II GSK 2149/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który uchylił decyzję Prezesa NFZ w przedmiocie ustalenia podlegania K. D. obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego jako wspólnika jednoosobowej spółki z o.o. oraz spółki jawnej. Sąd I instancji uznał, że wspólnik posiadający 99% udziałów w spółce z o.o. nie jest jedynym wspólnikiem i nie podlega ubezpieczeniu, a także że wspólnik spółki jawnej nie podlega ubezpieczeniu od 1 lipca 2022 r. z uwagi na nowelizację przepisów. NSA, rozpoznając skargę kasacyjną, podzielił stanowisko WSA co do spółki z o.o., podkreślając, że tylko jedyny wspólnik podlega ubezpieczeniu zdrowotnemu na podstawie art. 8 ust. 6 pkt 4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Natomiast w odniesieniu do spółki jawnej, NSA uznał zarzut kasacyjny za uzasadniony, stwierdzając, że WSA błędnie zinterpretował art. 82 ust. 5 pkt 2 ustawy o świadczeniach, który nie miał zastosowania przy ustalaniu podlegania ubezpieczeniu zdrowotnemu od 1 lipca 2022 r. W związku z tym, NSA uchylił wyrok WSA w części dotyczącej spółki jawnej i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, a w pozostałym zakresie oddalił skargę kasacyjną.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego przez wspólników spółek kapitałowych (jednoosobowych i dwuosobowych) oraz spółek osobowych (spółka jawna).
Orzeczenie dotyczy specyficznych przepisów ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej i ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Interpretacja przepisów dotyczących spółki jawnej od 1 lipca 2022 r. wymaga ponownego rozpoznania przez WSA.
Zagadnienia prawne (2)
Czy wspólnik spółki z o.o. posiadający niemal całość udziałów (99%) w spółce, w której są dwaj wspólnicy, podlega obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego jako osoba prowadząca pozarolniczą działalność?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, obowiązkowi ubezpieczeniu zdrowotnemu jako osoba prowadząca pozarolniczą działalność podlega wyłącznie jedyny wspólnik spółki z o.o. Posiadanie większościowych udziałów w spółce dwuosobowej nie skutkuje objęciem tym ubezpieczeniem.
Uzasadnienie
Przepis art. 8 ust. 6 pkt 4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, do którego odsyła ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej, obejmuje swoim zakresem wyłącznie jedynego wspólnika spółki z o.o. Ustawa opiera się na ścisłej egzemplifikacji tytułów podlegania ubezpieczeniom, co wyklucza rozszerzającą wykładnię na wspólników spółek dwuosobowych, nawet posiadających dominujące udziały.
Czy wspólnik spółki jawnej podlega obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego od 1 lipca 2022 r., jeśli wspólnikami są osoby fizyczne podlegające podatkowi PIT?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Kwestia ta wymaga ponownego rozpoznania przez WSA, ponieważ Sąd I instancji błędnie zinterpretował przepisy dotyczące nowelizacji art. 82 ust. 5 pkt 2 ustawy o świadczeniach, które nie miały zastosowania przy ustalaniu podlegania ubezpieczeniu zdrowotnemu.
Uzasadnienie
NSA stwierdził, że WSA nie przeprowadził wyczerpującej kontroli decyzji Prezesa NFZ w zakresie spółki jawnej od 1 lipca 2022 r., błędnie stosując art. 82 ust. 5 pkt 2 ustawy o świadczeniach, który dotyczy ustalania wysokości składki, a nie samego podlegania ubezpieczeniu. Sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania WSA.
Przepisy (15)
Główne
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 185 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 206
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
ustawa o świadczeniach art. 66 § ust. 1 pkt 1 lit. c
Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych
ustawa o świadczeniach art. 5 § pkt 21
Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych
u.s.u.s. art. 8 § ust. 6 pkt 4
Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych
u.s.u.s. art. 6 § ust. 1 pkt 5
Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 207 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
ustawa o świadczeniach art. 82 § ust. 5 pkt 2
Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych
k.p.a. art. 104 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
k.s.h. art. 4 § § 1 pkt 3
Ustawa z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych
Prawo przedsiębiorców
Ustawa z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców
ustawa zmieniająca
Ustawa z dnia 9 czerwca 2022 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz niektórych innych ustaw
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wspólnik spółki z o.o. posiadający niemal całość udziałów (99%) w spółce dwuosobowej nie podlega obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego jako osoba prowadząca pozarolniczą działalność. • Błędna interpretacja przez WSA przepisów dotyczących nowelizacji art. 82 ust. 5 pkt 2 ustawy o świadczeniach w kontekście podlegania ubezpieczeniu zdrowotnemu wspólnika spółki jawnej od 1 lipca 2022 r.
Odrzucone argumenty
Argumentacja Prezesa NFZ, że wspólnik spółki z o.o. posiadający niemal całość udziałów powinien być traktowany jako jedyny wspólnik i podlegać ubezpieczeniu zdrowotnemu.
Godne uwagi sformułowania
ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych opiera się na ścisłej egzemplifikacji tytułów podlegania tym ubezpieczeniom. • nie można wykreować tytułu podlegania ww. ubezpieczeniom, który nie jest określony w ustawie. • nie chodzi bowiem o aspekt ekonomiczny i podmiotowe znaczenie dominującego udziału w spółce z o.o., gdyż ubezpieczeniom społecznym (zdrowotnym) nie podlega spółka a tylko wspólnik jednoosobowej spółki z o.o.
Skład orzekający
Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz
sprawozdawca
Joanna Kabat-Rembelska
członek
Wojciech Kręcisz
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego przez wspólników spółek kapitałowych (jednoosobowych i dwuosobowych) oraz spółek osobowych (spółka jawna)."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznych przepisów ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej i ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Interpretacja przepisów dotyczących spółki jawnej od 1 lipca 2022 r. wymaga ponownego rozpoznania przez WSA.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu interpretacji przepisów dotyczących ubezpieczeń społecznych i zdrowotnych dla wspólników spółek, co jest kluczowe dla wielu przedsiębiorców i prawników.
“Czy jesteś jedynym wspólnikiem spółki z o.o.? Tylko wtedy zapłacisz składkę zdrowotną!”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.