Orzeczenie · 2013-05-16

II GSK 205/12

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2013-05-16
NSAAdministracyjneŚredniansa
płatności obszaroweARiMRśrodki unijnewsparcie bezpośrednierolnictwoposiadanie gruntówterminypostępowanie administracyjne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzje organów administracji dotyczące przyznania płatności obszarowych (JPO i UPO) za 2007 r. Rolniczka R. M. złożyła wniosek o płatności, ale w kwietniu 2008 r. przekazała posiadanie części swoich gruntów rolnych pięciu spółkom cywilnym. Organy obniżyły przyznane jej płatności, argumentując, że nie posiadała już wszystkich zadeklarowanych gruntów w momencie wydania decyzji (która nastąpiła z ponad 3-letnią zwłoką). WSA uznał, że kluczowe jest ustalenie stanu posiadania na koniec roku kalendarzowego, za który przyznawana jest płatność (tj. koniec 2007 r.), a nie na moment wydania decyzji. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną Dyrektora ARiMR, uznając zarzuty naruszenia prawa materialnego (m.in. art. 74 ust. 4 rozporządzenia nr 796/2004, art. 509 kc) oraz przepisów postępowania (art. 106 § 5 ppsa w zw. z kpc) za bezzasadne. NSA podkreślił, że stan faktyczny przedstawiony w skardze kasacyjnej nie odpowiadał stanowi faktycznemu ustalonemu w postępowaniu, a przepis art. 74 ust. 4 rozporządzenia nr 796/2004 nie miał zastosowania w sytuacji przejęcia jedynie części gospodarstwa. Sąd uznał również, że R. M. jako strona postępowania miała legitymację do wniesienia skargi, gdyż decyzja była skierowana do niej.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Ustalanie stanu faktycznego dla przyznawania płatności bezpośrednich w rolnictwie, znaczenie daty końcowej roku kalendarzowego dla spełnienia przesłanek, kwestie legitymacji procesowej strony w postępowaniu administracyjnym i sądowoadministracyjnym po zmianie stanu faktycznego.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznych przepisów dotyczących płatności obszarowych w ramach Wspólnej Polityki Rolnej UE i polskiego prawa implementującego te przepisy. Interpretacja przepisów k.p.c. w kontekście art. 106 p.p.s.a. może mieć szersze zastosowanie.

Zagadnienia prawne (3)

Czy płatności obszarowe za dany rok kalendarzowy powinny być przyznawane na podstawie stanu posiadania gruntów na koniec tego roku, czy na moment wydania decyzji, jeśli nastąpiło przeniesienie części gruntów po zakończeniu roku?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Płatności obszarowe powinny być przyznawane na podstawie stanu posiadania z końca roku kalendarzowego, którego dotyczy wniosek, a nie na moment wydania decyzji, zwłaszcza gdy decyzja jest wydana z dużym opóźnieniem.

Uzasadnienie

Przepisy dotyczące płatności bezpośrednich wskazują, że pomoc jest wypłacana za dany rok kalendarzowy, a stan posiadania i utrzymanie gospodarstwa powinny trwać przez cały rok objęty wnioskiem. Zmiana stanu faktycznego po zakończeniu roku, ale przed wydaniem decyzji, nie może być podstawą do pomniejszenia płatności, jeśli do końca roku rolnik spełniał przesłanki.

Czy przeniesienie posiadania części gospodarstwa rolnego i złożenie wniosku transferowego przez inne podmioty powoduje utratę legitymacji materialnej przez pierwotnego wnioskodawcę do wniesienia skargi na decyzję dotyczącą przyznania płatności?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, pierwotny wnioskodawca, do którego skierowana została decyzja, zachowuje legitymację materialną do wniesienia skargi, nawet jeśli część gruntów została przeniesiona na inne podmioty.

Uzasadnienie

Decyzja administracyjna została skierowana do R. M., zatem to ona jest stroną postępowania i ma prawo do zaskarżenia tej decyzji, niezależnie od późniejszego przeniesienia posiadania części gruntów.

Czy sąd administracyjny może przeprowadzić uzupełniające postępowanie dowodowe z dokumentów na podstawie art. 106 § 3 i § 5 ppsa w związku z przepisami kpc?

Odpowiedź sądu

Sąd pierwszej instancji nie przeprowadził uzupełniającego postępowania dowodowego, w związku z czym przepisy art. 106 § 5 ppsa i powołane przepisy kpc nie mogły być stosowane, a zarzut ich naruszenia jest bezzasadny.

Uzasadnienie

Art. 106 § 5 ppsa odsyła do przepisów kpc, ale jest wtórny wobec art. 106 § 3 ppsa, który określa kompetencję sądu do przeprowadzenia ograniczonego postępowania dowodowego. Skoro sąd nie wszczął takiego postępowania, nie mógł naruszyć przepisów dotyczących jego prowadzenia.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa.

Przepisy (21)

Główne

ustawa o płatnościach bezpośrednich art. 7 § ust. 1 pkt 1

Ustawa z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 50

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 106 § 3 i 5

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 174

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 176

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

rozporządzenie nr 796/2004 art. 74 § ust. 1 lit. a

Rozporządzenie Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r.

rozporządzenie nr 796/2004 art. 74 § ust. 4

Rozporządzenie Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r.

Nie miał zastosowania w sytuacji przejęcia jedynie fragmentu gospodarstwa rolnego.

ustawa o płatnościach bezpośrednich art. 18 § ust. 1 i 2

Ustawa z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego

rozporządzenie nr 1782/2003 art. 143b § ust. 4 zdanie drugie

Rozporządzenie Rady (WE) nr 1782/2003

rozporządzenie nr 1782/2003 art. 28 § ust. 1 i 2

Rozporządzenie Rady (WE) nr 1782/2003

k.p.a. art. 12

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 6

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

k.c. art. 509

Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny

Nie miał zastosowania w sprawie, ponieważ reguluje przelew wierzytelności, a nie przejęcie posiadania gospodarstwa rolnego.

k.p.c. art. 233 § 1

Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 245

Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego

Konstytucja RP art. 7

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Argumenty

Skuteczne argumenty

Stan posiadania gruntów rolnych na koniec roku kalendarzowego, za który przyznawana jest płatność, jest miarodajny dla ustalenia jej wysokości. • Decyzja administracyjna skierowana do R. M. nadaje jej legitymację do wniesienia skargi, nawet po przeniesieniu części gruntów. • Przepis art. 74 ust. 4 rozporządzenia nr 796/2004 nie miał zastosowania w sytuacji przejęcia jedynie fragmentu gospodarstwa.

Odrzucone argumenty

Zarzuty naruszenia art. 74 ust. 4 rozporządzenia nr 796/2004, art. 509 kc, art. 106 § 5 ppsa w zw. z kpc, art. 7 Konstytucji RP w zw. z art. 6, 7, 8 kpa. • Przeniesienie posiadania części gruntów i złożenie wniosku transferowego przez spółki cywilne skutkowało utratą przez R. M. praw do płatności.

Godne uwagi sformułowania

Decyzja w sprawie płatności bezpośrednich powinna, co do zasady uwzględniać stan faktyczny zaistniały do końca roku kalendarzowego, którego płatność dotyczy. • Stan posiadania połączonego z utrzymywaniem gospodarstwa w dobrej kulturze rolnej powinien więc trwać przez cały rok objęty wnioskiem o płatności. • Zwłoka organu w wydaniu tej decyzji wynosiła ponad 3 lata, czym niewątpliwie uchybiono zasadzie szybkości postępowania z art. 12 ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego. • Przedmiotem kontroli w postępowaniu kasacyjnym jest bowiem określone orzeczenie Sądu pierwszej instancji, od którego została wywiedziona skarga kasacyjna. • Przedstawiony przez autora skargi kasacyjnej stan faktyczny nie jest zatem stanem rzeczywistym, ustalonym w postępowaniu administracyjnym i przyjętym za niewątpliwy przez Sąd pierwszej instancji w zaskarżonym wyroku.

Skład orzekający

Janusz Zajda

sprawozdawca

Małgorzata Rysz

przewodniczący

Wojciech Kręcisz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalanie stanu faktycznego dla przyznawania płatności bezpośrednich w rolnictwie, znaczenie daty końcowej roku kalendarzowego dla spełnienia przesłanek, kwestie legitymacji procesowej strony w postępowaniu administracyjnym i sądowoadministracyjnym po zmianie stanu faktycznego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych przepisów dotyczących płatności obszarowych w ramach Wspólnej Polityki Rolnej UE i polskiego prawa implementującego te przepisy. Interpretacja przepisów k.p.c. w kontekście art. 106 p.p.s.a. może mieć szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych i materialnych związanych z przyznawaniem płatności unijnych w rolnictwie, co jest istotne dla prawników specjalizujących się w tym obszarze. Pokazuje, jak istotne są terminy i stan faktyczny w kontekście decyzji administracyjnych.

Kiedy liczy się stan posiadania? NSA o płatnościach obszarowych i terminach.

Sektor

rolnictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst