II GSK 1914/11
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA uchylił wyrok WSA dotyczący kary za przejazd pojazdem nienormatywnym, wskazując na potrzebę ponownego ustalenia kategorii drogi i dopuszczalnych nacisków osi.
Sprawa dotyczyła kary pieniężnej nałożonej na kierowcę za przejazd pojazdem nienormatywnym po drodze wojewódzkiej nr 468. Sąd pierwszej instancji uchylił decyzję organów, uznając, że droga ta mogła być drogą krajową nr 6 z dopuszczalnym naciskiem osi do 10 ton, powołując się na rozporządzenia dotyczące wykazu dróg. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok WSA, stwierdzając, że interpretacja przepisów dotyczących kategorii dróg i dopuszczalnych nacisków osi była błędna, i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.
Sprawa rozpatrywana przez Naczelny Sąd Administracyjny dotyczyła kary pieniężnej nałożonej na P. S. za przejazd pojazdem nienormatywnym po drodze wojewódzkiej nr 468. Kierowca został zatrzymany z pojazdem, którego naciski osi i masa całkowita przekraczały dopuszczalne normy dla dróg, na których dopuszczalny nacisk pojedynczej osi wynosi 8 ton. Organy administracji nałożyły karę, uznając, że droga nie była zaliczona do kategorii dróg z dopuszczalnym naciskiem osi do 10 ton. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzje organów, interpretując przepisy rozporządzeń Ministra Infrastruktury w sposób wskazujący, że droga nr 468 mogła być częścią drogi krajowej nr 6 z dopuszczalnym naciskiem osi do 10 ton. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną Głównego Inspektora Transportu Drogowego, uznał, że WSA dokonał błędnej wykładni przepisów prawa materialnego. NSA wyjaśnił, że rozporządzenia dotyczące wykazu dróg krajowych i wojewódzkich z dopuszczalnym naciskiem osi do 10 ton oraz rozporządzenie ustalające przebieg dróg krajowych należy interpretować ściśle. Stwierdzono, że droga krajowa nr 6 obejmuje jedynie określony odcinek ulicy M. w Gdańsku, a sama droga nr 468 nie została automatycznie zaliczona do tej kategorii ani do dróg z naciskiem 10 ton. NSA uchylił wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na konieczność prawidłowej wykładni przepisów przy ocenie legalności decyzji administracyjnych.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, droga nr 468 nie została automatycznie zaliczona do drogi krajowej nr 6 z dopuszczalnym naciskiem osi do 10 ton na całej swojej długości. Rozporządzenia precyzyjnie określają odcinki dróg i ich kategorie.
Uzasadnienie
NSA stwierdził, że WSA błędnie zinterpretował rozporządzenia, które precyzyjnie określają odcinki dróg krajowych i wojewódzkich z dopuszczalnym naciskiem osi do 10 ton. Sama droga nr 468 nie została w całości zaliczona do drogi krajowej nr 6, a jedynie określony jej odcinek mógł być objęty tym przepisem. Kluczowe jest ustalenie faktycznej kategorii drogi i dopuszczalnego nacisku osi na danym odcinku.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (14)
Główne
u.d.p. art. 41 § ust. 4-6
Ustawa o drogach publicznych
Pomocnicze
u.d.p. art. 2 § ust. 1 pkt 1-4, ust. 2
Ustawa o drogach publicznych
u.d.p. art. 5 § ust. 1-3
Ustawa o drogach publicznych
u.d.p. art. 6 § ust. 1-3
Ustawa o drogach publicznych
p.r.d. art. 64 § ust. 1
Ustawa Prawo o ruchu drogowym
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 14 lipca 2010 r. w sprawie wykazu dróg krajowych, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi napędowej do 11,5 t
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 14 lipca 2010 r. w sprawie wykazu dróg krajowych oraz dróg wojewódzkich, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10 t
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 24 marca 2010 r. w sprawie ustalania przebiegu dróg krajowych
k.p.a. art. 7, 77 § 1, 80 § w zw. z art. 107 § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 174 pkt 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 185 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 203 pkt 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Błędna wykładnia przez WSA przepisów rozporządzeń dotyczących kategorii dróg i dopuszczalnych nacisków osi. Niewłaściwe ustalenie przez WSA, że droga nr 468 w całości stanowiła część drogi krajowej nr 6 z dopuszczalnym naciskiem osi do 10 ton.
Godne uwagi sformułowania
Z tej treści normy prawnej wynika, że droga krajowa nr 6 zlokalizowana w mieście G. przebiegająca ulicą M. obejmuje odcinek tej ulicy wyznaczony od punktu określonego jako: "od granicy miasta" do punktu: "do ulicy bez nazwy (obwodnicy)". Zatem odcinek ten został wyznaczony punktem początkowym określonym: "G. (droga 3)" oraz punktem końcowym: "G. (droga 468)", co nie oznacza, że droga nr 468 została włączona do tak określonego odcinka drogi krajowej nr 6. Konkretny odcinek danej drogi może zostać zaliczony tylko do jednej kategorii drogi publicznej, po którym mogą poruszać się pojazdy o ściśle określonej dopuszczalnej nośności.
Skład orzekający
Zofia Borowicz
przewodniczący sprawozdawca
Krystyna Anna Stec
członek
Barbara Stukan-Pytlowany
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących klasyfikacji dróg publicznych, dopuszczalnych nacisków osi oraz stosowania rozporządzeń wykonawczych w sprawach o kary za przejazd pojazdami nienormatywnymi."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu prawnego i faktycznego związanego z konkretnymi rozporządzeniami i przebiegiem dróg w Gdańsku. Kluczowe jest ustalenie faktycznego przebiegu drogi i jej kategorii w momencie zdarzenia.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak kluczowa jest precyzyjna interpretacja przepisów wykonawczych i rozporządzeń, a także jak ważne jest dokładne ustalenie stanu faktycznego (kategorii drogi) w sprawach administracyjnych, szczególnie tych dotyczących transportu i kar.
“Kluczowy odcinek drogi: Jak interpretacja rozporządzeń decyduje o wysokości kary za przejazd nienormatywny?”
Sektor
transport
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII GSK 1914/11 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2013-01-31 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2011-09-06 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Barbara Stukan-Pytlowany Krystyna Anna Stec Zofia Borowicz /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6035 Opłaty i kary za przejazd pojazdem nienormatywnym Hasła tematyczne Transport Sygn. powiązane VI SA/Wa 491/11 - Wyrok WSA w Warszawie z 2011-06-03 Skarżony organ Inspektor Transportu Drogowego Treść wyniku Uchylono zaskarżony wyrok i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny Powołane przepisy Dz.U. 2007 nr 19 poz 115 art. 2 ust. 1 pkt 1-4, ust. 2, art. 5 ust. 1-3, art. 6 ust. 1-3, art. 41 ust. 4 -6 Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych - tekst jednolity Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Zofia Borowicz (spr.) Sędziowie Krystyna Anna Stec NSA Barbara Stukan-Pytlowany Protokolant Monika Tutak-Rutkowska po rozpoznaniu w dniu 17 stycznia 2013 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Głównego Inspektora Transportu Drogowego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 3 czerwca 2011 r. sygn. akt VI SA/Wa 491/11 w sprawie ze skargi P. S. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] grudnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w W., 2. zasądza od P. S. na rzecz Głównego Inspektora Transportu Drogowego kwotę 2652 (dwa tysiące sześćset pięćdziesiąt dwa) złote tytułem kosztów postępowania kasacyjnego. Uzasadnienie Wyrokiem objętym skargą kasacyjną Wojewódzki Sąd Administracyjny w W., po rozpoznaniu skargi P. S. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] grudnia 2010 r., nr [...], uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję z dnia [...] października 2010 r. P. Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego oraz stwierdził, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu. Sąd I instancji przyjął następujący stan sprawy. W dniu [...] sierpnia 2010 r. w G., na ul. M., na drodze wojewódzkiej nr 468 zatrzymano do kontroli pojazd marki S. wraz z naczepą marki M. i modułem marki M., którym kierował J.Ł. Kierowca wykonywał przewóz drogowy z G. do P. Pojazd członowy poddano ważeniu na odpowiednio do tego przystosowanym punkcie ważenia pojazdów w miejscowości G. Z. K. przy drodze krajowej nr 6. W wyniku ważenia pojazdu dokonanego za pomocą zalegalizowanych przenośnych wag do pomiarów statycznych, po uwzględnieniu błędów i tolerancji, nacisk podwójnej osi pojazdu samochodowego wyniósł 16,17 t, pojedynczej nienapędowej osi naczepy wyniósł 10,49 t, a potrójnej osi nienapędowej modułu wyniósł 25,87 t. W wyniku zsumowania pomierzonych nacisków na poszczególnych osiach łączna rzeczywista masa kontrolowanego pojazdu członowego wyniosła 57,53 t. Nie okazano zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym. Sporządzono protokół kontroli ze stwierdzonymi naruszeniami, który podpisał kierujący pojazdem bez zastrzeżeń. P. Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] października 2010 r. nałożył na skarżącego karę pieniężną w kwocie 16.740 zł za wykonywanie transportu międzynarodowego pojazdem nienormatywnym. Podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowiło przekroczenie dopuszczalnych nacisków osi na drogach, na których dopuszczalny jest ruch pojazdów o naciskach pojedynczej osi do 8 t:, dla podwójnej osi napędowej pojazdów silnikowych, przy odległości pomiędzy osiami składowymi nie mniejszej niż 1,3 m i mniejszej niż 1,8 m (pkt 1); dla potrójnej osi pojazdów silnikowych, przyczep i naczep, przy odległości pomiędzy osiami składowymi większej niż 1,3 m i nie większej niż 1,4 m (pkt 3), dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu członowego lub zespołu złożonego z pojazdu silnikowego i przyczepy, zarejestrowanych przed dniem 13 marca 2003 r. (pkt 4), za przekroczenie dopuszczalnych nacisków osi na drogach, na których jest dopuszczony ruch pojazdów o naciskach na osi do 10 t dla pojedynczej osi nienapędowej (pkt 2). Organ stwierdził, że zgodnie z art. 41 ust. 6 u.d.p. drogi inne niż określone na podstawie ust. 4 i 5 stanowią sieć dróg, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 8 t. W art. 41 ust. 4 i 5 u.d.p. mowa jest o dopuszczeniu do ruchu pojazdów o naciskach osi do 10 t oraz 11,5 t, ale tylko na wyznaczonych drogach krajowych i wojewódzkich. Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 14 lipca 2010 r. w sprawie wykazu dróg krajowych oraz dróg wojewódzkich, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10 t (Dz. U. z 2010 r. Nr 138, poz. 933, rozporządzenie z dnia 14 lipca 2010 r.) ustala wykaz dróg wojewódzkich obejmujący odcinki dróg wojewódzkich, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10 t, określony w zał. nr 2 do rozporządzenia. W ww. załączniku nie została wpisana droga wojewódzka nr 468, dlatego organ stwierdził, że na drodze tej mogły poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 8 t. Natomiast zgodnie z art. 64 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym, ruch pojazdu lub zespołu pojazdów, którego naciski osi wraz z ładunkiem lub bez ładunku są większe od dopuszczalnych, przewidzianych dla danej drogi w przepisach o drogach publicznych, albo którego wymiary lub masa wraz z ładunkiem lub bez niego są większe od dopuszczalnych, przewidzianych w przepisach tej ustawy, jest dozwolony tylko pod warunkiem uzyskania zezwolenia. Organ stwierdził, że kierowca nie okazał do kontroli ww. zezwolenia. Przyjęto, iż w kontrolowanym pojeździe maksymalny nacisk podwójnej osi napędowej pojazdu mógł wynosić 14,5 t, gdyż nacisk każdej osi składowej podwójnej osi napędowej kontrolowanego pojazdu silnikowego marki S. o nr rej. [...] przekraczał 7,6 t. Rozpatrując odwołanie skarżącego, Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] grudnia 2010 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu, odnosząc się do zarzutów odwołania, podniósł, iż stanowiska mierzenia były przygotowane w sposób prawidłowy, zaś wagi posiadały świadectwa legalizacji. Natomiast pomiaru odległości osi dokonano za pomocą przymiaru wstęgowego nr [...] posiadającego ważne świadectwo legalizacji. Organ odwoławczy wskazał również, iż na podstawie art. 5 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (t.j. Dz. U. z 2007 r. Nr 19, poz. 115 ze zm., dalej: u.d.p.), o zaliczeniu drogi do kategorii dróg krajowych decyduje minister właściwy do spraw transportu w drodze rozporządzenia, zaś ulica M. w G. jest drogą wojewódzką i nie została zaliczona do kategorii dróg krajowych. Organ stwierdził, iż na ul. M. w G., będącej drogą wojewódzką nr 468, bezsprzecznie obowiązuje dopuszczalny nacisk na oś pojedynczą do 8 t. Kontrolowany pojazd był pojazdem nienormatywnym dla kategorii drogi, po której się poruszał, także nie będąc normatywny dla dróg o dopuszczalnym nacisku osi na drogę do 10 t. W tym przypadku ograniczenie tonażowe nie powinno było być zaskoczeniem dla kierowcy. P.S. złożył skargę na powyższą decyzję do WSA w W., wnosząc o jej uchylenie alternatywnie o stwierdzenie jej nieważności. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznając skargę uznał, iż jest ona zasadna, natomiast nie znalazł podstaw do stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji, tak jak wnioskował skarżący. W ocenie Sądu I instancji, w decyzji organu I instancji podano sprzeczne ustalenia. W pkt 1 i 3 określono drogę, jako dopuszczającą naciski osi do 8 t, lecz w pkt 3 decyzji już drogę tę zaliczono do dróg o dopuszczalnych naciskach osi do 10 t. Stąd nie wiadomo co ustalił organ administracji w zakresie tego, po jakiej drodze jechał kontrolowany zespół pojazdów. Sąd I instancji wskazał, że organ administracji uzasadniając niedopuszczalność stwierdzonych nacisków na przedmiotową drogę, powołał się na rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 14 lipca 2010 r. w sprawie wykazu dróg krajowych oraz dróg wojewódzkich, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10 t (Dz. U. Nr 138, poz. 933), stwierdzając, że droga wojewódzka nr 468 nie została zaliczona do dróg o dopuszczalnych naciskach osi do 10 t. Sąd zwrócił przy tym uwagę, że z załącznika nr 1 do tego rozporządzenia (czego nie dostrzegł organ, wskazując jedynie na załącznik nr 2) wynika, iż w wykazie dróg krajowych o dopuszczalnym nacisku osi do 10 t podano: droga krajowa nr 6 – G. (droga 3) – P. – K. – S. – L. – R. – G. (droga 468). Zatem również droga nr 468 (określana przez organ jako droga wojewódzka) została zaliczona do ciągu drogi krajowej nr 6 o dopuszczalnych naciskach do 10 t. Sąd wywiódł, że z powołania się przez organ na wymienione rozporządzenie należy wyprowadzić wniosek, że na przedmiotowej drodze mógłby poruszać się pojazd o naciskach do 10 t, gdyby droga ta była dla tych pojazdów w rozporządzeniu tym wskazana i tak jest (załącznik nr 1). Sąd zwrócił uwagę, że potwierdzeniem faktu zaliczenia ul. M. w G. do drogi krajowej nr 6, czyli nie do drogi wojewódzkiej, jak zakwalifikował tę ulicę organ, jest załącznik nr 11 - Przebieg dróg krajowych w województwie pomorskim – do rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 24 marca 2010 r. w sprawie ustalania przebiegu dróg krajowych w województwach dolnośląskim, kujawsko-pomorskim, lubelskim, lubuskim, łódzkim, małopolskim, mazowieckim, opolskim, podkarpackim, podlaskim, pomorskim, śląskim, świętokrzyskim, warmińsko-mazurskim, wielkopolskim, zachodniopomorskim (Dz. U. Nr 59, poz. 371 – dalej rozporządzenie z dnia 24 marca 2010 r.), zgodnie z którym ul. M. w G. od granic miasta do ulicy bez nazwy (obwodnica) została zaliczona do drogi krajowej nr 6. Sąd stwierdził naruszenie art. 7, art. 77 § 1, art. 80 w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ p.p.s.a. uchylił decyzję organu II oraz organu I instancji. Sąd podkreślił przy tym, iż nie wypowiadał się w kwestii naruszenia prawa materialnego, gdyż przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ dokona powtórnie ustaleń materialnoprawnych, w tym dotyczących zarzutów skarżącego podnoszonych na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 4 ustawy o drogach publicznych. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożył Główny Inspektor Transportu Drogowego, wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA w W. oraz zasądzenie kosztów według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj.: - art. 145 § 1 pkt 1 lit. a/ p.p.s.a. w związku z art. 41 ust. 6 u.d.p. w związku z rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 24 marca 2010 r. – załącznikiem nr 11 (przebieg dróg krajowych w województwie pomorskim), poprzez błędną jego wykładnię, iż w okolicznościach niniejszej sprawy ul. M. w G., na w której został zatrzymany pojazd, winna być zaliczona do drogi krajowej nr 6 według ww. załącznika. Ponadto niewłaściwa jest kwalifikacja dokonana przez Sąd, iż na podstawie załącznika nr 1 do rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 14 lipca 2010 r. (Dz. U. Nr 138, poz. 933) w wykazie dróg krajowych podano: droga krajowa nr 6 – G. (droga 3) – P.– K.– S.– L.– R. – G. (droga 468), co przesądza o zaliczeniu drogi do ciągu drogi krajowej nr 6 o dopuszczalnych naciskach do 10 t. W przeświadczeniu Głównego Inspektora Transportu Drogowego błędne jest powyższe stwierdzenie, gdyż zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa na ul. M. w G., będącej drogą wojewódzką nr 468, obowiązuje dopuszczalny nacisk na oś pojedynczą do 8 t. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, iż zgodnie z art. 41 ust. 4 i 5 ustawy o drogach publicznych ustawodawca przewidział, iż wykaz dróg krajowych, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi napędowej do 11,5 t oraz wykaz dróg krajowych i dróg wojewódzkich, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10 t, ustalony został rozporządzeniami Ministra Infrastruktury z dnia 19 października 2005 r. (Dz. U. Nr 219, poz. 1860 i poz. 1861). Przyjąć należy, iż wszystkie inne niewymienione w tych rozporządzeniach stanowią sieć dróg, po których mogą poruszać się pojazdy o nacisku na pojedynczą oś do 8 t. W ocenie Głównego Inspektora Transportu Drogowego błędne jest stanowisko Sądu I instancji, że treść załącznika nr 11 – Przebieg dróg krajowych w województwie pomorskim do rozporządzenia z dnia 24 marca 2010 r. wyraźnie wskazuje, iż ul. M. w G. od granic miasta do ulicy bez nazwy (obwodnica) została zaliczona do drogi krajowej nr 6. Zdaniem kasatora droga krajowa kończy się na obwodnicy, co powoduje, że nie można ulicy M. w G. zaliczyć do drogi krajowej nr 6. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zarówno uzasadnienie zaskarżonego wyroku, jak i podstawy skargi kasacyjnej wraz z ich uzasadnieniem, które wyznaczają – z uwagi na treść art. 183 § 1 p.p.s.a. – granice rozpoznania sprawy przez Naczelny Sąd Administracyjny, wskazują, iż niezbędnym jest na wstępie odniesienie się do przepisów regulujących zasady korzystania z dróg publicznych. O tym, jakie pojazdy mogą się poruszać w kraju po danej drodze decyduje wartość techniczna tej drogi, tj. dopuszczalne obciążenie osi na danej drodze. Zakwalifikowanie danej drogi do grup dróg o konkretnej nośności wynika z przepisów prawa powszechnie obowiązującego. Przepisy art. 41 ust. 4 i 5 u.d.p. (w stanie prawnym mającym zastosowanie w sprawie) zawierały delegacje ustawowe dla ministra właściwego do spraw transportu do ustalenia w drodze rozporządzenia wykazu dróg, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi napędowej do 11,5 t, mając na uwadze stan techniczny dróg oraz ochronę dróg przed zniszczeniem oraz wykaz dróg krajowych i dróg wojewódzkich, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10 t, mając na uwadze potrzebę zapewnienia ruchu tranzytowego. Natomiast przepis art. 41 ust. 6 u.d.p. stanowił, że drogi inne niż określone na podstawie ust. 4 i 5 stanowią sieć dróg, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 8 t. Uwzględniając powyższe regulacje rację ma autor skargi kasacyjnej, że ustawodawca przewidział, iż wykaz dróg krajowych, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi napędowej do 11,5 t oraz wykaz dróg krajowych i dróg wojewódzkich, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10 t, ustalony został rozporządzeniami Ministra Infrastruktury. Jednakże nie ma racji kasator twierdząc, że w stanie prawnym mającym zastosowanie w sprawie w tym zakresie obowiązywały rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 19 października 2005 r. (Dz. U. Nr 219, poz. 1860 i poz. 1861). Kontrola drogowa – a to jest bezsporne – miała miejsce w dniu 17 sierpnia 2010 r. W tym zaś dniu, jeżeli chodzi o stan prawny wynikający z regulacji określonych w art. 41 ust. 4 i 5 u.d.p., obowiązywało rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 14 lipca 2010 r. w sprawie wykazu dróg krajowych, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi napędowej do 11,5 t (Dz. U. Nr 138, poz. 932), które uchyliło poprzednio obowiązujące w tej materii rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 19 października 2005 r. (§ 2 rozporządzenia z dnia 14 lipca 2010 r.). W tym okresie obowiązywało też rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 14 lipca 2010 r. w sprawie wykazu dróg krajowych oraz dróg wojewódzkich, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10 t (Dz. U. Nr 138, poz. 933), które z kolei uchyliło poprzednio obowiązujące w tym zakresie rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 19 października 2005 r. (§ 3 rozporządzenia z dnia 14 lipca 2010 r.). Nowe regulacje w powyższym przedmiocie weszły w życie z dniem 14 sierpnia 2010 r., a nie jak przyjął Sąd I instancji w dniu 30 lipca 2010 r. (§ 3 rozporządzenia z dnia 14 lipca 2010 r., Dz. U. z 2010 r. Nr 138, poz. 932 i § 4 rozporządzenia z dnia 14 lipca 2010 r., Dz. U. z 2010 r. Nr 138, poz. 933), co oznacza, że obowiązywały w dniu kontroli drogowej, tj. 17 sierpnia 2010 r. Kasator zarzucił, że Sąd I instancji dokonał błędnej wykładni załącznika nr 11 (przebieg dróg krajowych w województwie pomorskim) do rozporządzenia z dnia 24 marca 2010 r., stwierdzając: "iż w okolicznościach niniejszej sprawy ulica M. w G., na której został zatrzymany pojazd marki S. o nr rej. [...] wraz z naczepą marki M. o nr rej. [...] i modułem marki M. nr rej.[...], winna być zaliczona do drogi krajowej nr 6 według ww. załącznika". Odnosząc się do tak sformułowanego zarzutu zauważyć należy, że błędna wykładnia prawa materialnego polega na błędnym rozumieniu treści określonej normy prawnej. Natomiast niewłaściwe zastosowanie prawa materialnego polega na tzw. błędzie w subsumcji, co wyraża się w tym, że stan faktyczny ustalony w sprawie błędnie uznano za odpowiadający stanowi hipotetycznemu przewidzianemu w normie prawnej, względnie że ustalonego stanu faktycznego błędnie nie podciągnięto pod hipotezę określonej normy prawnej. Przy uwzględnieniu powyższego na gruncie regulacji z art. 174 pkt 1 p.p.s.a. istnieje także możliwość naruszenia prawa materialnego w obu jego formach, a to wówczas kiedy niewłaściwe zastosowanie jest następstwem błędnej wykładni treści zawartej w określonej normie prawnej. Zatem kwestia czy ulica M. w G. w miejscu zatrzymania pojazdu skarżącego w dniu [...] sierpnia 2010 r. winna być zaliczona do drogi krajowej nr 6 według załącznika nr 11 do rozporządzenia z dnia 24 marca 2010 r. dotyczy właściwego zastosowania wskazanej normy prawnej przy uwzględnieniu prawidłowej jej wykładni. Zarzut ten został więc oparty na obu formach naruszenia prawa materialnego wskazanych w art. 174 pkt 1 p.p.s.a. Rozporządzenie z dnia 24 marca 2010 r. zostało wydane w oparciu o upoważnienie zawarte w art. 5 ust. 3 u.d.p., zgodnie z którym minister właściwy do spraw transportu po zasięgnięciu opinii właściwych zarządów województw, a w miastach na prawach powiatu - właściwych prezydentów miast, ustala przebieg istniejących dróg krajowych, w celu zapewnienia ciągłości dróg krajowych. Na mocy § 2 i § 3 tegoż rozporządzenia utraciły moc rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 14 marca 2005 r. (Dz. U. Nr 55, poz. 486) oraz z dnia 12 listopada 2007 r. (Dz. U. Nr 227, poz. 1679). Zgodnie z § 1 pkt 11 rozporządzenia z dnia 24 marca 2010 r. ustalony przebieg dróg krajowych w województwie p. został określony w załączniku nr 11 do rozporządzenia. W pozycji drugiej (lp. 2) załącznika nr 11 odnośnie drogi krajowej nr 6 zlokalizowanej w mieście G. (miasto na prawach powiatu G.) przebieg tej drogi ulicą M. ustalono na odcinku: "od granicy miasta do ulicy bez nazwy (obwodnica)". Z tej treści normy prawnej wynika, że droga krajowa nr 6 zlokalizowana w mieście G. przebiegająca ulicą M. obejmuje odcinek tej ulicy wyznaczony od punktu określonego jako: "od granicy miasta" do punktu: "do ulicy bez nazwy (obwodnicy)". Zatem pogląd Sądu I instancji, iż zgodnie z załącznikiem nr 11 do rozporządzenia z dnia 24 marca 2010 r. ulica M. w G. od granic miasta do ulicy bez nazwy (obwodnicy) została zaliczona do drogi krajowej nr 6, jest trafny. Jednakże dodać należy, że z treści pozycji drugiej (lp. 2) załącznika nr 11 do rozporządzenia z dnia 24 marca 2010 r. "ul. M. od granicy miasta – do ulicy bez nazwy (obwodnicy)" wynika jedynie, że wskazany w ten sposób odcinek ulicy M. w G. został zaliczony do drogi krajowej nr 6. Nie można zatem wywodzić z normy prawnej o wyżej przywołanej treści, że ulica M. w G. na całej jej długości została zaliczona do drogi krajowej nr 6. W tej sytuacji pogląd Sądu, iż: "potwierdzeniem faktu zaliczenia ul. M. w G. do drogi krajowej nr 6, czyli nie do drogi wojewódzkiej, jak zakwalifikował tę ulicę organ administracji, jest załącznik nr 11...", nie jest trafny, gdyż takie stwierdzenie może odnosić się wyłącznie do odcinka ulicy M. w G. wskazanego w pozycji drugiej (lp. 2) załącznika nr 11 do rozporządzenia z dnia 24 marca 2010 r. Norma prawna o tej treści wskazuje jedynie, że ulica M. w G. na pozostałym odcinku lub też odcinkach została zaliczona do drogi innej kategorii. Zauważyć należy, że w ustawie o drogach publicznych, drogi publiczne ze względu na funkcje w sieci drogowej zostały podzielone na następujące kategorie: drogi krajowe, drogi wojewódzkie, drogi powiatowe, drogi gminne (art. 2 ust. 1 pkt 1–4 u.d.p.). Zgodnie z art. 2 ust. 2 u.d.p. ulice leżące w ciągu dróg wymienionych w ust. 1 należą do tej samej kategorii co te drogi. W myśl art. 5 ust. 1 u.d.p. do dróg krajowych zalicza się drogi spełniające warunki określone w poz. 1–7 tego przepisu. Zaliczenie drogi do kategorii dróg krajowych odbywa się w formie rozporządzenia ministra właściwego do spraw transportu (art. 5 ust. 2 u.d.p.). Także w formie rozporządzenia właściwego ministra następuje ustalenie przebiegu istniejących dróg krajowych, w celu zapewnienia ciągłości dróg krajowych. Właśnie w oparciu o to ostatnio wymienione upoważnienie ustawowe zostało wydane rozporządzenie z dnia 24 marca 2010 r. Z kolei stosownie do art. 6 ust. 1 u.d.p. do dróg wojewódzkich zalicza się drogi inne niż określone w art. 5 ust. 1, stanowiące połączenia między miastami, mające znaczenie dla województwa, i drogi o znaczeniu obronnym niezaliczone do dróg krajowych. Zaliczenie do kategorii dróg wojewódzkich następuje w drodze uchwały sejmiku województwa w porozumieniu z ministrami właściwymi do spraw transportu oraz obrony narodowej (art. 6 ust. 2 u.d.p.). Także w formie uchwały sejmiku województwa następuje ustalenie przebiegu istniejących dróg wojewódzkich (art. 6 ust. 3 u.d.p.). Reasumując, stwierdzić należy, że tak jak zakwalifikowanie danej drogi do grupy dróg o konkretnej nośności wynika z przepisów prawa powszechnie obowiązującego, tak i zaliczenie drogi do poszczególnej kategorii dróg publicznych i ustalenie przebiegu drogi danej kategorii następuje w formie aktów prawnych powszechnie obowiązujących. Oznacza to, że na podstawie tychże aktów prawnych należy ustalić, do której z kategorii dróg publicznych została zaliczona konkretna droga oraz jaki jest dopuszczalny nacisk na oś pojedynczą na tym odcinku drogi. Kasator zarzucił ponadto, że Sąd I instancji dokonał niewłaściwej kwalifikacji, iż na podstawie załącznika nr 1 do rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 14 lipca 2010 r. w sprawie wykazu dróg krajowych oraz dróg wojewódzkich, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10 t (Dz. U. Nr 138, poz. 933 – dalej rozporządzenie MI z dnia 14 lipca 2010 r.) w wykazie dróg krajowych podano: droga krajowa nr 6 – G. (droga 3) – P. – K. – S. – L. – R. – G. (droga 468), co przesądza o zaliczeniu drogi do ciągu drogi krajowej nr 6 o dopuszczalnych naciskach do 10 t. Zdaniem autora skargi kasacyjnej powyższe stwierdzenie jest błędne, gdyż zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa na ulicy M. w G., będącej drogą wojewódzką nr 468, obowiązuje dopuszczalny nacisk na oś pojedynczą do 8 t. Odnosząc się do tak sformułowanego zarzutu stwierdzić należy, że dotyczy on w istocie błędnej wykładni przez Sąd I instancji treści pozycji drugiej (lp. 2) załącznika nr 1 do ww. rozporządzenia MI z dnia 14 lipca 2010 r. określającego odcinek drogi krajowej nr 6, po którym mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10 t. Treść tej normy prawnej brzmi: "droga krajowa nr 6 – G. (droga 3) – P. – K. – S.– L. – R. – G. (droga 468)". Sąd I instancji uznał, iż z treści tej normy prawnej wynika, że również droga nr 468 (określona przez organ jako droga wojewódzka) została zaliczona do ciągu drogi krajowej nr 6 o dopuszczalnych naciskach osi do 10 t. Otóż pogląd ten jest błędny. Zauważyć należy, że w załączniku nr 1 do rozporządzenia z dnia 14 lipca 2010 r. ustalono wykaz dróg krajowych obejmujących odcinki dróg krajowych, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10 t (§ 1 rozporządzenia). Natomiast w załączniku nr 2 do tegoż aktu prawnego ustalono wykaz dróg wojewódzkich obejmujących odcinki dróg wojewódzkich, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10 t (§ 2 rozporządzenia). Już z treści brzmienia tytułów ww. załączników wynika, że wykazy te obejmują określone w nich odcinki dróg krajowych oraz wojewódzkich, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10 t. Zatem na pozostałych odcinkach dróg, które nie zostały wymienione w ww. załącznikach obowiązywał reżim prawny wynikający z art. 41 ust. 6 u.d.p. W załączniku nr 1 do rozporządzenia z dnia 14 lipca 2010 r. ustalono konkretne odcinki wskazanych dróg krajowych, po których mogły się poruszać pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10 t. W przypadku drogi krajowej nr 6 docinek tej drogi wyznaczony punktami G. (droga 3) – P.– K. – S.– L. – R. – G. (droga 468) został zaliczony do grupy dróg krajowych o dopuszczalnych naciskach osi do 10 t. Użycie przez prawodawcę terminu: "odcinek" oznacza nic innego jak część podłużnej linii wyznaczonej wskazanymi punktami. Zatem odcinek ten został wyznaczony punktem początkowym określonym: "G. (droga 3)" oraz punktem końcowym: "G. (droga 468)", co nie oznacza, że droga nr 468 została włączona do tak określonego odcinka drogi krajowej nr 6. Takie rozumowanie byłoby nielogiczne. Powyższa norma prawna nie dotyczy kwestii zmiany kategorii drogi publicznej lecz kwestii określenia odcinka drogi krajowej, po którym mogą poruszać się pojazdy o wskazanym dopuszczalnym nacisku osi. Jak wyżej wyjaśnił Naczelny Sąd Administracyjny, zaliczenie drogi do określonej w ustawie o drogach publicznych kategorii dróg, jak i ustalenie przebiegu tych dróg następuje w formie aktów prawa powszechnie obowiązującego. Podkreślić należy, że istotne znaczenie w tym zakresie ma ustalenie przebiegu istniejących dróg krajowych i wojewódzkich w celu zapewnienia ciągłości tych dróg. Przy czym w odrębnych aktach wykonawczych ustala się odcinki tych dróg, po których pojazdy mogą poruszać się o określonym dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi. Z powyższego wynika, że konkretny odcinek danej drogi może zostać zaliczony tylko do jednej kategorii drogi publicznej, po którym mogą poruszać się pojazdy o ściśle określonej dopuszczalnej nośności. Tym samym ulica leżąca w ciągu drogi zaliczonej do określonej kategorii drogi publicznej należy do tej samej kategorii co ta droga. Stan prawny wynikający z aktów prawnych zaliczających drogę nr 6 oraz drogę nr 468 do drogi określonej kategorii (tj. krajowej i wojewódzkiej) oraz ustalających przebieg tych dróg w celu zapewnienia ciągłości istniejących dróg, a także stan prawny wynikający z aktów prawnych wydanych na podstawie art. 41 ust. 4 i 5 u.d.p. oraz z regulacji zawartych w art. 41 ust. 6 u.d.p. kwalifikujący drogi do grup dróg o konkretnej nośności powinien mieć na uwadze Sąd I instancji przy kontroli legalności zaskarżonej decyzji. Wskazać bowiem należy, że to, do której z kategorii dróg publicznych została zaliczona konkretna droga i jaki jest jej przebieg oraz jaki jest dopuszczalny nacisk osi na tej drodze wynika bezpośrednio z przepisów prawa powszechnie obowiązującego. Natomiast to, czy ulica M. w G. w miejscu zatrzymania do kontroli drogowej pojazdu skarżącego w dniu 17 sierpnia 2010 r. leży w ciągu drogi krajowej nr 6, czy też w ciągu drogi wojewódzkiej nr 468 i jaki w związku z tym obowiązuje na tym odcinku drogi nacisk na oś pojedynczą jest kwestią faktów. Aczkolwiek Sąd I instancji w zaskarżonym wyroku stwierdził, że nie wypowiadał się w kwestii naruszenia prawa materialnego, to w istocie dokonał wykładni norm prawnych zawartych w załączniku nr 1 do rozporządzenia z dnia 14 lipca 2010 r. oraz w załączniku nr 11 do rozporządzenia z dnia 24 marca 2010 r., której to wykładni we wskazanym wyżej zakresie Naczelny Sąd Administracyjny nie podzielił. Zatem zarzut skargi kasacyjnej dotyczący błędnej wykładni powołanych norm prawnych okazał się trafny i skutkował jej uwzględnieniem. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. oceni legalność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającego jej wydanie postępowania wyjaśniającego przy uwzględnieniu wykładni prawa wyżej wskazanej i rozważy czy organ wyjaśnił i ustalił wszystkie istotne okoliczności mające wpływ na wynik sprawy. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania wynika z art. 203 pkt 2 p.p.s.a.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI