II GSK 2039/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną K. A. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, które odrzuciło skargę skarżącego na uchwałę Rady Miasta Stołecznego Warszawy z dnia 9 marca 2023 r. w sprawie ustalenia strefy płatnego parkowania. Sąd I instancji odrzucił skargę, uznając, że skarżący nie wykazał naruszenia swojego indywidualnego interesu prawnego ani uprawnienia, co jest warunkiem dopuszczalności skargi na uchwałę rady gminy na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym. Skarżący argumentował, że ustanowienie strefy płatnego parkowania uniemożliwiło mu parkowanie bez ponoszenia opłat i zmniejszyło dostępność miejsc parkingowych. WSA uznał jednak, że te argumenty nie dowodzą naruszenia jego interesu prawnego, który musi wynikać z normy prawa materialnego kształtującej jego sytuację prawną. Ponadto, WSA wskazał, że skarżący nie miał uprawnienia do składania skargi w imieniu innych mieszkańców bez ich pisemnej zgody, zgodnie z art. 101 ust. 2a u.s.g. Skarżący wniósł skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie prawa materialnego (art. 101 ust. 1 u.s.g. w zw. z przepisami o drogach publicznych, Konstytucją RP i k.c.) poprzez błędną wykładnię pojęcia "interesu prawnego", oraz naruszenie przepisów postępowania (art. 163 § 1, art. 166, art. 141 § 4, art. 3 § 1 p.p.s.a.) poprzez lakoniczność uzasadnienia. Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę kasacyjną za niezasadną. Sąd podkreślił, że zarzuty naruszenia przepisów postępowania nie wykazały istnienia związku przyczynowego między uchybieniem a wynikiem sprawy. Odnosząc się do zarzutu naruszenia prawa materialnego, NSA potwierdził stanowisko WSA, że interes prawny musi być osobisty, indywidualny, aktualny i realny, wynikający z przepisów prawa materialnego, a nie z samej przynależności do wspólnoty samorządowej. Sąd stwierdził, że skarżący nie wykazał istnienia takiego interesu prawnego ani jego naruszenia przez zaskarżoną uchwałę. NSA oddalił skargę kasacyjną na podstawie art. 184 p.p.s.a.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUgruntowanie wykładni pojęcia "interesu prawnego" w kontekście skarg na uchwały rady gminy, zwłaszcza w sprawach dotyczących stref płatnego parkowania. Podkreślenie wymogów formalnych i materialnych legitymacji skargowej.
Dotyczy specyficznej sytuacji braku indywidualnego interesu prawnego w kontekście uchwał samorządowych. Interpretacja pojęcia "interesu prawnego" może być różnie stosowana w zależności od konkretnego aktu i jego wpływu na sytuację prawną jednostki.
Zagadnienia prawne (3)
Czy skarżący, jako mieszkaniec, posiada indywidualny interes prawny do zaskarżenia uchwały rady gminy wprowadzającej strefę płatnego parkowania, jeśli jego argumenty dotyczą ogólnych skutków wprowadzenia strefy, a nie naruszenia konkretnych praw?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, skarżący nie wykazał naruszenia swojego indywidualnego interesu prawnego ani uprawnienia. Interes prawny musi wynikać z przepisów prawa materialnego i być osobisty, a nie wynikać z samej przynależności do wspólnoty samorządowej.
Uzasadnienie
Sąd I instancji odrzucił skargę, uznając brak indywidualnego interesu prawnego skarżącego, który argumentował na podstawie ogólnych skutków wprowadzenia strefy płatnego parkowania. NSA potwierdził, że interes prawny musi być osobisty, aktualny i realny, wynikający z przepisów prawa materialnego, a nie z samej przynależności do wspólnoty samorządowej. Skarżący nie wykazał, aby uchwała naruszyła jego konkretne prawa.
Czy skarżący może skutecznie wnieść skargę na uchwałę rady gminy w imieniu grupy mieszkańców bez ich pisemnej zgody?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zgodnie z art. 101 ust. 2a ustawy o samorządzie gminnym, skarżący nie miał uprawnienia do składania skargi w imieniu innych mieszkańców bez ich pisemnej zgody.
Uzasadnienie
WSA wskazał, że skarżący nie przedstawił zgody grupy mieszkańców na wniesienie skargi, co jest wymagane przez art. 101 ust. 2a u.s.g. NSA nie zakwestionował tego stanowiska.
Czy lakoniczność uzasadnienia postanowienia WSA może stanowić podstawę do uchylenia tego postanowienia w skardze kasacyjnej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zarzuty naruszenia przepisów postępowania, w tym art. 141 § 4 p.p.s.a., nie są skuteczne, jeśli nie wykazano istnienia związku przyczynowego między uchybieniem a wynikiem sprawy, a polemika z merytorycznym stanowiskiem sądu nie może sprowadzać się do zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a.
Uzasadnienie
NSA wyjaśnił, że naruszenie przepisów postępowania musi mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co wymaga wykazania hipotetycznej możliwości odmiennego rozstrzygnięcia. Sąd uznał, że uzasadnienie WSA nie było wadliwe w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a argumentacja skarżącego kasacyjnie stanowiła polemikę z merytorycznym stanowiskiem sądu.
Przepisy (17)
Główne
u.s.g. art. 101 § 1
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
Prawo do wniesienia skargi przysługuje podmiotowi, który wykaże naruszenie przez zaskarżoną uchwałę własnego, indywidualnego interesu prawnego lub uprawnienia. Interes prawny musi wynikać z przepisów prawa materialnego, być osobisty, aktualny i realny.
p.p.s.a. art. 58 § 1 pkt 5a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do odrzucenia skargi w przypadku braku wykazania naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia.
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
u.s.g. art. 101 § 2a
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
Skarżący nie miał uprawnienia do składania skargi w imieniu innych mieszkańców bez ich pisemnej zgody.
p.p.s.a. art. 174 § pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do wniesienia skargi kasacyjnej z powodu naruszenia prawa materialnego.
p.p.s.a. art. 174 § pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do wniesienia skargi kasacyjnej z powodu naruszenia przepisów postępowania mającego istotny wpływ na wynik sprawy.
p.p.s.a. art. 141 § § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Wymogi dotyczące uzasadnienia orzeczenia sądu administracyjnego.
p.p.s.a. art. 3 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres kognicji sądów administracyjnych.
u.s.g. art. 1
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
u.d.p. art. 13b § ust. 1, ust. 2, ust. 2b pkt 1 i 2, ust. 3, ust. 4a, ust. 6 pkt 1
Ustawa z dnia 25 marca 1985 r. o drogach publicznych
u.d.p. art. 13 § ust. 1 pkt 1 lit. a
Ustawa z dnia 25 marca 1985 r. o drogach publicznych
Konstytucja RP art. 64
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
k.c. art. 140
Kodeks cywilny
Konstytucja RP art. 31 § ust. 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 45 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
p.p.s.a. art. 163 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 166
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak indywidualnego interesu prawnego skarżącego do zaskarżenia uchwały. • Interes prawny musi wynikać z przepisów prawa materialnego i być osobisty, a nie z przynależności do wspólnoty samorządowej. • Brak wykazania naruszenia przepisów postępowania mającego istotny wpływ na wynik sprawy.
Odrzucone argumenty
Argumentacja skarżącego oparta na ogólnych skutkach wprowadzenia strefy płatnego parkowania. • Zarzuty naruszenia przepisów postępowania bez wykazania związku przyczynowego z wynikiem sprawy. • Próba polemiki z merytorycznym stanowiskiem sądu poprzez zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a.
Godne uwagi sformułowania
każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem, podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego • interes prawny musi wynikać z przepisów prawa materialnego i rekonstruowanych z nich konkretnych norm prawnych • kryterium "interesu prawnego" ma charakter materialnoprawny i wymaga stwierdzenia istnienia związku między sferą indywidualnych praw i obowiązków skarżącego, a kwestionowanym w skardze aktem • uprawnienie wynikające z art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym nie ma charakteru actio popularis
Skład orzekający
Wojciech Kręcisz
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ugruntowanie wykładni pojęcia \"interesu prawnego\" w kontekście skarg na uchwały rady gminy, zwłaszcza w sprawach dotyczących stref płatnego parkowania. Podkreślenie wymogów formalnych i materialnych legitymacji skargowej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku indywidualnego interesu prawnego w kontekście uchwał samorządowych. Interpretacja pojęcia "interesu prawnego" może być różnie stosowana w zależności od konkretnego aktu i jego wpływu na sytuację prawną jednostki.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu stref płatnego parkowania i kwestii, kto i na jakiej podstawie może zaskarżać takie uchwały. Wyjaśnia kluczowe pojęcie "interesu prawnego" w kontekście administracyjnym.
“Czy możesz zaskarżyć uchwałę o strefie parkowania, jeśli nie masz "interesu prawnego"? NSA wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.