II GSK 21/25

II GSK 21/25 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2025-07-10
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-01-07
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Andrzej Skoczylas
Marcin Kamiński /przewodniczący/
Monika Krzyżaniak /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6239 Inne o symbolu podstawowym 623
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
II SA/Sz 369/24 - Wyrok WSA w Szczecinie z 2024-08-29
Skarżony organ
Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno  Spożywczych
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 572
art. 7, art. 8 § 1 i 2, art. 77 § 1 i art. 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.)
Dz.U. 2024 poz 935
art. 141 § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Marcin Kamiński Sędzia NSA Andrzej Skoczylas Sędzia del. WSA Monika Krzyżaniak (spr.) po rozpoznaniu w dniu 10 lipca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej N. Sp. z o.o. w M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 29 sierpnia 2024 r. sygn. akt II SA/Sz 369/24 w sprawie ze skargi N. Sp. z o.o. w M. na zalecenie pokontrolne Zachodniopomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych w Szczecinie z dnia 17 kwietnia 2024 r. nr KO.8230.82.2024 w przedmiocie usunięcia nieprawidłowości w oznakowaniu produktu oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wyrokiem z 29 sierpnia 2024 r., sygn. akt II SA/Sz 369/24 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę N. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w M. na zalecenie pokontrolne Zachodniopomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych w Szczecinie z 17 kwietnia 2024 r., nr KO.8230.82.2024 w przedmiocie usunięcia nieprawidłowości w oznakowaniu produktu.
Sąd pierwszej instancji orzekał w następującym stanie faktycznym i prawnym.
W następstwie kontroli przeprowadzonej 14, 15, 18 i 22 marca 2024 r. przez Zachodniopomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno – Spożywczych w Szczecinie w sklepie przy [...] w S., należącym do N. Sp. z o.o. z siedzibą w M. zakwestionowano oznaczenie produktu [...], na opakowaniu którego znajdowało się sformułowanie "należy spożyć przed: 12.06.2024", tj. podano datę minimalnej trwałości produktu niezgodnie z przepisami, ponieważ zamiast "należy spożyć przed" powinno być "najlepiej spożyć przed".
Zaleceniem pokontrolnym z 17 kwietnia 2024 r. Zachodniopomorski Wojewódzki Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych w Szczecinie wezwał spółkę do usunięcia w terminie 14 dni nieprawidłowości przez wprowadzanie do obrotu środków spożywczych prawidłowo oznakowanych, tj. poprzez podanie w oznakowaniu danych szczegółowych dotyczących daty minimalnej trwałości, poprzedzonej właściwym sformułowaniem.
Na powyższe zalecenie pokontrolne spółka złożyła skargę do WSA w Szczecinie zaskarżając rozstrzygnięcie w części dotyczącej terminu wykonania zalecenia, który zdaniem spółki był zbyt krótki. Podnosząc zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 7, art. 8 § 1 i 2, art. 77 § 1 k.p.a. oraz naruszenie art. 30b ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 1980) poprzez wezwanie spółki do usunięcia stwierdzonej nieprawidłowości w dowolnie ustalonym, bardzo krótkim terminie 14 dni, podczas gdy w wymienionym przepisie jest mowa o wezwaniu do usunięcia nieprawidłowości "w określonym terminie". W ocenie skarżącej wyznaczony termin powinien być realny, a organ powinien uwzględnić rodzaj i rozmiar produktu i inne okoliczności niezbędne do wykonania zalecenia pokontrolnego, bowiem zalecenie pokontrolne nie może zostać spełnione "natychmiast", a bez nieuzasadnionej zwłoki, tj. w takim terminie w jakim działająca prawidłowo strona mogłaby je spełnić w normalnym toku prowadzenia spraw.
Skarżąca wniosła o uchylenie zalecenia pokontrolnego w części dotyczącej terminu jego wykonania wyjaśniając, że nie kwestionuje samego zalecenia pokontrolnego, ponieważ przepisy prawa jasno podają wyrażenie, które musi znaleźć się na opakowaniu, ale kwestionuje wyznaczony termin wykonania zalecenia, jako uniemożliwiający zastosowanie tego zalecenia. Podała, że 22 kwietnia 2024 r. złożyła wniosek do organu o wydłużenie terminu realizacji zalecenia pokontrolnego, jednakże organ odmówił przedłużenia terminu.
W odpowiedzi na skargę Zachodniopomorski Wojewódzki Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych wniósł o oddalenie skargi.
Wskazanym na wstępie wyrokiem z 29 sierpnia 2024 r. WSA w Szczecinie oddalił skargę wskazując, że zgodnie z art. 30b ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych, jeżeli w wyniku przeprowadzonej kontroli stwierdzono nieprawidłowości, wojewódzki inspektor przekazuje pisemnie jednostce kontrolowanej zalecenia pokontrolne i wzywa ją do usunięcia nieprawidłowości w określonym terminie. Podstawą wydania zaskarżonego zalecenia pokontrolnego były nieprawidłowości stwierdzone w wyniku kontroli zakończonej protokołem z 22 marca 2024 r. W załączniku nr 7 do protokołu kontroli szczegółowo opisano na czym polegały nieprawidłowości, wskazano podstawę prawną oraz materiał dowodowy. Sąd podkreślił, że skarżąca spółka nie kwestionowała, że sposób oznaczenia daty minimalnej trwałości zakwestionowanych produktów naruszał przepisy prawa wspólnotowego wskazane w protokole kontroli, zakwestionowała jedynie 14 -dniowy termin wyznaczony przez organ jako zbyt krótki, nie pozwalający na wykonanie zalecenia.
W ocenie sądu ustalone w toku kontroli nieprawidłowości uzasadniały wydanie przez organ zaleceń pokontrolnych. Zgodnie bowiem z art. 8 w zw. z art. 16 rozporządzenia (WE) nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2002 r. ustanawiającego ogólne zasady i wymagania prawa żywnościowego, powołującego Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności oraz ustanawiającego procedury w zakresie bezpieczeństwa żywności, prawo żywnościowe ma na celu zapobieganie oszukańczym lub podstępnym praktykom, fałszowaniu żywności oraz wszelkim praktykom mogącym wprowadzić konsumenta w błąd, w tym właśnie poprzez zapobieganie działaniom oraz praktykom takiego znakowania produktów, które może wprowadzać ich w błąd. Zatem nie chodzi w tym przepisie jedynie o działania mające na celu oszukanie klienta ale także takie, które wprowadzają etykietą produktu klienta w błąd.
Sąd zwrócił uwagę, że podczas kontroli zakwestionowano nieprawidłowe oznaczenie dotyczące obowiązkowej daty minimalnej trwałości produktu [...], tłuszcz roślinny 73% do pieczenia, smażenia oraz innych zastosowań kulinarnych w ilości 17 opakowań po 250 gram każde. Termin 14 dni był wiec wystarczający do usunięcia nieprawidłowo oznakowanych opakowań produktu, co zresztą spółka uczyniła. Zalecenie było zgodne z prawem i wykonalne w zakreślonym terminie. Obowiązek dotyczący wprowadzania do obrotu produktów spożywczych prawidłowo oznakowanych wynika z przepisów prawa i nie jest to nowy obowiązek wprowadzony zaleceniem pokontrolnym.
Sąd podkreślił, że organy Inspekcji Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych nie mają takich uprawnień, jakich oczekiwałaby strona, nie mogą dopuścić do czasowego obrotu środkami spożywczymi, jeżeli stwierdzone naruszenie wprawdzie narusza powszechnie obowiązujące przepisy prawa ale nie stanowi zagrożenia dla zdrowia konsumentów. Jeżeli w wyniku przeprowadzonej kontroli stwierdzono nieprawidłowości, organ jest zobowiązany przekazać zalecenia pokontrolne i wezwać kontrolowany podmiot do usunięcia nieprawidłowości, w określonym terminie. Taka sytuacja miała miejsce w niniejszej sprawie. Organ wykonał ciążące na nim z mocy ustawy obowiązki, a wyznaczony termin był wystarczający na usunięcie z obrotu nieprawidłowo oznakowanych produktów. Okoliczność natomiast, że proces wdrożenia produkcji środków spożywczych prawidłowo oznakowanych mógł być dłuższy niż 14 dni, nie czyni zaleceń pokontrolnych wadliwymi.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożył pełnomocnik N. Sp. z o.o., w której zaskarżając wyrok w całości zarzucił naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
1) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 151 p.p.s.a. poprzez nieuwzględnienie skargi w sytuacji, w której zaskarżone zalecenie pokontrolne zostało wydane z naruszeniem art. 7, art. 8 § 1 i 2, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez niewyczerpujące i sprzeczne z zasadami swobodnej oceny dowodów rozpatrzenie przez organ materiału dowodowego oraz załatwienie sprawy bez uwzględnienia interesu społecznego i słusznego interesu strony, poprzez nakazanie skarżącej usunięcia naruszeń, tj. dokonanie zmian w oznakowaniu kontrolowanych produktów w terminie 14 dni od otrzymania zaleceń pokontrolnych, podczas gdy organ winien był wyznaczyć dłuższy okres, pozwalający jednocześnie na osiągnięcie zamierzonego rezultatu, w szczególności powinien uwzględnić, że wprowadzanie zmian na opakowaniu jest procesem kosztownym i czasochłonnym, który trwa dłużej niż wyznaczone 14 dni, jak również zakończenie sprawy bez uwzględnienia, że zakwestionowane produkty informują o terminie przydatności do spożycia, a tym samym informują konsumenta o konieczności odstąpienia od spożycia produktu po wskazanej dacie, co oznacza, że dalsze chwilowe pozostawanie tych produktów na rynku (do czasu wyprodukowania nowych opakowań) nie powoduje w żadnej mierze zagrożenia dla konsumentów ani nie niesie dla nich żadnych negatywnych konsekwencji (bowiem konsumenci są informowani poprzez oznakowanie, że produktu nie można spożyć po upływie daty, a nie, że można spożyć, ale produkt może tracić swoje właściwości), co skutkuje tym, że zaskarżane zalecenia pokontrolne zostały wydane z naruszeniem zasady proporcjonalności, zaś dostrzeżenie wskazanych błędów organu powinno skutkować uwzględnieniem skargi skarżącej;
2) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 151 p.p.s.a. poprzez nieuwzględnienie skargi w sytuacji, w której zaskarżone zalecenie pokontrolne zostało wydane z naruszeniem art. 8 § 1 k.p.a. poprzez naruszenie przez organ zasady proporcjonalności, polegającej na nakazaniu skarżącej usunięcia naruszeń poprzez dokonanie zmian w oznakowaniu kontrolowanych produktów w terminie 14 dni od daty otrzymania zaleceń pokontrolnych, podczas gdy organ kontrolny winien był rozważyć i ewentualnie zastosować mniej dolegliwe dla skarżącej sankcje, pozwalające jednocześnie na osiągnięcie zamierzonego rezultatu, w szczególności powinien uwzględnić, że wprowadzanie zmian na opakowaniu jest procesem kosztownym i czasochłonnym, który trwa dłużej niż wyznaczone 14 dni, tym bardziej, że wyznaczenie tak drastycznie krótkiego terminu nie jest podyktowane interesem społecznym z uwagi na fakt, że zakwestionowane produkty informują o terminie przydatności do spożycia, a tym samym informują konsumenta o konieczności odstąpienia od spożycia produktu po wskazanej dacie, co oznacza, że dalsze chwilowe pozostawanie tych produktów na rynku (do czasu wyprodukowania nowych opakowań) nie powoduje w żadnej mierze zagrożenia dla konsumentów ani nie niesie dla nich żadnych negatywnych konsekwencji (bowiem konsumenci są informowani poprzez oznakowanie, że produktu nie można spożyć po upływie daty, a nie, że można spożyć, ale produkt może tracić swoje właściwości), zaś dostrzeżenie wskazanych błędów organu powinno skutkować uwzględnieniem skargi skarżącej;
3) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 151 p.p.s.a. poprzez nieuwzględnienie skargi w sytuacji, w której zaskarżone zalecenie pokontrolne zostało wydane z naruszeniem art. 30b ustawy o jakości handlowej artykułów rolno - spożywczych poprzez wezwanie skarżącej do usunięcia nieprawidłowości wskazanych przez organ w dowolnym, nieodpowiednim, nieadekwatnym, wręcz w losowym terminie wynoszącym zaledwie 14-dni, biorąc pod uwagę nakłady i czas konieczny do wdrożenia zmian wskazanych przez organ, podczas gdy w powyższym przepisie mowa jest o wezwaniu do usunięcia nieprawidłowości "w określonym terminie", lecz nie może mieć przy tym miejsce zupełna swoboda, bowiem termin powinien być obiektywnie realny, zaś aby ocenić, co jest takim terminem, należy wziąć pod uwagę rodzaj i rozmiar lub inne okoliczności niezbędne do wykonania zaleceń pokontrolnych, bowiem wykonanie zaleceń nie może być spełnione "natychmiast", a bez nieuzasadnionej zwłoki, tj. w takim terminie, w jakim działająca prawidłowo spółka mogłaby je spełnić w normalnym toku prowadzenia swoich spraw, zaś dostrzeżenie wskazanych błędów organu powinno skutkować uwzględnieniem skargi skarżącej;
4) art. 141 § 4 zd. pierwsze p.p.s.a. poprzez odstąpienie od sporządzenia przez sąd własnych poglądów na niniejszą sprawę, bowiem uzasadnienie skarżonego orzeczenia składa się w przeważającej mierze z przepisania przez sąd stanu faktycznego z uzasadnienia decyzji organu, co oznacza, że uzasadnienie nie zawiera wyjaśnienia, o którym mowa w naruszonym przepisie i tym samym nie pozwala skarżącej na stwierdzenie, czy jej zarzuty (i ich uzasadnienie) zostały w ogóle wzięte przez sąd pod uwagę przy rozpoznawaniu niniejszej sprawy.
W oparciu o sformułowane zarzuty pełnomocnik skarżącej wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do rozpoznania sądowi, który wydał orzeczenie, ewentualnie, w przypadku uznania przez sąd, że istota sprawy jest dostatecznie wyjaśniona, uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i rozpoznanie skargi, zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Na podstawie art. 176 § 2 p.p.s.a. pełnomocnik oświadczył, że zrzeka się rozprawy w niniejszej sprawie.
Zachodniopomorski Wojewódzki Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych w Szczecinie nie złożył odpowiedzi na skargę kasacyjną.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Na wstępie należy wskazać, że sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 182 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.), dalej p.p.s.a., ponieważ skarżąca kasacyjnie strona zrzekła się rozprawy, a druga strona, w terminie czternastu dni od dnia doręczenia skargi kasacyjnej, nie zażądała przeprowadzenia rozprawy.
Skarga kasacyjna nie została oparta na usprawiedliwionych podstawach i nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod uwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie stwierdzono przesłanek nieważności postępowania sądowoadministracyjnego enumeratywnie wymienionych w art. 183 § 2 p.p.s.a. Z tego względu Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpoznaniu sprawy związany był granicami skargi kasacyjnej. Granice te są wyznaczone wskazanymi w niej podstawami, którymi - zgodnie z art. 174 p.p.s.a. - może być naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.) albo naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.). Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej polega na tym, że jest on władny badać naruszenie jedynie tych przepisów, które zostały wyraźnie wskazane przez stronę skarżącą i nie może we własnym zakresie konkretyzować zarzutów skargi kasacyjnej, uściślać ich ani w inny sposób korygować.
Skarga kasacyjna w niniejszej sprawie została oparta na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a., tj. na naruszeniu przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W ocenie NSA niezasadne są podniesione w pkt 1 i 2 petitum skargi kasacyjnej zarzuty procesowe wskazujące na naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 8 § 1 i 2, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 8 § 1 k.p.a. W odniesieniu do obu postawionych zarzutów, wadą formalną jest połączenie zarzutów z naruszeniem przepisów ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego. Należy w tym miejscu zwrócić uwagę, że przedmiotem kontroli Sądu pierwszej instancji w niniejszej sprawie były zalecenia pokontrolne Zachodniopomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych w Szczecinie z 17 kwietnia 2024 r., które stosownie do treści art. 30b ustawy z 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych, wydawane są przeprowadzeniu kontroli, jeżeli w kontrolowanej jednostce stwierdzono nieprawidłowości udokumentowane w protokole kontroli. Przepisy ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych w zakresie postępowania kontrolnego, stanowią samoistną i zarazem swoistą procedurę, a zalecenia pokontrolne są aktem (czynnością) w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., podejmowaną poza postępowaniem jurysdykcyjnym z właściwą mu formą decyzji lub postanowienia, a skoro tak, to do takiego aktu (czynności) nie mają zastosowania przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Ustawa o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych nie wskazuje by na tej podstawie prawnej były podejmowane zaskarżone zalecenia pokontrolne. Skutkiem takiego stanu rzeczy musi być wniosek, że organ inspekcji handlowej nie naruszył przepisów określonych w zarzutach, bowiem nie można naruszyć norm prawnych, które nie miały w sprawie zastosowania. Możliwość zaskarżenia zaleceń pokontrolnych sama przez się nie implikuje bowiem stosowania przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego do takich aktów (por. m.in. wyroki NSA z 16 maja 2024 r., sygn. akt II GSK 361/21, z 28 maja 2024 r., sygn. akt II GSK 1713/23, dostępne: cbois.nsa.gov.pl).
Wskazać należy, że jurysdykcyjne postępowanie administracyjne ma na celu przeprowadzenie, w stosunku do podmiotu pozostającego na zewnątrz organu administracji, postępowania wyjaśniającego, w wyniku którego następuje konkretyzacja praw i obowiązków wynikających z przepisów prawa materialnego. W toku postępowania administracyjnego organ administracji publicznej, co do zasady, załatwia sprawę przez wydanie decyzji, która stwierdza, przyznaje, cofa lub ogranicza prawo albo uprawnienie albo nakłada, ogranicza lub cofa obowiązek. Na wydaną w sprawie administracyjnej decyzję przysługuje odwołanie do organu wyższego stopnia, który rozpatruje środek zaskarżenia i kończy postępowanie odwoławcze w formie decyzji. Istota, funkcja i cel postępowania kontrolnego są zatem zasadniczo inne niż w postępowaniu administracyjnym. W ramach postępowania kontrolnego nie podejmuje się czynności procesowych prowadzących do przyznania stronie prawa lub nałożenia na nią obowiązku, lecz zmierza się do wykrycia nieprawidłowości i umożliwienia ich usunięcia kontrolowanemu w określonym terminie. Co do zasady postępowanie kontrolne nie jest więc postępowaniem administracyjnym, kończącym się poprzez wydanie decyzji, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Takiego przepisu szczególnego nie zawierają przepisy Rozdziału 4 "Postępowanie kontrolne" ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych.
Odnosząc się do kolejnego zarzutu sformułowanego w pkt 3 petitum skargi kasacyjnej, tj. naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 30b ustawy o jakości handlowej artykułów rolno – spożywczych, w ramach którego jej autor zarzucił, że wezwanie do usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości nastąpiło w dowolnym, nieodpowiednim i nieadekwatnym terminie wynoszącym zaledwie 14 dni nie biorąc pod uwagę nakładów i czasu koniecznego do wdrożenia zmian, podczas gdy w powyższym przepisie jest mowa o wezwaniu do usunięcia nieprawidłowości "w określonym terminie", NSA podzielił stanowisko Sądu pierwszej instancji, który zasadnie zwrócił uwagę, że podczas kontroli zakwestionowano nieprawidłowe oznaczenie dotyczące obowiązkowej daty minimalnej trwałości produktu w stosunku do 17 opakowań. Termin 14 dni należy zatem ocenić jako wystarczający do usunięcia nieprawidłowo oznakowanych opakowań produktu, co – jak wynika z akt administracyjnych sprawy - skarżąca uczyniła.
Należy również zaakceptować stanowisko WSA, że organy inspekcji handlowej nie posiadają uprawnień żeby dopuścić do czasowego obrotu produkty spożywcze, jeżeli stwierdzone naruszenie narusza powszechnie obowiązujące przepisy prawa ale nie stanowi zagrożenia dla życia lub zdrowia konsumentów. Jeżeli w wyniku przeprowadzonej kontroli stwierdzono nieprawidłowości, organ jest zobowiązany przekazać pisemnie kontrolowanej jednostce zalecenia pokontrolne i wezwać do usunięcia nieprawidłowości w określonym terminie. Taka sytuacja miała miejsce w niniejszej sprawie, a wyznaczony termin był wystarczający na usunięcie z obrotu nieprawidłowo oznakowanych produktów. Okoliczność natomiast, że proces wdrożenia produkcji środków spożywczych prawidłowo oznakowanych mógł być dłuższy niż 14 dni, nie czyni zaleceń pokontrolnych wadliwymi.
Należy wskazać, że szczegółowe wymagania odnoszące się do oznakowania środków spożywczych zawiera rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady nr 1169/2011 z dnia 25 października 2011 r. w sprawie przekazywania konsumentom informacji na temat żywności, zmiany rozporządzeń Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1924/2006 i (WE) nr 1925/2006 oraz uchylenia dyrektywy Komisji 87/250/EWG, dyrektywy Rady 90/496/EWG, dyrektywy Komisji 1999/10/WE, dyrektywy 2000/13/WE Parlamentu Europejskiego i Rady, dyrektyw Komisji 2002/67/WE i 2008/5/WE oraz rozporządzenia Komisji (WE) nr 608/2004 (Dz.Urz.UE.L.2011.304.18 z dnia 22.11.2011 ze zm.). Rozporządzenie to, zgodnie z art. 1 ust. 2 określa ogólne zasady, wymogi i zakresy odpowiedzialności dotyczące informacji na temat żywności, a w szczególności etykietowania żywności. Jego celem jest, jak wskazano w art. 1 ust. 1 zapewnienie wysokiego poziomu ochrony konsumentów w zakresie informacji na temat żywności, przy uwzględnieniu różnic percepcji ze strony konsumentów i ich potrzeb informacyjnych, z równoczesnym zapewnieniem płynnego funkcjonowania rynku wewnętrznego.
Natomiast zgodnie z art. 7 ust. 1 lit. a rozporządzenia nr 1169/2011, informacje na temat żywności nie mogą wprowadzać w błąd, w szczególności co do właściwości środka spożywczego, a zwłaszcza co do jego charakteru, tożsamości, właściwości, składu, ilości, trwałości, kraju lub miejsca pochodzenia, metod wytwarzania lub produkcji. Przy czym, zgodnie z art. 7 ust. 2 rozporządzenia, informacje na temat żywności muszą być rzetelne, jasne i łatwe do zrozumienia dla konsumenta. Ocena, czy w danym przypadku zachodzi ryzyko wprowadzenia konsumenta w błąd dokonywana być powinna przy uwzględnieniu kryterium odwołującego się do modelu przeciętnego konsumenta (por. wyrok NSA z 22 stycznia 2014 r., sygn. akt II OSK 1954/12).
Ponadto w świetle art. 9 ust. 1 lit. f rozporządzenia nr 1169/2011 obowiązkowe jest podanie na produkcie daty minimalnej trwałości lub terminu przydatności do spożycia. W myśl art. 24 ust. 2 rozporządzenia nr 1169/2011, odpowiednia data jest podawana zgodnie z załącznikiem X. Zgodnie z pkt 1 lit. a i b Załącznika X do rozporządzenia, data minimalnej trwałości jest oznaczana następująco:
a) datę poprzedza sformułowanie:
- "Najlepiej spożyć przed...." - gdy data zawiera oznaczenie dnia,
- "Najlepiej spożyć przed końcem..." - w innych przypadkach;
b) sformułowaniom określonym w lit. a) towarzyszy:
- sama data, albo
- odesłanie do miejsca, gdzie data jest podana w etykietowaniu.
Z uwagi na podanie na etykiecie zakwestionowanego artykułu rolno-spożywczego informacji, które mogły wprowadzić konsumenta w błąd, został naruszony obowiązek rzetelnego informowania o środkach spożywczych (art. 7 ust. 1 lit. a i d oraz ust. 2 rozporządzenia nr 1169/2011). Stwierdzone nieprawidłowości w oznakowaniu uzasadniały przyjęcie, że objęty kontrolą artykuł rolno-spożywczy został zafałszowany w rozumieniu art. 3 pkt 10 ustawy o jakości handlowej, albowiem nie spełniał wymogów jakości handlowej.
W ocenie NSA, dokonana przez Sąd pierwszej instancji kontrola zaskarżonego zalecenia pokontrolnego była prawidłowa uwzględniła elementy, które były brane pod uwagę przy ustalaniu zakresu stwierdzonych nieprawidłowości. Skarżąca spółka jako profesjonalny podmiot działający na rynku spożywczym, ponosi pełną odpowiedzialność za towar, który wprowadza do obrotu i jest zobowiązana dołożyć wszelkiej staranności, aby nie dopuścić do wystąpienia jakichkolwiek nieprawidłowości.
Niezasadny jest także zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. przez odstąpienie od sporządzenia przez Sąd pierwszej instancji własnych poglądów w sprawie i powielenie w przeważającej części uzasadnienia decyzji organu, sformułowany w pkt 4 petitum skargi kasacyjnej.
Zgodnie z treścią art. 141 § 4 p.p.s.a. uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie (zdanie pierwsze). Zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. może być skutecznie postawiony w dwóch przypadkach: gdy uzasadnienie wyroku nie zawiera wszystkich elementów, wymienionych w tym przepisie i gdy w ramach przedstawienia stanu sprawy WSA nie wskaże, jaki i dlaczego stan faktyczny przyjął za podstawę orzekania (por. uchwała NSA z 15 lutego 2010 r., sygn. akt: II FPS 8/09, LEX nr 552012, wyrok NSA z 20 sierpnia 2009 r., sygn. akt: II FSK 568/08, LEX nr 513044). Naruszenie to musi być przy tym na tyle istotne, aby mogło mieć wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.). Za pomocą zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. nie można skutecznie zwalczać prawidłowości przyjętego przez Sąd stanu faktycznego, czy też stanowiska Sądu co do wykładni lub zastosowania prawa materialnego. Przepis art. 141 § 4 p.p.s.a. jest przepisem proceduralnym, regulującym wymogi uzasadnienia. W ramach rozpatrywania zarzutu naruszenia tego przepisu Naczelny Sąd Administracyjny zobowiązany jest jedynie do kontroli zgodności uzasadnienia zaskarżonego wyroku z wymogami wynikającymi z powyższej normy prawnej. Ponadto, w kontekście zarzutów dotyczących uzasadnienia wyroku zauważyć również należy, że jeżeli Sąd I instancji zgadza się z argumentacją organu, może dokonując rozstrzygnięcia przywołać stanowisko organu i wskazać, że je aprobuje. Sąd, dokonując oceny legalności zaskarżonego indywidualnego aktu administracyjnego, może bowiem podczas tej oceny, np. w zakresie faktów – dojść do przekonania, że ustalenia faktyczne czy ocena prawna z tymi ustaleniami związana, jest prawidłowa oraz że wskazana argumentacja jest trafna, a wtedy ma pełne prawo do powielenia stanowiska organu. Tym bardziej także w przypadku, gdy dochodzi podczas oceny legalności zakwestionowanego aktu do tych samych rezultatów. Nie dochodzi w takim przypadku, w ocenie NSA, do naruszenia prawa. Jeśli argumentacja jest trafna, a sąd dochodzi do tych samych wniosków, to ma pełne prawo taką argumentację – zaprezentowaną przez jedną ze stron sporu – w pełni przywołać.
Wbrew zarzutom skargi kasacyjnej, uzasadnienie zaskarżonego wyroku spełnia wymogi przewidziane w tym przepisie, zawierając wszystkie wymagane nim elementy. W tej sprawie Sąd pierwszej instancji zgodnie z ciążącym na nim obowiązkiem dokonał oceny przeprowadzonego w tej sprawie postępowania, jak i wykładni art. 30b ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych. W ramach zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. nie jest natomiast możliwe kwestionowanie stanowiska Sądu pierwszej instancji w zakresie prawidłowości wykładni, bądź zastosowania prawa. Kwestionowanie wyrażonej przez organ i Sąd pierwszej instancji oceny prawnej nie może być skuteczne w oparciu o zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a., co czyni zarzut naruszenia tego przepisu we wskazanym zakresie niezasadnym.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną.