Orzeczenie · 2024-08-06

II GSK 1905/23

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2024-08-06
NSAAdministracyjneWysokansa
prawo jazdyuchylenie uprawnieńwznowienie postępowaniaKodeks postępowania administracyjnegofałszywe zaświadczeniesąd administracyjnyNSARzecznik Praw Obywatelskich

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Rzecznika Praw Obywatelskich od wyroku WSA w Gliwicach, który utrzymał w mocy decyzję o uchyleniu prawa jazdy kategorii B. Sprawa wywodziła się z faktu, że zaświadczenie o ukończeniu szkolenia, będące podstawą wydania prawa jazdy, okazało się sfałszowane, co potwierdził wyrok sądu powszechnego. Organy administracji, a następnie WSA, uznały, że zaktualizowała się podstawa do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a.), co skutkowało uchyleniem pierwotnej decyzji i odmową wydania prawa jazdy. Rzecznik Praw Obywatelskich zarzucał naruszenie przepisów, w tym art. 64 § 2 k.p.a., argumentując, że należało wezwać do uzupełnienia braków formalnych, a nie od razu uchylać decyzję. NSA oddalił skargę kasacyjną, podkreślając, że instytucja wznowienia postępowania ma na celu przywrócenie stanu zgodnego z prawem, a nie sanowanie wad poprzez uzupełnianie dokumentacji po latach. Sąd wskazał, że fałszywe zaświadczenie pozbawia mocy dowodowej i nie można go zastąpić nowym w postępowaniu wznowieniowym, a art. 64 § 2 k.p.a. dotyczy braków formalnych na etapie wszczynania postępowania, a nie jego merytorycznego rozpoznania czy postępowania wznowieniowego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących wznowienia postępowania administracyjnego w przypadku fałszywych dowodów, w szczególności w kontekście prawa jazdy i zaświadczeń o szkoleniu. Potwierdzenie, że postępowanie wznowieniowe nie służy uzupełnianiu braków z pierwotnego postępowania.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji uchylenia prawa jazdy z powodu fałszywego zaświadczenia o szkoleniu, ale zasady interpretacji k.p.a. są szersze.

Zagadnienia prawne (2)

Czy w postępowaniu wznowieniowym, po stwierdzeniu, że dowody stanowiące podstawę wydania decyzji ostatecznej okazały się fałszywe, możliwe jest uzupełnienie braków formalnych lub dokumentacyjnych, które nie zostały stwierdzone na etapie pierwotnego postępowania?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, w postępowaniu wznowieniowym, gdy stwierdzono fałszywość dowodów stanowiących podstawę pierwotnej decyzji, nie ma możliwości uzupełniania braków formalnych lub dokumentacyjnych, które nie były stwierdzone na etapie pierwotnego postępowania. Przepis art. 64 § 2 k.p.a. dotyczy braków formalnych na etapie wszczynania postępowania, a nie jego merytorycznego rozpoznania czy postępowania wznowieniowego.

Uzasadnienie

NSA podkreślił, że postępowanie wznowieniowe ma na celu przywrócenie stanu zgodnego z prawem poprzez eliminację wadliwych decyzji. Fałszywe zaświadczenie o szkoleniu nie może stanowić podstawy do wydania prawa jazdy i nie można go sanować poprzez uzupełnienie dokumentacji w postępowaniu wznowieniowym. Art. 64 § 2 k.p.a. nie ma zastosowania w tej sytuacji.

Czy organ administracji publicznej w postępowaniu wznowieniowym, wszczętym na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. (fałszywe dowody), jest zobowiązany do wyważania interesu społecznego i słusznego interesu obywateli zgodnie z art. 7 k.p.a. przy wydawaniu decyzji na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, organ administracji publicznej w postępowaniu wznowieniowym, wydając decyzję na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a. (uchylenie dotychczasowej decyzji i wydanie nowej), nie jest zobowiązany do wyważania interesu społecznego i słusznego interesu obywateli zgodnie z art. 7 k.p.a., ponieważ decyzja ta ma charakter związany.

Uzasadnienie

NSA wskazał, że art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a. określa przesłanki wydania decyzji w sposób związany, co wyłącza stosowanie art. 7 k.p.a., który ma zastosowanie do decyzji uznaniowych.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odrzucono skargę
Oddalono skargę kasacyjną Rzecznika Praw Obywatelskich.

Przepisy (19)

Główne

k.p.a. art. 145 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Podstawa do wznowienia postępowania, gdy dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, okazały się fałszywe.

k.p.a. art. 151 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ uchyla decyzję dotychczasową, gdy stwierdzi istnienie podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1, i wydaje nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy.

u.k.p. art. 11 § ust. 1 pkt 3

Ustawa o kierujących pojazdami

Przesłanka wydania prawa jazdy – ukończenie wymaganego szkolenia potwierdzone zaświadczeniem.

Pomocnicze

k.p.a. art. 151 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej, gdy stwierdzi brak podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1.

k.p.a. art. 64 § § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Dotyczy uzupełniania braków formalnych podania na etapie jego inicjowania.

u.k.p. art. 27 § ust. 4

Ustawa o kierujących pojazdami

Dotyczy zaświadczenia o ukończeniu szkolenia.

rozporządzenie art. 10 § ust. 2 pkt 1

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 24 lutego 2016 r. w sprawie wydawania dokumentów stwierdzających uprawnienia do kierowania pojazdami

rozporządzenie art. 10 § ust. 1 pkt 4

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 24 lutego 2016 r. w sprawie wydawania dokumentów stwierdzających uprawnienia do kierowania pojazdami

Wspomniane w kontekście zarzutów skargi kasacyjnej jako potencjalny 'brak w dokumentacji'.

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada uwzględniania interesu społecznego i słusznego interesu obywateli; nie ma zastosowania do decyzji związanych.

k.p.a. art. 8

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada zaufania do państwa i stanowionego prawa.

k.p.a. art. 16 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada trwałości decyzji ostatecznych, z wyłączeniem przypadków przewidzianych w kodeksie lub ustawach szczególnych.

k.p.a. art. 149 § § 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Przedmiot postępowania wznowieniowego – przyczyny wznowienia oraz istota sprawy.

k.p.a. art. 217 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Definicja i walor dowodowy zaświadczenia.

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres rozpoznania sprawy przez NSA.

p.p.s.a. art. 174

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawy skargi kasacyjnej.

p.p.s.a. art. 188

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 185 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 11

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Związanie sądu administracyjnego ustaleniami wyroku karnego.

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Fałszywość zaświadczenia o szkoleniu stanowi podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. • Postępowanie wznowieniowe nie służy uzupełnianiu braków formalnych lub dokumentacyjnych, które nie zostały stwierdzone na etapie pierwotnego postępowania. • Przepis art. 64 § 2 k.p.a. nie ma zastosowania do postępowania wznowieniowego. • Decyzja wydana w trybie art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a. ma charakter związany i nie podlega ocenie z perspektywy art. 7 k.p.a.

Odrzucone argumenty

Należało wezwać do uzupełnienia braków formalnych lub dokumentacyjnych w postępowaniu wznowieniowym. • Organ powinien był uwzględnić interes społeczny i słuszny interes obywateli zgodnie z art. 7 k.p.a.

Godne uwagi sformułowania

nie ma możliwości sanowania w ramach prowadzonego postępowania wznowieniowego braku zgodnego ze stanem rzeczywistym zaświadczenia • przepis art. 64 § 2 k.p.a. ma zastosowanie na etapie badania wniosku strony i jego formalnej poprawności, nie zaś już po wszczęciu postępowania, a tym bardziej na etapie postępowania wznowieniowego • trwałość decyzji nie jest równoznaczna z ich niezmienialnością, lecz polega na ograniczeniu możliwości ich wzruszania tylko do przypadków określonych przez przepisy ogólnego postępowania administracyjnego • istota wznowienie postępowania polega na ponownym rozpatrzeniu sprawy w celu sprawdzenia (zweryfikowania), czy dana wada postępowania [...] nie wpłynęła na treść rozstrzygnięcia • w rozpatrywanej sprawie nie zaktualizowały się przesłanki ich stosowania [art. 64 § 2 k.p.a. oraz § 10 ust. 4 rozporządzenia] • wadami postępowania administracyjnego [...] nie były więc braki formalne wniosku [...], ani też braki w dokumentacji [...], lecz [...] brak znajomości stanu faktycznego przez organ prowadzący postępowanie

Skład orzekający

Wojciech Kręcisz

przewodniczący sprawozdawca

Zbigniew Czarnik

członek

Marek Krawczak

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wznowienia postępowania administracyjnego w przypadku fałszywych dowodów, w szczególności w kontekście prawa jazdy i zaświadczeń o szkoleniu. Potwierdzenie, że postępowanie wznowieniowe nie służy uzupełnianiu braków z pierwotnego postępowania."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji uchylenia prawa jazdy z powodu fałszywego zaświadczenia o szkoleniu, ale zasady interpretacji k.p.a. są szersze.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak konsekwencje prawne mogą dotknąć obywatela nawet po latach, jeśli pierwotne dokumenty były fałszywe. Podkreśla znaczenie rzetelności dowodów w postępowaniu administracyjnym.

Prawo jazdy odebrane po latach przez fałszywe zaświadczenie? NSA wyjaśnia, kiedy wznowienie postępowania jest możliwe.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst