II GSK 2016/23

Naczelny Sąd Administracyjny2024-06-19
NSAAdministracyjneWysokansa
specjalne strefy ekonomicznezezwolenie na działalność gospodarczązmiana zezwoleniatermin obowiązywaniapomoc publicznaprawo administracyjnepostępowanie administracyjneprawo UEkonkurencja

NSA oddalił skargę kasacyjną spółki G. S.A. w W. od wyroku WSA w Warszawie, uznając, że zmiana zezwolenia na prowadzenie działalności w SSE, w tym jego termin obowiązywania, wymaga odrębnego wniosku i nie następuje z mocy prawa.

Spółka G. S.A. wniosła o zmianę zezwolenia na prowadzenie działalności w SSE, domagając się przedłużenia jego terminu obowiązywania. Organ odmówił, a WSA uchylił decyzję organu. NSA rozpoznał skargę kasacyjną organu, uznając, że zmiana terminu zezwolenia nie następuje z mocy prawa, a wymaga odrębnego wniosku. W związku z tym, NSA oddalił skargę kasacyjną, uznając, że zaskarżony wyrok WSA, mimo potencjalnie błędnego uzasadnienia w części, odpowiada prawu.

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej G. S.A. w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który uchylił decyzję Ministra Przedsiębiorczości i Technologii odmawiającą zmiany zezwolenia na prowadzenie działalności gospodarczej na terenie specjalnej strefy ekonomicznej (SSE) w zakresie terminu jego obowiązywania. Spółka uzyskała zezwolenie w 1999 r. do 30 listopada 2017 r. i wniosła o jego zmianę poprzez nadanie mu brzmienia "Zezwolenie wygasa z upływem okresu, o którym mowa w § 1 ust. 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 15 grudnia 2008 r. w sprawie pomorskiej specjalnej strefy ekonomicznej". Organ odmówił zmiany, a WSA uchylił tę decyzję, uznając, że wydłużenie terminu zezwolenia nie stanowi zwiększenia pomocy publicznej i nie jest wykluczone na podstawie art. 19 ust. 4 pkt 2 ustawy o SSE. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną organu. NSA uznał, że zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące naruszenia przepisów prawa materialnego, w tym art. 19 ust. 1 ustawy o SSE i art. 5 ustawy nowelizującej z 2003 r., nie są zasadne. Sąd podkreślił, że zmiana terminu obowiązywania zezwolenia na prowadzenie działalności w SSE nie następuje z mocy prawa, a wymaga odrębnego wniosku w trybie zwyczajnym. Przepisy nie przewidywały automatycznego wydłużenia tzw. "starych" zezwoleń wydanych przed 1 stycznia 2001 r. do końca okresu ustanowienia strefy. W związku z tym NSA oddalił skargę kasacyjną, stwierdzając, że zaskarżony wyrok WSA, mimo potencjalnie błędnego uzasadnienia w części dotyczącej interpretacji przepisów intertemporalnych, odpowiada prawu w zakresie rozstrzygnięcia.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Zmiana terminu obowiązywania zezwolenia nie następuje z mocy prawa i wymaga odrębnego wniosku w trybie zwyczajnym.

Uzasadnienie

NSA podkreślił, że przepisy nowelizujące ustawę o SSE nie wprowadziły automatycznego wydłużenia tzw. "starych" zezwoleń. Zmiana warunków zezwolenia, w tym jego terminu, pozostawiona została do inicjatywy przedsiębiorcy i wymaga złożenia wniosku o zmianę decyzji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (8)

Główne

u.s.s.e. art. 19 § ust. 1

Ustawa z dnia 20 października 1994 r. o specjalnych strefach ekonomicznych

Przepis ten znajduje zastosowanie do "starych zezwoleń".

u.s.s.e. art. 19 § ust. 4 pkt 2

Ustawa z dnia 20 października 1994 r. o specjalnych strefach ekonomicznych

Wydłużenie terminu zezwolenia nie stanowi zwiększenia pomocy publicznej.

Pomocnicze

Dz.U. 2003 nr 188 poz 1840 art. 5 § ust. 1-2

Ustawa z dnia 2 października 2003 r. o zmianie ustawy o specjalnych strefach ekonomicznych i niektórych ustaw

Dz.U. 2003 nr 188 poz 1840 art. 6 § ust. 1 i 2

Ustawa z dnia 2 października 2003 r. o zmianie ustawy o specjalnych strefach ekonomicznych i niektórych ustaw

ustawa zmieniająca z 2000 r. art. 5

Ustawa z dnia 16 listopada 2000 r. o zmianie ustawy o specjalnych strefach ekonomicznych oraz o zmianie niektórych ustaw

Ustawa z dnia 28 listopada 2014 r. o zmianie ustawy o specjalnych strefach ekonomicznych oraz niektórych innych ustaw art. 3

Ustawa z dnia 30 maja 2008 r. o zmianie ustawy o specjalnych strefach ekonomicznych art. 4 § ust. 2

p.p.s.a.

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Odrzucone argumenty

Zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji przepisów prawa materialnego, w tym art. 19 ust. 1 u.s.s.e. oraz art. 5 ust. 1-2 ustawy nowelizującej z 2003 r., poprzez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że okres trwania zezwolenia regulują przepisy z dnia jego wydania, podczas gdy z przepisów wynika, iż zezwolenie wygasa z upływem okresu, na jaki została ustanowiona strefa.

Godne uwagi sformułowania

zmiana terminu obowiązywania zezwolenia nie następuje z mocy prawa wymaga odrębnego wniosku w trybie zwyczajnym nie wpłynie na to zmiana okresu obowiązywania zezwolenia pozwoli jedynie wykorzystać przyznaną już skarżącej spółce wysokość pomocy publicznej i nie spowoduje jej zwiększenia

Skład orzekający

Cezary Pryca

przewodniczący sprawozdawca

Andrzej Skoczylas

sędzia

Artur Adamiec

sędzia del. WSA

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów intertemporalnych dotyczących zezwoleń na prowadzenie działalności w specjalnych strefach ekonomicznych oraz kwestia zmiany terminu ich obowiązywania."

Ograniczenia: Dotyczy głównie zezwoleń wydanych przed 1 stycznia 2001 r. i specyfiki przepisów dotyczących SSE.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii interpretacji przepisów intertemporalnych i możliwości zmiany zezwoleń w specjalnych strefach ekonomicznych, co ma znaczenie dla wielu przedsiębiorców.

Czy zezwolenie na działalność w SSE można przedłużyć z mocy prawa? NSA wyjaśnia.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II GSK 2016/23 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2024-06-19
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-10-23
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Andrzej Skoczylas
Artur Adamiec
Cezary Pryca /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6046 Inne koncesje i zezwolenia
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Działalność gospodarcza
Sygn. powiązane
V SA/Wa 558/23 - Wyrok WSA w Warszawie z 2023-05-23
Skarżony organ
Minister Gospodarki
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2003 nr 188 poz 1840
art. 5  ust. 1-2, art. 6 ust. 1 i 2
Ustawa z dnia 2 października 2003 r. o zmianie ustawy o specjalnych strefach ekonomicznych i niektórych ustaw
Dz.U. 2017 poz 1010
art. 19 ust. 1
Ustawa z dnia 20 października 1994 r. o specjalnych strefach ekonomicznych - tekst jedn.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Cezary Pryca (spr.) Sędzia NSA Andrzej Skoczylas Sędzia del. WSA Artur Adamiec Protokolant starszy asystent sędziego Agnieszka Cudna po rozpoznaniu w dniu 19 czerwca 2024 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej G. S.A. w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 maja 2023 r. sygn. akt V SA/Wa 558/23 w sprawie ze skargi G. S.A. w W. na decyzję Ministra Przedsiębiorczości i Technologii z dnia 22 listopada 2018 r. nr 136/DRI/18 w przedmiocie odmowy zmiany zezwolenia na prowadzenie działalności gospodarczej na terenie specjalnej strefy ekonomicznej 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od G. S.A. w W. na rzecz Ministra Rozwoju i Technologii 360 (trzysta sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Uzasadnienie
I
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 23 maja 2023 r., sygn. akt V SA/Wa 558/23, działając na podstawie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (obecnie: tekst jedn. Dz. U. z 2023 r. poz. 1634; dalej jako: "p.p.s.a.") w sprawie ze skargi G. S.A. w W. (dalej jako: "skarżąca", "spółka") na decyzję Ministra Przedsiębiorczości i Technologii (poprzednio: "Minister Rozwoju i Finansów", obecnie: "Minister Rozwoju i Technologii") z dnia 22 listopada 2018 r., numer 136/DRI/18, w przedmiocie zmiany zezwolenia na prowadzenie działalności gospodarczej na terenie specjalnej strefy ekonomicznej, uchylił zaskarżoną decyzję (punkt pierwszy wyroku) i zasądził od Ministra Rozwoju i Technologii na rzecz skarżącej koszty postępowania sądowego (punkt drugi wyroku).
Sąd pierwszej instancji orzekał w następującym stanie faktycznym i prawnym.
Skarżąca w dniu 2 sierpnia 1999 r. uzyskała zezwolenie numer [...] na prowadzenie działalności gospodarczej na terenie Pomorskiej Strefy Ekonomicznej. Zezwolenie zostało udzielone do dnia 30 listopada 2017 r. Decyzją numer 229/IW/10 z dnia 9 grudnia 2010 r. ww. zezwolenie zostało zmienione.
Pismem z dnia 29 września 2017 r. skarżąca zwróciła się do Ministra Rozwoju i Finansów z wnioskiem o zmianę zezwolenia poprzez nadanie pkt I zezwolenia dotyczącego terminu jego obowiązywania następującego brzmienia; "Zezwolenie wygasa z upływem okresu, o którym mowa w § 1 ust. 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 15 grudnia 2008 r. w sprawie pomorskiej specjalnej strefy ekonomicznej (tekst. jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 2157, z późn. zm.)".
Decyzją z dnia 20 kwietnia 2018 r., numer 15/DRI/18, Minister Przedsiębiorczości i Technologii odmówił zmiany ww. zezwolenia.
W wyniku rozpoznania wniosku spółki o ponowne rozpatrzenie sprawy Minister Przedsiębiorczości i Technologii, decyzją z dnia 22 listopada 2018 r., numer 136/DRI/18, utrzymał w mocy decyzję pierwszej instancji.
Skargę na powyższą decyzję organu złożyła skarżąca spółka. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 28 maja 2019 r., sygn. akt VI SA/Wa 325/19, oddalił skargę spółki.
W następstwie rozpatrzenia skargi kasacyjnej wniesionej od powyższego wyroku przez skarżącą Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 2 grudnia 2022 r., sygn. akt II GSK 1219/19, uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie (punkt pierwszy wyroku) oraz zasądził od Ministra Rozwoju i Technologii na rzecz skarżącej koszty postępowania kasacyjnego (punkt drugi wyroku).
W uzasadnieniu NSA wskazał, że niezasadnie skarżąca spółka podniosła zarzut naruszenia przez organ art. 3 ustawy z dnia 2 października 2003 r. o zmianie ustawy o specjalnych strefach ekonomicznych i niektórych ustaw (Dz. U. Nr 188, poz. 1840 z późn. zm.; dalej jako: "ustawa nowelizująca z 2003 r.") w związku z art. 5 ustawy z dnia 16 listopada 2000 r. o zmianie ustawy o specjalnych strefach ekonomicznych oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 117, poz. 1228 z późn. zm.; dalej jako: "ustawa zmieniająca z 2000 r.") oraz niezależnie w związku z art. 3 ustawy z dnia 28 listopada 2014 r. o zmianie ustawy o specjalnych strefach ekonomicznych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1854) w związku z art. 4 ust. 2 ustawy z dnia 30 maja 2008 r. o zmianie ustawy o specjalnych strefach ekonomicznych (Dz. U. Nr 118, poz. 746 z późn. zm.) poprzez niezastosowanie art. 19 ust. 1 ustawy z dnia 20 października 1994 r. o specjalnych strefach ekonomicznych (Dz. U. z 2017 r. poz. 1010, ze zm.; dalej jako: "ustawa o specjalnych strefach ekonomicznych", "u.s.s.e.") na skutek przyjęcia, iż przepis ten nie znajduje zastosowania do "starych zezwoleń", mimo że analiza powołanych przepisów intertemporalnych do ustaw o zmianie u.s.s.e. jednoznacznie wskazuje, iż przepis ten znajduje zastosowanie do "starych zezwoleń", w tym zezwolenia spółki. NSA zwrócił uwagę, że, wbrew zarzutowi kasacyjnemu zawartemu w punkcie 1b. petitum skargi kasacyjnej, Sąd pierwszej instancji w uzasadnieniu kontrolowanego orzeczenia nie przedstawił stanowiska, iż przepis art. 19 ust. 1 u.s.s.e. nie znajduje zastosowania do "starych zezwoleń". Ten zarzut kasacyjny, w ocenie NSA, nie mógł zostać uwzględniony.
Zdaniem NSA zarzuty naruszenia art. 19 ust. 4 pkt 2 u.s.s.e. w szczególności w związku z art. 2 pkt 13 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej (Dz.U. z 2007 r., nr 59, poz. 404), poprzez jego błędną wykładnię polegającą na bezzasadnym przyjęciu, iż wydłużenie terminu zezwolenia stanowi zwiększenie pomocy publicznej, a co za tym idzie na gruncie wskazanego przepisu wykluczona jest zmiana zezwolenia polegająca na wydłużeniu jego terminu, były zasadne. NSA wyjaśnił, że dokonanie zmiany zezwolenia (jego przedłużenie) pozwoliłoby jedynie na wykorzystanie przyznanej już skarżącej spółce pomocy publicznej, co nie skutkowałoby zmianą (zwiększeniem) pomocy już przyznanej temu przedsiębiorcy.
NSA zaznaczył, że Sąd pierwszej instancji rozpoznając ponownie sprawę będzie zobowiązany uwzględnić dokonaną wykładnię prawa. Rozważy również, czy nastąpiło wygaśniecie przedmiotowego zezwolenia skarżącej na prowadzenie działalności gospodarczej na terenie Pomorskiej Specjalnej Strefy Ekonomicznej z powodu upływu okresu, na jaki zostało ono udzielone (zezwolenie zostało udzielone do dnia 30 listopada 2017 r.) i co, ten fakt oznacza, dla sprawy dotyczącej zmiany tego zezwolenia.
Ponownie rozpatrując sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 23 maja 2023 r., sygn. akt V SA/Wa 558/23, uchylił zaskarżoną decyzję numer 136/DRI/18 z dnia 22 listopada 2018 r. (punkt pierwszy wyroku) i zasądził od organu na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego (punkt drugi wyroku).
W uzasadnieniu Sąd pierwszej instancji wskazał, że niezasadny był zarzut dotyczący naruszenia art. 19 ust. 1 u.s.s.e., ponieważ jego zmiana, a także uchylenie art. 5 ustawy zmieniającej z 2000 r., dokonane ustawą nowelizującą z 2003 r., nie powodowało wejścia z mocy prawa w nowy reżim prawny, zwłaszcza, co podkreślił Sąd pierwszej instancji, w inny okres obowiązywania zezwolenia, tj. do końca ustanowienia specjalnej strefy ekonomicznej.
Zasadny, w ocenie Sądu pierwszej instancji, był zarzut naruszenia art. 19 ust. 4 pkt 2 u.s.s.e., ponieważ choć zgodnie z ww. przepisem przyznana wysokość pomocy publicznej rzeczywiście nie może ulec zwiększeniu, to jednocześnie należy zauważyć, że nie wpłynie na to zmiana okresu obowiązywania zezwolenia. Ustanowienie daty obowiązywania zezwolenia na koniec roku 2026 r., zdaniem Sądu, pozwoli jedynie wykorzystać przyznaną już skarżącej spółce wysokość pomocy publicznej i nie spowoduje jej zwiększenia.
W ocenie Sądu pierwszej instancji organ dokonał błędnej wykładni pojęcia "zwiększenie pomocy publicznej", uznając, że jest ono równoznaczne z kwestią wykorzystania pomocy publicznej i na tej błędnej podstawie oparł swoje twierdzenie jakoby w sprawie zachodziła przesłanka negatywna wyrażona w art. 19 ust. 4 pkt 2 u.s.s.e. uniemożliwiająca wydanie decyzji zgodnej z treścią wniosku spółki, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem doprowadziło do wydania negatywnej dla skarżącej decyzji.
Sąd pierwszej instancji wyjaśnił, że zezwolenie na prowadzenie działalności gospodarczej w specjalnej strefie ekonomicznej udzielone zostało skarżącej do dnia 30 listopada 2017 r., przy czym określenie czasu na jaki udziela się zezwolenia było wymogiem formalnym wynikającym z treści art. 16 ust. 9 u.s.s.e. w brzmieniu obowiązującym przed dniem 1 stycznia 2001 r. W ocenie Sądu upływ terminu, na jaki wydane zostało zezwolenie, nie spowodował wygaśnięcia zezwolenia w trybie u.s.s.e. Zdaniem Sądu art. 19 ust. 4 u.s.s.e. jest przepisem pozwalającym na zmianę decyzji zezwalającej na prowadzenie działalności gospodarczej w specjalnej strefie ekonomicznej, również w zakresie terminu, na jakie było udzielone zezwolenie przed dniem 1 stycznia 2001 r.
Mając na uwadze powyższe, w ocenie Sądu pierwszej instancji, doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy i na tej podstawie Sąd uchylił zaskarżoną decyzję jednocześnie wskazując, że ponownie orzekając w sprawie organ zobligowany będzie do uwzględnienia oceny prawnej wyrażonej w niniejszym uzasadnieniu wyroku.
II
Od przedmiotowego wyroku skarżąca złożyła skargę kasacyjną, zaskarżając orzeczenie w całości. Na podstawie art. 174 p.p.s.a. zaskarżonemu wyrokowi skarżąca zarzuciła naruszenie:
1. naruszenie przepisów prawa materialnego:
• art. 19 ust. 1 u.s.s.e. w brzmieniu obowiązującym od 2001 r. oraz art. 5 ust. 1-2 ustawy nowelizującej z 2003 r., wszystkie te przepisy w zw. z art. 3, art. 5 i art. 6 ustawy nowelizującej z 2003 r. w zw. z art. 5 ustawy zmieniającej z 2000 r., a także w związku z art. 16 ust. 9 u.s.s.e. w brzmieniu z dnia wydania spółce Zezwolenia, poprzez ich błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, iż okres trwania zwolnienia wynikający z treści wydanego na rzecz skarżącego Zezwolenia regulują, do momentu jego zmiany w drodze decyzji administracyjnej, przepisy z dnia jego wydania (tzn. ważność takiego zezwolenia jest ograniczona datą wskazaną w Zezwoleniu), podczas gdy z wyżej wymienionych przepisów, stanowiących wyraźną ingerencję legislacyjną w treść istniejącego stosunku administracyjno-prawnego (zezwolenia strefowego), wynika, iż Zezwolenie Skarżącej wygasa z upływem okresu, na jaki została ustanowiona strefa, zaś wniosek o jego zmianę ma charakter wyłącznie porządkujący (zmierzający do odzwierciedlenia w treści Zezwolenia obowiązującego stanu prawnego);
• niewłaściwe zastosowanie (niezastosowanie) art. 107 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (wersja skonsolidowana, Dz. Urz. UE C32), a w konsekwencji błędną wykładnię art. 19 ust. 1 u.s.s.e. w brzmieniu obowiązującym od 2001 r. oraz art. 5 ust. 1-2 ustawy nowelizującej z 2003 r. w zw. z przepisami wskazanymi w poprzednim zarzucie, polegającą na wykładni ograniczającej ważność zezwolenia Skarżącej do dnia wskazanego w treści pierwotnej decyli wydanej przed wejściem Polski do UE. Wykładania taka grozi zakłóceniem konkurencji poprzez sprzyjanie niektórym przedsiębiorstwom (dużym przedsiębiorcom, którzy otrzymali zezwolenie strefowe po i stycznia 2001 r.). Takie zakłócenie pozostaje nieuzasadnione biorąc pod uwagę, że zasady pomocy publicznej dla dużych przedsiębiorców, którzy otrzymali zezwolenie strefowe przed 1 stycznia 2001 r. zostały dostosowane, w drodze art. 5 ustawy nowelizującej z 2003 r., do wymogów prawa wspólnotowego, co oznacza iż brak jest podstaw do różnicowania zasady udzielania tej pomocy między starymi i nowymi zezwoleniami uzyskanymi przez dużych przedsiębiorców.
Z uwagi na powyższe skarżąca wniosła o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku, rozpoznanie skargi na podstawie art. 188 p.p.s.a. oraz uchylenie zaskarżonej do WSA decyzji w całości, względnie, na mocy art. 176 § 1 pkt 3 w zw. z art. 184 p.p.s.a., zmianę wydanego przez WSA orzeczenia z uwzględnieniem, iż zaskarżone orzeczenie mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu co sprawia, że niezbędne jest skorygowanie uzasadnienia WSA w zakresie objętym zaskarżeniem. Skarżąca wniosła także o zasądzenie na jej rzecz od organu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych, w szczególności w związku z faktem, iż art. 203 p.p.s.a. interpretowany w sposób wyłączający możliwość zasądzenia od organu kosztów postępowania, w przypadku złożenia przez jednostkę skutecznej skargi kasacyjnej odnoszącej się do błędnego uzasadnienia orzeczenia WSA, które to błędne uzasadnienie w razie uprawomocnienia wyroku wiązałoby organ administracji publicznej, pozostaje niezgodny z wynikającymi z art. 2 i art. 45 Konstytucji zasadami sprawiedliwości oraz prawa do sądu, w szczególności wynikającą z nich zasadą odpowiedzialnością strony przegrywającej za wynik procesu. W przypadku odmowy uwzględnienia powyższego wniosku skarżąca wniosła odstąpienie, na podstawie art. 207 § 2 p.p.s.a., od zasądzenia na rzecz organu od skarżącej kosztów z ww. względów. Skarżąca wniosła także o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie.
III
Odpowiedź na skargę kasacyjną złożył Minister Rozwoju i Technologii, wnosząc o jej oddalenie oraz zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego na jego rzecz.
IV
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie jest zasadna i podlega oddaleniu.
Stosownie do art. 184 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny oddala skargę kasacyjną, jeżeli nie ma usprawiedliwionych podstaw albo jeżeli zaskarżone orzeczenie mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu. Oczywiście dotyczy to również sytuacji kiedy uzasadnienie prawidłowego orzeczenia jest błędne tylko w części. Naruszenie prawa, które nie ma wpływu na trafność i zasadność rozstrzygnięcia, powinno skutkować oddaleniem skargi kasacyjnej, wówczas na podstawie art. 184 in fine p.p.s.a. za wiążące należy przyjąć stanowisko wyrażone w uzasadnieniu wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. M. Filipczyk, Glosa do wyroku NSA z dnia 7.04.2011 r., sygn. akt II FSK 2057/09). Ponadto podkreślić należy, że stosownie do art. 184 p.p.s.a. błędne uzasadnienie orzeczenia sądu administracyjnego, tylko wtedy stanowi usprawiedliwioną podstawę kasacyjną, jeżeli fakt ten może mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Zauważyć także należy, że skoro przepisy p.p.s.a. nie przewidują możliwości zaskarżania samego uzasadnienia orzeczenia sądu administracyjnego pierwszej instancji, tak w całości, jak i w części, to zmianę wyrażonej w uzasadnieniu takiego orzeczenia, argumentacji Sądu pierwszej instancji, zdaniem strony wnoszącej skargę kasacyjną dla niej niekorzystną, może domagać się w drodze zaskarżenia całego orzeczenia. W takiej sytuacji, weryfikując zasadność przesłanek rozstrzygnięcia, na których oparł się wojewódzki sąd administracyjny, Naczelny Sąd Administracyjny może orzec na podstawie art. 184 in fine p.p.s.a., taką skargę kasacyjną wprawdzie oddalając, ale weryfikując motywy rozstrzygnięcia pierwszoinstancyjnego, w tym – wyrażoną w nim ocenę prawną oraz wskazania co do dalszego postępowania (por. wyrok NSA z dnia 3.10.2017 r., sygn. akt II FSK 2331/15).
Uwzględniwszy powyższe w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego skarga kasacyjna nie opiera się na usprawiedliwionych podstawach, a zaskarżony wyrok, w zakresie zakwestionowanym skargą kasacyjną, jest zgodny z prawem.
Wniesiona w niniejszej sprawie skarga kasacyjna i podniesione w niej zarzuty odnoszą się do tej części uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której Sąd pierwszej instancji stwierdził, że "...uchylenie ustawą nowelizującą z 2003 r. przepisu art. 5 ustawy zmieniającej z 2000 r. – a co za tym idzie, również dokonana tą ustawą zmiana art. 19 ust. 1 ustawy o specjalnych strefach ekonomicznych – nie powodowało wejścia z mocy prawa w nowy reżim prawny, w tym zwłaszcza w inny okres obowiązywania zezwolenia tj. do końca ustanowienia specjalnej strefy ekonomicznej". W istocie skarżąca kasacyjnie spółka domaga się skorygowania przez NSA tej części uzasadnienia Sądu pierwszej instancji w zakresie, w jakim ten Sąd uznał, że okres ważności zezwolenia strefowego spółki nie uległ zmianie z mocy prawa.
Przypomnieć więc należy, że zaskarżonym wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzję Ministra Przedsiębiorczości i Technologii z dnia 22 listopada 2018 r., numer 136/DRI/18, mocą której utrzymana została w mocy decyzja tegoż organu z dnia 20 kwietnia 2018 r., numer 15/DRI/18, odmawiająca zmiany zezwolenia numer [...] z dnia 2 sierpnia 1999 r. na prowadzenie przez skarżącą spółkę działalności gospodarczej na terenie Pomorskiej Specjalnej Strefy Ekonomicznej, w części dotyczącej zmiany terminu obowiązywania zezwolenia.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego nie jest zasadny zarzut skargi kasacyjnej wskazujący na naruszenie przez Sąd pierwszej instancji przepisów prawa materialnego, szczegółowo wymienionych w punkcie 1 tiret pierwszy petitum skargi kasacyjnej.
Zdaniem NSA, w składzie rozpoznającym niniejszą skargę kasacyjną, w pełni należy zaakceptować prezentowane w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego stanowisko wskazujące na to, że uzyskanie przez przedsiębiorcę konwersji zezwolenia w trybie art. 6 ustawy nowelizującej z 2003 r. nie uniemożliwia składania przez "starych" przedsiębiorców innych wniosków o zmianę zezwolenia, w trybie wskazanym w art. 16 ust. 4 w związku z art. 19 ust. 4 u.s.s.e. Przyjmuje się bowiem, że w związku z uchyleniem art. 5 ustawy zmieniającej z 2000 r. oraz wobec nieustanowienia przepisów przejściowych w ustawie nowelizującej z 2003 r., brak jest podstaw do ograniczenia zakresu pomocy publicznej przedsiębiorców, którzy rozpoczęli prowadzenie działalności na terenie specjalnych stref przed 1 stycznia 2001 r., przez wykluczenie możliwości zmiany czasowego ograniczenia prowadzenia tej działalności określonego w zezwoleniu (por. wyrok NSA z dnia 14.02.2017 r., sygn. akt II GSK 3851/16). Prowadzi to w konsekwencji do jednoznacznego wniosku, że okres obowiązywania zezwolenia na prowadzenie działalności gospodarczej na terenie specjalnej strefy ekonomicznej, stanowiąc integralną część rozstrzygnięcia zawartego w zezwoleniu, podlega zmianie na zasadach ogólnych, a więc w postępowaniu zwyczajnym, w trybie przewidzianym dla wniosku o zmianę zezwolenia, o którym mowa w u.s.s.e. (por. wyroki NSA: z dnia 8.06.2018 r., sygn. akt II GSK 2238/16; z dnia 14.02.2017 r., sygn. akt II GSK 3851/16; z dnia 22.06.2012 r., sygn. akt II GSK 873/11).
Ponadto w orzecznictwie NSA wyraźnie podnosi się, że zmieniające się prawodawstwo regulujące działalność specjalnych stref ekonomicznych nie zawierało przepisów, które określałyby nowe warunki dla wydanych wcześniej zwolnień w ujęciu czasowym. Nie dokonywało też zmian generalnych w wydanych dotychczas zezwoleniach. Zezwolenia te miały formę prawną decyzji administracyjnych. Były zatem aktem administracyjnym, który jednostronnie, działaniem właściwego organu, załatwiał sprawę indywidualną. Kwestię zmiany warunków, w tym dotyczących czasu obowiązywania zwolnień, pozostawiono podmiotom zainteresowanym prowadzącym działalność gospodarczą w strefach. Zezwolenie to nie stało się zatem, jak wynika z treści skargi kasacyjnej, zezwoleniem na czas nieokreślony tylko z tego powodu, że nowe ustawodawstwo przewidziało wydawanie zezwoleń na okres, na jaki została ustanowiona dana specjalna strefa ekonomiczna. Żaden z przepisów u.s.s.e. nie wprowadził z mocy prawa, wydłużenia tzw. "starych" zezwoleń na prowadzenie działalności gospodarczej w specjalnych strefach ekonomicznych wydanych przed 1 stycznia 2001 r. (por. wyrok NSA z dnia 7.02.2023 r., sygn. akt II GSK 565/20).
Wreszcie przypomnieć należy, że jednoznacznie NSA wskazuje, iż przepisy art. 6 ust. 1 i 2 ustawy nowelizującej z 2003 r., nie przewidywały (w postępowaniu prowadzonym na ich podstawie) obowiązku rozstrzygania przez organ administracji z mocy samego prawa o zmianie warunku wyznaczającego okres, na jaki udzielono przedsiębiorcy zezwolenia na prowadzenie działalności gospodarczej na terenie specjalnej strefy ekonomicznej, który pierwotnie określony został zgodnie z przepisami obowiązującymi w dacie udzielenia zezwolenia, a więc w stanie prawnym sprzed 1 stycznia 2001 r. Zatem, skoro organy nie miały takiego obowiązku z urzędu, to od treści wniosku konkretnego przedsiębiorcy było uzależnione, czy obejmował on swoją treścią ewentualną zmianę okresu obowiązywania pierwotnie udzielonego zezwolenia (por. wyroki NSA: z dnia 3.08.2021 r., sygn. akt II GSK 1361/18; z dnia 20.04.2021 r., sygn. akt II GSK 1006/18; z dnia 1.06.2021 r., sygn. akt II GSK 1322/18).
W tym stanie rzeczy za błędne uznać należało stanowisko przedstawione w skardze kasacyjnej, a wskazujące, że wydane wobec skarżącej spółki zezwolenie z dnia 2 sierpnia 1999 r. z mocy samego prawa przekształciło się w zezwolenie na czas nieokreślony to jest do czasu ustanowienia specjalnej strefy ekonomicznej i w tym zakresie nie było konieczne uzyskanie zmiany tegoż zezwolenia.
W związku z powyższym w ocenie NSA, skoro nie jest zasadny zarzut wskazujący na naruszenie art. 19 ust. 1 u.s.s.e. oraz art. 5 ust. 1-2 ustawy nowelizującej z 2003 r. poprzez błędną wykładnię, to tym samym brak jest również podstaw do uznania za zasadny zarzut skargi kasacyjnej szczegółowo opisany w punkcie 1 tiret drugi petitum skargi kasacyjnej.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 184 p.p.s.a. w związku z art. 204 pkt 1 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI