II GSK 1611/22

II GSK 1611/22 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2023-09-14
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-09-08
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Andrzej Skoczylas /przewodniczący/
Cezary Pryca /sprawozdawca/
Joanna Kabat-Rembelska
Symbol z opisem
6312 Odmowa   wydania       pozwolenia    na       broń
Hasła tematyczne
Broń i materiały wybuchowe
Sygn. powiązane
VI SA/Wa 82/22 - Wyrok WSA w Warszawie z 2022-04-28
Skarżony organ
Komendant Policji
Treść wyniku
Uchylono zaskarżony wyrok i oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2020 poz 955
art. 10 ust. 1 , art. 15
Ustawa z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji  - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Skoczylas Sędzia NSA Joanna Kabat-Rembelska Sędzia NSA Cezary Pryca (spr.) po rozpoznaniu w dniu 14 września 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Komendanta Głównego Policji od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 kwietnia 2022 r. sygn. akt VI SA/Wa 82/22 w sprawie ze skargi Z. W. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] listopada 2021 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania pozwolenia na broń palną myśliwską w celu łowieckim 1. uchyla zaskarżony wyrok; 2. oddala skargę; 3. zasądza od Z. W. na rzecz Komendanta Głównego Policji 340 (trzysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Uzasadnienie
I
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 28 kwietnia 2022 r., sygn. akt VI SA/Wa 82/22, działając na podstawie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (obecnie: tekst jedn. Dz. U. z 2023 r. poz. 1634; dalej jako: "p.p.s.a.") w sprawie ze skargi Z. W. (dalej jako: "skarżący") na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] listopada 2021 r. w przedmiocie wydania pozwolenia na broń palną myśliwską do celu łowieckiego, uchylił zaskarżoną decyzję oraz zasądził od Komendanta Głównego Policji na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego.
Sąd pierwszej instancji orzekał w następującym stanie faktycznym i prawnym.
Skarżący wnioskiem z dnia 17 października 2019 r. wystąpił do Komendanta Stołecznego Policji o wydanie pozwolenia na broń palną myśliwską w celu łowieckim w ilości 8 egzemplarzy. Do wniosku załączył zaświadczenie z Polskiego Związku Łowieckiego Zarząd Okręgowy S. z dnia 6 czerwca 2019r. o uzyskaniu podstawowych uprawnień do wykonywania polowania nr [...], uchwałę nr [...] Zarządu Okręgowego Polskiego Związku Łowieckiego w W. o przyjęciu w poczet członków Zrzeszenia oraz aktualne orzeczenie lekarskie nr [...] z dnia 14 września 2019 r. i orzeczenie psychologiczne nr [...]z dnia 8 października 2019r. potwierdzające, że może dysponować bronią.
Organ pierwszej instancji ustalił, iż strona nie figuruje w Kartotece Karnej Krajowego Rejestru Karnego Ministerstwa Sprawiedliwości, posiada pozytywną opinię w miejscu zameldowania wystawioną przez Naczelnika Wydziału Prewencji Komendy Powiatowej Policji w O., a wśród członków Koła Łowieckiego Służb Mundurowych "[...]" w W. postrzegana jest jako osoba koleżeńska, przyjazna o wysokim poziomie kultury i etyki łowieckiej. W miejscu zamieszkania zaś, jak wynika z opinii sporządzonej przez Komendanta Komisariatu Policji w K. przeprowadzane były interwencje Policji, a w rodzinie prowadzona była procedura "Niebieskiej karty" z podejrzeniem stosowania przez nią przemocy wobec żony (2018r.). Celem pogłębienia informacji dotyczącej powyższej procedury, organ zwrócił się w tej sprawie do Zespołu Interdyscyplinarnego w C. Przewodniczący tegoż zespołu poinformował, iż procedura "Niebieskiej Karty" w rodzinie strony wszczęta została w dniu 18 czerwca 2018 r. przez przedstawiciela Posterunku Policji w C., a zakończona w dniu 5 października 2018r. na wniosek grupy roboczej.
W dniu 24 grudnia 2021 r. z Prokuratury Rejonowej w O. wpłynęło pismo informujące, że w sprawie [...] skarżący nie występuje w charakterze podejrzanego, a jego tłem jak również tłem prowadzonych poprzednio dwóch postępowań, zakończonych umorzeniem jest konflikt małżeński na gruncie postępowania rozwodowego pomiędzy małżonkami.
Wskazano również, iż w świetle materiału dowodowego zebranego w zakończonych postępowaniach dochodziło do czynów opisanych w art. 157 § 2 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny (obecnie: tekst jedn. Dz. U. z 2022 r. poz. 1138 ze zm.; dalej jako: "k.k.") ściganych z oskarżenia prywatnego, których Prokurator nie objął ściganiem z urzędu, zarówno ze strony K. W. wobec męża jak i skarżącego wobec żony, a istniejący głęboki konflikt między małżonkami przejawia się agresywnym zachowaniem ze strony obydwojga małżonków.
Z orzeczenia psychologicznego wynikało, że skarżący nie należy do osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 2-4 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz.U. z 2020 r. poz. 955 ze zm.; dalej jako: "ustawa o broni i amunicji") oraz może dysponować bronią. Organ Policji skorzystał z możliwości i na podstawie przepisu art. 15h wymienionej ustawy, wniósł odwołanie od przedłożonego orzeczenia psychologicznego, o czym ją powiadomił. W wyniku procedury odwoławczej, Komendant Stołeczny Policji uzyskał orzeczenie psychologiczne nr [...] wydane przez psychologa A. S. , stwierdzające, że skarżący nie należy do osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 3 ustawy o broni i amunicji i może dysponować bronią.
Organ Policji uzyskał także w toku niniejszego postępowania notatki urzędowe sporządzone przez funkcjonariuszy Policji z przeprowadzanych interwencji oraz otrzymał protokół przesłuchania K. W., z którego wynika, iż będzie odczuwała zagrożenie ze strony męża w sytuacji uzyskania przez niego pozwolenia na broń. Organ uzyskał także protokół przesłuchania M. G. , obecnej partnerki skarżącego, która wskazała, iż w żaden sposób nie będzie odczuwała zagrożenia ze strony partnera w sytuacji uzyskania przez niego pozwolenia na broń palną, bowiem jest on osobą spokojną i zrównoważoną, a nie wybuchową czy agresywną.
Oceniając zgromadzony w przedmiotowej sprawie materiał dowodowy, Komendant Stołeczny Policji uznał, że skarżący może stanowić zagrożenie dla bezpieczeństwa i porządku publicznego, wobec czego decyzją z dnia [...] sierpnia 2021 r. orzekł o odmowie wydania wymienionemu pozwolenia na broń palną do celu łowieckiego.
Na skutek odwołania skarżącego decyzją z dnia [...] listopada 2021r. Komendant Główny Policji działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 268a ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. 2021 r. poz. 735 ze zm.; dalej jako: "k.p.a.") oraz art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. 2020 poz. 955.; dalej jako: "ustawa o broni i amunicji") utrzymaniu w mocy zaskarżoną decyzję.
Skargę na powyższą decyzję organu odwoławczego złożył skarżący. Sąd pierwszej instancji uchylił zaskarżoną decyzję oraz zasądził od Komendanta Głównego Policji na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że ustalenie, iż posiadanie przez skarżącego broni może stanowić zagrożenie dla porządku lub bezpieczeństwa publicznego było przedwczesne. Ustalenie to nie zostało poparte dogłębną analizą materiału dowodowego i jest jednostronne, dowolne oraz wykraczające poza swobodną ocenę dowodów. Zdaniem Sądu orzekające w sprawie organy skupiły się na faktach przemawiających na niekorzyść skarżącego, pomijając m.in. że postępowania karne inicjowane zawiadomieniami byłej żony skarżącego zakończyły się umorzeniem postepowań, a wdrożoną w dniu 18 czerwca 2018 r. procedurę Niebieskiej Karty zakończono w dniu 5 października 2018 r. Sąd podkreślił, że jak wynika z zebranego materiału dowodowego, skarżący cieszy się dobrymi opiniami w miejscu zamieszkania i wśród myśliwych, co potwierdzają opinie właściwych jednostek Policji, a także świadek M. G. a wśród członków Koła Łowieckiego Służb Mundurowych "[...]" w W. postrzegana jest jako osoba koleżeńska, przyjazna o wysokim poziomie kultury i etyki łowieckiej. Ponadto Sąd zauważył, że organ pierwszej instancji wezwał stronę, na postawie art. 15 ust. 5 ustawy o broni i amunicji do przedstawienia aktualnego orzeczenia lekarskiego i psychologicznego. Przedmiotowe orzeczenia, z których wynikało, że nie należy ona do osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 2-4 wskazanej ustawy i może dysponować bronią, zostały wystawione w dniu 31 stycznia 2021 r. Organ Policji skorzystał z możliwości i na podstawie przepisu art. 15h wymienionej ustawy, wniósł odwołanie od przedłożonego orzeczenia psychologicznego, o czym ją powiadomił. W wyniku procedury odwoławczej, Komendant Stołeczny Policji uzyskał orzeczenie psychologiczne nr [...] wydane przez psychologa A. S., stwierdzające, że skarżący nie należy do osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 3 ustawy o broni i amunicji i może dysponować bronią. Zdaniem sądu, wątpliwości budziło rozstrzygnięcie organu, oparte w istocie na zeznaniach K. W., która stwierdziła, że będzie odczuwała zagrożenie ze strony męża w sytuacji uzyskania przez niego pozwolenia na broń. Obawa taka, jak zeznała, spowodowana jest wcześniejszym jego zachowaniem oraz przebywaniem syna w miejscu, w którym przechowywana będzie broń. Mając jednak na uwadze, że sprawa rozwodowa zakończyła się a jak wynika z wyjaśnień skarżącego małżonkowie doszli do porozumienia, organ odwoławczy powinien ponownie przesłuchać K. W.
Sąd stwierdził, że organ nie ocenił właściwie zebranego materiału dowodowego w tej sprawie, czym naruszył przepisy procesowe, tj.: art. 7, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 3 k.p.a. Zdaniem sądu, doszło również do naruszenia przez organy zasady wyrażonej w art. 8 § 1 k.p.a.
II
Od przedmiotowego wyroku organ złożył skargę kasacyjną, zaskarżając orzeczenie w całości. Zaskarżonemu wyrokowi organ zarzucił:
1) naruszenie przepisów postępowania, tj.: art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 7, 77 § 1, 80 i 107 § 3 k.p.a., w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, poprzez wadliwe przyjęcie, że organy Policji oparły się na niepełnym materiale dowodowym, w sposób niewłaściwy dokonały ustalenia stanu faktycznego sprawy i w sposób niedostateczny wyjaśniły motywy podjętego rozstrzygnięcia, podczas gdy organy Policji w sposób prawidłowy zgromadziły materiał dowodowy w sprawie, dokonały jego prawidłowej oceny w kontekście ryzyka stwarzania przez stronę zagrożenia dla bezpieczeństwa i porządku publicznego i zasadnie uznały, iż w stosunku do niej zaistniała przesłanka odmowy wydania pozwolenia na broń pozwolenia na broń;
2) naruszenie przepisów postępowania, tj.: art. 141 § 4 zd. 2 p.p.s.a. w zw. z art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. poprzez zamieszczenie w uzasadnieniu wyroku wskazań co do dalszego postępowania w lakoniczny i niezrozumiały sposób, ograniczając się do stwierdzenia, że "mając jednak na uwadze, iż sprawa rozwodowa zakończyła się a jak wynika z wyjaśnień skarżącego małżonkowie doszli do porozumienia, organ odwoławczy powinien ponownie przesłuchać K. W." bez jednoczesnego wskazania konkretnych dowodów, które organ winien przeprowadzić i okoliczności, które winien w wyniku ich przeprowadzenia ustalić, przez co organ został pozbawiony istotnych wskazówek odnośnie sposobu i zakresu realizacji zobowiązania Sądu;
3) naruszenie przepisów postępowania tj.: art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 8 § 1 k.p.a w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, poprzez przyjęcie, iż organy Policji naruszyły ten przepis, poprzez nieprowadzenie postępowania w sposób budzący zaufanie do jego uczestników, kierując się przy tym zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania, w sytuacji, gdy organ prowadząc postępowania w sposób należyty umożliwił stronie i jej pełnomocnikowi udział w postępowaniu;
4) naruszenie przepisów postępowania tj. art 145 §1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z 134 § 1 p.p.s.a w związku z art. 77 § 1 k.p.a. w stopniu mającym na wynik sprawy, poprzez zobowiązanie organu Policji do ustalenie stanu faktycznego powstałego po wydaniu decyzji, czym przekroczono zakres rozpoznawanej sprawy, ponieważ Sąd winien ograniczyć się do stanu faktycznego powstałego do wydania decyzji.
Wobec powyższego organ wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, natomiast w przypadku uznania przez Sąd, że istota sprawy jest dostatecznie wyjaśniona, uchylenie w całości zaskarżonego wyroku i oddalenie skargi. Ponadto, organ wniósł o zasądzenie od strony przeciwnej na rzecz skarżącego organu kosztów postępowania według norm przepisanych i nie przeprowadzanie rozprawy.
III
Odpowiedź na skargę kasacyjną złożył skarżący, wnosząc o nieuwzględnienie skargi kasacyjnej i utrzymanie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w mocy oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania od organu na rzecz skarżącego wraz z kosztami zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Skarżący oświadczył, że nie wnosi o przeprowadzenie rozprawy.
IV
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie podkreślić należy, że zgodnie z treścią art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, bowiem stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a. rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze z urzędu pod uwagę jedynie nieważność postępowania.
Wobec takich regulacji poza sporem winna pozostawać okoliczność, iż wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, a uzasadnione jest odniesienie się do poszczególnych zarzutów przedstawionych w skardze kasacyjnej w ramach wskazanych podstaw kasacyjnych.
Z treści skargi kasacyjnej wynika, że skarżący kasacyjnie organ odwołuje się do podstaw kasacyjnych określonych w art. 174 pkt 2 p.p.s.a., a to oznacza, że stawia Sądowi pierwszej instancji zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania.
Przed przystąpieniem do rozpoznania zarzutów skargi kasacyjnej, wskazać należy, że istota sporu prawnego w rozpatrywanej sprawie dotyczy kwestii prawidłowości stanowiska Sądu pierwszej instancji, który kontrolując zgodność z prawem decyzji Komendanta Głównego Policji w przedmiocie wydania pozwolenia na broń palną myśliwską do celu łowieckiego stwierdził, że nie jest ona zgodna z prawem.
Przechodząc do oceny zarzutów skargi kasacyjnej, wskazać należy, że zarzuty skarżącego kasacyjnie organu dotyczące naruszenia przepisów prawa procesowego w istocie sprowadzają się do twierdzenia, że Sąd pierwszej instancji niewłaściwie przyjął, że organy Policji oparły się na niepełnym materiale dowodowym, w sposób niewłaściwy dokonały ustalenia stanu faktycznego sprawy i w sposób niedostateczny wyjaśniły motywy podjętego rozstrzygnięcia. Organ wskazał także, że Sąd pierwszej instancji uchylając zaskarżoną decyzję ograniczył się w uzasadnieniu do wskazania, że organ nie ocenił właściwie zebranego materiału dowodowego, w szczególności nie wziął pod uwagę okoliczności wynikających z wyjaśnień przedstawionych przez skarżącego, tj. zakończenia sprawy rozwodowej oraz porozumienia do jakiego doszli małżonkowie.
Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że nie można bowiem było przyjąć, a do czego prowadziła argumentacja Sądu pierwszej instancji, że organ nie ocenił właściwie zebranego materiału dowodowego i z uwagi na zakończenie sprawy rozwodowej i porozumienia skarżącego z jego byłą żoną – K. W. powinien ponownie ją przesłuchać. Należy bowiem zauważyć, że sąd administracyjny dokonuje oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, uwzględniając stan faktyczny i prawny obowiązujący na dzień jej wydania, zatem dowody, które nie były znane organowi w chwili wydania decyzji nie mogą stanowić podstawy do jej skutecznego wzruszenia. Z tego też względu trudno czynić zarzut organowi, że nie dokonał ponownego przesłuchania byłej żony skarżącego, w szczególności, że okoliczność dotycząca porozumienia zawartego pomiędzy skarżącym a jego byłą żoną wynikała wyłącznie z wyjaśnień przedstawionych przez skarżącego złożonych po wydaniu zaskarżonej decyzji. Za błędne należy uznać wobec tego rozumowanie Sądu pierwszej instancji nakazujące badanie sprawy w zmienionym stanie faktycznym.
Przypomnieć należy, że warunki wydania pozwolenia na broń określone zostały w art. 10 ustawy o broni i amunicji. Zgodnie z treścią art. 10 ust. 1 właściwy organ Policji wydaje pozwolenie na broń, jeżeli wnioskodawca nie stanowi zagrożenia dla samego siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego oraz przedstawi ważną przyczynę posiadania broni.
Organ mając na uwadze powyższy przepis dokonał analizy całokształtu materiału dowodowego, tj. postępowania karne, procedury Niebieska karta, ale także zeznania świadków, w tym obecnej partnerki skarżącego, opinii w miejscu zamieszkania oraz orzeczenia lekarskiego i orzeczenia psychologicznego. Niemniej jednak ustawa wymaga, aby osoby starające się o pozwolenie na broń palną charakteryzowały się nienaganną postawą i powinny w sposób szczególny unikać kolizji z prawem. W świetle całokształtu zgromadzonego dotychczas materiału dowodowego, w szczególności postępowań karnych, procedury "Niebieska karta" oraz zeznań byłej żony skarżącego za uzasadnione należało uznać twierdzenia organu Policji, który wywiódł istnienie zagrożenia dla porządku lub bezpieczeństwa publicznego.
Wobec tego wbrew stanowisku Sądu pierwszej instancji, nie doszło zatem do naruszenia przez organy przepisów postępowania. Należy przy tym zauważyć, że Sąd pierwszej instancji błędnie uznał, że organ nie ocenił właściwie zebranego materiału dowodowego, w tym oparł się wyłącznie na zeznaniach byłej żony skarżącego – K. W. oraz, że nie dokonał własnych ustaleń poprzez ponowne jej przesłuchanie, uwzględniając tym samym wyjaśnienia skarżącego dotyczące zakończenia sprawy rozwodowej oraz porozumienia pomiędzy małżonkami. W szczególności ostatnia okoliczność budzi wątpliwości w świetle rozważań zawartych na wstępie niniejszego uzasadnienia. Ustawa o broni i amunicji nie wyklucza, aby skarżący ponownie złożył wniosek o wydanie pozwolenia na broń palną myśliwską w celu łowieckim przedstawiając przy tym dowody świadczące o zakończeniu sprawy rozwodowej oraz zawarciu porozumienia pomiędzy małżonkami, które zostaną rozważone przez stosowne organy.
Wobec powyższego za usprawiedliwione należy uznać zarzuty podniesione w skardze kasacyjnej. Z tego powodu zasługiwał na uwzględnienie wniosek o uchylenie zaskarżonego rozstrzygnięcia Sądu pierwszej instancji, wydanego na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. a Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 188 p.p.s.a., w punkcie pierwszym sentencji uchylił zaskarżony wyrok w całości.
W związku z tym, że istota sprawy była dostatecznie wyjaśniona, Naczelny Sąd Administracyjny uznał także za zasadne rozpoznać skargę i orzekając na podstawie art. 188 p.p.s.a. w zw. z art. 151 p.p.s.a. w punkcie drugim sentencji oddalił ją jako niezasadną. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 209 w zw. z art. 203 pkt 2 i 205 § 2 i p.p.s.a.