Orzeczenie · 2005-10-18

II GSK 189/05

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2005-10-18
NSAubezpieczenia społeczneWysokansa
ubezpieczenia społeczneskładkiumorzenie należnościZUSwłaściwość organupostępowanie administracyjneNSAWSA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził nieważność decyzji Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych odmawiającej T. K. umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne. Sąd uznał, że Prezes ZUS naruszył przepisy o właściwości, gdyż nie jest organem uprawnionym do rozpatrywania środków odwoławczych od decyzji Zakładu w indywidualnych sprawach. Zdaniem WSA, właściwym organem odwoławczym w sprawach umarzania należności z tytułu składek jest Minister Polityki Społecznej. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną ZUS, podzielając stanowisko WSA. NSA podkreślił, że Zakład Ubezpieczeń Społecznych jest organem administracji publicznej, a Prezes ZUS działa za Zakład, nie we własnym imieniu. NSA stwierdził, że Prezes ZUS nie jest organem administracji publicznej w rozumieniu k.p.a. i nie może stosować art. 127 § 3 k.p.a. do rozpatrywania wniosków o ponowne rozpatrzenie sprawy. NSA potwierdził, że organem właściwym do rozpatrzenia odwołania od decyzji ZUS w sprawach umorzenia składek jest Minister Polityki Społecznej, jako organ sprawujący nadzór nad działalnością ZUS.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalenie właściwości organu odwoławczego w sprawach umarzania składek przez ZUS oraz interpretacja przepisów k.p.a. i u.s.u.s. dotyczących postępowania administracyjnego.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji organów ZUS i ich kompetencji w zakresie umarzania składek.

Zagadnienia prawne (2)

Czy Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych jest organem właściwym do rozpatrywania odwołań od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w sprawach umarzania należności z tytułu składek?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, Prezes ZUS nie jest organem właściwym do rozpatrywania odwołań od decyzji ZUS w sprawach umorzenia składek. Właściwym organem odwoławczym jest Minister Polityki Społecznej.

Uzasadnienie

Prezes ZUS nie jest organem administracji publicznej w rozumieniu k.p.a. właściwym do rozpatrywania odwołań. Zakład Ubezpieczeń Społecznych jest organem administracji publicznej, a Prezes ZUS działa za Zakład. Do decyzji ZUS w sprawach umorzenia należności stosuje się art. 127 § 1 i 2 k.p.a., a organem wyższego stopnia jest Minister Polityki Społecznej.

Czy decyzja wydana przez organ niewłaściwy w rozumieniu przepisów o właściwości może być stwierdzona jako nieważna?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, wydanie decyzji z naruszeniem przepisów o właściwości jest przesłanką stwierdzenia nieważności takiej decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a.

Uzasadnienie

WSA stwierdził nieważność decyzji Prezesa ZUS, ponieważ naruszył on przepisy o właściwości, rozpatrując odwołanie od decyzji ZUS, do czego nie był uprawniony.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną Zakładu Ubezpieczeń Społecznych od wyroku WSA w Warszawie.

Przepisy (27)

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 183 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 181

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 188

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 185

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.s.u.s. art. 28 § 1

Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych

u.s.u.s. art. 28 § 3a

Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych

u.s.u.s. art. 3 § 1

Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych

u.s.u.s. art. 83 § 1

Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych

u.s.u.s. art. 83 § 1

Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych

Zakład wydaje decyzje w zakresie indywidualnych spraw dotyczących ustalenia wymiaru składek i ich poboru, a także umarzania należności z tytułu składek.

u.s.u.s. art. 83 § 4

Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych

Wyłącza możliwość zaskarżenia do sądu powszechnego decyzji w sprawach o umarzanie należności z tytułu składek, ale nie przesądza o braku środka zaskarżenia w postępowaniu administracyjnym.

u.s.u.s. art. 73 § 3

Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych

u.s.u.s. art. 66 § 1

Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych

Organem właściwym do rozpatrywania odwołań od decyzji w sprawach umarzania należności z tytułu składek jest organ wyższego stopnia.

u.s.u.s. art. 66 § 2

Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych

Nadzór nad zgodnością działań Zakładu z obowiązującymi przepisami sprawuje minister właściwy do spraw zabezpieczenia społecznego.

k.p.a. art. 156 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Wydanie decyzji z naruszeniem przepisów o właściwości jest przesłanką stwierdzenia nieważności.

k.p.a. art. 127 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 127 § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 127 § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Dotyczy decyzji wydawanych przez ministrów i inne naczelne organy administracji państwowej, nie ma zastosowania do Prezesa ZUS.

k.p.a. art. 5 § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Definiuje pojęcie 'ministra' i innych naczelnych organów administracji państwowej, nie obejmuje ZUS.

k.p.a. art. 15

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 17

Kodeks postępowania administracyjnego

u.d.a.r. art. 31 § 2

Ustawa z dnia 4 września 1997 r. o działach administracji rządowej

Rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 15 grudnia 2004 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Wiceprezesa Rady Ministrów, Ministra Polityki Społecznej art. 1 § 2

Rozporządzenie Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne

Konwencja MOP nr 102 art. 70 § 1

Konwencja MOP nr 102

Konwencja MOP nr 102 art. 70 § 3

Konwencja MOP nr 102

Konstytucja RP art. 78

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Argumenty

Skuteczne argumenty

Prezes ZUS nie jest organem właściwym do rozpatrywania odwołań od decyzji ZUS w sprawach umorzenia składek. • Właściwym organem odwoławczym jest Minister Polityki Społecznej. • Decyzja wydana przez organ niewłaściwy jest nieważna.

Odrzucone argumenty

Argumenty ZUS o właściwości Prezesa ZUS do rozpatrywania odwołań. • Argumenty ZUS o stosowaniu art. 127 § 3 k.p.a. do Prezesa ZUS. • Argumenty ZUS o wyłączeniu możliwości odwołania od decyzji w sprawach umorzenia składek.

Godne uwagi sformułowania

Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych nie jest organem administracji publicznej i nie działa we własnym imieniu. • Wydanie decyzji z naruszeniem przepisów o właściwości jest przesłanką stwierdzenia nieważności takiej decyzji. • Minister Polityki Społecznej jest organem właściwym w sprawach z zakresu zabezpieczenia społecznego i jednocześnie sprawującym nadzór nad działalnością ZUS.

Skład orzekający

Czesława Socha

przewodniczący

Kazimierz Brzeziński

członek

Kazimierz Jarząbek

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie właściwości organu odwoławczego w sprawach umarzania składek przez ZUS oraz interpretacja przepisów k.p.a. i u.s.u.s. dotyczących postępowania administracyjnego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji organów ZUS i ich kompetencji w zakresie umarzania składek.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej związanej z właściwością organów ZUS, co jest istotne dla wielu przedsiębiorców i osób ubezpieczonych. Wyjaśnia, kto jest właściwym organem do rozpatrywania odwołań.

Kto naprawdę decyduje o umorzeniu składek ZUS? Prezes ZUS czy Minister?

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst