II GSK 2045/21

II GSK 2045/21 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2025-03-13
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-09-09
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Andrzej Skoczylas /przewodniczący/
Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz /sprawozdawca/
Marek Krawczak
Symbol z opisem
6031 Uprawnienia do kierowania pojazdami
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Sygn. powiązane
II SA/Sz 130/21 - Wyrok WSA w Szczecinie z 2021-05-20
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2017 poz 1257
art. 147 , art. 148 § 1, art. 184 § 1, art. 186
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Skoczylas Sędzia NSA Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz (spr.) Sędzia del. WSA Marek Krawczak Protokolant starszy asystent sędziego Monika Majak po rozpoznaniu w dniu 13 marca 2025 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej przy udziale Prokuratora Prokuratury Rejonowej Szczecin-Niebuszewo w Szczecinie skargi kasacyjnej A. W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 20 maja 2021 r. sygn. akt II SA/Sz 130/21 w sprawie ze skargi A. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Szczecinie z dnia 11 grudnia 2020 r. nr SKO.Ke.470/4010/2020 w przedmiocie uchylenia decyzji w sprawie wydania prawa jazdy, po wznowieniu postępowania oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wyrokiem z 20 maja 2021 r., sygn. akt II SA/Sz 130/21 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, oddalił skargę A. W. (dalej: Skarżący) na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Szczecinie (dalej: Kolegium, SKO) z 11 grudnia 2020 r. r. w przedmiocie uchylenia, w wyniku wznowienia postępowania, decyzji w sprawie wydania prawa jazdy oraz odmowy jego wydania.
Sąd I instancji orzekał w następującym stanie sprawy:
Decyzją z 27 czerwca 2013 r. Prezydent Miasta Szczecin (dalej: Prezydent) wydał Skarżącemu prawo jazdy kategorii [...] o numerze [...] o serii [...] ważne do dnia 27 czerwca 2028 r.
Prokurator Rejonowy S. w dniu 23 stycznia 2018 r. wniósł do Prezydenta Miasta Szczecin sprzeciw, w którym domagał się wznowienia postępowania administracyjnego na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. 2017, poz.1257, dalej: k.p.a.), uchylenia decyzji ostatecznej tego organu z 27 czerwca 2013 r., stwierdzającej spełnienie przez Skarżącego określonych przepisami prawa warunków do wydania prawa jazdy kategorii [...] oraz wydanie decyzji o odmowie wydania prawa jazdy. Prokurator w sprzeciwie, powołując się na wymogi do uzyskania prawa jazdy na podstawie art. 11 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz.U. z 2011 r. Nr 30, poz.151 z późn. zm.; dalej: u.k.p.) oraz okoliczności, że w prawomocnym wyroku nakazowym Sądu Rejonowego Szczecin-Centrum w Szczecinie z 25 stycznia 2017 r. sygn. akt [...] ustalono, że P. S. wyłudził poświadczenie nieprawdy w Urzędzie Miejskim w Szczecinie w postaci potwierdzenia zameldowania m.in. Strony w lokalu przy ul. [...] w S., w którym to lokalu Skarżący nigdy nie zamieszkiwał, decyzją z 27 listopada 2017 r. Prezydent uchylił czynność materialno-techniczną zameldowania Skarżącego w dniu 16 stycznia 2013r. na pobyt czasowy do dnia 20 sierpnia 2013 r. w ww. lokalu.
Prezydent wznowił postępowanie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. i wezwał Stronę do udokumentowania spełniania wymogów określonych w art. 11 ust. 1 pkt 5 u.k.p. Decyzją z 19 października 2020 r. Prezydent na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 oraz art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a. oraz na podstawie art. 11 ust. 1 pkt 5 u.k.p. uchylił własną decyzję ostateczną z 27 czerwca 2013 r. o wydaniu Stronie prawa jazdy kategorii [...] oraz odmówił wydania prawa jazdy kategorii [...].
Kolegium, po rozpatrzeniu odwołania Strony, decyzją z 11 grudnia 2020r. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Uznało, że wystąpiła przesłanka wznowienia postępowania administracyjnego z art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. i nie doszło do przedawnienia z uwagi na brzmienie art. 146 § 1 k.p.a., zakreślający 10-letni termin do uchylenia decyzji w wyniku wznowienia postępowania z przyczyn określonych w art. 145 § 1 pkt 1 i 2 k.p.a. W odniesieniu do decyzji wydanej 16 lipca 2013 r. termin ten jeszcze nie upłynął.
Skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie na decyzję SKO z 11 grudnia 2020 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, rozpoznając skargę Strony na ww. decyzję SKO, stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie i na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 z późn. zm.; dalej: p.p.s.a.) ją oddalił.
Sąd podzielił pogląd organu, że prawidłową podstawą wznowienia postępowania był art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a., a nie wskazany przez Prokuratora w sprzeciwie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Nie budziło bowiem wątpliwości, że w sprawie dowód w postaci zaświadczenia o pobycie czasowym, na podstawie którego ustalono, że Skarżący spełnia wymogi uzyskania prawa jazdy okazał się fałszywy, co wynikało wprost z opisanego wyroku Sądu Rejonowego. Nie ma zatem podstaw, tak jak chce tego Prokurator, by twierdzić, że w sprawie wyszły na jaw nowe okoliczności faktyczne istotne dla sprawy lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji.
Sąd I instancji kierując się treścią art. 11 ust. 1 pkt 5 u.k.p., że prawo jazdy jest wydawane osobie, która przebywa na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej co najmniej przez 185 dni w każdym roku kalendarzowym ze względu na swoje więzi osobiste lub zawodowe albo przedstawi zaświadczenie, że studiuje co najmniej od 6 miesięcy, zgodził się, że treść zaświadczenia dołączonego do wniosku Skarżącego o wydanie polskiego prawa jazdy kategorii [...] poświadczała nieprawdę, co potwierdzał ww. wyrok karny. Ponadto, czynność materialno-techniczna polegająca na zameldowaniu Skarżącego na pobyt czasowy w opisanym lokalu została uchylona decyzją Prezydenta Miasta Szczecin. Zatem spełniła się przesłanka z art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a., co skutkowało wznowieniem postępowania przez organ I instancji - Prezydenta. Sąd I instancji też zauważył, że Skarżący miał możliwość wykazania, że spełnia wymogi określone w art. 11 ust. 1 pkt 5 u.k.p., gdyż zobowiązany przez organ I instancji do złożenia oświadczenia w tej materii, wezwania nie wykonał. Pełnomocnik skarżącego w postępowaniu administracyjnym powoływał się na zaświadczenie wydane dla obywatela Unii Europejskiej na podstawie art. 26 ust. 4 w zw. z art. 11 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, który to obowiązek istniał do 1 marca 2015 r. Zaświadczenie to nie potwierdzało jednak spełnienia przesłanki z art. 11 ust. 1 pkt 5 u.k.p..
Sąd I instancji uznał za bezzasadny zarzut Skarżącego, że żądanie wznowienia postępowania zostało zgłoszone z uchybieniem miesięcznego terminu, o którym mowa w art. 148 § 1 k.p.a., mając na uwadze treść jego § 1 i § 2, art. 147 k.p.a. i art. 184 § 1 k.p.a., w myśl którego prokuratorowi służy prawo wniesienia sprzeciwu od decyzji ostatecznej, jeżeli przepisy kodeksu lub przepisy szczególne przewidują wznowienie postępowania, stwierdzenie nieważności decyzji albo jej uchylenie lub zmianę, a właściwy organ administracji publicznej wszczyna w sprawie postępowanie z urzędu, zawiadamiając o tym strony i nie jest przy tym związany miesięcznym terminem, mając na uwadze art. 186 k.p.a.
Skarżący, nie zgadzając się z wyrokiem, wystąpił ze skargą kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego (dalej: NSA). Zaskarżył wyrok w całości.
Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy polegające na:
1. niezastosowaniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., poprzez nieuwzględnienie skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Szczecinie z 11.12.2020 r., sygn. SKO.Ke.470/4010/2020, w sytuacji, w której decyzja SKO wydana została z naruszeniem art. 148 § 1 k.p.a. poprzez wznowienie postępowania pomimo złożenia wniosku o wznowienie postępowania z uchybieniem miesięcznego terminu od dnia, w którym Prokuratura Rejonowa S. w Szczecinie dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania; wskazane uchybienie miało istotny wpływ na wynik sprawy, ponieważ uwzględnienie wskazanego błędu w decyzji SKO skutkowałoby uwzględnieniem skargi Spółki
2. niewłaściwym zastosowaniu art. 151 p.p.s.a., poprzez niezasadne oddalenie skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Szczecinie z 11.12.2020 r., sygn. SKO.Ke.470/4010/2020, w sytuacji, w której decyzja SKO wydana została z naruszeniem art. 148 § 1 k.p.a. poprzez wznowienie postępowania pomimo złożenia wniosku o wznowienie postępowania z uchybieniem miesięcznego terminu od dnia, w którym Prokuratura Rejonowa S. w Szczecinie dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania; wskazane uchybienie miało istotny wpływ na wynik sprawy, ponieważ uwzględnienie wskazanego błędu w decyzji SKO skutkowałoby uwzględnieniem skargi Spółki.
Podnosząc te zarzuty, Skarżący wniósł o: uchylenie w całości zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Szczecinie do ponownego rozpoznania z powodu wskazanych naruszeń mających istotny wpływ na wynik postępowania, zasądzenie na rzecz Skarżącego zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych oraz o rozpoznanie sprawy na rozprawie.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej Skarżący przedstawił argumenty na poparcie podniesionych zarzutów.
Organ nie zajął stanowiska co do skargi kasacyjnej.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania.
Naczelny Sąd Administracyjny kontroluje zgodność zaskarżonego orzeczenia z prawem materialnym i procesowym w granicach skargi kasacyjnej. Dokonując tej kontroli Sąd nie jest uprawniony do badania ewentualnej wadliwości zaskarżonego orzeczenia wykraczającej poza ramy wyznaczone zarzutami skargi kasacyjnej. Oznacza to związanie zarzutami i wnioskami skargi kasacyjnej. A zatem zakres rozpoznania sprawy wyznacza strona wnosząca skargę kasacyjną przez przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie.
Zarzuty przedstawione w skardze kasacyjnej nie zawierają usprawiedliwionych podstaw.
Wobec tego, że oba zarzuty skargi kasacyjnej odnoszą się do tego samego problemu - akceptacji przez WSA decyzji wydanej w postępowaniu wznowieniowym, które zostało wznowione po upływie jednomiesięcznego terminu od uzyskania przez Prokuratora informacji o przesłankach wznowienia postępowania, czyli z naruszeniem art. 148 § 1 k.p.a., zdaniem NSA należało ocenić je łącznie.
Należy podkreślić okoliczność, że kontrolowane postępowanie administracyjne zakończone kwestionowaną decyzją toczyło się po wznowieniu postępowania na skutek sprzeciwu Prokuratora. Instytucja sprzeciwu prokuratora jest uregulowana w Dziale IV k.p.a. zatytułowanym Udział prokuratora (art. 182 – 189 k.p.a.). W myśl niezaskarżonego w skardze kasacyjnej art. 184 § 1 k.p.a. prokuratorowi służy prawo wniesienia sprzeciwu od decyzji ostatecznej, jeżeli przepisy kodeksu lub przepisy szczególne przewidują wznowienie postępowania, stwierdzenie nieważności decyzji albo jej uchylenie lub zmianę, a na mocy art. 186 k.p.a. w przypadku wniesienia sprzeciwu przez prokuratora właściwy organ administracji publicznej wszczyna w sprawie postępowanie z urzędu, zawiadamiając o tym strony.
Sprzeciw jest środkiem prawnym o charakterze nadzwyczajnym i przysługuje jedynie wobec decyzji ostatecznej. Sprzeciw jest środkiem prawnym odformalizowanym, a przepisy nie nakładają na prokuratora obowiązku postawienia zarzutów wobec kwestionowanej decyzji albo poprzedzającego postępowania. Prokurator musi jedynie wskazać tryb, w którym sprzeciw ma być załatwiony przez organ, a więc podać, czy domaga się wznowienia postępowania, stwierdzenia nieważności decyzji albo jej uchylenia lub zmiany w innym trybie oraz podać odpowiadającą temu trybowi podstawę prawną.
Przepis art. 147 zd. pierwsze k.p.a. określa, że wznowienie postępowania następuje z urzędu lub na żądanie strony.
Natomiast art. 148 § 1 k.p.a. jednoznacznie odnosi się do podania strony o wznowienie postępowania, skoro wnosi się je do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Odnosi się więc ta regulacja do wznowienia postępowania administracyjnego na żądanie strony. Tym samym nie może mieć zastosowania do sprzeciwu prokuratora, a taki środek zastosował Prokurator, czego nie dostrzegł Skarżący.
Inaczej wyglądałaby sytuacja, gdyby prokurator uczestniczył w postępowaniu zakończonym wydaniem decyzji ostatecznej. Wówczas mógłby żądać uchylenia lub zmiany decyzji, stwierdzenia jej nieważności lub wznowienia postępowania na takich samych zasadach jak strona postępowania.
Z przyczyn wyżej wskazanych Naczelny Sąd Administracyjny skargę kasacyjną jako bezzasadną oddalił na podstawie art. 184 p.p.s.a.