Orzeczenie · 2025-03-13

II GSK 2014/21

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-03-13
NSAAdministracyjneWysokansa
prawo jazdycofnięcie uprawnieńprawo o ruchu drogowymprzestępstwo drogowewarunkowe umorzeniesąd administracyjnyNSAkierowanie pojazdami

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną M.K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, który utrzymał w mocy decyzję o cofnięciu skarżącej uprawnień do kierowania pojazdami. Cofnięcie nastąpiło w związku z popełnieniem przez M.K. przestępstwa drogowego (art. 177 kk) w okresie dwóch lat od pierwszego uzyskania prawa jazdy. Choć postępowanie karne zostało warunkowo umorzone, NSA uznał, że takie rozstrzygnięcie jest równoznaczne ze stwierdzeniem popełnienia przestępstwa w rozumieniu art. 140 ust. 1 pkt 3a lit. a Prawa o ruchu drogowym. Sąd podkreślił, że przepisy dotyczące cofnięcia uprawnień były obowiązujące w dacie wydawania decyzji, a warunkowe umorzenie postępowania karnego, zgodnie z orzecznictwem i doktryną, oznacza przypisanie oskarżonemu popełnienia przestępstwa. NSA nie dopatrzył się również naruszenia przepisów proceduralnych, w tym zasad nadawania rygoru natychmiastowej wykonalności, uznając, że popełnione przestępstwo zagrażało życiu i zdrowiu ludzkiemu, co uzasadniało niezwłoczne wykonanie decyzji. W konsekwencji, skarga kasacyjna została oddalona.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja pojęcia 'prawomocne rozstrzygnięcie' w kontekście cofania uprawnień do kierowania pojazdami po warunkowym umorzeniu postępowania karnego. Uzasadnienie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji o cofnięciu uprawnień.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji popełnienia przestępstwa drogowego w okresie próby po pierwszym uzyskaniu prawa jazdy i warunkowego umorzenia postępowania karnego.

Zagadnienia prawne (3)

Czy warunkowe umorzenie postępowania karnego za przestępstwo drogowe stanowi podstawę do cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami na podstawie art. 140 ust. 1 pkt 3a lit. a Prawa o ruchu drogowym?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, warunkowe umorzenie postępowania karnego jest równoznaczne ze stwierdzeniem popełnienia przestępstwa w rozumieniu przepisów Prawa o ruchu drogowym i stanowi podstawę do cofnięcia uprawnień.

Uzasadnienie

NSA uznał, że prawomocny wyrok warunkowo umarzający postępowanie karne jest prawomocnym rozstrzygnięciem stwierdzającym fakt popełnienia przestępstwa, a doktryna i orzecznictwo potwierdzają, że warunkowe umorzenie oznacza przypisanie oskarżonemu popełnienia przestępstwa.

Czy przepis art. 140 Prawa o ruchu drogowym, który miał zostać uchylony, był obowiązujący w dacie wydawania decyzji administracyjnej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, przepis art. 140 Prawa o ruchu drogowym był obowiązujący, ponieważ wdrożenie rozwiązań technicznych, które miały zastąpić jego stosowanie, nastąpiło później.

Uzasadnienie

Sąd wyjaśnił, że nowelizacja Prawa o ruchu drogowym przewidywała uchylenie art. 140 z dniem 4 czerwca 2018 r., jednakże przepis ten nadal obowiązywał do czasu wdrożenia określonych rozwiązań technicznych, co nastąpiło później niż daty wydania decyzji administracyjnych.

Czy nadanie decyzji o cofnięciu uprawnień rygoru natychmiastowej wykonalności było uzasadnione?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, nadanie rygoru było uzasadnione ze względu na zagrożenie życia i zdrowia ludzkiego, wynikające z popełnienia przez skarżącą przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji.

Uzasadnienie

NSA stwierdził, że popełnione przez skarżącą przestępstwo drogowe zagrażało życiu i zdrowiu ludzkiemu, co stanowiło przesłankę do nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności w interesie społecznym.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną od wyroku WSA w Krakowie, który utrzymał w mocy decyzję o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami.

Przepisy (15)

Główne

u.p.r.d. art. 140 § ust. 1 pkt 3a lit. a

Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym

Przepis ten, mimo planowanego uchylenia, był obowiązujący do czasu wdrożenia rozwiązań technicznych, o których mowa w art. 14 ust. 1 ustawy z dnia 9 maja 2018 r. Stanowił podstawę do cofnięcia uprawnień w przypadku popełnienia przestępstwa drogowego w okresie 2 lat od pierwszego wydania prawa jazdy.

Pomocnicze

u.k.p. art. 125 § pkt 16

Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami

Przepis ten uchylał art. 140 i 140a Prawa o ruchu drogowym z dniem 4 czerwca 2018 r., jednak jego stosowanie było zawieszone do czasu wdrożenia określonych rozwiązań technicznych.

u.z.p.r.d. art. 14 § ust. 1

Ustawa z dnia 9 maja 2018 r. o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw

Przepis ten określał warunki, do czasu których nie stosuje się art. 125 pkt 16 ustawy o kierujących pojazdami, co oznaczało utrzymanie w mocy art. 140 Prawa o ruchu drogowym.

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 105 § par. 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Niezastosowanie tego przepisu (umorzenie postępowania) nie było uzasadnione, gdyż sprawa nie była bezprzedmiotowa.

k.p.a. art. 108 § par. 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności było uzasadnione ze względu na zagrożenie życia i zdrowia ludzkiego.

k.k. art. 177 § ust. 1

Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny

k.k. art. 66 § par. 1

Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny

Warunkowe umorzenie postępowania karnego oznacza przypisanie oskarżonemu popełnienia przestępstwa.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 174

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Odrzucone argumenty

Naruszenie przepisów prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w zw. z art. 66 k.k. i art. 140 u.p.r.d. poprzez przyjęcie, że warunkowe umorzenie postępowania karnego jest równoznaczne ze skazaniem. • Naruszenie przepisów postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 105 § 1 k.p.a.) poprzez niezastosowanie i brak odniesienia się do zarzutu nieuwzględnienia przesłanek umorzenia postępowania. • Naruszenie przepisów postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7, 77 i 80 k.p.a. w zw. z art. 108 § 1 k.p.a.) poprzez powielenie błędu organu odwoławczego w zakresie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności. • Naruszenie przepisów prawa materialnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w zw. z art. 140 u.p.r.d.) poprzez aprobatę błędnego zastosowania przepisu, który stracił moc obowiązującą.

Godne uwagi sformułowania

warunkowe umorzenie postępowania karnego jest równoznaczne w skutkach prawnych ze skazaniem za przestępstwo • warunkowe umorzenie postępowania oznacza przypisanie oskarżonemu popełnienia przestępstwa • prawomocny wyrok warunkowo umarzający postępowanie jest prawomocnym rozstrzygnięciem stwierdzającym fakt popełnienia takiego przestępstwa • dalsze kierowanie przez nią pojazdami zagrażało życiu i zdrowiu ludzkiemu

Skład orzekający

Andrzej Skoczylas

przewodniczący

Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz

członek

Marek Krawczak

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'prawomocne rozstrzygnięcie' w kontekście cofania uprawnień do kierowania pojazdami po warunkowym umorzeniu postępowania karnego. Uzasadnienie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji o cofnięciu uprawnień."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji popełnienia przestępstwa drogowego w okresie próby po pierwszym uzyskaniu prawa jazdy i warunkowego umorzenia postępowania karnego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu bezpieczeństwa ruchu drogowego i konsekwencji prawnych popełnienia przestępstwa, nawet jeśli postępowanie karne zostało warunkowo umorzone. Wyjaśnia, jak sądy interpretują przepisy w takich sytuacjach.

Czy warunkowe umorzenie karnego to 'czysta karta'? Sąd Najwyższy wyjaśnia, dlaczego możesz stracić prawo jazdy.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst