II GSK 1919/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA oddalił skargę kasacyjną dotyczącą stwierdzenia nieważności decyzji o rejestracji pojazdu, uznając, że rejestracja została dokonana z rażącym naruszeniem prawa.
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej wniesionej od wyroku WSA, który oddalił skargę na decyzję SKO o stwierdzeniu nieważności decyzji Starosty o rejestracji pojazdu. Skarżący dokonał istotnych zmian konstrukcyjnych w pojeździe, zwiększając jego masę i liczbę miejsc, co zmieniło jego przeznaczenie z ciężarowego na autobus. NSA uznał, że rejestracja została dokonana z rażącym naruszeniem przepisów rozporządzenia dotyczącego rejestracji pojazdów, ponieważ skarżący nie przedłożył wymaganego oświadczenia producenta potwierdzającego homologację zgodnie z wnioskowanymi danymi technicznymi.
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną S. G. od wyroku WSA w Łodzi, który oddalił skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Piotrkowie Trybunalskim. SKO stwierdziło z urzędu nieważność decyzji Starosty Powiatu Piotrkowskiego z 2018 r. o rejestracji pojazdu marki [...] na rzecz skarżącego. Powodem stwierdzenia nieważności była rejestracja pojazdu z rażącym naruszeniem prawa, w szczególności § 18 ust. 6 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 2017 r. w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów. Skarżący dokonał w pojeździe istotnych zmian konstrukcyjnych, zwiększając jego masę całkowitą z 5000 kg do 6200 kg i liczbę miejsc siedzących do 27, co skutkowało zmianą jego przeznaczenia z ciężarowego na autobus. NSA, rozpoznając skargę kasacyjną, podzielił stanowisko WSA i organów administracji. Sąd podkreślił, że skarżący nie był producentem pojazdu, a dołączone dokumenty nie stanowiły wymaganego przez przepisy oświadczenia producenta lub jego przedstawiciela, potwierdzającego homologację pojazdu zgodnie z wnioskowanymi danymi technicznymi. W szczególności, z pozyskanych informacji wynikało, że producent pojazdu nie współpracuje z przedsiębiorstwem skarżącego w zakresie zabudowy pojazdów i nie dopuszcza możliwości zmiany dopuszczalnej masy całkowitej ani przekroczenia nacisków osi dla przedmiotowego typu pojazdów. NSA uznał, że naruszenie przepisów dotyczących rejestracji pojazdów było rażące, co uzasadniało stwierdzenie nieważności decyzji Starosty. Sąd oddalił skargę kasacyjną, uznając ją za niezasadną.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, stwierdzenie nieważności jest uzasadnione, ponieważ rejestracja pojazdu z takimi zmianami, bez wymaganego oświadczenia, stanowi rażące naruszenie prawa.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że brak wymaganego przez przepisy oświadczenia producenta lub jego przedstawiciela, potwierdzającego homologację pojazdu zgodnie z wnioskowanymi danymi technicznymi po dokonaniu istotnych zmian konstrukcyjnych, stanowi rażące naruszenie prawa, uzasadniające stwierdzenie nieważności decyzji o rejestracji.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucono_skargę
Przepisy (15)
Główne
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 174
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 133 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 141 § § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 156 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 157 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
prd art. 72 § ust. 1
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym
prd art. 66 § ust. 4 pkt 6 lit. b
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym
prd art. 2 § pkt 58
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym
Definicja numeru VIN jako numeru identyfikacyjnego pojazdu nadanego i umieszczonego przez producenta.
rozporządzenie art. 18 § ust. 6 pkt 2
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 11 grudnia 2017 r. w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów oraz wymagań dla tablic rejestracyjnych
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 156 § § 1 pkt 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 158 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
prd art. 71 § ust. 1
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym
prd art. 76 § ust. 1 pkt 1 lit. a) i lit. c)
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym
Argumenty
Skuteczne argumenty
Rejestracja pojazdu z istotnymi zmianami konstrukcyjnymi bez wymaganego oświadczenia producenta potwierdzającego homologację stanowi rażące naruszenie prawa. Brak wykazania przez skarżącego naruszenia przepisów postępowania (art. 133 § 1 i 141 § 4 p.p.s.a.) oraz ich wpływu na wynik sprawy.
Odrzucone argumenty
Zarzut naruszenia prawa materialnego (art. 156 § 1 pkt 2, 157 § 1 k.p.a., art. 72 ust. 1 prd, § 18 ust. 6 pkt 2 rozporządzenia) poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie przepisów. Zarzut naruszenia przepisów postępowania (art. 133 § 1 i 141 § 4 p.p.s.a.) poprzez wydanie wyroku nie na podstawie całokształtu akt sprawy.
Godne uwagi sformułowania
rażące naruszenie prawa to naruszenie kwalifikowane - o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym, oczywiste - to jest takie, które stanowi zaprzeczenie stanu prawnego, który w zakresie odnoszącym się do jego obowiązywania i interpretacji jest niewątpliwy i nierodzący rozbieżności brak przekonania strony o trafności rozstrzygnięcia sprawy [...] nie oznacza wadliwości uzasadnienia wyroku
Skład orzekający
Joanna Kabat-Rembelska
przewodniczący
Dariusz Zalewski
członek
Wojciech Sawczuk
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'rażącego naruszenia prawa' w kontekście zmian konstrukcyjnych pojazdów i obowiązku przedstawienia oświadczenia producenta."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zmian konstrukcyjnych pojazdu i braku wymaganej dokumentacji.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii dopuszczalności zmian konstrukcyjnych w pojazdach i konsekwencji prawnych braku odpowiedniej dokumentacji, co ma znaczenie praktyczne dla właścicieli pojazdów i warsztatów.
“Zmiany w pojeździe i ryzyko utraty rejestracji: NSA wyjaśnia, kiedy naruszenie prawa jest 'rażące'.”
Sektor
transport
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII GSK 1919/22 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2025-11-19 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2022-10-18 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Dariusz Zalewski Joanna Kabat-Rembelska /przewodniczący/ Wojciech Sawczuk /sprawozdawca/ Symbol z opisem 6030 Dopuszczenie pojazdu do ruchu Hasła tematyczne Ruch drogowy Sygn. powiązane III SA/Łd 107/22 - Wyrok WSA w Łodzi z 2022-05-25 Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Powołane przepisy Dz.U. 2024 poz 935 art. 184 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.) Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Kabat-Rembelska Sędzia NSA Dariusz Zalewski Sędzia del. WSA Wojciech Sawczuk (spr.) Protokolant asystent sędziego Jan Pankiewicz po rozpoznaniu w dniu 19 listopada 2025 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej S. G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 25 maja 2022 r. sygn. akt III SA/Łd 107/22 w sprawie ze skargi S. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Piotrkowie Trybunalskim z dnia 5 listopada 2021 r. nr KO.480.120.2021 w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie zarejestrowania pojazdu oddala skargę kasacyjną. Uzasadnienie I. Decyzją z [...] listopada 2018 r. nr [...] Starosta Powiatu Piotrkowskiego zarejestrował, na rzecz [...] (skarżący), pojazd marki [...], nr rej. [...], VIN: [...]. Decyzja ta stała się ostateczna. II. Decyzją z [...] czerwca 2021 r. nr [...]Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Piotrkowie Trybunalskim stwierdziło z urzędu nieważność ww. decyzji Starosty Powiatu Piotrkowskiego z [...] listopada 2018 r. Następnie, decyzją z [...] listopada 2021 r. nr [...], utrzymało w mocy wcześniejsze rozstrzygnięcie własne. III. Wyrokiem z dnia 25 maja 2022 r. sygn. akt III SA/Łd 107/22, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę [...] na ww. decyzję SKO w Piotrkowie Trybunalskim z [...] listopada 2021 r. IV. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiódł [...], zaskarżając go w całości i zarzucając: 1. na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie przepisów art. 156 § 1 pkt 2 oraz 157 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2020 r. poz. 256 ze zm. - dalej k.p.a.), art. 72 ust.1 ustawy z 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. z 2021 r poz. 450 ze zm.), a także § 18 ust. 6 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 11 grudnia 2017 r. w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów oraz wymagań dla tablic rejestracyjnych (Dz.U. z 2017 r. poz. 2355 ze zm. dalej rozporządzenie) poprzez nieprawidłowe uznanie, że przedmiotowe rozstrzygniecie Starosty może zostać unieważnione jako wydane z rażącym naruszeniem prawa; 2. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, o którym mowa w art. 174 pkt 2 p.p.s.a., tj. naruszenie art. 133 § 1 p.p.s.a. oraz art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez wydanie zaskarżonego wyroku nie na podstawie całokształtu akt sprawy lecz w wyniku niedokładnego jej zbadania, niewystarczające i niepełne rozważenie materiału dowodowego, brak rozstrzygnięcia zarzutów składanych we wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy, niedokładne wyjaśnienie i określenie stanu faktycznego i prawnego sprawy co w konsekwencji doprowadziło do wadliwego wydania decyzji o unieważnieniu. Skarżący kasacyjnie wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA w Łodzi oraz o orzeczenie o kosztach postępowania. V. W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ wniósł o jej oddalenie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: VI. Skarga kasacyjna nie jest zasadna i nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie przypomnienia wymaga, że zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, a mianowicie sytuacje enumeratywnie wymienione w § 2 tego przepisu prawa. VII. Spór w rozpatrywanej sprawie dotyczy oceny prawidłowości stanowiska WSA w Łodzi, który podzielił argumentację organu, co do zaktualizowania się podstawy uzasadniającej stwierdzenie z urzędu nieważność decyzji Starosty, wobec wydania jej z rażącym naruszeniem prawa, o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Należy wyjaśnić, że skarżący nie był producentem spornego pojazdu, który został wyprodukowany przez koncern samochodowy [...] i homologowany jako samochód ciężarowy o masie całkowitej 5.000 kg. Skarżący dokonał w nim istotnych zmian konstrukcyjnych, poprzez m.in. zwiększenie masy całkowitej do 6.200 kg, zwiększenie liczby foteli i miejsc siedzących do 27, montaż dodatkowych szyb w części towarowej, powodując zmianę funkcji pojazdu z ciężarowego na autobus. Dołączone przez skarżącego do wniosku o rejestrację pojazdu dokumenty nie stanowiły przy tym oświadczenia producenta lub przedstawiciela producenta w rozumieniu § 18 ust. 6 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 11 grudnia 2017 r. w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów oraz wymagań dla tablic rejestracyjnych, potwierdzającego, że pojazd był homologowany zgodnie z wnioskowanymi danymi technicznymi. Zwłaszcza, że z pozyskanego w toku postępowania oświadczenia spółki [...] wynika, że przedsiębiorstwo skarżącego - [...] - nie jest partnerem [...] w zakresie zabudowy pojazdów, a ponadto, że producent z tym przedsiębiorstwem nie współpracuje. W konsekwencji, w ocenie Sądu pierwszej instancji, organ zasadnie stwierdził, że rejestracja spornego samochodu została dokonana z rażącym naruszeniem wskazanego przepisu rozporządzenia. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego oczekiwanego przez stronę skutku nie mógł odnieść zarzut naruszenia art. 133 § 1 i art. 141 § 4 p.p.s.a. (pkt 2 petitum skargi kasacyjnej). Strona skarżąca kasacyjnie nie wyjaśniła bowiem, ani tym bardziej nie wykazała, na czym miałoby polegać naruszenie wymienionych przepisów postępowania oraz na czym miałby polegać istotny wpływ ich naruszenia na wynik sprawy, co z całą pewnością stanowi konsekwencję tego, że nie zostały one nawet przywołane w uzasadnieniu skargi kasacyjnej. Wadliwość uzasadnienia wyroku może stanowić przedmiot skutecznego zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. zasadniczo wówczas, gdy uzasadnienie orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego nie zawiera stanowiska co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia (zob. uchwała składu 7 sędziów NSA z 15 lutego 2010 r. sygn. akt II FPS 8/09) lub sporządzone jest w taki sposób, że nie jest możliwa kontrola instancyjna zaskarżonego wyroku, albowiem funkcja uzasadnienia wyroku wyraża się m.in. w tym, że jego adresatem, oprócz stron, jest także Naczelny Sąd Administracyjny, co tworzy po stronie wojewódzkiego sądu administracyjnego obowiązek wyjaśnienia motywów podjętego rozstrzygnięcia w sposób, który umożliwi przeprowadzenie kontroli instancyjnej zaskarżonego orzeczenia w sytuacji, gdy strona postępowania zażąda jego kontroli, poprzez wniesienie skargi kasacyjnej. Inną kwestią jest natomiast siła przekonywania argumentów zawartych w uzasadnieniu orzeczenia. Brak przekonania strony o trafności rozstrzygnięcia sprawy, w tym co do przyjętego kierunku wykładni i zastosowania prawa, czy też odnośnie do oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, której rezultat nie koresponduje z oczekiwaniami wnoszącego skargę kasacyjną, nie oznacza wadliwości uzasadnienia wyroku, i to w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. To, że stanowisko zajęte przez sąd administracyjny pierwszej instancji jest odmienne od prezentowanego przez wnoszącego skargę kasacyjną nie oznacza per se, że uzasadnienie wyroku zawiera wady konstrukcyjne czy też, że jest wadliwe w stopniu uzasadniającym uchylenie wydanego w sprawie rozstrzygnięcia. Wymaga także wyjaśnienia, że naruszenie art. 133 § 1 p.p.s.a. może stanowić usprawiedliwioną podstawą skargi kasacyjnej wówczas, gdy sąd przyjął jakiś fakt na podstawie źródła znajdującego się poza aktami sprawy, a mianowicie wówczas, gdy naruszył zakaz wyprowadzania oceny prawnej z faktów i dowodów niewynikających z akt sprawy, a tym samym zakaz wykraczania poza materiał dowodowy zebrany w postępowaniu zakończonym wydaniem kontrolowanego aktu (zob. np. wyroki NSA z 19 października 2010 r. sygn. akt II OSK 1645/09; 12 czerwca 2014 r. sygn. akt I GSK 67/13). Z uzasadnienia skargi kasacyjnej nie wynika jednak, aby strona skarżąca wykazała zaistnienie którejkolwiek z wymienionych powyżej sytuacji lub sytuacji rodzajowo im podobnej, w świetle której za uzasadnione należałoby uznać twierdzenie, że Sąd pierwszej instancji wykroczył poza wyznaczone aktami administracyjnymi granice, w których mógł operować, a w konsekwencji, że oparł orzeczenie na ustaleniach, które nie znajdują podstaw w aktach sprawy, a których źródłem miałyby być dowody lub fakty nieznajdujące odzwierciedlenia w tych aktach, co wymagałoby oczywiście wyjaśnienia i wskazania, o jakie dowody lub fakty miałoby chodzić oraz z jakiego źródła - innego niż akta sprawy - miałyby one pochodzić. Wymaga również wyjaśnienia, że zarzut naruszenia art. 133 § 1 p.p.s.a., podobnie jak naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a., nie może służyć kwestionowaniu oceny przyjętego za podstawę wyrokowania w sprawie stanu faktycznego, ani też kwestionowaniu wniosków wyprowadzanych na podstawie akt sprawy. VIII. Niezasadny jest również zarzut naruszenia art. 156 § 1 pkt 2 oraz art. 157 § 1 k.p.a. w związku z art. 72 ust. 1 prd i § 18 ust. 6 pkt 2 rozporządzenia (pkt 1 petitum skargi kasacyjnej). O braku skuteczności omawianego zarzutu świadczą przede wszystkim jego deficyty konstrukcyjne oraz w zakresie uzasadniania. Przypomnieć należy, że przedmiotem postępowania nieważnościowego jest odrębna sprawa, w ramach której ocenie zostaje poddana, pod kątem zaistnienia kwalifikowanych wad prawnych, decyzja administracyjna wydana w innej sprawie kończącej postępowanie (w tym przypadku zwykłe). Przedmiotem tego postępowania nie jest zatem ponowne rozpoznanie i rozstrzygnięcie sprawy, która już została rozstrzygnięta kontrolowaną decyzją, albowiem decyzja, o której mowa w art. 158 § 1 k.p.a., jakkolwiek jest decyzją wydaną w sprawie administracyjnej, to jednak sprawy tej nie rozstrzyga. Przedmiotem postępowania administracyjnego w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej jest bowiem zbadanie, czy kwestionowana decyzja nie jest dotknięta wadą prawną wymienioną w art. 156 § 1 k.p.a. co oznacza, że organ nadzoru kontroluje prawidłowość samej decyzji administracyjnej, a nie załatwia sprawę od nowa i po raz kolejny. Wobec przedmiotu rozpatrywanej sprawy, którego znaczenia oraz istoty strona skarżąca nie uwzględnia w dostatecznym stopniu, eksponowanie argumentu ze znaczenia konsekwencji mających - jej zdaniem - wynikać z art. 10 ust. 1 i 2 Prawa przedsiębiorców, czy też z tej okoliczności, że legalnie prowadzi działalność gospodarczą w zakresie zmian konstrukcyjnych pojazdów (art. 66 ust. 4 pkt 6 lit. b prd) w związku z czym - jak dalej twierdzi - jest producentem spornego w sprawie pojazdu, którego zmian konstrukcyjnych dokonała, nie jest ani zasadne, ani też przydatne. Podobnie, jak i nie jest zasadny, ani też przydatny argument, że - jak twierdzi strona - "ustawa nie zawiera definicji legalnej producenta pojazdu". Zwłaszcza, że teza tego rodzaju jest o tyle dowolna, że nie uwzględnia znaczenia konsekwencji wynikających z art. 2 pkt 58 prd, zgodnie z którym VIN to numer identyfikacyjny pojazdu nadany i umieszczony przez producenta, a w tym kontekście, że trzy pierwsze znaki numeru VIN, który jest częścią WMI (World Manufacturer Identifier) określają kraj pochodzenia (znak pierwszy) oraz producenta pojazdu (znak drugi i trzeci), a co więcej, że litera [...] oznacza [...], a [...] to z całą pewnością [...]. Siłą rzeczy za uzasadniony trzeba więc uznać wniosek, że numer nadwozia spornego w sprawie pojazdu nie został nadany, ani też naniesiony przez skarżącego, albowiem nie był on producentem tego pojazdu, w którym dokonał istotnych zmian konstrukcyjnych, a w konsekwencji i ten wniosek, że w rozpatrywanej sprawie zaktualizowała się przesłanka wydania inkryminowanej decyzji Starosty Powiatu Piotrkowskiego o rejestracji samochodu z rażącym naruszeniem § 18 ust. 6 pkt 2 rozporządzenia. Nie ma więc podstaw, aby kwestionować prawidłowość stanowiska Sądu pierwszej instancji, z którego wynika, że kontrolowana decyzja, którą stwierdzono nieważność wymienionej decyzji rejestracyjnej, jest prawidłowa i nie narusza prawa. Wzruszona kontrolowaną decyzją ostateczna decyzja o rejestracji wymienionego pojazdu z całą pewnością wydana została z rażącym naruszeniem prawa. W korespondencji do argumentów odnoszących się do przedmiotu, celu oraz funkcji postępowania nadzwyczajnego w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, które w relacji do znaczenia konsekwencji wynikających z zasady trwałości decyzji ostatecznych zakładają potrzebę ścisłej wykładni przesłanek stwierdzenia nieważności decyzji, o których mowa w art. 156 § 1 k.p.a., których katalog jest zamknięty, trzeba stwierdzić, że rażące naruszenie prawa to wada oczywista i niedająca się pogodzić ze standardami państwa prawa, albowiem rażące naruszenie prawa to naruszenie kwalifikowane - o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym, oczywiste - to jest takie, które stanowi zaprzeczenie stanu prawnego, który w zakresie odnoszącym się do jego obowiązywania i interpretacji jest niewątpliwy i nierodzący rozbieżności, gdy chodzi o jego wykładnię. Stąd też, cechą rażącego naruszenia prawa jest to, że treść decyzji pozostaje w wyraźnej sprzeczności z treścią przepisu przez ich proste zestawienie ze sobą i nie chodzi przy tym o błędy w wykładni prawa, lecz o przekroczenie prawa w sposób jasny i niedwuznaczny. Innymi słowy, rażące naruszenie prawa, to naruszenie normy prawnej (prawa materialnego, procesowego albo ustrojowego), niebudzące wątpliwości co do jej bezpośredniego rozumienia. W tym też kontekście - i zarazem w odpowiedzi na argumentację skargi kasacyjnej - wymaga również wyjaśnienia, że wobec enigmatyczności samego terminu "bezpośredniego rozumienia prawa" oraz wynikających z tego konsekwencji o niepożądanym charakterze podkreśla się, że dane rozumienie teksu prawnego zawsze stanowi rezultat - niekiedy nawet nieuświadamianego - procesu wykładni, co uzasadnia (jednak) twierdzenie, że omnia sunt interpretanda (zob. M. Zieliński, Osiemnaście mitów w myśleniu o wykładni prawa, "Palestra", 2011, nr 3-4, s. 20 i n.; również M. Jaśkowska, Komentarz aktualizowany do art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego, komentarz LEX/el.2025 w zakresie wady rażącej w przypadku naruszenia podstawowych reguł/zasad wykładni). Stąd też, jak podkreśla się w orzecznictwie, sama konieczność przeprowadzenia wykładni przepisu prawa materialnego stanowiącego podstawę decyzji administracyjnej nie wyklucza możliwości orzekania o rażącym naruszeniu prawa, gdyż wykładnia dokonywana jest w każdym przypadku zastosowania przepisu (por. wyrok NSA z 16 czerwca 2011 r. sygn. akt II OSK 1155/10), a w tym względzie, za rażące uważa się, między innymi, naruszenie podstawowych reguł wykładni. Ponownie podkreślić należy, że w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., rażące naruszenie prawa to przekroczenie prawa w sposób jasny i niedwuznaczny - co można i należy wiązać również z naruszeniem podstawowych reguł wykładni prawa. Stanowiący zatem konsekwencję ich naruszenia rezultat tak dokonanej wykładni, w sytuacji gdy jego skutki będą powodować, że decyzja nie będzie mogła zostać zaakceptowana, jako wydana przez organy praworządnego państwa, tym bardziej będzie uzasadniał przekonanie o jej wydaniu z rażącym naruszeniem prawa. Za rozstrzygające dla uznania naruszenia prawa za rażące jest bowiem to, że rodzaj naruszenia oraz jego skutki powodują, że decyzja, bądź postanowienie nie mogą zostać zaakceptowane, jako wydane przez organy praworządnego państwa (zob. K. Glibowski w: R. Hauser, M. Wierzbowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, C.H. Beck 2017 r., s. 1132 i nast., P. M. Przybysz, Komentarz do art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego, Stan prawny: 2017.06.05 komentarz LEX/el.2017, M. Jaśkowska, op. cit. oraz przywołane tam orzecznictwo), co nastąpi w szczególności wówczas, gdy naruszeniu normatywnego wzorca działania towarzyszył będzie jednoczesny brak realizacji wartości prawem chronionych (por. Z. Cieślak, Decyzja administracyjna a rażące naruszenie prawa, "Glosa" 1995, nr 2, s. 5 i n.). Podkreślając w związku z powyższym, że rozporządzenie Ministra Infrastruktury i Budownictwa z 11 grudnia 2017 r., regulowało między innymi (§ 1 ust. 1 pkt 1), warunki i tryb rejestracji pojazdów, o których mowa w art. 71 ust. 1 prd - zgodnie z którym dokumentem stwierdzającym dopuszczenie do ruchu pojazdu samochodowego, ciągnika rolniczego, pojazdu wolnobieżnego wchodzącego w skład kolejki turystycznej, motoroweru lub przyczepy jest dowód rejestracyjny albo pozwolenie czasowe - a ponadto, że stanowiący podstawę jego wydania upoważniający przepis art. 76 ust. 1 pkt 1 lit. a) i lit. c) ustawy - Prawo o ruchu drogowym został usytuowany w Rozdziale II - "Warunki dopuszczenia pojazdów do ruchu" - Działu III - "Pojazdy" - wymienionej ustawy, trzeba stwierdzić, że wskazany argument natury systemowej w takim samym stopniu i zakresie odnosi się do § 18 ust. 6 rozporządzenia, albowiem został on usytuowany w rozdziale 2 - "Rejestracja pojazdów" - wymienionego rozporządzenia. Znaczenie tego argumentu - w tym w relacji do celu i przedmiotu regulacji wymienionego rozporządzenia z 11 grudnia 2017 r. - jest istotne, gdy podkreślić, że w warunkach określonych przepisem § 18 ust. 6 tego rozporządzenia, a mianowicie, w przypadku zgłoszenia przez właściciela pojazdu wniosku o zmianę danych technicznych pojazdu dotyczących mas i nacisków osi, zawartych w dowodzie rejestracyjnym, wynikającą ze zmiany właściwych, określonych w przepisach wydanych na podstawie art. 66 ust. 5 i 5a ustawy, warunków technicznych - a więc warunkach, które zostały ujawnione w rozpatrywanej sprawie, a to wobec zwiększenia masy całkowitej pojazdu [...] z 5.000 kg do 6.200 kg (zwiększenia liczby miejsc siedzących do 27) - do wniosku dołącza się oświadczenie wystawione przez producenta lub przedstawiciela producenta potwierdzające, że pojazd był homologowany zgodnie z wnioskowanymi danymi technicznymi. Inaczej mówiąc, zmiany konstrukcyjne pojazdu dokonane przez stronę w określonym zakresie mas i siłą rzeczy nacisków osi, mogą się odbywać w granicach dokonanej uprzednio homologacji, na mocy której pojazd został uprzednio dopuszczony do ruchu na terenie Unii Europejskiej. W przypadku przekroczenia tych wartości, zwłaszcza gdy "pojazd" staje się w istocie pojazdem, który nie jest pojazdem danego, homologowanego typu, wymagane było przedstawienie dopuszczenia jednostkowego pojazdu, decyzji o uznaniu dopuszczenia jednostkowego pojazdu albo świadectwa dopuszczenia indywidualnego WE pojazdu. Dołączone przez skarżącego do wniosku o rejestrację wymienionego pojazdu (w którym dokonano zmian konstrukcyjnych) dokumenty, z całą pewnością nie stanowiły oświadczenia producenta lub przedstawiciela producenta w rozumieniu § 18 ust. 6 pkt 2 rozporządzenia z 11 grudnia 2017 r., potwierdzającego, że pojazd był homologowany zgodnie z wnioskowanymi danymi technicznymi (ściślej, że dokonane zmiany konstrukcyjne nie naruszają uprzedniej homologacji i mieszczą się w jej granicach). Skarżący nie był producentem wymienionego pojazdu, o czym ponad wszelką wątpliwość należy wnioskować na podstawie art. 2 pkt 58 prd oraz treści i funkcji numeru identyfikacyjnego pojazdu VIN, który jest nadawany i umieszczany przez producenta. Jest to aż nadto oczywiste, gdy ponownie podkreślić, że trzy pierwsze znaki numeru VIN, który jest częścią WMI (World Manufacturer Identifier) określają kraj pochodzenia (znak pierwszy) oraz producenta pojazdu (znak drugi i trzeci), a litera [...] oznacza [...], zaś [...] to [...]. Numer nadwozia spornego w sprawie pojazdu nie mógł być zostać nadany, ani też naniesiony przez skarżącego, albowiem nie był on producentem tego pojazdu, w którym dokonał istotnych zmian konstrukcyjnych i zmienił jego przeznaczenie z samochodu ciężarowego na autobus, nie przedkładając wymaganych dokumentów. Przedłożonych przez skarżącego dokumentów nie sposób było również kwalifikować, jako oświadczenia przedstawiciela producenta w rozumieniu § 18 ust. 6 pkt 2 rozporządzenia, że pojazd był homologowany zgodnie z wnioskowanymi danymi technicznymi, albowiem kwalifikacji tej sprzeciwia się stanowisko [...], z którego wynika, że przedsiębiorstwo [...] nie jest partnerem spółki, a ponadto, że opracowując wytyczne dla przedsiębiorstw zabudowujących pojazdy spółka nie dopuszcza możliwości zmiany dopuszczalnej masy całkowitej, ani też przekroczenia nacisków osi dla przedmiotowego typu pojazdów, zatem nie mieści się to w granicach uzyskanej homologacji. W świetle powyższego za uzasadniony trzeba więc uznać wniosek, że w rozpatrywanej sprawie zaktualizowała się przesłanka wydania decyzji Starosty Powiatu Piotrkowskiego o rejestracji spornego samochodu, z rażącym naruszeniem prawa w przedstawionym powyżej rozumieniu tego pojęcia, a mianowicie z rażącym naruszeniem § 18 ust. 6 pkt 2 rozporządzenia z 11 grudnia 2017 r., a w konsekwencji i ten wniosek, że nie ma podstaw, aby kwestionować prawidłowość stanowiska Sądu pierwszej instancji, z którego wynika, że kontrolowana decyzja, którą stwierdzono nieważność wymienionej decyzji rejestracyjnej, jest prawidłowa i nie narusza prawa. W związku z powyższym, Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 p.p.s.a., orzekł o oddaleniu skargi kasacyjnej.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI