II GSK 2066/22

II GSK 2066/22 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2025-11-26
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-11-10
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Dariusz Zalewski
Marek Krawczak
Wojciech Maciejko /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6030 Dopuszczenie pojazdu do ruchu
Hasła tematyczne
Transport
Sygn. powiązane
III SA/Łd 172/22 - Wyrok WSA w Łodzi z 2022-05-25
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 133 § 1 i art. 141 § 4, art. 134 § 1, art. 176 § 1 pkt 2 i art. 183 § 1 zd. pierwsze
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Dz.U. 2021 poz 450
art. 66 ust. 4 pkt 6, art. 72 ust. 1, art. 76 ust. 1 pkt 1 lit. a, c
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym - t.j.
Dz.U. 2017 poz 2355
§ 18 ust. 6 pkt 2
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 11 grudnia 2017 r w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów oraz wymagań dla  tablic rejestracyjnych
Dz.U. 2024 poz 572
art. 156 § 1 pkt 2, art. 157 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Wojciech Maciejko (spr.) Sędzia NSA Dariusz Zalewski Sędzia del. WSA Marek Krawczak Protokolant starszy asystent sędziego Karolina Mamcarz po rozpoznaniu w dniu 26 listopada 2025 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej S. G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 25 maja 2022 r., sygn. akt III SA/Łd 172/22 w sprawie ze skargi S. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Piotrkowie Trybunalskim z dnia 23 listopada 2021 r., nr KO.480.103.2021 w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji w przedmiocie zarejestrowania pojazdu oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 25 maja 2022 r., sygn. akt III SA/Łd 172/22 oddalił złożoną przez S. G. skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Piotrkowie Trybunalskim (zwane dalej SKO) z dnia 23 listopada 2021 r., nr KO.480.103.2021 utrzymującą w mocy decyzję tego organu z dnia 26 maja 2021 r., nr KO.480.17.2021 stwierdzającą nieważność decyzji Starosty Powiatu Piotrkowskiego z dnia 6 listopada 2018 r., nr WK.5410.3.19929.2018.EG w sprawie rejestracji na rzecz S. G. samochodu marki Mercedes-Benz Sprinter, nr rej. [...], nr nadwozia [...] (zwanej dalej decyzją dotychczasową). W wyroku tym, z powołaniem się na art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935, zwanej dalej p.p.s.a.), Sąd I instancji stwierdził, że zaskarżoną decyzję wydano prawidłowo stosując art. 156 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2024 r., poz. 572, zwanej dalej k.p.a.) w zw. z nieobowiązującym już § 18 ust. 5 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 11 grudnia 2017 r. w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów oraz wymagań dla tablic rejestracyjnych (Dz.U. z 2017 r., poz. 2355, zwanego dalej r.r.p.). Zgodnie z tym ostatnim przepisem, w przypadku zgłoszenia przez właściciela pojazdu wniosku o zmianę danych technicznych pojazdu dotyczących mas i nacisków osi, zawartych w dowodzie rejestracyjnym, wynikającą ze zmiany właściwych, określonych w przepisach wydanych na podstawie art. 66 ust. 5 i 5a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. z 2024 r., poz. 1251, zwanej dalej p.r.d.), warunków technicznych, do wniosku dołącza się oświadczenie wystawione przez producenta lub przedstawiciela producenta potwierdzające, że pojazd był homologowany zgodnie z wnioskowanymi danymi technicznymi. Podczas rejestracji tego pojazdu decyzją dotychczasową naruszono § 18 ust. 5 pkt 2 r.r.p. w stopniu rażącym, o jakim mowa w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., gdyż uwzględniono wniosek S. G. o rejestrację pojazdu pomimo tego, że właściciel dokonał zmian konstrukcyjnych pojazdu określonych w § 18 ust. 5 zd. wstępne r.r.p. a nie załączył do podania wymaganego obligatoryjnie oświadczenia producenta pojazdu, względnie przedstawiciela producenta o homologacji pojazdu zgodnie z danymi technicznymi po dokonanych zmianach. Zmiany dokonane w pojeździe, względem poprzedniej rejestracji uwidocznionej w dowodzie rejestracyjnym obejmowały: a) dopuszczalną masę całkowitą (z 3 500 kg na 6 200 kg), b) masę własną pojazdu (z 2 478 kg na 3 650 kg), c) dopuszczalną masę całkowitą zespołu pojazdów
(z 7 000 kg na 8 000 kg), d) ilość miejsc (z 3 na 27 siedzących i 8 stojących) oraz e) rodzaj pojazdu (z ciężarowego na autobus). W ocenie Sądu I instancji, trafnie przyjęło SKO, jako organ nadzoru, że decyzja dotychczasowa o rejestracji pojazdu była obarczona wadą nieważności wynikającą z rażącego naruszenia § 18 ust. 6 pkt 2 r.r.p. W oczywisty sposób bowiem naruszono tę regulację orzekając o rejestracji pojazdu pomimo braku bezwzględnie wymaganego oświadczenia producenta o homologacji zgodnie z nowymi parametrami technicznymi pojazdu. Do podania o rejestrację pojazdu właściciel załączył następujące dokumenty: zaświadczenie o badaniu technicznym okresowym autobusu z dnia 17 października 2018 r., nr [...], zaświadczenie o przeprowadzeniu dodatkowego badania technicznego autobusu z dnia 17 października 2018 r., nr [...] z załącznikiem zawierającym opis zmian konstrukcyjnych pojazdu, oświadczenie G. [...] – opinię techniczną z dnia 16 października 2018 r., nr [...], dowód rejestracyjny wydany w Republice Francuskiej wraz z tłumaczeniem na język polski, zaświadczenie o okresowym badaniu technicznym autobusu z dnia 8 sierpnia 2018 r., nr [...] wraz z dokumentem identyfikacyjnym pojazdu, świadectwo zdatności do ruchu i poświadczenie przeprowadzenia badania zdatności do ruchu wystawione przez A. GmbH wraz z certyfikatem nr [...] wystawionym przez A. GmbH i G. [...], bez daty i podpisu. Żaden z nich nie spełniał jednak wymogów stawianych oświadczeniu producenta lub przedstawiciela producenta wymaganemu przez § 18 ust. 6 pkt 2 r.r.p. Z żadnego z dokumentów nie wynika aby S. G. był przedstawicielem producenta pojazdu, tj. Mercedes-Benz. Natomiast z pisma z dnia 29 lipca 2020 r. wynika, że przedsiębiorstwo skarżącego G. [...] nie jest partnerem Mercedes-Benz i z tym podmiotem nie współpracuje. Właściciel nie przedstawił w dniu rejestracji pojazdu również zaświadczenia o homologacji, które mogły wydawać określone jednostki uprawnione w trybie art. 70za ust. 9 p.r.d. w zw. z poz. 1 obwieszczenia Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 16 sierpnia 2017 r. w sprawie wykazu jednostek uprawnionych do przeprowadzania badań homologacyjnych oraz badań potwierdzających spełnienie odpowiednich warunków lub wymagań technicznych danego pojazdu w celu dopuszczenia jednostkowego pojazdu albo dopuszczenia indywidualnego WE pojazdu (Dz.Urz. MIiB z 2017 r., poz. 57). Wbrew ocenie skarżącego, to że dokonał on istotnych zmian konstrukcyjnych pojazdu nie czyni z niego producenta pojazdu; producentem jest – co wynika z wydanego poprzednio dowodu rejestracyjnego – przedsiębiorstwo Mercedes-Benz Gropu AG z siedzibą w Stuttgarcie. Skarżący nie odpowiadał definicji producenta pojazdu określonej w art. 3 pkt 40 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/858 z dnia 30 maja 2018 r. w sprawie homologacji i nadzoru rynku pojazdów silnikowych i ich przyczep oraz układów, komponentów i oddzielnych zespołów technicznych przeznaczonych do tych pojazdów, zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 715/2007 i (WE) nr 595/2009 oraz uchylającego dyrektywę 2007/46/WE (Dz.Urz. UE Seria L z 2018 r., Nr 151, poz. 1, zwanego dalej rozporządzeniem nr 2018/858) i art. 3 pkt 47 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 168/2013 z dnia 15 stycznia 2013 r. w sprawie homologacji i nadzoru rynku pojazdów dwu- lub trzykołowych oraz czterokołowców (Dz.Urz. UE Seria L z 2013 r., Nr 60, poz. 52, zwanego dalej rozporządzeniem nr 168/2013). Pojazd – jak wynikało z pisma Mercedes-Benz Polska z dnia 3 listopada 2020 r. – został przed wydaniem decyzji dotychczasowej zakwalifikowany jako pojazd kategorii N1, a więc pojazd dostawczy, wywrotka, uzyskując we Francji homologację nr [...]. Pojazd po przerobieniu go odpowiada kategorii M3 (autobus), dla którego wymagania homologacyjne (dotyczące m.in. wymogów układu hamulcowego i norm bezpieczeństwa technicznego autobusów) są znacznie bardziej zaostrzone niż dla pojazdów przewożących ładunki, z uwagi na konieczność ochrony zdrowia i życia ludzi. Z tych względów art. 66 ust. 4 pkt 6 p.r.d. zabrania dokonywania zmian konstrukcyjnych zmieniających rodzaj pojazdu, poza wyjątkami wymagającymi: a) wydania świadectwa homologacji typu lub innego równoważnego dokumentu, o którym mowa w art. 70j ust. 1, art. 70k ust. 1, art. 70o ust. 1, art. 70zo ust. 1, art. 70zp ust. 1 albo art. 70zu ust. 1 p.r.d. lub b) zmian konstrukcyjnych, których dokonał przedsiębiorca prowadzący działalność gospodarczą w tym zakresie.
Skargę kasacyjną od tego wyroku wniósł S. G.. W skardze kasacyjnej, skarżący zarzucił Sądowi I instancji naruszenie:
a) przepisów postępowania w postaci art. 133 § 1 i art. 141 § 4 p.p.s.a., poprzez wydanie wyroku, który nie odpowiada całokształtowi akt sprawy, wskutek niedokładnego jej zbadania, niewystarczającego i niepełnego rozważenia materiału dowodowego, a także nierozstrzygnięcia "zarzutów składanych we wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy" i niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego i prawnego sprawy, co doprowadziło do wadliwego wydania decyzji stwierdzającej nieważność decyzji o rejestracji pojazdu, a także
b) przepisów prawa materialnego w postaci art. 156 § 1 pkt 2 i art. 157 § 1 k.p.a. oraz art. 72 ust. 1 p.r.d. i § 18 ust. 6 pkt 2 r.r.p., poprzez nieprawidłowe uznanie, że decyzja o rejestracji pojazdu mogła ulec stwierdzeniu nieważności jako wydana z rażącym naruszeniem prawa.
Skarżący S. G. wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości
i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji, a także o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Piotrkowie Trybunalskim w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniosło o jej oddalenie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935, zwanej dalej p.p.s.a.), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W badanej sprawie nie wystąpiły podstawy nieważności postępowania sądowoadministracyjnego wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a. Z tego względu Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpoznawaniu sprawy związany był granicami skargi kasacyjnej. Granice te wyznaczają podstawy określone w art. 174 p.p.s.a. Stosownie do tego przepisu, skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego poprzez jego błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw.
Nie zasługiwał na uwzględnienie zarzut naruszenia przepisów postępowania
w postaci art. 133 § 1 i art. 141 § 4 p.p.s.a., poprzez wydanie wyroku, który nie odpowiada całokształtowi akt sprawy, wskutek niedokładnego jej zbadania, niewystarczającego i niepełnego rozważenia materiału dowodowego, a także nierozstrzygnięcia "zarzutów składanych we wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy" i niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego i prawnego sprawy, co doprowadziło do wadliwego wydania decyzji stwierdzającej nieważność decyzji o rejestracji pojazdu. Stosownie do art. 133 § 1 p.p.s.a., sąd wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy na podstawie akt sprawy, chyba że organ nie wykonał obowiązku, o którym mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a. (zd. pierwsze); wyrok może być wydany na posiedzeniu niejawnym w postępowaniu uproszczonym albo jeżeli ustawa tak stanowi (zd. drugie). Zarzut naruszenia tego przepisu zmierza do wykazania, że Sąd I instancji nie uwzględnił przy wyrokowaniu jakieś partii akt sprawy. Żadne jednak twierdzenia zawarte w ramach tego zarzutu, jak i w uzasadnieniu skargi kasacyjnej, nie wskazują, który z dowodów zgromadzonych przez organy nie został przez Sąd I instancji uwzględniony podczas wydawania orzeczenia, albo też który został przez Sąd I instancji w nieuprawniony sposób zakwestionowany co do mocy dowodowej lub wiarygodności. Kolejne wywody zawarte w uzasadnieniu skargi kasacyjnej odnoszą się do: a) relacji
z przebiegu postępowania (s. 2 i 3), b) definicji rażącego naruszenia prawa z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. (s. 3 i 4), c) definicji producenta pojazdu (s. 4-6) oraz d) rozstrzygania wątpliwości prawnych na korzyść strony i zasady domniemania uczciwości przedsiębiorcy (s. 6). W świetle art. 176 § 1 pkt 2 i art. 183 § 1 zd. pierwsze p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny nie może domniemywać uzasadnienia podstawy zarzutu skargi kasacyjnej, ani też uzupełniać treści tego zarzutu. Skoro więc naruszenia art. 134 § 1 p.p.s.a. skarżący nie powiązał z pominięciem przez Sąd I instancji konkretnego dowodu zgromadzonego wcześniej przez organ nadzoru jurysdykcyjnego, zarzut taki nie mógł być uwzględniony. W sprawie nie doszło też do naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. Stosownie do art. 141 § 4 p.p.s.a., uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie (zd. pierwsze). Jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, uzasadnienie powinno ponadto zawierać wskazania co do dalszego postępowania (zd. drugie). W badanej sprawie art. 141 § 4 zd. drugie p.p.s.a. nie znajdował zastosowania, bowiem wyrok I instancji oddalał skargę. Nie naruszono też jednak art. 141 § 4 zd. drugie p.p.s.a. W uzasadnieniu wyroku I instancji przedstawiono stan sprawy (s. 1-7 uzasadnienia), przytoczono zarzuty skargi (s. 7 i 8 uzasadnienia), zaprezentowano stanowisko strony przeciwnej (s. 9), przywołano podstawę prawną (s. 1 i 20 uzasadnienia) oraz ją obszernie wyjaśniono prezentując wyniki wykładni (s. 15-20 uzasadnienia).
Nie zasługiwał na uwzględnienie również zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego w postaci art. 156 § 1 pkt 2 i art. 157 § 1 k.p.a. oraz art. 72 ust. 1 p.r.d. i § 18 ust. 6 pkt 2 r.r.p., poprzez nieprawidłowe uznanie, że decyzja o rejestracji pojazdu mogła ulec stwierdzeniu nieważności jako wydana z rażącym naruszeniem prawa. Po pierwsze, przepisy stanowiące podstawę decyzji organu nadzoru wydanej w postępowaniu w sprawie stwierdzenia nieważności (art. 156 § 1 pkt 2 i art. 157 § 1 k.p.a.) są regulacjami postępowania administracyjnego, nie zaś prawa materialnego. Po drugie, mimo błędnej kwalifikacji ich w skardze kasacyjnej i one nie uległy naruszeniu. Przepis art. 157 § 1 k.p.a. reguluje właściwość organu w sprawie stwierdzenia nieważności, wskazując że jest nim organ wyższego stopnia w stosunku do organu, który wydał decyzję dotychczasową. Niewątpliwie, organem wyższego stopnia w stosunku do Starosty Powiatu Piotrkowskiego było Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Piotrkowie Trybunalskim. W ramach zarzutu naruszenia art. 72 ust. 1 p.r.d. nie wskazano, która z wielu jednostek redakcyjnych systematyki wewnętrznej tego przepisu (pkt 1-6a) mogła ulec naruszeniu. Katalog art. 72 ust. 1 p.r.d. obejmuje zestaw dokumentów wymaganych do wydania decyzji o rejestracji pojazdu, ale ani zakres zarzutu ani uzasadnienie skargi kasacyjnej nie odpowiadają na pytanie, którego z tych dokumentów w postępowaniu prowadzonym w trybie zwykłym zabrakło lub też był przedłożony ale został w nieuprawniony sposób przez organ
(a następnie Sąd I instancji) pominięty. Również kluczowa dla wyniku sprawy partia tego zarzutu, tzn. zarzut naruszenia § 18 ust. 6 pkt 2 r.r.p. sprowadzająca się do nieuprawnionego przyjęcia przez Sąd I instancji za organem nadzoru, że naruszenie przez Starostę Powiatu Piotrkowskiego tego przepisu miało walor naruszenia rażącego
w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. – nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 76 ust. 1 pkt 1 lit. a p.r.d. minister właściwy do spraw transportu został wskazany jako organ umocowany do wydania rozporządzenia regulującego m.in. warunki i tryb rejestracji pojazdów. Nie ulega kwestii, że zakres delegacji obejmował, przy uwzględnieniu wytycznych z art. 76 ust. 5 p.r.d., materialnoprawne warunki zarejestrowania pojazdu. Na podstawie tego upoważnienia wydano § 18 ust. 6 pkt 2 r.r.p. obowiązującego w dacie orzekania przez Starostę Powiatu Piotrkowskiego w trybie zwykłym (6 listopada 2018 r.), zgodnie z którym, w przypadku zgłoszenia przez właściciela pojazdu wniosku o zmianę danych technicznych pojazdu dotyczących mas i nacisków osi, zawartych w dowodzie rejestracyjnym, wynikającą ze zmiany właściwych, określonych w przepisach wydanych na podstawie art. 66 ust. 5 i 5a p.r.d., warunków technicznych, do wniosku dołącza się oświadczenie wystawione przez producenta lub przedstawiciela producenta potwierdzające, że pojazd był homologowany zgodnie z wnioskowanymi danymi technicznymi. Niespornym jest, że S. G. dokonał w samochodzie marki Mercedes-Benz Sprinter, nr rej. [...], nr nadwozia [...] określonych w § 18 ust. 6 zd. wstępne r.r.p. zmian warunków technicznych pojazdu, bowiem względem rejestracji poprzedzającej, zmianie uległy następujące cechy pojazdu: a) dopuszczalna masa całkowita (z 3 500 kg na 6 200 kg), b) masa własna pojazdu
(z 2 478 kg na 3 650 kg), c) dopuszczalna masa całkowita zespołu pojazdów (z 7 000 kg na 8 000 kg), d) ilość miejsc (z 3 na 27 siedzących i 8 stojących), a także e) rodzaj pojazdu (z ciężarowego na autobus). Istota sporu sprowadza się do ustalenia, czy do podania o rejestrację pojazdu, w wyniku której wydano decyzję dotychczasową załączono oświadczenie producenta lub przedstawiciela producenta, o jakim mowa w § 18 ust. 6 pkt 2 r.r.p. Do podania o rejestrację pojazdu po dokonanej zmianie warunków technicznych S. G. załączył: zaświadczenie o badaniu technicznym okresowym autobusu z dnia 17 października 2018 r., nr [...], zaświadczenie o przeprowadzeniu dodatkowego badania technicznego autobusu z dnia 17 października 2018 r., nr [...] z załącznikiem zawierającym opis zmian konstrukcyjnych pojazdu, oświadczenie G. [...] – opinię techniczną z dnia 16 października 2018 r., nr [...], dowód rejestracyjny wydany w Republice Francuskiej wraz z tłumaczeniem na język polski, zaświadczenie o okresowym badaniu technicznym autobusu z dnia 8 sierpnia 2018 r., nr [...] wraz z dokumentem identyfikacyjnym pojazdu, świadectwo zdatności do ruchu i poświadczenie przeprowadzenia badania zdatności do ruchu wystawione przez A. GmbH wraz z certyfikatem nr [...] wystawionym przez A. GmbH i G. [...], bez daty i podpisu. Trafnie ocenił Sąd I instancji, podzielając pogląd organu nadzoru (SKO), że żaden z tych dokumentów nie był oświadczeniem producenta (względnie jego przedstawiciela) potwierdzającym uzyskanie przez pojazd homologacji z uwzględnieniem jego ww. nowych parametrów technicznych. Podstawowe znaczenie dla sprawy miało to, że zarówno organ nadzoru, jak i sam skarżący zgodnie przyjęli, że przedmiotem wniosku o rejestrację skierowanego do Starosty Powiatu Piotrkowskiego był "samochód marki Mercedes-Benz Sprinter", a więc producentem i właścicielem wskazanej w podaniu skarżącego marki pojazdu było przedsiębiorstwo Mercedes Benz Group AG z siedzibą w Stuttgarcie. W dniu rejestracji Starosta Powiatu Piotrkowskiego nie dysponował ani oświadczeniem tego producenta, ani też oświadczeniem podmiotu, który reprezentowałby Mercedes Benz Group. W szczególności S. G. nie załączył do własnego podania tego rodzaju oświadczenia o homologacji producenta na pojazd ze zmodyfikowanymi parametrami technicznymi. Błędnie twierdził skarżący, że to on
(w ramach własnego przedsiębiorstwa G. [...]) wyprodukował pojazd marki Mercedes-Benz Sprinter o cechach autobusu. Przepisy art. 75 ust. 3 w zw. z art. 2 pkt 65 p.r.d. dopuszczają wprawdzie możliwość samodzielnego (pozafabrycznego) wyprodukowania pojazdu dopuszczonego do ruchu po drogach publicznych, ale wówczas od właściciela wymaga się uwidocznienia tego we wniosku o rejestrację w części przeznaczonej właśnie na markę pojazdu (z założenia nie należącą do żadnej wytwórni samochodów), którą przepisy te nazywają marką SAM. Dopuszczalna jest też alternatywna procedura uzyskania zezwolenia na odstępstwo od warunków technicznych, o jakim mowa w art. 67 ust. 1 p.r.d. Tej procedury jednak skarżący również nie uruchamiał, wywodząc konsekwentnie, że jest producentem autobusu marki Mercedes-Benz Sprinter, skoro z pojazdu ciężarowego tej marki udało mu się uzyskać (tworząc nadwozie o innej konstrukcji) własnym staraniem pojazd o parametrach autobusu. Błędnie wywodzi skarżący, że z wymogu uzyskania oświadczenia homologacyjnego producenta zwalniało go zaświadczenie o dodatkowym badaniu technicznym pojazdu, o jakim mowa w art. 81 ust. 11 pkt 3 p.r.d. Przepis ten, dla pojazdów, w których dokonano zmian konstrukcyjnych lub wymianę elementów powodujących zmianę danych w dowodzie rejestracyjnym, wymaga oprócz zaświadczenia o badaniach określonych w art. 81 ust. 3-5 p.r.d. (tj. zaświadczenia o badaniach okresowych), również zaświadczenia o badaniu dodatkowym. Regulacje o badaniach technicznych przed dopuszczeniem pojazdu do ruchu nie są regulacjami konkurencyjnymi względem unormowań odnoszących się do homologacji. Zasadą bowiem jest zakaz dokonywania zmian konstrukcyjnych powodujących zmianę rodzaju pojazdu, jak miało to miejsce w badanej sprawie (art. 66 ust. 4 pkt 6 ab initio p.r.d.), zaś pierwsza faza postępowania w sprawie rejestracji pojazdu musi wykazać w takim wypadku, czy nastąpiły warunki uchylające ten ustawowy zakaz. Takim trybem jest właśnie uzyskanie nowego świadectwa homologacji lub innego równoważnego dokumentu, z którym prawodawca zrównał uregulowane w § 18 ust. 6 pkt 2 r.r.p. oświadczenie producenta (względnie jego przedstawiciela) potwierdzające homologowanie pojazdu z uwzględnieniem dokonanych po opuszczeniu wytwórni zmian konstrukcyjnych. Dopiero pokonanie tej wstępnej fazy postępowania o rejestrację pojazdu (badania wymogów homologacji) umożliwia przystąpienie do badania bieżącej sprawności technicznej pojazdu w trybie badań okresowych (z art. 81 ust. 3-5 p.r.d.) oraz badań dodatkowych (art. 81 ust. 11 pkt 3 p.r.d.). Jak przyjmuje się w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, nie jest dopuszczalne zastępowanie dokumentów stwierdzających homologację zaświadczeniami o wyniku badania technicznego pojazdu (zob. wyrok z dnia 27 kwietnia 2007 r., sygn. akt I OSK 368/06, Lex nr 311831). Dokonanie przez Starostę Powiatu Piotrkowskiego decyzją z dnia 6 listopada 2018 r., nr WK.5410.3.19929.2018.EG rejestracji pojazdu na rzecz S. G. odbyło się więc z rażącym naruszeniem przepisu prawa materialnego w postaci § 18 ust. 6 pkt 2 r.r.p., w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 in fine k.p.a. Przepis § 18 ust. 6 pkt 2 r.r.p. był przepisem bezwzględnie obowiązującym, w drodze którego dochodziło do zwolnienia z ustawowego zakazu dopuszczania do ruchu pojazdu o zmienionych parametrach technicznych prowadzących do zmiany jego rodzaju, określonego przez art. 66 ust. 4 pkt 6 ab initio p.r.d. Tego rodzaju jaskrawe naruszenie, polegające na zarejestrowaniu (a przez to dopuszczeniu do ruchu po drogach publicznych) pojazdu, którego zmiany konstrukcyjne nie zostały uzdrowione w przepisanej procedurze homologacyjnej, było naruszeniem kwalifikowanym, rażącym. Jest bowiem widoczne dzięki prostemu zestawieniu treści rozstrzygnięcia decyzji Starosty Powiatu Piotrkowskiego z dnia 6 listopada 2018 r., nr WK.5410.3.19929.2018.EG i treści przepisu § 18 ust. 6 pkt 2 r.r.p. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego prezentowany jest jednolicie pogląd, że dokonanie rejestracji pojazdu na podstawie zaświadczenia o wyniku badania technicznego, podczas gdy zmiana rodzaju lub typu pojazdu wymagała uzyskania nowej homologacji, jest rażącym naruszeniem prawa (uchwała z dnia 23 października 2000 r., sygn. akt OPJ 17/00, ONSA 2001, Nr 2, poz. 62 oraz wyrok z dnia 15 marca 2006 r., I OSK 636/05, Lex nr 198309). Trafnie zatem SKO, a następnie Sąd I instancji oceniły, że decyzja dotychczasowa zasługiwała na stwierdzenie jej nieważności w postępowaniu nadzorczym prowadzonym przez SKO na podstawie art. 158 § 1 w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a.
Mając to na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.