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 11 ust. 2 ustawy z 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (Dz. U. z 2022 r. poz. 1233, dalej "ustawa o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji"). 2. Prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej, postanowieniem z 22 maja 2023 r. nr DR.WWM.6171.172.2021.40, działając na podstawie art. 74 § 2 w zw. z art. 74 § 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2023 r. poz. 775 ze zm., dalej przywoływana jako: "k.p.a.") w zw. z art. 206 ust. 1 ustawy z 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne (Dz.U. z 2022 r. poz. 1648 ze zm., dalej przywoływana jako: "ustawa Prawo telekomunikacyjne", "u.p.t."), ograniczył Skarżącej prawo wglądu do materiału dowodowego w postaci załącznika nr 2 do pisma Uczestnika postępowania z 24 stycznia 2022 r., tj. umów zawartych z przedsiębiorcami telekomunikacyjnymi - wersja tajna. 3. Na skutek wniosku Skarżącej o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej powyższym postanowieniem, Prezes UKE postanowieniem z 25 lipca 2023 r. nr DR.WWM.6171.172.2021.60 utrzymał w mocy własne postanowienie. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Organ przywołał treść przepisów prawa oraz stanowiska sądów i doktryny, a następnie uznał, że dane ujawnione w umowach Uczestnika postępowania spełniają przesłanki z art. 11 ust. 2 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji, a w konsekwencji uznał, że umowy te stanowią tajemnice przedsiębiorstwa. Organ wskazał, że dane zawarte w umowach są: 1). ściśle związane z prowadzoną przez Uczestnika postępowania działalnością gospodarczą na rynku i mają dla Uczestnika postepowania wartość gospodarczą w zakresie danych organizacyjnych, przez co mogą umożliwić innym przedsiębiorcom pozyskanie w sposób bezkosztowy informacji umożliwiających im podjęcie określonych decyzji biznesowych, 2). nie zostały ujawnione do wiadomości publicznej, bowiem umowy zostały przekazane Prezesowi UKE, celem ustalenia stanu faktycznego w sprawie, a także z charakteru tych danych wynika, że nie mogą one dotrzeć do wiadomości osób trzecich w normalnym toku zdarzeń, bez żadnych specjalnych starań z ich strony, 3). podjęto w stosunku do nich niezbędne działania w celu zachowania ich poufności, albowiem Uczestnik postępowania wniósł o uznanie umów za tajemnicę przedsiębiorstwa oraz zastrzegł treść umów wyłącznie do wiadomości Prezesa UKE. 4. Skarżąca wniosła skargę na postanowienie Prezesa UKE z 25 lipca 2023 r. i zaskarżyła je w całości. 5. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 8 lutego 2024 r. (sygn. akt VI SA/Wa 5455/23), oddalił skargę Skarżącej na postanowienie Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej z dnia 25 lipca 2023 r. nr DR.WWM.6171.172.2021.60 w przedmiocie ograniczenia prawa wglądu do materiału dowodowego. Sąd I instancji podkreślił, że istota sporu sprowadzała się do oceny czy Organ zasadnie odmówił Skarżącej prawa wglądu do części akt sprawy, tj. umów zawartych przez Uczestnika postępowania z przedsiębiorcami telekomunikacyjnymi - w toku postępowania o ustalenie warunków dostępu do nieruchomości w celu zapewnienia telekomunikacji - z uwagi na ważny interes państwowy. Sąd I instancji zgodził się z Organem, że dostęp do umów przedłożonych przez Uczestnika postępowania przy piśmie z 24 stycznia 2022 r. powinien być ograniczony. Informacje zawarte w umowach spełniały wszystkie przesłanki wskazane w art. 11 ust. 2 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji. W umowach tych określono warunki, na jakich Uczestnik postępowania podpisał umowę z podmiotami telekomunikacyjnymi, innymi niż Skarżąca. Umowy te zawierające dane technologiczne i organizacyjne, dotyczące procesów stosowanych w innych przedsiębiorstwach telekomunikacyjnych, a także informacje finansowe i warunki współpracy z tymi przedsiębiorcami, mające strategiczne znaczenie dla prowadzonej działalności gospodarczej. Informacje te mogą przedstawiać wartość handlową dla Skarżącej, a w konsekwencji umożliwiać jej zdobycie nieuprawnionej przewagi na rynku telekomunikacyjnymi. Sąd miał na względzie, że podmioty, z którymi Uczestnik postępowania zawarł ww. umowy oraz Skarżąca prowadzą działalność w branży telekomunikacyjnej. Nie powinno budzić wątpliwości, że podmioty te rywalizują między sobą w osiągnięciu tego samego celu - pozyskanie klientów, a w następstwie tego zwiększenie zysku. Za bezsporne, w ocenie Sądu I instancji uznać należało, że każdy przedsiębiorca, w tym przedsiębiorca telekomunikacyjny, dąży do optymalizacji swych korzyści poprzez minimalizację kosztów działalności. Takie działanie nie jest zakazane. Nie może jednak mieć miejsca sytuacja, w której przedsiębiorca pozyskuje informacje dotyczące innego przedsiębiorcy, które podlegają ochronie. Pozyskanie takich informacji umożliwiałoby przedsiębiorcy podjęcie określonych, korzystnych dla siebie, decyzji biznesowych, w konsekwencji dawałoby to nieuprawnioną przewagę w stosunku do innych przedsiębiorców, w tym przedsiębiorcy o którym pozyskał informacje. W ocenie Sądu I instancji rację miał Organ, że Uczestnik postępowania podjął działania mające na celu zachowanie poufności informacji zawartych w ww. umowach, a Prezes UKE uzyskał dostęp do ww. umów w celu "potwierdzenia stosowanych standardów oraz działań" podejmowanych przez Uczestnika postępowania zgodnie z przepisami ustawy o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych. Co istotne, Uczestnik postępowania zastrzegł, że z treścią ww. umów może zapoznać się wyłącznie Organ, albowiem informacje w nich zawarte stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa. Dlatego trafnie Organ uznał, że ochrona tajemnicy przedsiębiorstwa jest w interesie publicznym, co w istocie należy utożsamić z interesem państwowym, o którym mowa w art. 74 § 1 k.p.a. Oznacza to, że ujawnienie tych danych przez Organ w toku postępowania będzie godziło w zasadę zaufanie do organów władzy publicznej (art. 8 § 1 k.p.a.). Każdy przedsiębiorca, jak podkreślił Sąd, który przedkłada dokumenty w toczącym się postępowaniu administracyjnym oraz zasadnie zastrzegł określone informacje jako tajemnica przedsiębiorstwa, ma prawo oczekiwać, że informacje te nie będą ujawniane, przekazywane czy też wykorzystywane w nieuprawnionym zakresie, zagrażając lub też naruszając interes przedsiębiorcy. Podstawą ochrony tych informacji w toku postępowania administracyjnego (a także po jego zakończeniu) wynika z treści ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji. Prawo do ochrony tajemnicy przedsiębiorstwa zostało bezpośrednio przyznane na gruncie powyższej ustawy i nie wymaga obowiązywania dodatkowych, szczególnych regulacji normujących zasady ochrony tajemnicy przedsiębiorstwa w konkretnym postępowaniu administracyjnym. W świetle powyższego Sąd I instancji uznał, że zachodziły podstawy do wydania postanowienia o odmowie Skarżącemu prawa wglądu do części akt postępowania, a mianowicie w zakresie umów dołączonych przez Uczestnika postepowania przy piśmie z 24 stycznia 2022 r., które zawierały informacje objęte tajemnicą przedsiębiorstwa. Organ administracji będąc w posiadaniu zastrzeżonych danych przedsiębiorcy obowiązany jest chronić wartości cenne dla przedsiębiorcy, niezależnie od tego czy dotyczy to strony postępowania. Tym samym za nieuzasadniony sąd uznał zarzut Skarżącego, co do naruszenia art. 11 ust. 2 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji, że skoro Uczestnik postępowania nie prowadzi działalności telekomunikacyjnej, to umowy jakie przedłożył w toku postępowania nie stanowią tajemnicy przedsiębiorstwa. Prawo do ochrony tajemnicy przedsiębiorstwa zostało przyznane na gruncie przepisów ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji wszystkim kategoriom przedsiębiorców. 6. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożyła Skarżąca wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i uchylenie Postanowienia Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej z dnia 25 lipca 2023 r., znak DR.WWM.6171.172.2021.60 oraz poprzedzającego je Postanowienia Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej z dnia 22 maja 2023 r. nr DR.WWM.6171.172.2021.40, na mocy którego ograniczono Operatorowi prawo wglądu do materiału dowodowego w postaci załącznika nr 2 do pisma udostępniającego z dnia 24 stycznia 2022 r. i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Jednocześnie Skarżąca zrzekła się rozprawy. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono: 1). Obrazę prawa materialnego tj. art. 11 ust. 2 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji poprzez błędne uznanie, że Umowy zawarte przez Udostępniającego z Przedsiębiorcami telekomunikacyjnymi stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa Udostępniającego w rozumieniu ww. przepisu, w sytuacji kiedy Udostępniający nie prowadzi działalności telekomunikacyjnej, zaś treść umów zawartych z innymi operatorami ma istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy w tym ustalenia zasad odpłatności za udostępnienie nieruchomości na rzecz Operatora, nadto ujawnienie spornych umów nie naraża udostępniającego na negatywne konsekwencje czy też rażącą szkodę, nieudostępnienie umów Skarżącej prowadzi do sytuacji iż Skarżąca jest na gorszej pozycji niż inni przedsiębiorcy telekomunikacyjni współpracujący z udostępniającym, co również zaburza konkurencję na rynku usług telekomunikacyjnych. 2). Naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 73 § 1 k.p.a. w zw. z art. 74 § 1 k.p.a. oraz art. 10 § 1 i § 2 k.p.a. poprzez wadliwą kontrolę działań administracji i błędne przyjęcie, że Umowy zawarte z Przedsiębiorcami telekomunikacyjnymi stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa Udostępniającego i można pozbawić Operatora prawa do zapoznania się z nimi mimo, że stanowią dowód w sprawie, podczas gdy tylko informacje "tajne" i "ściśle tajne" oraz wyłączone z jawności z uwagi na interes państwowy mogą zostać ograniczone w dostępie Operatorowi a przedmiotowe umowy nie mają takiego charakteru, co doprowadziło do nieuzasadnionego ograniczenia prawa wglądu do materiału dowodowego w postaci Umów i dopuszczenie do faworyzowania innych przedsiębiorców telekomunikacyjnym działających na terenie zarządzanym przez udostępniającego, co doprowadziło do niezasadnego oddalenia skargi. W uzasadnieniu Skarżąca przedstawiła argumenty mające wskazywać na zasadność zarzutów postawionych w petitum skargi kasacyjnej. 7. Prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniósł o jej oddalenie oraz zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. 8. Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod uwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie występują przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 p.p.s.a. Z tego względu Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpoznaniu sprawy związany był granicami skargi kasacyjnej. Granice te są wyznaczone wskazanymi w niej podstawami, którymi - zgodnie z art. 174 p.p.s.a. - może być naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.) albo naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.). Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej polega na tym, że jest on władny badać naruszenie jedynie tych przepisów, które zostały wyraźnie wskazane przez stronę skarżącą i nie może we własnym zakresie konkretyzować zarzutów skargi kasacyjnej, uściślać ich ani w inny sposób korygować. 9. Istota sporu w sprawie sprowadza się do oceny prawidłowości zaaprobowanego przez Sąd I instancji zastosowania przez Organ przepisów art. 206 ust. 1 u.p.t. Skarżąca kasacyjnie podniosła zarzuty naruszenia przepisów postępowania oraz naruszenia przepisów prawa materialnego. Z uwagi na komplementarny charakter zarzutów, zostaną one rozpoznane łącznie. 10. Na wstępie wywodu należy nakreślić ramy prawne sprawy. Zasadą jest, że organy administracji publicznej obowiązane są zapewnić stronom postępowania czynny udział w każdym stadium postępowania (art. 10 § 1 k.p.a.). Rozwinięciem tej zasady jest prawo strony do wglądu w akta sprawy, sporządzania z nich notatek, kopii lub odpisów, a prawo to przysługuje również po zakończeniu postępowania (art. 73 § 1 k.p.a.). Przy czym dostęp do akt postępowania może być stronie ograniczony z uwagi na ich zawartość. Artykułu 73 k.p.a. nie stosuje się bowiem do akt sprawy zawierających informacje niejawne o klauzuli tajności "tajne" lub "ściśle tajne", a także do innych akt, które organ administracji publicznej wyłączy ze względu na ważny interes państwowy (art. 74 § 1 k.p.a.). Przesłanka ważnego interesu państwowego, o którym mowa w art. 74 § 1 k.p.a. nie została zdefiniowana. Oznacza to, że organ administracji publicznej musi samodzielnie zinterpretować to pojęcie i ocenić, czy w kontekście konkretnej, indywidualnej sprawy istnieje "ważny interes państwowy". Ograniczenia w zakresie korzystania z prawa dostępu do akt, o którym mowa w art. 73 k.p.a., wynikają również z ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji. Ustawa ta reguluje zagadnienia dotyczące zapobiegania i zwalczania nieuczciwej konkurencji w działalności gospodarczej, w szczególności produkcji przemysłowej i rolnej, budownictwie, handlu i usługach - w interesie publicznym, przedsiębiorców oraz klientów (art. 1 tej ustawy). Czynem nieuczciwej konkurencji jest działanie sprzeczne z prawem lub dobrymi obyczajami, jeżeli zagraża lub narusza interes innego przedsiębiorcy lub klienta (art. 3 ust. 1 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji). Za czyn nieuczciwej konkurencji uważane jest ujawnienie, wykorzystanie lub pozyskanie cudzych informacji stanowiących tajemnicę przedsiębiorstwa (art. 11 ust. 1 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji). Z kolei przez tajemnicę przedsiębiorstwa rozumie się informacje techniczne, technologiczne, organizacyjne przedsiębiorstwa lub inne informacje posiadające wartość gospodarczą, które jako całość lub w szczególnym zestawieniu i zbiorze ich elementów nie są powszechnie znane osobom zwykle zajmującym się tym rodzajem informacji albo nie są łatwo dostępne dla takich osób, o ile uprawniony do korzystania z informacji lub rozporządzania nimi podjął, przy zachowaniu należytej staranności, działania w celu utrzymania ich w poufności (art. 11 ust. 2 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji). Zgodnie z art. 9 ust. 1 u.p.t. przedsiębiorca telekomunikacyjny może zastrzec informacje, dokumenty lub ich części zawierające tajemnicę przedsiębiorstwa, dostarczane na żądanie Prezesa UKE lub na podstawie przepisów ustawy. Artykuł 206 ust. 1 u.p.t. przewiduje, że postępowanie przed Prezesem UKE toczy się na podstawie przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz. U. z 2017 r. poz. 1257) ze zmianami wynikającymi z niniejszej ustawy oraz ustawy z dnia 7 maja 2010 r. o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych. Z kolei art. 207 ust. 1 u.p.t. stanowi, że w postępowaniach prowadzonych na podstawie ustawy Prezes UKE, w drodze postanowienia, może ograniczyć pozostałym stronom prawo wglądu do materiału dowodowego, jeżeli udostępnienie tego materiału grozi ujawnieniem tajemnicy przedsiębiorstwa lub innych tajemnic prawnie chronionych. Z art. 207 ust. 2 u.p.t. zaś wynika, że strona wnioskująca o takie ograniczenie jest obowiązana przedłożyć wersję dokumentu niezawierającą informacji objętych ograniczeniem, która zostanie udostępniona stronom. Jak wskazuje się w literaturze, art. 9 u.p.t. "stanowi realizację zawartych w dyrektywie ramowej zaleceń, aby informacja uznana za niejawną przez krajowy organ regulacyjny zgodnie z zasadami prawa unijnego i krajowego o tajemnicy przedsiębiorcy mogła być ujawniona jedynie Komisji Europejskiej i innym krajowym organom regulacyjnym, jeżeli takie ujawnienie jest niezbędne do stosowania przepisów niniejszej dyrektywy lub dyrektyw szczegółowych. Ujawniona informacja powinna ograniczać się do tego, co jest właściwe i proporcjonalne do celów takiego ujawnienia. Zgodnie z przepisem art. 5 ust. 3 dyrektywy ramowej jeżeli dana informacja została uznana przez dany krajowy organ regulacyjny za informację poufną zgodnie z przepisami prawa unijnego i krajowego o tajemnicy przedsiębiorcy, Komisja oraz dany krajowy organ regulacyjny zapewnią taką poufność" (zob. A. Krasuski [w:] Prawo telekomunikacyjne. Komentarz, wyd. IV, Warszawa 2015, art. 9). 11. Pojęcie tajemnicy przedsiębiorstwa nie zostało zdefiniowane w ustawie Prawo telekomunikacyjne, przy czym w orzecznictwie przyjmuje się, że pojęcie "tajemnicy przedsiębiorstwa", o której mowa w art. 207 ust. 1 u.p.t., rozumieć należy tak, jak pojęcie to definiuje art. 11 ust. 4 ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (t.j.: Dz. U. z 2003 r. nr 153 poz. 1503 ze zm.; dalej: u.z.n.k.), a mianowicie, że tajemnicę tę stanowią nieujawnione do wiadomości publicznej informacje techniczne, technologiczne, organizacyjne przedsiębiorstwa lub inne informacje posiadające wartość gospodarczą, co do których przedsiębiorca podjął niezbędne działania w celu zachowania ich poufności. Z powyższego wynika, że zastrzeżenie poufności informacji może być uznane za usprawiedliwione wówczas, gdy łącznie spełnione zostaną warunki, o których mowa w tym przepisie, a mianowicie: informacja ma charakter techniczny, technologiczny, organizacyjny lub jest inną informacją przedstawiającą wartość gospodarczą - co w tym zakresie odwołuje się do komercyjnego aspektu tajemnicy przedsiębiorstwa i oznacza, że chodzi o taką informację (o co najmniej minimalnej lub potencjalnej wartości), której wykorzystanie przez innego przedsiębiorcę zaoszczędzi mu wydatków lub zwiększy zyski; nie została ujawniona do wiadomości publicznej; podjęte zostały w stosunku do niej przez przedsiębiorcę działania zmierzające do zachowania jej poufności (zob. wyrok NSA z 13 maja 2022 r., sygn. akt II GSK 1997/18, z 19 maja 2017 r. sygn. akt II GSK 2458/15; wyrok NSA z 19 lipca 2017 r. sygn. akt II GSK 3083/15; wyroki z 17 sierpnia 2017 r. sygn. akt II GSK 3485/15; sygn. akt II GSK 3486/15). Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że Sąd I instancji prawidłowo zaaprobował pogląd Organu, że dane ujawnione w umowach Uczestnika postępowania spełniają przesłanki z art. 11 ust. 2 u.z.n.k., a w konsekwencji, że umowy te stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa. Dane zawarte w umowach są ściśle związane z prowadzoną przez Uczestnika postępowania działalnością gospodarczą na rynku i mają dla Uczestnika postępowania wartość gospodarczą w zakresie danych organizacyjnych, przez co mogą umożliwić innym przedsiębiorcom pozyskanie w sposób bezkosztowy informacji umożliwiających im podjęcie określonych decyzji biznesowych. Są to niewątpliwie kategorie danych mających z perspektywy przedsiębiorców charakter poufny, których ujawnienie mogłoby pociągać za osobą negatywne konsekwencje dla pozycji rynkowej przedsiębiorców. Prezes UKE nie wskazywał przy tym jakie konkretnie dane w konkretnym piśmie pochodzącym od konkretnego przedsiębiorcy uznał za mające charakter poufny, podkreślił jednak, że nie zostały one ujawnione do wiadomości publicznej, bowiem umowy zostały przekazane Prezesowi UKE, celem ustalenia stanu faktycznego w sprawie, a także z charakteru tych danych wynika, że nie mogą one dotrzeć do wiadomości osób trzecich w normalnym toku zdarzeń, bez żadnych specjalnych starań z ich strony. Nadto zasadnie Prezes UKE wskazał, że podjęto w stosunku do nich niezbędne działania w celu zachowania ich poufności, albowiem Uczestnik postępowania wniósł o uznanie umów za tajemnicę przedsiębiorstwa oraz zastrzegł treść umów wyłącznie do wiadomości Prezesa UKE. 12. Art. 9 ust. 1 u.p.t. w wymiarze podmiotowym odnosi się do przedsiębiorcy telekomunikacyjnego in genere, a zatem jego zastosowanie nie jest uzależnione od dodatkowych warunków podmiotowych. Natomiast na podstawie art. 207 ust. 1 u.p.t. Prezes UKE może ograniczyć pozostałym stronom prawo wglądu do materiału dowodowego, jeżeli udostępnienie tego materiału grozi ujawnieniem tajemnicy przedsiębiorstwa lub innych tajemnic prawnie chronionych. Z tej właśnie kompetencji skorzystał Organ, odmawiając Skarżącej kasacyjnie Spółce, a więc stronie postępowania, dostępu do tajemnicy przedsiębiorstwa przedsiębiorcy telekomunikacyjnego. Argumentacja Skarżącej kwestionująca z powodów podmiotowych zastosowanie art. 11 ust. 2 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji jest więc niezasadna, na co trafnie wskazał Sąd I instancji. Zasadnie Sąd I instancji uznał, że podmioty, z którymi Uczestnik postępowania zawarł ww. umowy oraz Skarżąca prowadzą działalność w branży telekomunikacyjnej. Nie powinno zatem budzić wątpliwości, że podmioty te rywalizują między sobą w osiągnięciu tego samego celu - pozyskanie klientów, a w następstwie tego zwiększenie zysku. Nie można jednak zaaprobować sytuacji, w której przedsiębiorca pozyskuje informacje dotyczące innego przedsiębiorcy, które podlegają ochronie. Pozyskanie takich informacji umożliwiałoby przedsiębiorcy podjęcie określonych, korzystnych dla siebie, decyzji biznesowych, w konsekwencji dawałoby to nieuprawnioną przewagę w stosunku do innych przedsiębiorców, w tym przedsiębiorcy o którym pozyskał informacje, na co słusznie zwrócił uwagę Sąd I instancji. 13. Nie mógł też przynieść rezultatu oczekiwanego przez Skarżącą kasacyjnie zarzut naruszenia prawa poprzez wadliwe uznanie, że sporne informacje stanowiły tajemnicę przedsiębiorstwa, podczas gdy tylko informacje "tajne" i "ściśle tajne" oraz wyłączone z jawności z uwagi na interes państwowy mogą zostać ograniczone w dostępie Operatorowi. W zaskarżonym wyroku Sąd I instancji wyraźnie wskazał, że jednym z elementów składających się na definicję tajemnicy przedsiębiorstwa jest w świetle art. 11 ust. 4 u.z.n.k. podjęcie przez przedsiębiorcę niezbędnych działań w celu zachowania poufności informacji. Odnosząc się w dalszej części uzasadnienia do tej kwestii poufności spornych informacji Sąd ocenił, że Uczestnik postępowania podjął działania mające na celu zachowanie poufności informacji zawartych w ww. umowach, a Prezes UKE uzyskał dostęp do ww. umów w celu "potwierdzenia stosowanych standardów oraz działań" podejmowanych przez Uczestnika postępowania zgodnie z przepisami ustawy o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych. Uczestnik postępowania zastrzegł, że z treścią ww. umów może zapoznać się wyłącznie Organ, albowiem informacje w nich zawarte stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa. Dalej Sąd za trafną uznał ocenę Organu, że ochrona tajemnicy przedsiębiorstwa jest w interesie publicznym, co w istocie należy utożsamić z interesem państwowym, o którym mowa w art. 74 § 1 k.p.a. Oznacza to, że ujawnienie tych danych przez Organ w toku postępowania będzie godziło w zasadę zaufanie do organów władzy publicznej (art. 8 § 1 k.p.a.). Każdy przedsiębiorca, jak podkreślił Sąd, który przedkłada dokumenty w toczącym się postępowaniu administracyjnym oraz zasadnie zastrzegł określone informacje jako tajemnica przedsiębiorstwa, ma prawo oczekiwać, że informacje te nie będą ujawniane, przekazywane czy też wykorzystywane w nieuprawnionym zakresie, zagrażając lub też naruszając interes przedsiębiorcy. Podstawą ochrony tych informacji w toku postępowania administracyjnego (a także po jego zakończeniu) wynika z treści ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji. Prawo do ochrony tajemnicy przedsiębiorstwa zostało bezpośrednio przyznane na gruncie powyższej ustawy i nie wymaga obowiązywania dodatkowych, szczególnych regulacji normujących zasady ochrony tajemnicy przedsiębiorstwa w konkretnym postępowaniu administracyjnym. Tego poglądu Sądu Skarżąca kasacyjnie nie zakwestionowała skutecznie w skardze kasacyjnej. Podkreślenia bowiem wymaga, że Skarżąca kasacyjnie nie kwestionuje w skardze kasacyjnej ustaleń dotyczących stanu faktycznego, w tym również tego, że sporne informacje nie zostały ujawnione przez przedsiębiorców do wiadomości publicznej, a więc że były one poufne. W skardze kasacyjnej sformułowano wprawdzie zarzuty naruszenia prawa procesowego - art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 73 § 1 k.p.a. w zw. z art. 74 § 1 k.p.a. oraz art. 10 § 1 i § 2 k.p.a., ale w istocie nie dotyczą one wadliwości w ustaleniu stanu faktycznego sprawy i jego błędnej oceny. 14. Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że wniesiona w tej sprawie skarga kasacyjna nie miała usprawiedliwionych podstaw i z tego powodu orzekł o jej oddaleniu, działając na podstawie art. 184 p.p.s.a. 15. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a. w związku z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. b i § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2023 r. poz. 1935). NSA uwzględnił to, że pełnomocnik Organu, który występował przed Sądem I instancji, sporządził w terminie określonym w art. 179 p.p.s.a. odpowiedź na skargę kasacyjną. Orzeczenia sądów administracyjnych przywoływane w uzasadnieniu pochodzą z bazy dostępnej pod adresem: www.orzeczenia.nsa.gov.pl
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI