II GSK 1846/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną A. L. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który utrzymał w mocy decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego o nałożeniu kary pieniężnej za przejazd po drodze krajowej bez uiszczenia opłaty elektronicznej. Skarżący podnosił zarzuty naruszenia przepisów postępowania, w tym niewyjaśnienia stanu faktycznego i braku połączenia spraw, a także naruszenia prawa materialnego, w szczególności art. 13i ust. 4b ustawy o drogach publicznych, poprzez błędną wykładnię, że używanie urządzenia viaBox przypisanego do innego numeru rejestracyjnego jest niezgodne z przeznaczeniem. NSA oddalił skargę kasacyjną. Sąd uznał, że zarzuty nie są uzasadnione, a brak opłaty wynikał z zaniedbania użytkownika, który nie dołożył należytej staranności, aby zapewnić efektywne uiszczenie opłaty. Nawet jeśli urządzenie viaBox było przypisane do poprzedniego numeru rejestracyjnego, nie podważało to faktu braku uiszczenia opłaty za dany przejazd. Sąd podkreślił, że ciężar dowodu spoczywa na stronie wywodzącej skutki prawne z określonego faktu, a skarżący nie wykazał, że opłata została uiszczona. Zarzut dotyczący braku połączenia spraw uznano za nieuzasadniony, gdyż jest to fakultatywne uprawnienie sądu.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących odpowiedzialności za nieuiszczenie opłaty elektronicznej w systemie viaTOLL, obowiązek należytej staranności użytkownika, zasady postępowania dowodowego w sprawach administracyjnych.
Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z systemem poboru opłat i urządzeniem viaBox. Interpretacja zasad postępowania dowodowego jest standardowa.
Zagadnienia prawne (3)
Czy używanie urządzenia pokładowego viaBox przypisanego do innego numeru rejestracyjnego, nawet jeśli jest to ten sam pojazd, stanowi używanie urządzenia niezgodnie z przeznaczeniem, skutkujące nałożeniem kary pieniężnej za nieuiszczenie opłaty elektronicznej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, samo w sobie nie skutkuje to prawnymi konsekwencjami, jeśli opłata za przejazd została uiszczona. Jednakże, jeśli opłata nie została uiszczona, a użytkownik nie dołożył należytej staranności w zapewnieniu jej poboru, ponosi odpowiedzialność.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że kluczowe jest uiszczenie opłaty za przejazd, a nie samo przypisanie urządzenia do numeru rejestracyjnego. Brak opłaty wynikał z zaniedbania użytkownika, który nie zapewnił poprawnego działania systemu poboru opłat, nawet jeśli korzystał z urządzenia przypisanego do poprzedniego numeru rejestracyjnego.
Czy organ administracji publicznej prawidłowo ustalił stan faktyczny i prawny w sprawie nałożenia kary pieniężnej za przejazd bez opłaty elektronicznej, uwzględniając zarzuty dotyczące niewyjaśnienia przyczyn niepobrania opłaty i sposobu przeprowadzenia kontroli?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, organ prawidłowo ustalił stan faktyczny i prawny, a ustalenia te stanowiły dostateczną podstawę do nałożenia kary.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że skarżący nie kwestionował samego faktu przejazdu ani braku uiszczenia opłaty. Ustalenia poczyniono na podstawie danych z systemu poboru opłat, kontroli i dokumentów, a skarżący nie wykazał, że opłata została uiszczona lub że istniały przeszkody uniemożliwiające jej pobór z jego winy.
Czy sąd administracyjny pierwszej instancji naruszył przepisy postępowania, nie zarządzając połączenia do wspólnego rozpoznania spraw pozostających ze sobą w związku?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, możliwość połączenia spraw jest fakultatywnym uprawnieniem sądu, a jej niezastosowanie nie stanowi naruszenia prawa procesowego.
Uzasadnienie
Sąd NSA podkreślił, że art. 111 § 2 p.p.s.a. daje sądowi jedynie możliwość, a nie obowiązek, połączenia spraw. Ocena celowości takiego połączenia należy do uznania sądu, a strona nie ma prawa do żądania połączenia.
Przepisy (16)
Główne
u.d.p. art. 13 § 1 pkt 3
Ustawa o drogach publicznych
Obowiązek ponoszenia opłat za przejazdy po drogach krajowych pojazdów samochodowych.
u.d.p. art. 13i § ust. 4b
Ustawa o drogach publicznych
Kwestia używania urządzenia pokładowego viaBox przypisanego do innego numeru rejestracyjnego.
u.d.p. art. 13k § ust. 1 pkt 2
Ustawa o drogach publicznych
Kara pieniężna za nieuiszczenie opłaty elektronicznej.
Pomocnicze
u.d.p. art. 13k § ust. 2 i ust. 3
Ustawa o drogach publicznych
k.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § § 1 i 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 111 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Możliwość połączenia spraw do wspólnego rozpoznania.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c)
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 174
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § § 1 i 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 204 § pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 14 § ust. 1 pkt 2 lit. a) w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a) w zw. z § 2 pkt 2
Argumenty
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 7, 77 § 1, 80, 107 § 1 i 3 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie skargi pomimo niewyjaśnienia stanu faktycznego. • Naruszenie art. 111 § 2 p.p.s.a. przez niezastosowanie i niepołączenie spraw. • Naruszenie art. 13i ust. 4b u.d.p. przez błędną wykładnię, że używanie viaBox przypisanego do innego numeru rejestracyjnego jest używaniem niezgodnie z przeznaczeniem. • Naruszenie art. 13k ust. 1 pkt 2 u.d.p. przez niesłuszne zastosowanie i nieuchylenie decyzji mimo niewyjaśnienia istotnych okoliczności.
Godne uwagi sformułowania
na bramownicach zainstalowane są również urządzenia pozwalające na ujawnienie oraz rejestrację pojazdów, które nie uiściły opłaty elektronicznej • wskazanie przez skarżącego kasacyjnie, iż pojazd posiadał urządzenie pokładowe viaBox przypisane do poprzedniego numeru rejestracyjnego, tj. [...] nie podważa zatem opisanej wyżej okoliczności • deliktem, za który skarżący kasacyjnie został ukarany, nie był brak urządzenia viaBox służącego do uiszczania opłat elektronicznych (...), ale naruszenie obowiązku uiszczenia opłaty elektronicznej • to na wykonującym przejazd spoczywa obowiązek dołożenia należytej staranności by uczynić zadość wymogom wykonywania tego przejazdu tak, aby zapewnić efektywne uiszczenie opłaty należnej za ten przejazd • nie można organowi przypisać wad w gromadzeniu bądź ocenie dowodów ani też w dokonywaniu ustaleń faktycznych • podnoszone przez Kasatora posłużenie się urządzeniem viaBox przypisanym do poprzedniego numeru rejestracyjnego, tj. […]
Skład orzekający
Andrzej Skoczylas
przewodniczący sprawozdawca
Wojciech Kręcisz
członek
Wojciech Sawczuk
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących odpowiedzialności za nieuiszczenie opłaty elektronicznej w systemie viaTOLL, obowiązek należytej staranności użytkownika, zasady postępowania dowodowego w sprawach administracyjnych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z systemem poboru opłat i urządzeniem viaBox. Interpretacja zasad postępowania dowodowego jest standardowa.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu opłat za przejazdy drogami krajowymi i interpretacji przepisów dotyczących odpowiedzialności użytkownika systemu. Jest interesująca dla prawników zajmujących się prawem transportowym i administracyjnym.
“Czy zmiana numeru rejestracyjnego pojazdu zwalnia z opłaty elektronicznej? NSA wyjaśnia.”
Sektor
transport
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.