II GSK 186/13

II GSK 186/13 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2014-04-24
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2013-02-12
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz /sprawozdawca/
Joanna Sieńczyło - Chlabicz
Zofia Borowicz /przewodniczący/
Symbol z opisem
6539 Inne o symbolu podstawowym 653
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
III SA/Kr 108/12 - Wyrok WSA w Krakowie z 2012-09-27
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2012 poz 270
art. 141 par. 4, art. 209, art. 210, art. 250, art. 258 par. 2 pkt 8, art. 258 par. 3, art. 259, art. 260
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
Dz.U. 2008 nr 14 poz 92
art. 35a ust. 1 pkt 7 lit. c)
Ustawa z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych - tekst jednolity
Dz.U. 2002 nr 96 poz 861
par. 2, par. 5 ust. 2, par. 13 ust. 2 pkt 2 lit. b
ROZPORZĄDZENIE MINISTRA PRACY I POLITYKI SPOŁECZNEJ z dnia 25 czerwca 2002 r. w sprawie określenia rodzajów zadań powiatu,  które mogą być finansowane ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Zofia Borowicz Sędzia NSA Joanna Sieńczyło-Chlabicz Sędzia del. WSA Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz (spr.) Protokolant Patrycja Czubała po rozpoznaniu w dniu 24 kwietnia 2014 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej R. R. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w K. z dnia 27 września 2012 r. sygn. akt III SA/Kr 108/12 w sprawie ze skargi R. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] grudnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie dofinansowania do zakupu przedmiotów ortopedycznych i środków pomocniczych oddala skargę kasacyjną
Uzasadnienie
Objętym skargą kasacyjną wyrokiem z dnia 27 września 2012 r., sygn. akt III SA/Kr 108/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny w K. po rozpoznaniu skargi R. R. (dalej: wnioskodawczyni, strona, skarżąca) na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. (dalej: Kolegium, SKO) z dnia [...] grudnia 2011 r., Nr [...]w przedmiocie przyznania dofinansowania do zakupu przedmiotów ortopedycznych i środków pomocniczych: oddalił skargę oraz przyznał od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w K. na rzecz adwokata J. F. - Kancelaria Adwokacka ul. [...] 16 w K, tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, kwotę 240 zł podwyższoną o podatek od towarów i usług przewidziany dla tego rodzaju czynności.
Sąd I instancji za podstawę rozstrzygnięcia przyjął następujące ustalenia:
Decyzją z dnia [...] kwietnia 2011 r., nr [...] Dyrektor Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie w K. (dalej: Dyrektor PCPR) przyznał R. R. dofinansowanie ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (w skrócie: PFRON) do zakupu pionizatora, poduszki przeciwodleżynowej, pieluchomajtek, cewników, worków do zbiórki moczu w kwocie 4.443,20 zł.
Po rozpatrzeniu odwołania R. R., SKO decyzją z dnia [...] sierpnia 2011 r., nr [...] uchyliło decyzję i przekazało sprawę organowi I instancji do ponownego rozpoznania. Kolegium powzięło wątpliwości co do upoważnienia Dyrektora PCPR do wydawania decyzji w sprawach o przyznanie pomocy z PFRON w imieniu Starosty K. Podniosło także, iż decyzje o przyznawaniu pomocy ze środków PFRON na zakup środków ortopedycznych i pomocniczych są decyzjami wydawanymi w ramach uznania administracyjnego. Ponieważ decyzja wydana przez Dyrektora PCPR nie zawierała uzasadnienia, SKO nie było w stanie ocenić jej merytorycznej poprawności. Kolegium nakazało ustalić, jakie okoliczności mają wpływ na nieuwzględnienie wniosku R. R. w całości, a jeżeli ich brak, to organ I instancji winien przyznać jej pomoc w żądanej wysokości.
Decyzją z dnia [...] września 2011 r., nr [...] Dyrektor PCPR w K., przyznał R. R. dofinansowanie ze środków PFRON do zakupu pionizatora, poduszki przeciwodleżynowej, pieluchomajtek, cewników, worków do zbiórki moczu w kwocie 4.443,20 zł. Organ wskazał, iż ilość środków z PFRON przeznaczonych na dofinansowanie do zakupu przedmiotów ortopedycznych i środków pomocniczych jest z roku na rok niewspółmierna do potrzeb, jakie wykazują niepełnosprawni mieszkańcy Powiatu K. Organ mógł przyznać dofinansowanie w kwocie do wysokości 150% limitu cenowego Narodowego Funduszu Zdrowia (w skrócie: NFZ). W niniejszej sprawie przyznając wnioskodawczyni 3.000 zł, czyli niepełne 150% limitu cenowego NFZ, Powiat K. uczynił kroki w kierunku zapewnienia jak największej liczbie niepełnosprawnych mieszkańców pomocy finansowej przeznaczonej na realizację zadań z zakresu rehabilitacji zawodowej i społecznej osób niepełnosprawnych.
Wskutek odwołania wnioskodawczyni, decyzją z dnia [...] grudnia 2011 r., nr [...], SKO utrzymało w mocy decyzję Dyrektora PCPR z dnia [...] września 2011 r. W uzasadnieniu decyzji organ II instancji przytoczył treść § 13 ust. 2 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 25 czerwca 2002 r. w sprawie określenia rodzajów zadań powiatu, które mogą być finansowane ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (Dz. U. Nr 96, poz. 861 z późn. zm., dalej: "rozporządzenie z 25 czerwca 2002 r.") i stwierdził, iż przyznane wnioskodawczyni dofinansowanie nie przekracza kwoty 150% limitu cenowego NFZ określonego w tym przepisie. Zdaniem Kolegium, organ nie miał obowiązku pokrycia całości kosztów zakupu tych środków. Organ I instancji prawidłowo ustalił w prowadzonym postępowaniu okoliczności mające wpływ na nieuwzględnienie wniosku R. R. w całości.
R. R. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w K. skargę na powyższą decyzję.
W odpowiedzi na skargę SKO podtrzymało swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniosło o oddalenie skargi.
W piśmie z dnia 25 września 2012 r. skarżąca sprecyzowała, iż przedmiotem skargi jest decyzja SKO w K. z dnia [...] grudnia 2011 r. w zakresie, w jakim utrzymuje w mocy decyzję Dyrektora PCPR z dnia [...] września 2011r. odnośnie przyznania stronie dofinansowania w kwocie 3.000 zł na zakup pionizatora, zamiast wnioskowanej kwoty dofinansowania w wysokości 4.500 zł, a więc odmawiającej skarżącej dofinansowania w kwocie 1.500 zł. Skarżąca nie zgodziła się z wydanym rozstrzygnięciem w zakresie, w jakim nie uwzględniono jej wniosku o dofinansowanie ponad kwotę 3.000 zł.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w K. oddalił skargę. Wskazał, że podstawą prawną przyznawania świadczeń pieniężnych dla osób niepełnosprawnych w celu zaopatrzenia w sprzęt rehabilitacyjny jest art. 35a ust. 1 pkt 7 lit. c) ustawy z dnia 27 sierpnia 1997r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnieniu osób niepełnosprawnych (Dz. U. z 2008 r. nr 14, poz. 92 z późn. zm., dalej: "ustawa o rehabilitacji") oraz wydane na jej podstawie rozporządzenie z 25 czerwca 2002 r. Zgodnie z § 13 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia z 25 czerwca 2002 r. wysokość dofinansowania zaopatrzenia w przedmioty ortopedyczne i środki pomocnicze wynosi:
a) do 100 % udziału własnego osoby niepełnosprawnej w limicie ceny ustalonym na podstawie odrębnych przepisów, jeżeli taki udział jest wymagany,
b) do 150 % sumy kwoty limitu, o którym mowa w lit. a), wyznaczonego przez ministra właściwego do spraw zdrowia oraz wymaganego udziału własnego osoby niepełnosprawnej w zakupie tych przedmiotów i środków, jeżeli cena zakupu jest wyższa niż ustalony limit.
Sąd I instancji wskazał, że decydując o przyznaniu tego rodzaju dofinansowania organ działa w ramach uznania administracyjnego. Dokonując wyboru, organ musi go poprzedzić rzetelnym zbadaniem stanu faktycznego oraz w sposób prawidłowy uzasadnić. Zdaniem Sądu w niniejszej sprawie nie doszło do przekroczenia granic uznania administracyjnego. Organy prawidłowo zebrały materiał dowodowy, ustaliły stan faktyczny istotny dla zbadania przesłanek przyznania świadczenia, a ponadto logicznie i z powołaniem się na konkretne okoliczności wywiodły, iż nie jest możliwe przyznanie skarżącej dofinansowania w żądanej przez nią wysokości ze względu na istniejące ograniczone możliwości finansowe po stronie organu. Wbrew zarzutom skargi, organ wziął pod uwagę także te elementy stanu faktycznego, które są wskazywane przez skarżącą w skardze, to jest jej niski dochód oraz stopień niepełnosprawności. Bez uwzględnienia tych przesłanek organ w ogóle nie mógłby przyznać skarżącej świadczenia, albowiem nie spełniałaby ona przesłanek prawnych warunkujących przyznanie dofinansowania.
W ocenie Sądu I instancji organy działały zgodnie z prawem, w granicach przyznanego im uznania. Przyznana wysokość dofinansowania mieści się w granicach przewidzianych w obowiązujących przepisach, a organy w sposób nie budzący wątpliwości uzasadniły przyczyny przyznania dofinansowania w danej wysokości. Trafnie też powołano się w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji na ograniczone możliwości finansowe orzekającego w sprawie organu. Wbrew zarzutom skargi, odwołanie się do niewystarczającej kwoty środków finansowych pozostających w dyspozycji organu nie oznacza, że sprawa skarżącej nie została potraktowana w sposób indywidualny. Orzekając o dofinansowaniu osobom niepełnosprawnym organ brać bowiem musi pod uwagę potrzeby konkretnych osób niepełnosprawnych, ale równocześnie ograniczone środki finansowe na ich zaspokojenie, które organ ma w swej dyspozycji.
Skargę kasacyjną złożyła R. R. Wyrok zaskarżyła w całości. Wniosła o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji oraz pozostawienie WSA rozstrzygnięcia o kosztach postępowania ze skargi kasacyjnej, w tym kosztach zastępstwa w postępowaniu ze skargi kasacyjnej, w tym kosztach pomocy prawnej udzielonej skarżącej z urzędu, albowiem nie zostały one pokryte ani w całości ani w części.
Wnosząca skargę kasacyjną na podstawie art. 174 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm., dalej: "p.p.s.a."), zaskarżonemu wyrokowi zarzuciła naruszenie:
I. przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy
(art. 174 pkt 2 p.p.s.a.), tj.:
1) naruszenie art. 3 § 1 p.p.s.a. poprzez zaniechanie dokonania właściwej kontroli działania organu administracji publicznej, co skutkowało sprzecznym z zebranym w sprawie materiałem dowodowym przedstawieniem stanu faktycznego sprawy, a w konsekwencji pominięciem istotnych okoliczności sprawy (takich jak trudna sytuacja materialna i życiowa skarżącej, które potwierdzały przyznanie dofinansowania na zakup pionizatora w kwocie 4.500 zł żądanej przez skarżącą oraz poprzez zaniechanie dokonania właściwej kontroli działania organu, czego następstwem było błędne przyjęcie, iż organ nie dopuścił się przekroczenia granic uznania administracyjnego;
2) naruszenie przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w zw. z art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez zaniechanie uchylenia decyzji organu administracyjnego w przypadku naruszenia przez organ administracyjny przepisów postępowania, które to naruszenie miało istotny wpływ na wynik sprawy, a w konsekwencji przyjęcie za podstawę wyroku stanu faktycznego, który organ ustalił bez wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego, jak i również bez jego właściwej oceny.
II. przepisów prawa materialnego, tj.: naruszenie art. 35a ust. 1 pkt 7 lit. c) ustawy o rehabilitacji w zw. z § 5, § 13 ust. 2 pkt 2 lit. b) rozporządzenia z 25 czerwca 2002 r. poprzez jego błędną wykładnię i błędne przyjęcie, iż orzeczenie organu w kwestii przyznania dofinansowania mieściło się w granicach "uznania administracyjnego", podczas gdy faktycznie granice tego uznania zostały przekroczone, gdyż organ zupełnie dowolnie przyjął wysokość dofinansowania, a więc błędne przyjął, że każde zmieszczenie się w widełkach wyznaczonych przez ustawodawcę równocześnie powoduje zmieszczenie się w granicach "uznania administracyjnego".
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W myśl art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, 2) naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Naczelny Sąd Administracyjny związany jest podstawami skargi kasacyjnej. Według bowiem art. 183 § 1 p.p.s.a. rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę jedynie nieważność postępowania. Przytoczenie podstaw kasacyjnych, rozumiane jako wskazanie przepisów, które - zdaniem wnoszącego skargę kasacyjną - zostały naruszone przez wojewódzki sąd administracyjny, nakłada na Naczelny Sąd Administracyjny, stosownie do art. 174 pkt 1 i 2 oraz art. 183 § 1 p.p.s.a., obowiązek odniesienia się do wszystkich zarzutów przytoczonych w podstawach kasacyjnych (por. uchwała NSA z dnia 26 października 2009 r., sygn. akt I OPS 10/09, opubl. w ONSAiWSA z 2010 r. Nr 1, poz. 1).
W niniejszej sprawie żadna z wymienionych w art. 183 § 2 p.p.s.a. przesłanek nieważności postępowania nie zaistniała, wobec czego kontrola Naczelnego Sądu Administracyjnego ograniczyła się wyłącznie do zbadania zawartych w skardze kasacyjnej zarzutów.
Odnosząc się do zarzutów skargi kasacyjnej sformułowanych na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a., wyjaśnić należy, że z treści tego przepisu wynika, iż o skuteczności zarzutów naruszenia przepisów postępowania nie decyduje każde naruszenie przez wojewódzki sąd administracyjny przepisów procesowych, ale jedynie takie, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy sądowoadministracyjnej. Ocena skuteczności zarzutów naruszenia przepisów postępowania może być więc dokonywana przez pryzmat tych przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, które w kontekście istoty sądowoadministracyjnej kontroli działalności administracji publicznej, określonej w art. 1 p.u.s.a. w związku z art. 3 p.p.s.a., uzasadniałyby twierdzenie, że charakter i stopień ich naruszenia wyrażałby się w istnieniu potencjalnego istotnego wpływu tego naruszenia na treść zaskarżonego orzeczenia. Skuteczne wniesienie takich zarzutów wymaga zatem uprawdopodobnienia istnienia związku przyczynowego między podnoszonym w skardze kasacyjnej naruszeniem a treścią rozstrzygnięcia (por. wyrok NSA z dnia 23 lutego 2012 r., sygn. akt II GSK 237/11,Lex nr 1424293).
Jak już zaznaczono w art. 3 § 1 p.p.s.a. została wyrażona zasada sądowej kontroli administracji publicznej, która przeprowadzana jest przy zastosowaniu środków przewidzianych w ustawie. Jest to przepis o charakterze ogólnoustrojowym. Natomiast sposób przeprowadzania tej kontroli regulowany jest w dalszych przepisach ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, bez powołania których nie można uznać zarzutów naruszenia art. 3 § 1 p.p.s.a. za umożliwiające przeprowadzenie pełnej kontroli kasacyjnej orzeczenia Sądu I instancji.
Przepis art. 3 § 1 p.p.s.a. mógłby zostać naruszony tylko wtedy, gdyby sąd I instancji uchylił się od obowiązku przeprowadzenia kontroli, o której mowa w tym przepisie (por. wyrok NSA z dnia 11 kwietnia 2013 r., sygn. akt I FSK 753/12, Lex nr 1336047).
Natomiast o naruszeniu powyższego przepisu nie może przesądzać to, czy kontrola legalności zaskarżonego do sądu administracyjnego aktu przeprowadzona została w sposób prawidłowy, czy też nie (por. wyroki NSA z dnia 11 marca 2009 r. sygn. akt I FSK 103/08, z dnia 1 lutego 2008 r., sygn. akt II FSK 1047/06, z dnia 9 marca 2009 r., sygn. I OSK 1025/06, opubl. orzeczenia.nsa.gov.pl). Podkreślenia przy tym wymaga, że wadliwej wykładni, czy też wadliwego zastosowania przez sąd przepisów prawa materialnego lub procesowego nie można traktować jako zastosowania w toku kontroli sądowoadministracyjnej innego kryterium tejże kontroli niż kryterium zgodności z prawem (por. wyroki NSA z dnia 18 marca 2010 r., sygn. akt I GSK 1070/08, z dnia 23 lutego 2012 r., sygn. akt II GSK 265/11, opubl. orzeczenia.nsa.gov.pl).
W świetle powyższego, skoro skarżąca naruszenia art. 3 § 1 p.p.s.a. upatrywała w zaniechaniu przez WSA właściwej kontroli działania organu administracji publicznej skutkującej przyjęciem przez ten Sąd, że organ nie przekroczył granic uznania administracyjnego, to brak jest podstaw do twierdzenia, że Sąd I instancji uchylił się od obowiązku kontroli, nakazywanej przez cytowany przepis.
Odnosząc się do drugiego z zarzutów naruszenia przepisów postępowania, to jest art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w zw. z art. 141 § 4 p.p.s.a. akcentującego aprobatę przez WSA błędy organu, jak: brak wyczerpującego zebrania i analizy materiału dowodowego i w konsekwencji wydanie decyzji z przekroczeniem granic uznania administracyjnego, co potwierdzić miało wadliwe uzasadnienie wyroku, należy zauważyć, że przy tak sformułowanym zarzucie skarżąca nie wskazała żadnego przepisu postępowania, oprócz art. 141 § 4 p.p.s.a., który miałby zostać naruszony. Wobec powyższego zarzut ten należało rozpatrzeć w kontekście naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a.
Z tego ostatniego przepisu wynika, że uzasadnienie wyroku powinno m.in. zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy i podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. W uzasadnieniu uchwały siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 lutego 2010r. (sygn. akt II FPS 8/09, opubl. ONSAiWSA z 2010 r., Nr 3, poz. 39) wyjaśniono, że obowiązkiem sądu pierwszej instancji jest zbadanie, czy organ administracji publicznej dokonując ustalenia stanu faktycznego nie naruszył przepisów postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy oraz zajęcia stanowiska, jaki stan faktyczny został przez sąd przyjęty. W uzasadnieniu tej uchwały przyjęto też, że przez stan sprawy, o którym mowa w art. 141 § 4 zd. pierwsze p.p.s.a. należy rozumieć nie tylko zwięzłe (krótkie, lakoniczne) przedstawienie dotychczasowego przebiegu postępowania przed organami administracji, ale także, jako wyodrębniony element, stan faktyczny sprawy przyjęty przez sąd. Ta część uzasadnienia wyroku sądu administracyjnego nie powinna łączyć się z oceną pod względem zgodności z prawem. Ocena prawna ustaleń faktycznych z punktu widzenia ich zgodności z właściwymi przepisami postępowania administracyjnego dokonywana już jest w ramach wyjaśnienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia. Podstawa ta, o której mowa w art. 141 § 4 zd. pierwsze p.p.s.a., obejmuje nie tylko przepisy postępowania, które regulują postępowanie sądowoadministracyjne, ale także wszystkie te przepisy postępowania administracyjnego, które winny być zastosowane do wydania legalnej (zgodnej z prawem) decyzji administracyjnej, w tym również przepisy postępowania, które służyły do ustalenia stanu faktycznego sprawy. Ich ocena w związku z tym przesądzi o przyjęciu (bądź zakwestionowaniu) przez sąd administracyjny ustalonego przez organy administracji stanu faktycznego sprawy. Innymi słowy, prawidłowe wyjaśnienie podstawy prawnej rozstrzygnięcia nie jest możliwe bez prawidłowej oceny podstawy faktycznej rozstrzygnięcia. W omawianej uchwale podkreślono, że obowiązkiem sądu administracyjnego jest uwzględnienie w stanie sprawy przyjętego stanu faktycznego i jego rozpatrzenie w kontekście całego materiału dowodowego sprawy. Brak któregokolwiek z tych elementów skutkuje naruszeniem przez sąd art. 141 § 4 p.p.s.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Nieprzyjęcie stanu faktycznego bowiem pozbawia sąd administracyjny możliwości jego subsumcji z wzorcem ustawowym. Podobnie uzasadnienie wyroku zawierające jedynie opis poszczególnych elementów stanu faktycznego, bez wskazania w jakim zakresie zostały one przyjęte przez sąd i dlaczego, nie spełnia wymogów z art. 141 § 4 p.p.s.a. W przepisie tym nie chodzi o przedstawienie jakiegokolwiek stanu faktycznego lecz stanu rzeczywistego, ustalonego i przyjętego zgodnie z obowiązującym prawem (por. wyrok NSA w sprawach II GSK 237/11 i II GSK 265/11).
Jak podkreśla się w orzecznictwie sądowym, naruszeniem art. 141 § 4 p.p.s.a., niepozostającym bez wpływu na rezultat kontroli kasacyjnej zaskarżonego orzeczenia, będzie takie uzasadnienie, w którym ocena o zgodności z prawem zaskarżonego aktu formułowana jest bez (gruntownego) odniesienia się do okoliczności konkretnego stanu faktycznego sprawy, albowiem w tego rodzaju sytuacji nie jest możliwe zrekonstruowanie przebiegu operacji logicznej, rezultatem której jest przyjęcie konkretnego kierunku interpretacji i zastosowania konkretnych przepisów prawa w okolicznościach konkretnego stanu faktycznego sprawy (por. wyrok NSA z dnia 11 stycznia 2011 r., sygn. akt I GSK 685/09, opubl. baza orzeczeń nsa.gov.pl). Jeżeli w uzasadnieniu wyroku sąd administracyjny ogranicza się w dużym stopniu do powielenia stanowiska zajętego w sprawie przez organ administracji lub jego prostej akceptacji, to nie służy to realizacji celów sądowej kontroli administracji publicznej. Jeżeli bowiem skarżący dowodząc swoich racji wspiera je określonym rodzajem argumentacji, to sąd powinien uczynić ją przedmiotem weryfikacji, dając temu stosowny wyraz w dostatecznie szczegółowym uzasadnieniu obejmującym istotne dla rozstrzygnięcia sprawy elementy stanu faktycznego i prawnego. Zaniechanie jej przeprowadzenia stanowi wadliwość polegającą na niedostatecznym wyjaśnieniu przez sąd administracji I instancji stanu faktycznego i prawnego rozpoznawanej sprawy, a więc uchybienie, które mogło mieć istotny wpływ na jej wynik (por. wyrok NSA z dnia 15 lutego 2011 r., sygn. akt II FSK 1832/09; wyrok NSA z dnia 25 listopada 2010 r., sygn. akt I GSK 1215/09).
Odnosząc powyższe rozważania do kontrolowanej sprawy, należy stwierdzić, że kwestionowane przez stronę uzasadnienie Sądu I instancji zawiera wszystkie wymagane przez przepis art. 141 § 4 zd. pierwsze p.p.s.a. elementy. Sąd bowiem nie tylko przedstawił stan sprawy ustalony przez organy, dokonał jego oceny, biorąc pod uwagę zebrany w sprawie materiał dowodowy oraz zarzuty skarżącej, jak i ocenił prawidłowość wykładni oraz zastosowania przepisów prawa materialnego do ustalonego stanu faktycznego.
Sąd I instancji wskazał, że podnoszone przez skarżącą okoliczności: jej niepełnosprawność oraz wysokość dochodów zostały uwzględnione przez organ, albowiem stanowiły warunek konieczny do ubiegania się o dofinansowanie zaopatrzenia w pionizator. W myśl art. 35a ust. 1 pkt 7 lit. c) ustawy o rehabilitacji skarżąca może ubiegać się o dofinansowanie zaopatrzenia w sprzęt rehabilitacyjny, przedmioty ortopedyczne i środki pomocnicze przyznawane osobom niepełnosprawnym na podstawie odrębnych przepisów. Z kolei według § 5 ust. 2 rozporządzenia z 25 czerwca 2002 r. o dofinansowanie ze środków PFRON zaopatrzenia w przedmioty ortopedyczne i środki pomocnicze przyznawane na podstawie odrębnych przepisów mogą ubiegać się osoby niepełnosprawne, jeżeli dochód tych osób nie przekracza odpowiednio kwot, o których mowa w ust. 1 pkt 1 (przeciętny miesięczny dochód, w rozumieniu przepisów o świadczeniach rodzinnych, podzielony przez liczbę osób we wspólnym gospodarstwie domowym, obliczony za kwartał poprzedzający miesiąc złożenia wniosku, nie przekracza kwoty 65 % przeciętnego wynagrodzenia w przypadku osoby samotnej).
Spełnianie tych kryteriów przez wnioskodawczynię nie było sporne, co oznaczało, że mogła ubiegać się o dofinansowanie zaopatrzenia w pionizator.
Natomiast wysokość omawianego dofinansowania zaopatrzenia określa reguluje § 13 ust. 2 pkt 2 lit. b) rozporządzenia z 25 czerwca 2012 r., który wskazuje, że dofinansowanie zaopatrzenia w przedmioty ortopedyczne i środki pomocnicze wynosi do 150 % sumy kwoty limitu, o którym mowa w lit. a (ustalonego na podstawie odrębnych przepisów), wyznaczonego przez ministra właściwego do spraw zdrowia oraz wymaganego udziału własnego osoby niepełnosprawnej w zakupie tych przedmiotów i środków, jeżeli cena zakupu jest wyższa niż ustalony limit.
Kwota limitu, co było bezsporne wynosiła 3.000 zł dla indywidualnych przedmiotów pionizujących na podstawie poz. 215 załącznika nr 1 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 29 sierpnia 2009 r. w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu zaopatrzenia w wyroby medyczne będące przedmiotami ortopedycznymi oraz środki pomocnicze (Dz. U. Nr 139, poz. 1141 z późn. zm.). Przedmioty te były przyznawane bezpłatnie raz na 4 lata, z zastrzeżeniem powołanego wyżej limitu ceny – 3.000 zł. W takim zakresie świadczenie to było świadczeniem gwarantowanym.
Jednocześnie zauważyć należy, że wszystkie powołane przepisy mówią o dofinansowaniu, a nie – sfinansowaniu zaopatrzenia, a przy tym określają tylko górny pułap i to nie sztywno, bo do 150 % sumy kwoty limitu. Przepis § 2 rozporządzenia z 25 czerwca 2002 r. rozróżnia zaś finansowanie w całości lub w części.
Decyzja organu przyznająca skarżącej dofinansowanie do zakupu pionizatora mieściła się w granicach zakreślonych przez powołane przepisy i uwzględniała wysokość limitu ceny.
Jednocześnie organy wskazały na istniejące ograniczone możliwości finansowe po stronie organu I instancji: wysokość przyznanych środków na dofinansowanie zaopatrzenia, liczbę złożonych wniosków o dofinansowanie, w tym jeszcze nie rozpatrzonych, przyjęcie zasady dofinansowania do wysokości 100 % limitu cenowego NFZ, aby zaspokoić potrzeby wszystkich wnioskodawców, zwłaszcza, że rok wcześniej przyznawano dofinansowanie według górnego pułapu sumy kwoty limitu, co przy niewiele niższej kwocie przyznanej na dofinansowania spowodowało, że w połowie roku zabrakło środków na te dofinansowania.
Sąd wyjaśnił, dlaczego przedstawiona przez organy argumentacja została przez niego zaaprobowana i dlaczego nie można było przypisać jej dowolności bądź przekroczenia granic uznania administracyjnego.
Istota decyzji podejmowanych w ramach uznania administracyjnego polega na tym, że nawet w przypadku, jeżeli dojdzie do sytuacji opisanej przez prawodawcę jako sytuacja pozwalająca przyznać stronie określone uprawnienie, organ nie jest zobowiązany dokonać rozstrzygnięcia w jeden, określony sposób, ale ma możliwość swobodnego wyboru jednego z możliwych rozwiązań. Owa zapewniona przez prawodawcę swoboda wyboru w konsekwencji powoduje, że kontrolujący działalność organu sąd administracyjny nie może zakwestionować dokonanego przez organ rozstrzygnięcia. Sąd jest jedynie władny skontrolować, czy rzeczywiście zaistniała sytuacja, iż organ może dokonać swobodnego wyboru oraz czy, dokonując wyboru nie przekroczył granic przyznanej mu swobody, dopuszczając się dowolności wyboru, tj. dokonując wyboru bez poprzedniego rzetelnego zbadania stanu faktycznego, wysłuchania argumentów stron i w żaden logiczny sposób nie uzasadniając, dlaczego skorzystał z tej a nie innej możliwości rozstrzygnięcia (por. wyrok NSA z dnia 13 lutego 2013 r., sygn. akt I OSK 1493/12, opubl. orzeczenia.nsa.gov.pl).
W ocenie Sądu kasacyjnego kontrolowanemu wyrokowi nie można zarzucić ani naruszenia podnoszonych przepisów postępowania, ani naruszenia prawa materialnego.
Z powyższych względów skargę kasacyjną jako pozbawioną uzasadnionych podstaw na mocy art. 184 p.p.s.a. oddalono.
Zgodnie z wnioskiem pełnomocnika skarżącej ustanowionego z urzędu nie rozstrzygnięto o kosztach postępowania ze skargi kasacyjnej. Należy zauważyć, że art. 209 i 210 p.p.s.a., jako odnoszące się do kosztów postępowania między stronami, nie mają zastosowania do przyznania pełnomocnikowi ustanowionemu z urzędu wynagrodzenia za wykonaną pomoc prawną należnego mu od Skarbu Państwa, zaś stosownie do przepisów art. 250, 258 § 2 pkt 8 i § 3 oraz art. 259 i 260 p.p.s.a. orzekanie o przyznaniu takiemu pełnomocnikowi wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy następuje w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym, jako także w tym przedmiocie Sądzie pierwszej instancji.