II GSK 1860/12
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA oddalił skargę kasacyjną spółki P. S.A. od postanowienia WSA o umorzeniu postępowania w sprawie bezczynności Prezesa URE w przedmiocie wydania decyzji o korekcie końcowej kosztów osieroconych, uznając, że wydanie decyzji przez organ przerwało stan bezczynności.
Spółka P. S.A. zaskarżyła postanowienie WSA o umorzeniu postępowania w sprawie bezczynności Prezesa URE w przedmiocie wydania decyzji o korekcie końcowej kosztów osieroconych. Spółka argumentowała, że organ nadal pozostaje w bezczynności, ponieważ wydana decyzja odmawiająca ustalenia korekty nie jest decyzją merytoryczną. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, stwierdzając, że wydanie przez Prezesa URE decyzji odmawiającej ustalenia korekty końcowej kosztów osieroconych przerwało stan bezczynności, a tym samym postępowanie stało się bezprzedmiotowe, co uzasadniało jego umorzenie przez WSA.
Sprawa dotyczyła skargi spółki P. S.A. na bezczynność Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki (Prezes URE) w przedmiocie wydania decyzji o korekcie końcowej kosztów osieroconych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (WSA) pierwotnie odrzucił skargę, ale po uchyleniu tego postanowienia przez Naczelny Sąd Administracyjny (NSA), WSA ostatecznie umorzył postępowanie, uznając je za bezprzedmiotowe. Uzasadnił to faktem, że Prezes URE wydał decyzję odmawiającą ustalenia korekty końcowej kosztów osieroconych przed dniem 16 grudnia 2016 r. dla spółki P. S.A. jako następcy prawnego wytwórcy E. S.A. Spółka wniosła skargę kasacyjną, zarzucając WSA naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym art. 161 § 1 pkt 3 w zw. z art. 149 p.p.s.a. Argumentowała, że wydana przez Prezesa URE decyzja nie stanowiła wykonania obowiązku wynikającego z art. 31 ust. 1 ustawy KDT i nie przerwała stanu bezczynności. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd podkreślił, że postępowanie w sprawie skargi na bezczynność ocenia się według stanu na dzień wydania orzeczenia sądowego. Wskazał, że wydanie przez Prezesa URE decyzji odmawiającej ustalenia korekty końcowej kosztów osieroconych stanowiło merytoryczne zakończenie postępowania i przerwało stan bezczynności organu. NSA zaznaczył również, że merytoryczna kontrola decyzji Prezesa URE należy do właściwości sądów powszechnych, a nie sądów administracyjnych. W związku z tym, umorzenie postępowania przez WSA było uzasadnione.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, wydanie przez organ decyzji odmawiającej ustalenia korekty końcowej kosztów osieroconych stanowi merytoryczne zakończenie postępowania i przerywa stan bezczynności, nawet jeśli strona nie zgadza się z treścią tej decyzji.
Uzasadnienie
Sąd administracyjny bada, czy czynność organu przerwała stan bezczynności. Wydanie decyzji, nawet negatywnej dla strony, kończy postępowanie w przedmiocie bezczynności, czyniąc je bezprzedmiotowym. Merytoryczna ocena decyzji organu należy do sądów powszechnych.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (9)
Główne
p.p.s.a. art. 161 § 1 pkt 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, jeżeli postępowanie stało się bezprzedmiotowe.
p.p.s.a. art. 149 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
ustawa KDT art. 31 § 1
Ustawa z dnia 29 czerwca 2007 r. o zasadach pokrywania kosztów powstałych u wytwórców w związku z przedterminowym rozwiązaniem umów długoterminowych sprzedaży mocy i energii elektrycznej
Prezes URE, do dnia 31 sierpnia roku następującego po zakończeniu okresu korygowania, w drodze decyzji administracyjnej, ustala dla wytwórcy wysokość korekty końcowej kosztów osieroconych.
Pomocnicze
ustawa KDT art. 2 § 1
Ustawa z dnia 29 czerwca 2007 r. o zasadach pokrywania kosztów powstałych u wytwórców w związku z przedterminowym rozwiązaniem umów długoterminowych sprzedaży mocy i energii elektrycznej
Definicja grupy kapitałowej.
ustawa KDT art. 2 § 6
Ustawa z dnia 29 czerwca 2007 r. o zasadach pokrywania kosztów powstałych u wytwórców w związku z przedterminowym rozwiązaniem umów długoterminowych sprzedaży mocy i energii elektrycznej
Definicja okresu korygowania.
k.p.a. art. 35 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki.
k.p.a. art. 35 § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania.
Prawo energetyczne art. 30 § 1
Ustawa z dnia 10 kwietnia 1997 r. Prawo energetyczne
Do postępowania przed Prezesem URE stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego.
Prawo energetyczne art. 30 § 2
Ustawa z dnia 10 kwietnia 1997 r. Prawo energetyczne
Od decyzji Prezesa URE służy odwołanie do Sądu Okręgowego w W. – sądu ochrony konkurencji i konsumentów.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wydanie przez Prezesa URE decyzji odmawiającej ustalenia korekty końcowej kosztów osieroconych przerwało stan bezczynności organu. Postępowanie sądowoadministracyjne stało się bezprzedmiotowe w rozumieniu art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Merytoryczna kontrola decyzji Prezesa URE należy do właściwości sądów powszechnych.
Odrzucone argumenty
Wydana przez Prezesa URE decyzja odmawiająca ustalenia korekty końcowej nie jest decyzją merytoryczną i nie przerywa stanu bezczynności. Prezes URE nadal pozostaje w bezczynności w zakresie obowiązku wydania decyzji ustalającej wysokość korekty końcowej.
Godne uwagi sformułowania
W przypadku skargi na bezczynność, dokonując badania jej zasadności sąd czyni to według stanu prawnego i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania orzeczenia sądowego. Wydana przez Prezesa URE decyzja stanowi merytoryczne zakończenie postępowania wszczętego wnioskiem G. o wydanie przez Prezesa URE decyzji o korekcie końcowej kosztów osieroconych... bowiem ustala sytuację prawną strony, stwierdzając, że określenie korekty końcowej kosztów osieroconych nie może nastąpić przed dniem [...] grudnia 2016 r. Nie należy do kompetencji sądów administracyjnych dokonanie kontroli zgodności z prawem decyzji wydanej przez Prezesa URE, bowiem rozpoznanie odwołania od takiej decyzji należy do kompetencji sądów powszechnych.
Skład orzekający
Marzenna Zielińska
przewodniczący
Maria Jagielska
członek
Joanna Zabłocka
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Umorzenie postępowania w przypadku ustania bezczynności organu przed wydaniem orzeczenia przez sąd administracyjny; właściwość rzeczowa sądów w sprawach decyzji Prezesa URE."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z ustawą KDT i korektą kosztów osieroconych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego dotyczącego bezczynności organów administracji i właściwości sądów. Jest interesująca dla prawników procesowych i specjalistów z branży energetycznej.
“Czy decyzja odmawiająca spełnienia żądania kończy bezczynność organu? NSA wyjaśnia.”
Sektor
energetyka
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII GSK 1860/12 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2014-02-27
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2012-11-08
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Joanna Zabłocka /sprawozdawca/
Maria Jagielska
Marzenna Zielińska /przewodniczący/
Symbol z opisem
608 Energetyka i atomistyka
658
Hasła tematyczne
Umorzenie postępowania
Inne
Sygn. powiązane
VI SAB/Wa 255/11 - Postanowienie WSA w Warszawie z 2012-05-30
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2012 poz 270
art. 161 par. 1 pkt 3, art. 149 par. 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Marzenna Zielińska Sędzia NSA Maria Jagielska Sędzia del. WSA Joanna Zabłocka (spr.) Protokolant Paweł Gorajewski po rozpoznaniu w dniu 27 lutego 2014 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej P. S.A. w B. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 30 maja 2012 r. sygn. akt VI SAB/Wa 255/11 w sprawie ze skargi P. S.A. w B. na bezczynność Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki w przedmiocie wydania decyzji o korekcie końcowej kosztów osieroconych postanawia oddalić skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Zaskarżonym skargą kasacyjną postanowieniem z dnia 30 maja 2012 r. wydanym w sprawie o sygn. akt VI SAB 255/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. po rozpoznaniu skargi P. S.A. z siedzibą w B. (dalej: G. S.A.) na bezczynność Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki (Prezes URE) w przedmiocie wydania decyzji o korekcie końcowej kosztów osieroconych umorzył postępowanie sądowoadministracyjne oraz zasądził od organu na rzecz skarżącej Spółki zwrot kosztów postępowania sądowego.
Sąd orzekał następującym stanie sprawy:
Pismem z 17 września 2010 r. - powołując się na art. 52 § 4 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm. dalej p.p.s.a.) – G. S.A. wezwała Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki do usunięcia naruszenia prawa poprzez wydanie, zgodnie z art. 31 ust. 1 ustawy z 29 czerwca 2007 r. o zasadach pokrywania kosztów powstałych u wytwórców w związku z przedterminowym rozwiązaniem umów długoterminowych sprzedaży mocy i energii elektrycznej (Dz. U. Nr 130 poz. 905 ze zm., dalej: ustawa KDT), decyzji o korekcie końcowej kosztu osieroconego z tytułu nakładów poniesionych na majątek wytwórczy P. G. S.A. (poprzednik prawny strony skarżącej, dalej: E. S.A.).
Prezes URE w piśmie z 12 października 2010 r. wskazał, że uwzględnienie powyższego żądania nie jest możliwe, gdyż wydanie w 2010 r. decyzji o korekcie końcowej kosztów osieroconych dla G. S.A. naruszałoby art. 31 ust. 1 w związku z art. 2 pkt 1 i 6 ustawy KDT. Zgodnie z tymi przepisami okres korygowania dla G. S.A. trwa do 16 grudnia 2016 r.
G. S.A. pismem z [...] listopada 2010 r. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. skargę na bezczynność Prezesa URE w przedmiocie zaniechania wydania decyzji o korekcie końcowej kosztów osieroconych.
Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej odrzucenie, ewentualnie oddalenie wskazując, iż sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego.
Postanowieniem z 18 marca 2011 r. sygn. akt VI SAB/Wa 72/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. odrzucił skargę G. S.A. na bezczynność Prezesa URE w przedmiocie wydania decyzji o korekcie końcowej kosztów osieroconych wskazując, że sądy administracyjne nie są właściwe rzeczowo do rozpatrywania spraw związanych z decyzjami wydawanymi przez Prezesa URE w przedmiocie określonym w art. 31 ust. 1 ww. ustawy z 29 czerwca 2007r., a tym samym nie są właściwe w przedmiocie rozpatrywania skarg na bezczynność organu w zakresie wydania decyzji na podstawie tego przepisu.
W wyniku rozpoznania skargi kasacyjnej wniesionej przez G. S.A. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 27 października 2011 r. sygn. akt II GSK 1536/11 uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w W. do ponownego rozpoznania.
W uzasadnieniu postanowienia Naczelny Sąd Administracyjny wskazał m.in., że błędne jest stanowisko Sądu pierwszej instancji, iż to sąd powszechny jest właściwy do rozstrzygnięcia sprawy w zakresie, w którym organ pozostaje w bezczynności w sprawie wydania przedmiotowej decyzji. Sąd powszechny będzie właściwy do dokonania merytorycznej kontroli decyzji wydanej przez Prezesa URE, natomiast kontrola legalności działania organu administracji publicznej w zakresie dochowania wymogów proceduralnych postępowania administracyjnego należy do właściwości sądów administracyjnych.
Na rozprawie przed WSA w dniu 20 marca 2012 r. pełnomocnik Prezesa URE oświadczył, że Prezes URE w dniu [...] marca 2012 r. wydał decyzję, której poświadczony odpis złożył do akt i w związku z ustaniem bezczynności wniósł o umorzenie postępowania, a z ostrożności procesowej o oddalenie skargi.
W piśmie procesowym z dnia [...] kwietnia 2012 r. G. S.A. potwierdziła, że w dniu [...] marca 2012 r. została jej doręczona decyzja Prezesa URE z dnia [...] marca 2012 r. o odmowie ustalenia korekty końcowej kosztów osieroconych dla G. S.A. jako następcy prawnego E. S.A. przed dniem [...] grudnia 2016 r. Podtrzymała skargę oraz wniosła o zobowiązanie Prezesa URE do wydania decyzji o korekcie końcowej kosztów osieroconych dla G. S.A. z tytułu nakładów poniesionych na majątek wytwórczy E. S.A., podkreślając, że Prezes URE pozostaje nieustannie, od [...] września 2010 r. w bezczynności w zakresie jej wydania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w W., wymienionym na wstępie postanowieniem z dnia 30 maja 2012 r., na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. umorzył postępowanie sądowoadministracyjne. Uzasadniając postanowienie WSA stwierdził, że stosownie do treści art. 190 zd. 1 p.p.s.a. sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny, a obowiązek podporządkowania się ocenie prawnej wyrażonej w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego ciążący na wojewódzkim sądzie administracyjnym, może być wyłączony tylko w wyjątkowych sytuacjach, w szczególności w przypadku istotnej zmiany stanu prawnego lub faktycznego.
Sąd wskazał, że pismem z dnia [...] września 2010 r. G. S.A. powołując się na art. 31 ust. 1 ustawy z dnia 29 czerwca 2007 r. o zasadach pokrywania kosztów powstałych u wytwórców w związku z przedterminowym rozwiązaniem umów długoterminowych sprzedaży mocy i energii elektrycznej wniosła o wydanie przez Prezesa URE decyzji o korekcie końcowej kosztu osieroconego z tytułu nakładów poniesionych na majątek wytwórczy E. S.A.
WSA wyjaśnił, że bezsporne w sprawie jest to, że do dnia wniesienia do WSA w W. skargi na bezczynność Prezesa URE w postaci zaniechania wydania decyzji o korekcie końcowej kosztów osieroconych, tj. do dnia [...] listopada 2010 r. - organ nie zakończył tego postępowania. Powyższym Prezes URE naruszył obowiązujące go terminy załatwienia sprawy administracyjnej. Organy administracji publicznej obowiązane są bowiem załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki (art. 35 § 1 k.p.a.). Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania (art. 35 § 3 k.p.a.).
W ocenie Sądu I instancji, okoliczności sprawy, w tym treść pisma o charakterze informacyjnym skierowanego przez Prezesa URE do strony informującego o braku możliwości wydania decyzji o korekcie końcowej prowadzą do stwierdzenia, że w dniu wniesienia skargi do Sądu organ pozostawał w bezczynności. Jednak w dacie orzekania przez Sąd, organ nie pozostawał już w bezczynności, bowiem w dniu [...] marca 2012 r. Prezes URE wydał decyzję nr [...] odmawiającą ustalenia wysokości korekty końcowej kosztów osieroconych przed dniem [...] grudnia 2016 r. dla G. S.A. jako następcy prawnego wytwórcy E. S.A.
W przypadku skargi na bezczynność, dokonując badania jej zasadności sąd czyni to według stanu prawnego i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania orzeczenia sądowego. W świetle powyższego rozpatrywanie skargi na bezczynność w sytuacji, gdy organ po wniesieniu skargi do sądu wyda akt, czyni postępowanie bezprzedmiotowym. Sąd bowiem, skoro organ w bezczynności już nie pozostaje, nie może zastosować trybu przewidzianego w art. 149 p.p.s.a., tj. w przypadku uznania zasadności skargi zobowiązać organu do wydania w zakreślonym terminie decyzji w sprawie.
W ocenie Sądu I instancji postępowanie sądowoadministracyjne w sprawie stało się bezprzedmiotowe w rozumieniu art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Powołując się na uchwałę podjętą przez NSA w składzie siedmiu sędziów dnia 26 listopada 2008 r., sygn. akt I OPS 6/08 (opubl. w ONSAiWSA 2009/4/63) WSA stwierdził, że art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. ma zastosowanie także w przypadku, gdy po wniesieniu skargi na bezczynność organu - w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1- 4a p.p.s.a. - organ wyda akt, co do którego pozostawał w bezczynności. Przywołał również postanowienie z dnia 17 stycznia 2012 r. sygn. akt I FSK 1803/11, w którym Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że aby mogło dojść do umorzenia postępowania na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., konieczne jest stwierdzenie, że zanim organ wydał akt lub dokonał czynności, były podstawy do zastosowania art. 149 p.p.s.a., a więc uwzględnienia skargi na bezczynność.
Sąd I instancji wyjaśnił również, że umorzenie postępowania sądowoadministracyjnego wobec wydania aktu przez organ, oznacza, że przegraną stroną procesu jest organ, który w wyniku wniesienia skargi przez stronę usunął stan niezgodności z prawem.
Postanowienie to skargą kasacyjną zaskarżyła spółka P. S.A. z siedzibą w B., wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu.
Zaskarżonemu postanowieniu na podstawie art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a. zarzuciła:
1/ naruszenie prawa materialnego, to jest art. 31 ust. 1 ustawy KDT w zw. z art. 2 pkt.1 i 6 ustawy KDT w zw. z załącznikami nr 1 i 7 do ustawy KDT poprzez nieprawidłową wykładnię i w konsekwencji uznanie, że wydana przez Prezesa URE decyzja z dnia 16 marca 2012 roku o odmowie ustalenia korekty końcowej dla G. jako następcy prawnego E. przed dniem [...] grudnia 2016 roku, znak: [...] ("Decyzja") stanowiła wypełnienie przez Prezesa URE normy określonej art. 31 ust. 1 ustawy KDT i usunęła stan bezczynności Prezesa URE;
2/ związane z powyższym naruszeniem, naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, to jest art.104 Kodeksu postępowania administracyjnego (k.p.a.) w zw. z art.31 ustawy KDT poprzez nieprawidłową wykładnię i w konsekwencji uznanie, iż wydana przez Prezesa URE Decyzja stanowiła wypełnienie przez Organ normy określonej powyższym przepisem i usuwała stan bezczynności Prezesa URE, co miało istotny wpływ na wynik sprawy bowiem skutkowało umorzeniem postępowania; oraz
3/ w konsekwencji powyższego, naruszenie przepisów postępowania, to jest naruszenie art. 161 § 1 pkt 3 w zw. z art. 149 p.p.s.a., poprzez zastosowanie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. i umorzenie postępowania oraz odmowę zastosowania art. 149 p.p.s.a. w sytuacji, w której Prezes URE wciąż pozostawał w stanie bezczynności polegającym na zaniechaniu wydania na podstawie art. 31 ust. 1 ustawy KDT decyzji ustalającej wysokość korekty końcowej z tytułu nakładów poniesionych na majątek wytwórczy E., co miało istotny wpływ na wynik sprawy bowiem skutkowało umorzeniem postępowania.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżąca wyjaśniła, że E. była jednym z wytwórców energii elektrycznej uprawnionych do otrzymywania rekompensaty na pokrycie tzw. kosztów osieroconych, na zasadach i przez okres przewidziany przepisami ustawy KDT. Uprawnienie to powstało po stronie Spółki w związku z dobrowolnym rozwiązaniem z dniem [...] kwietnia 2008 roku, w trybie przewidzianym ustawą KDT, umowy długoterminowej sprzedaży mocy i energii elektrycznej (umowa KDT) zawartej przez E. ze spółką Polskie Sieci Elektroenergetyczne na okres do dnia [...] lutego 2009 r. Zgodnie z ustawą KDT, wytwórca objęty jej regulacją jest uprawniony do otrzymywania rekompensaty kosztów osieroconych przez okres od momentu rozwiązania umowy KDT (tj. od [...] kwietnia 2008 roku) zasadniczo do dnia, w którym umowa KDT wygasłaby, gdyby nie została rozwiązana (tj. przez tzw. okres korygowania), a zatem przez okres, w ciągu którego wytwórca uzyskiwałby przychody ze sprzedaży energii elektrycznej na korzystnych warunkach wynikających z umowy KDT, jednak na skutek jej rozwiązania przychodów w porównywalnej wysokości nie uzyskuje. System wypłaty rekompensat ma charakter zaliczkowy. Po omówieniu zasad zaliczkowego wypłacania i rozliczania kosztów osieroconych powstałych u wytwórcy w kolejnych latach kalendarzowych, skarżąca wskazała, że po zakończeniu okresu korygowania danego wytwórcy następuje ostateczne rozliczenie przez Prezesa URE wypłaconych i rzeczywiście należnych temu wytwórcy na mocy ustawy KDT środków, w drodze wydania decyzji ustalającej wysokość korekty końcowej (art. 31 ustawy KDT). Zgodnie z tym przepisem, Prezes URE ma obowiązek wydać decyzję ustalającą wysokość korekty końcowej w terminie do dnia 31 sierpnia roku następującego po zakończeniu okresu korygowania.
Skarżąca wskazała, że w jej ocenie, zgodnie z art. 2 pkt 6 oraz treścią załączników nr 1, 3, 4 i 5 do ustawy KDT, okres korygowania zakończył się dla E. w dniu [...] lutego 2009 roku, a słuszność takiego twierdzenia potwierdził Sąd Ochrony Konkurencji i Konsumentów (SOKiK) w orzeczeniach dotyczących odwołań Spółki od decyzji Prezesa URE ustalających kwotę korekty rocznej dla E. dla roku 2008 i 2009, a także Sąd Apelacyjny w W. rozpatrując apelację Prezesa URE od Wyroku SOKiK KO 2008. Wskazała, że wydając decyzję odmawiająca ustalenia wysokości korekty końcowej E. przed dniem [...] grudnia 2016 r. Prezes URE powołał się na określoną w art.2 pkt 6 ustawy KDT definicję okresu korygowania, definicję grupy kapitałowej z art.2 pkt 1 ustawy KDT oraz art.31 tej ustawy. Skarżąca odwołując się do wyjaśnień, które zawarła w skardze oraz pismach sądowych w postępowaniu przez WSA, stwierdziła, że wykazała, iż okres korygowania upłynął [...] lutego 2009 r.
Podniosła, że z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia wynika, że ze stanowiskiem tym zgodził się również WSA, który wskazał na stronach 4 i 5 uzasadnienia postanowienia, że na dzień składania skargi zachodziła podstawa do wydania decyzji ustalającej kwotę korekty końcowej dla E., a w związku z tym Prezes URE pozostawał w bezczynności w tym zakresie. W ocenie Skarżącej powyższe oznacza, że Prezes URE był zobowiązany do ustalenia kwoty korekty końcowej E. w terminie do dnia [...] sierpnia 2010 roku.
Skarżąca zarzuciła, że decyzja wydana przez Prezesa URE dnia [...] marca 2012 r., a więc na cztery dni przez terminem rozprawy wyznaczonym przez WSA, którą to decyzją Prezes URE odmówił ustalenia wysokości korekty końcowej, nie przerwała stanu bezczynności organu w zakresie obowiązku wynikającego z art.31 ustawy KDT, a Prezes URE nadal pozostaje w bezczynności w zakresie tego obowiązku. Jako podstawę prawną wydania decyzji z dnia [...] marca 2012 r. Prezes URE wskazał art.31 ust.1 w zw. z art.2 pkt 1 i 6 ustawy KDT oraz art.104 k.p.a., a wskazane przepisy ustawy KDT nie przyznają Prezesowi URE kompetencji do wydania decyzji o odmowie wydania decyzji ustalającej kwotę korekty końcowej, ale decyzji, w której Prezes URE dokonuje ostatecznego rozliczenia wypłaconej i należnej danemu wytwórcy na mocy ustawy KDT kwoty rekompensaty kosztów osieroconych w drodze ustalenia dla danego wytwórcy korekty końcowej. W konsekwencji Prezes URE działał bez należytej podstawy prawnej, naruszając zasadę legalności działań administracji.
Skarżąca podkreśliła, że niedopuszczalnym jest przyjęcie, że dowolna czynność organu administracji publicznej polegająca, w tym konkretnym przypadku, na wydaniu decyzji odmawiającej wydania aktu, do wydania którego Organ był na mocy ustawy KDT zobowiązany, może stanowić okoliczność przesądzającą o tym, że Organ przestał pozostawać w bezczynności na skutek jej wydania. Wydana przez Prezesa URE decyzja nie jest bowiem decyzją merytoryczną, do wydania której ustawa KDT zobowiązuje Prezesa URE, "lecz jedynie formalnym potwierdzeniem – błędnego zdaniem Skarżącej, sądów powszechnych i WSA - stanowiska Prezesa URE co do rzekomego braku przesłanek do zastosowania art. 31 ust. 1 ustawy KDT w przypadku E. do dnia [...] sierpnia 2010 roku."
Uzasadniając zarzut naruszenia art.161§1 pkt 3 p.p.s.a. skarżąca ponownie wyjaśniła, że bezczynność Prezesa URE polega na zaniechaniu wydania decyzji ustalającej wysokość korekty końcowej z tytułu nakładów poniesionych na majątek wytwórczy E., do czego Prezes URE jest zobowiązany na podstawie art. 31 ust. 1 w zw. z art. 2 pkt 6 ustawy KDT w zw. z załącznikiem nr 1 do tej ustawy, wiersz 12, kolumna 3, a wydanie decyzji z [...] marca 2012r. nie stanowi wykonania normy kompetencyjnej z artykułu 31 ustęp 1 ustawy KDT, co oznacza, że wydanie tej decyzji nie przerwało bezczynności Prezesa URE, która była przedmiotem Skargi i w konsekwencji nie mogło stanowić podstawy do umorzenia postępowania. Zarzuciła, iż uznanie, że wydanie decyzji z [...] marca 2012 r. przerwało stan bezczynności Prezesa URE oznacza pozbawienie Skarżącej skutecznego dochodzenia od Organu ustalenia kwoty korekty końcowej. Poinformowała, że wniosła odwołanie od decyzji z [...] marca 2012 r. do sądu powszechnego, jednak sąd ten nie ma podstaw do zobowiązania Prezesa URE do podjęcia jakichkolwiek kroków, w szczególności do wydania decyzji ustalającej kwotę Korekty końcowej, bowiem k.p.c. nie zawiera regulacji analogicznej do art.149 p.p.s.a.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną Prezes URE wniósł o jej oddalenie, wyjaśniając między innymi, że decyzja z dnia [...] marca 2012 r. spełnia kryteria decyzji merytorycznej, bowiem ustala sytuację prawną strony skarżącej stanowiąc, że określenie kwoty korekty końcowej przed dniem [...] grudnia 2016 r. nie może nastąpić. Gdyby organ został zobowiązany przez Sąd do wydania decyzji ustalającej, to decyzja taka byłaby nieważna na podstawie art.156§1 pkt 3 k.p.a.
Pełnomocnik Prezesa URE złożyła na rozprawie przed kopię wyroku Sądu Okręgowego w W. – Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z dnia 9 grudnia 2013 r. sygn. akt XVII AmE 73/12 oddalającego odwołanie P. S.A. z siedzibą w B. od decyzji Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki z dnia [...] marca 2012 r. nr [...].
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:
W postępowaniu kasacyjnym obowiązuje wynikająca z art. 183 § 1 ustawy z dnia 20 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.jed. Dz.U. z 2012r. poz.270 ze zm., dalej: p.p.s.a.) zasada związania Naczelnego Sądu Administracyjnego podstawami i granicami zaskarżenia, wskazanymi w skardze kasacyjnej. Przytoczone w tym środku prawnym przyczyny wadliwości kwestionowanego orzeczenia determinują zakres jego kontroli przez Sąd drugiej instancji. Do podjęcia działań z urzędu Naczelny Sąd Administracyjny zobowiązany jest jedynie w sytuacjach określonych w art. 183 § 2 p.p.s.a., które w tej sprawie nie występują.
Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie z uwagi na brak usprawiedliwionych podstaw.
Zaskarżonym skargą kasacyjną postanowieniem Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. umorzył postępowanie sądowoadministracyjne prowadzone ze skargi P. S.A. z siedzibą w B. na bezczynność Prezesa URE w przedmiocie wydania decyzji o korekcie końcowej kosztów osieroconych, jako podstawę umorzenia wskazując przepis art.161§1 pkt 3 p.p.s.a.
Z niekwestionowanego stanu faktycznego ustalonego przez Sąd I instancji wynika, że pismem z dnia 17 września 2010 r. G. S.A. powołując się na art. 31 ust. 1 ustawy z dnia 29 czerwca 2007 r. o zasadach pokrywania kosztów powstałych u wytwórców w związku z przedterminowym rozwiązaniem umów długoterminowych sprzedaży mocy i energii elektrycznej (ustawa KDT) wniosła o wydanie przez Prezesa URE decyzji o korekcie końcowej kosztu osieroconego z tytułu nakładów poniesionych na majątek wytwórczy E. S.A. Do dnia wniesienia do WSA w W., skargi na bezczynność Prezesa URE w postaci zaniechania wydania decyzji o korekcie końcowej kosztów osieroconych, tj. do dnia [...] listopada 2010 r. - organ nie zakończył tego postępowania. Dnia [...] marca 2012 r. Prezes URE wydał decyzję nr [...] odmawiającą ustalenia wysokości korekty końcowej kosztów osieroconych przed dniem [...] grudnia 2016 r. dla G. S.A. jako następcy prawnego wytwórcy E. S.A. Jako podstawę wydania decyzji z dnia [...] marca 2012 r. Prezes URE przywołał art.31 ust.1 w związku z art.2 pkt 1 i 6 ustawy o KDT oraz art.104 k.p.a.
W myśl art.149 §1 p.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
Zatem orzeczenie uwzględniające skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania powinno zawierać zobowiązanie organu do załatwienia sprawy w wyznaczonym przez sąd terminie oraz stwierdzenie, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Orzeczenie o uwzględnieniu wspomnianej skargi na podstawie art. 149 § 1 p.p.s.a. nie może obejmować tylko jednego elementu rozstrzygnięcia przewidzianego w wyjaśnianym przepisie. Oznacza to, że w wypadku, gdy wskutek załatwienia sprawy przez właściwy organ administracji publicznej przed rozpoznaniem skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania brak będzie merytorycznej podstawy do uwzględnienia skargi przez zobowiązanie organu do załatwienia sprawy w terminie wyznaczonym przez sąd, nie będzie również możliwe sformułowanie w orzeczeniu elementu rozstrzygnięcia zawierającego ocenę, o której mowa w art. 149 § 1 zdanie drugie p.p.s.a. (por. A.Kabat (w:) B.Dauter i in. : Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Lex 2013 r.).
Stosownie do art.161 §1 pkt 3 p.p.s.a. sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, jeżeli postępowanie stało się bezprzedmiotowe, z przyczyn innych niż wymienione w punkcie 1 i 2 tego przepisu.
Jak prawidłowo ustalił Sąd I instancji, do dnia wniesienia do WSA w W. skargi na bezczynność Prezesa URE w postaci zaniechania wydania decyzji o korekcie końcowej kosztów osieroconych, tj. do dnia [...] listopada 2010 r. - organ nie zakończył tego postępowania, czym naruszył obowiązujące go terminy załatwienia sprawy administracyjnej. Organy administracji publicznej obowiązane są bowiem załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki (art. 35 § 1 k.p.a.), a załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania (art. 35 § 3 k.p.a.).
WSA stwierdził tym samym, że Prezes URE pozostawał w bezczynności nie rozstrzygając sprawy merytorycznie w terminach zakreślonych przez Kodeks postępowania administracyjnego.
Z przywołanego stanowiska Sądu I instancji nie wynika natomiast, wbrew twierdzeniu skarżącego, iż Sąd ten uznał, że na dzień składania skargi zachodziła podstawa do wydania decyzji ustalającej kwotę korekty końcowej dla E..
Niesporne jest, że dnia [...] marca 2012 r. Prezes URE wydał decyzję odmawiającą ustalenia wysokości korekty końcowej kosztów osieroconych przed dniem [...] grudnia 2016 r. dla G. S.A. jako następcy prawnego wytwórcy E. S.A. Decyzja z [...] marca 2012 r. stanowi merytoryczne zakończenie postępowania wszczętego wnioskiem G. o wydanie przez Prezesa URE decyzji o korekcie końcowej kosztów osieroconych z tytułu nakładów poniesionych na majątek wytwórczy E. S.A., bowiem ustala sytuację prawną strony, stwierdzając, że określenie korekty końcowej kosztów osieroconych nie może nastąpić przed dniem [...] grudnia 2016 r.
Stwierdzić należy, że ww. decyzja zakończyła stan bezczynności organu w sprawie rozpatrzenia wniosku o wydanie przez Prezesa URE decyzji o korekcie końcowej kosztów osieroconych z tytułu nakładów poniesionych na majątek wytwórczy E. S.A.
W związku z powyższym Sąd I instancji prawidłowo stwierdził, że w dacie orzekania przez Sąd organ nie postawał już w bezczynności, a zatem nie zachodziła możliwość zastosowania trybu przewidzianego w art.149§1 p.p.s.a.
Natomiast, jak wynika ze skargi kasacyjnej, skarżąca prezentuje pogląd, zgodnie z którym Prezes URE pozostawał w bezczynności ponieważ nie wydał decyzji o oczekiwanej przez nią treści, tj. decyzji ustalającej korektę końcową kosztów osieroconych.
Stanowisko strony skarżącej nie jest prawidłowe.
Stosownie do art. 31 ust. 1 ustawy KDT Prezes URE, do dnia [...] sierpnia roku następującego po zakończeniu okresu korygowania, w drodze decyzji administracyjnej, ustala dla wytwórcy wysokość korekty końcowej kosztów osieroconych, według wzorów wskazanych w tym przepisie.
Należy zauważyć, że ustalenie daty wydania decyzji ustalającej wysokość korekty końcowej kosztów osieroconych wymaga uprzedniego ustalenia okresu korygowania, czyli dokonania merytorycznego rozpoznania sprawy, a w postępowaniu wszczętym skargą na bezczynność organu administracji brak jest podstaw do merytorycznej oceny rozstrzygnięcia przerywającego stan bezczynności.
Ponadto, w myśl art.30 ust.1 ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. Prawo energetyczne (t.j. Dz.U. z 2006 r.Nr 89, poz.625 ze zm.) do postępowania przed Prezesem URE stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, z zastrzeżeniem ust.2 – 4, które stanowią, że od decyzji Prezesa URE służy odwołanie do Sądu Okręgowego w W. – sądu ochrony konkurencji i konsumentów (ust.2) zaś postępowanie w sprawach odwołania toczy się według przepisów Kodeksu postępowania cywilnego. Z przytoczonych przepisów wynika, że do dokonania merytorycznej kontroli decyzji wydawanych przez Prezesa URE, właściwy jest sąd powszechny.
Dokonując oceny zrzutów skargi kasacyjnej w zarysowanym wyżej stanie prawnym należy stwierdzić, że są one pozbawione usprawiedliwionych podstaw.
Nieuzasadniony jest zarzut naruszenia przez Sąd I instancji wskazanych w skardze kasacyjnej przepisów ustawy KDT, ponieważ Sąd przepisów tych nie stosował. Wbrew twierdzeniu skargi kasacyjnej Sąd nie dokonywał oceny decyzji z 16 marca 2012 r. pod kątem wypełnienia przez Prezesa URE normy określonej w art.31 ust.1 ustawy KDT. Jak wyżej wskazano, w postępowaniu wszczętym skargą na bezczynność organu administracji brak jest podstaw do merytorycznej oceny rozstrzygnięcia przerywającego stan bezczynności. W postępowaniu takim ocenie podlega, czy wskazana czynność przerywa stan bezczynności. Sąd I instancji prawidłowo ustalił, że w dacie orzekania przez Sąd organ nie pozostawał już w bezczynności, bowiem dnia [...] marca 2012 r. wydał decyzję odmawiającą ustalenia wysokości korekty kwoty końcowej kosztów osieroconych przed dniem [...] grudnia 2016r., która stan bezczynności przerwała.
Ponadto nie należy do kompetencji sądów administracyjnych dokonanie kontroli zgodności z prawem decyzji wydanej przez Prezesa URE, bowiem rozpoznanie odwołania od takiej decyzji należy do kompetencji sądów powszechnych, co zostało wyżej wyjaśnione.
Reasumując, stwierdzić należy, że wobec prawidłowego ustalenia przez Sąd I instancji, że w dacie wniesienia skargi do Sądu Prezes URE postawał w bezczynności, natomiast wydanie decyzji z dnia [...] marca 2012 r. stan bezczynności przerwało, umorzenie postępowania było uzasadnione, a zarzut naruszenia art. 161§1 pkt 3 p.p.s.a w zw. z art.149 p.p.s.a należało uznać za nieuprawniony.
Z wyżej wyłożonych przyczyn NSA na podstawie art. 184 p.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną.Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI