II GSK 1831/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA oddalił skargę kasacyjną dotyczącą stwierdzenia nieważności zezwolenia na sprzedaż alkoholu z powodu braku skutecznego tytułu prawnego do lokalu.
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej J. D. od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił jej skargę na decyzję SKO stwierdzającą nieważność zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych. Kluczowym problemem był brak skutecznego tytułu prawnego do lokalu, na co wskazywały wpisy w księdze wieczystej, gdzie jako właścicielka figurowała inna osoba niż wydzierżawiający. NSA uznał, że umowa dzierżawy z podmiotem niebędącym właścicielem, a nieuznawana przez właściciela wpisanego do KW, nie stanowiła skutecznego tytułu prawnego wymaganego przez ustawę.
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną J. D. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który utrzymał w mocy decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego stwierdzającą nieważność decyzji Burmistrza Miasta J. zezwalającej na sprzedaż napojów alkoholowych. Podstawą stwierdzenia nieważności było rażące naruszenie prawa, polegające na wydaniu zezwolenia osobie, która nie legitymowała się skutecznym tytułem prawnym do lokalu. Skarżąca opierała swój tytuł na umowie dzierżawy z Urzędem Miasta w J. z 1994 roku, jednakże w księdze wieczystej jako właścicielka nieruchomości widniała Ż. K. Sąd pierwszej instancji oraz NSA uznali, że umowa dzierżawy z podmiotem niebędącym właścicielem, a nieuznawana przez właściciela wpisanego do księgi wieczystej, nie spełnia wymogu skutecznego tytułu prawnego wymaganego przez art. 18 ust. 6 pkt 2 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi. NSA podkreślił, że domniemanie zgodności wpisu w księdze wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym (art. 3 u.k.w.h.) wiąże organy administracji, a jego wzruszenie wymaga postępowania sądowego. Skarga kasacyjna zarzucała m.in. błędną wykładnię przepisów dotyczących tytułu prawnego i rażącego naruszenia prawa, a także naruszenie przepisów postępowania. NSA oddalił skargę, uznając zarzuty za niezasadne i potwierdzając stanowisko WSA co do konieczności posiadania tytułu prawnego skutecznego erga omnes lub przynajmniej wobec właściciela nieruchomości.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, umowa dzierżawy z podmiotem niebędącym właścicielem, nieuznawana przez właściciela wpisanego do księgi wieczystej, nie stanowi skutecznego tytułu prawnego wymaganego przez art. 18 ust. 6 pkt 2 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi.
Uzasadnienie
Domniemanie zgodności wpisu w księdze wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym wiąże organy administracji. Tytuł prawny musi być skuteczny wobec właściciela nieruchomości wpisanego do KW.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (10)
Główne
u.w.t.p.a. art. 18 § ust. 6 pkt 2
Ustawa o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi
Wnioskodawca musi legitymować się skutecznym tytułem prawnym do lokalu stanowiącego punkt sprzedaży napojów alkoholowych, który jest skuteczny erga omnes, w szczególności wobec właściciela nieruchomości i organów administracji.
k.p.a. art. 156 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Wydanie decyzji z rażącym naruszeniem prawa jest podstawą do stwierdzenia jej nieważności.
Pomocnicze
u.w.t.p.a. art. 18 § ust. 2, 5 i 6
Ustawa o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi
k.p.a. art. 97 § §1 pkt 4
Kodeks postępowania administracyjnego
Kwestia zawieszenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności do czasu zakończenia postępowania o zasiedzenie nieruchomości.
p.p.s.a. art. 133 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd orzeka na podstawie akt sprawy, uwzględniając stan faktyczny i prawny istniejący w dniu wydania zaskarżonego aktu.
p.p.s.a. art. 141 § § 4
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Uzasadnienie wyroku powinno być logiczne i jasne, umożliwiając kontrolę instancyjną.
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związanym zarzutami skargi.
u.k.w.h. art. 3 § ust. 1
Ustawa o księgach wieczystych i hipotece
Domniemanie zgodności wpisu w księdze wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym.
u.k.w.h. art. 5
Ustawa o księgach wieczystych i hipotece
Rękojmia wiary publicznej ksiąg wieczystych.
u.k.w.h. art. 8
Ustawa o księgach wieczystych i hipotece
Ostrzeżenie ujawnione w księdze wieczystej.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak skutecznego tytułu prawnego do lokalu, tj. umowy dzierżawy z podmiotem niebędącym właścicielem nieruchomości wpisanym do księgi wieczystej, która nie jest przez niego uznawana, nie spełnia wymogów art. 18 ust. 6 pkt 2 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi. Wydanie zezwolenia na sprzedaż alkoholu bez skutecznego tytułu prawnego do lokalu stanowi rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., co uzasadnia stwierdzenie nieważności decyzji.
Odrzucone argumenty
Umowa dzierżawy z Urzędem Miasta w J. z 1994 r. i aneks z 2016 r. stanowią skuteczny tytuł prawny do lokalu. Organ administracji nie powinien kwestionować tytułu prawnego opartego na umowie dzierżawy, która nie jest prawem rzeczowym. Naruszenie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. poprzez brak zawieszenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności do czasu zakończenia postępowania o zasiedzenie nieruchomości. Naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 141 § 4 p.p.s.a. (uzasadnienie wyroku WSA) i art. 133 § 1, art. 134 § 1 p.p.s.a. (rozpoznanie sprawy).
Godne uwagi sformułowania
brak skutecznego tytułu prawnego do lokalu rażące naruszenie prawa domniemanie zgodności wpisu w księdze wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym tytuł prawny musi być skuteczny erga omnes, w szczególności wobec właściciela lokalu i organów administracji publicznej
Skład orzekający
Mirosław Trzecki
przewodniczący
Małgorzata Rysz
sprawozdawca
Andrzej Skoczylas
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja wymogu skutecznego tytułu prawnego do lokalu przy ubieganiu się o zezwolenie na sprzedaż napojów alkoholowych, zwłaszcza w kontekście wpisów w księgach wieczystych i umów dzierżawy z podmiotami niebędącymi właścicielami."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku skutecznego tytułu prawnego do lokalu, gdy właściciel nieruchomości jest inny niż podmiot wskazany w umowie dzierżawy i wpisany do księgi wieczystej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu uzyskiwania zezwoleń na sprzedaż alkoholu i pokazuje, jak ważne są formalne wymogi prawne, w tym posiadanie niekwestionowanego tytułu do lokalu, nawet w obliczu długoletniej działalności.
“Długoletnia sprzedaż alkoholu zagrożona przez brak ważnego dokumentu do lokalu – co mówi prawo?”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII GSK 1831/21 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2025-03-20 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2021-08-18 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Andrzej Skoczylas Małgorzata Rysz /sprawozdawca/ Mirosław Trzecki /przewodniczący/ Symbol z opisem 6041 Profilaktyka i rozwiązywanie problemów alkoholowych, ustalanie liczby punktów sprzedaży, zasad usytuowania miejsc Hasła tematyczne Przeciwdziałanie alkoholizmowi Sygn. powiązane VI SA/Wa 1114/20 - Wyrok WSA w Warszawie z 2020-11-03 Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Powołane przepisy Dz.U. 2016 poz 487 art. 18 ust. 6 pkt 2 Ustawa z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi - tekst jednolity Dz.U. 2024 poz 935 art. 133 § 1, art. 134 § 1, art. 141 § 4 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.) Dz.U. 2022 poz 2000 art. 97 §1 pkt 4, art. 156 § 1 pkt 2 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Mirosław Trzecki Sędzia NSA Małgorzata Rysz (spr.) Sędzia NSA Andrzej Skoczylas Protokolant starszy asystent sędziego Beata Kołosowska-Hough po rozpoznaniu w dniu 20 marca 2025 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej J. D. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 listopada 2020 r. sygn. akt VI SA/Wa 1114/20 w sprawie ze skargi J. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia 27 marca 2020 r. nr KOA/2912/A1/18 w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych oddala skargę kasacyjną. Uzasadnienie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (dalej: "WSA", "Sąd pierwszej instancji") wyrokiem z 3 listopada 2020 r., sygn. akt VI SA/Wa 1114/20, oddalił skargę J. D. (dalej: "strona", "skarżąca") na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie (dalej: "Kolegium", "SKO") z 27 marca 2020 r., w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji zezwalającej na sprzedaż napojów alkoholowych. Sąd pierwszej instancji orzekał w następującym stanie faktycznym i prawnym. Decyzją z 31 lipca 2018 r. Kolegium, prowadząc postępowanie z urzędu, stwierdziło nieważność decyzji Burmistrza Miasta J. z 31 października 2016 r. zezwalającej stronie, prowadzącej działalność gospodarczą pod firmą "[...]", na sprzedaż napojów alkoholowych powyżej 18% zawartości alkoholu, przeznaczonych do spożycia poza miejscem sprzedaży, w placówce handlowej zlokalizowanej przy ul. [...] w J.. Powyższa decyzja wydana została na podstawie przepisów ustawy z 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (Dz. U. z 2016 r. poz. 487, dalej: "ustawa"). SKO, po rozpatrzeniu wniosku skarżącej o ponowne rozpatrzenie sprawy, utrzymało w mocy decyzję własną z 31 lipca 2018 r. Kolegium wskazało, na treść art. 18 ustawy, a następnie stwierdziło, iż decyzja Burmistrza Miasta J. z 31 października 2016 r. jest obarczona wadą rażącego naruszenia prawa, w rozumieniu art. 156 § pkt 2 k.p.a., ponieważ strona nie legitymowała się skutecznym tytułem prawnym do lokalu stanowiącego punkt sprzedaży napojów alkoholowych. Zasadnicze znaczenia dla badanej sprawy ma fakt, że w księdze wieczystej nieruchomości o numerze [...], na której posadowiony jest lokal w którym dokonywana miała być sprzedaży napojów alkoholowych, według stanu z dnia wydania skarżonej decyzji, wpisana jako właścicielka była Ż. K. Kolegium powołało się na zasadę jawności materialnej, czyli domniemanie iuris tantum zgodności z rzeczywistym stanem prawnym jawnego prawa, wpisanego do księgi wieczystej, które wiąże wszystkich aż do czasu skutecznego obalenia tego domniemania przez osobę posiadającą w tym interes prawny. W ocenie Kolegium brak było podstaw prawnych do skutecznego twierdzenia, że właścicielem tychże nieruchomości jest inny podmiot, niż wpisany do KW – w tym przypadku Gmina J. oraz strona. Ponadto strona nie legitymowała się także prawem obligacyjnym pochodzącym z umowy zawartej z właścicielką nieruchomości zgodnie ze stanem z KW. Kolegium uznało zatem, że skarżąca nie legitymowała się skutecznym tytułem prawnym do lokalu stanowiącego punkt sprzedaży napojów alkoholowych. Skarżąca wniosła skargę na ww. decyzję do WSA w Warszawie, który opisanym na wstępie wyrokiem ją oddalił. W uzasadnieniu Sąd wskazał na treść art. 18 ust. 2, 5 i 6 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i wyjaśnił, że wnioskodawca musi legitymować się tytułem prawnym do lokalu stanowiącego punkt sprzedaży napojów alkoholowych i dodatkowo przedstawić dokument potwierdzający powyższe. Naruszenie wymogu z art. 18 ust. 6 pkt 2 ustawy przez organ zezwalający i wydanie zezwolenia na rzecz podmiotu nielegitymującego się tytułem prawnym do lokalu musi być zatem potraktowane jako rażące naruszenie prawa, co potwierdza także powołany wyrok NSA ( sygn. akt II GSK 853/10). Sąd pierwszej instancji wskazał, że rażące naruszenie prawa zachodzi wtedy, gdy treść decyzji pozostaje w wyraźnej sprzeczności z przepisami prawa i gdy charakter tego naruszenia powoduje, że decyzja taka nie może być akceptowana jako akt wydany przez organ praworządnego państwa. O rażącym naruszeniu prawa można mówić wówczas, gdy proste zestawienie treści przepisu z wydaną w sprawie decyzją prowadzi do wniosku, że pozostają one ze sobą w jawnej sprzeczności. Według Sądu brzmienie art. 18 ust. 6 pkt 2 ustawy nie pozostawia jakichkolwiek wątpliwości, że wnioskodawca musi załączyć do wniosku dokument potwierdzający tytuł prawny wnioskodawcy do lokalu stanowiącego punkt sprzedaży napojów alkoholowych, przy czym ów tytuł prawny musi być skuteczny erga omnes, tj. w szczególności wobec właściciela lokalu i organów administracji publicznej. W konsekwencji przedłożenie dokumentu w postaci umowy najmu lub dzierżawy, która nie jest skuteczna wobec właściciela lokalu i organów administracji publicznej, powinno prowadzić do wydania decyzji o odmowie udzielenia zezwolenia. Udzielenie w takiej sytuacji zezwolenia stanowi jednoznaczne zaprzeczenie treści normy prawnej zawartej w brzmienie art. 18 ust. 6 pkt 2 ustawy. Wnioskodawca może bowiem załączyć umowę najmu lub dzierżawy zawartą nie z właścicielem nieruchomości (polskie prawo cywilne nie wymaga, aby umowy dzierżawy czy najmu zawierał właściciel nieruchomości), ale jakąkolwiek osobą trzecią i jeśli organ zezwalający tego nie zweryfikuje (jak to miało miejsce w postępowaniu przed Burmistrzem Miasta J.), będzie stanowiło to obejście jasno brzmiących przepisów ustawy, tj. art. 18 ust. 6 pkt 2 ustawy. WSA wskazał nadto, że przyjęcie poglądu, że naruszenie art. 18 ust. 6 pkt 2 ustawy, polegające na wydaniu zezwolenia bez tytułu prawnego do lokalu, w którym ma być zlokalizowany punkt sprzedaży napojów alkoholowych, nie ma rażącego charakteru, prowadziłoby do niedopuszczalnego pominięcia jednoznacznego przepisu prawa, który stanowi formę zabezpieczenia interesu prawnego właściciela nieruchomości, w której ma być zlokalizowany punkt sprzedaży. Jest to widoczne szczególnie przy uwzględnieniu okoliczności faktycznych przedmiotowej sprawy. Ujawniona w KW właścicielka nieruchomości Ż. K., w której ma być zlokalizowany punkt sprzedaży napojów alkoholowych, nie wyraziła w żadnym dokumencie oświadczenia woli dotyczącego udostępnienia lokalu na rzecz strony. Co więcej, z akt sprawy i pism strony wynika, że są one w konflikcie prawnym, bowiem skarżąca kwestionuje - wbrew treści KW - prawo własności przysługujące Ż. K. Burmistrz Miasta J. w chwili wydawania decyzji - zezwolenia doskonale zdawał sobie sprawę z tego, że w KW jako właścicielka nieruchomości jest wskazana Ż. K, a nie Gmina J. Wynika to wprost z treści uzasadnienia decyzji Burmistrza Miasta J. z 31 października 2016 r. Wyjaśniono następnie, że rozstrzygnięcie Burmistrza Miasta J. jako organu zezwalającego zawarte w wydanym przez niego zezwoleniu na rzecz strony, chroniło jednocześnie Gminę J., którą reprezentował jako osobę prawną, a która zawarła w 1994 r. umowę dzierżawy ze stroną (wielokrotnie później aneksowaną), przed ewentualnymi roszczeniami cywilnymi ze strony skarżącej, np. z tytułu zawarcia aneksu do umowy dzierżawy z 15 września 2016 r., w którym Gmina J. wyraźnie wskazuje, że jest właścicielem nieruchomości. W tej sytuacji, gdy organ zezwalający, tj. Burmistrz Miasta J., jest jednocześnie reprezentantem interesów o charakterze cywilnoprawnym Gminy J., nie dziwi jego rozstrzygnięcie, zawarte w decyzji - zezwoleniu z 31 października 2016 r., w której nie uznał jako organ administracji za wiążące niekorzystnych dla Gminy J. ustaleń z KW nieruchomości. Sąd nie miał wątpliwości w niniejszej sprawie, że czynności zmierzające do wydania decyzji podjęte przez Burmistrza Miasta J., a także sama treść decyzji - wydanego na rzecz strony zezwolenia stanowią zaprzeczenie stanu prawnego sprawy w całości. Zawiadomienie o możliwości nieważności decyzji Burmistrza J. złożył z kolei w niniejszej sprawie M. C., czyli jedna z osób, na rzecz której nastąpił zwrot przedmiotowej nieruchomości, który następnie ją zbył na rzecz Ż. K., i któremu, zgodnie z treścią KW, przysługuje osobiste prawo odkupu tej nieruchomości (por. k. 52 akt sądowych), wynikające z umowy zawartej z właścicielką nieruchomości i ujawnione w KW nieruchomości. Konkludując WSA wyjaśnił, że skoro podmiot ubiegający się o uzyskanie zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych przedstawia jako tytuł prawy do lokalu umowę najmu lub dzierżawy, to obowiązkiem organów administracyjnych jest, dokonując pewnych ocen ze sfery prawa cywilnego, rozstrzygnąć w oparciu o przedłożone dokumenty i materiał dowodowy zgromadzony w sprawie, czy podmiot ten legitymuje się skutecznym tytułem prawnym do lokalu w rozumieniu art. 18 ust. 6 pkt 2 ustawy. W niniejszej sprawie słusznie wskazało SKO, że Burmistrz Miasta J. wadliwie ocenił na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego, że stronie przysługuje skuteczny erga omnes, a zatem zarówno wobec właściciela nieruchomości, jak i organów administracji, tytuł prawny do lokalu w rozumieniu art. 18 ust. 6 pkt 2 ustawy. Sąd powołał przy tym również treść art. 3, 5 i 8 ustawy o księgach wieczystych i hipotece, a następnie przywołując stanowisko NSA w wyroku z 29 kwietnia 2019 r., sygn. I OSK 3703/18 wskazał, że "Przewidziane w art. 8 u.k.w.h. ostrzeżenie, ujawnione w dziale II księgi wieczystej, nie obala domniemania prawnego z art. 3 u.k.w.h., a więc domniemania zgodności wpisu w księdze wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym. Skutki ostrzeżenia polegają jedynie na wyłączeniu rękojmi wiary publicznej ksiąg wieczystych, ustanowionej w art. 5 u.k.w.h.". W orzecznictwie NSA przyjmuje się, że jedynym sposobem wzruszenia domniemania z art. 3 u.k.w.h. jest przeprowadzenie postępowania przed sądem powszechnym - zwykle z powództwa o uzgodnienie stanu prawnego nieruchomości ujawnionego w księdze wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym na podstawie art. 10 u.k.w. lub powództwa o ustalenie na podstawie art. 189 k.p.c., czy też w postępowaniu o zasiedzenie albo w każdym innym postępowaniu sądowym, w którym ocena prawidłowości wpisu ma istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy (patrz wyroki NSA z 4 grudnia 2018 r. sygn. akt I OSK 1675/17 i I OSK 1/17, (orzeczenia publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl) - i powołane tam postanowienie SN z 4 lutego 2011 r. sygn. akt III CSK 146/10 lub wyrok SN z 9 października 2013 r. sygn. akt V CSK 450/12). W konsekwencji uznaje się, że organ administracyjny nie ma możliwości dokonywać w toku prowadzonego postępowania odmiennych ustaleń prawnych od tych, jakie wynikają z prawomocnych orzeczeń sądowych, w tym z wpisów dokonanych w księdze wieczystej. Uznając zatem możliwość negacji domniemania z art. 3 u.k.w.h. przez organ zezwalający w sprawie administracyjnej dotyczącej wydania zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych i uznając za właściwy środek do wzruszenia domniemania z art. 3 u.k.w.h. ostrzeżenie zamieszczone w trybie art. 8 u.k.w.h. (mimo że mogło ono dotyczyć wyłącznie instytucji prawa cywilnego), Burmistrz Miasta J. w sposób rażący naruszył art. 18 ust. 6 pkt 2 ustawy w związku z powyższymi przepisami u.k.w.h. Odnosząc się do podniesionych przez skarżącą zarzutów, w zakresie umowy dzierżawy zawartej przez nią w dniu 20 maja 1994 r. z Urzędem Miasta w J., w którego władaniu był wówczas grunt przy ul. [...], czego potwierdzeniem jest decyzja Wojewody Mazowieckiego z 27 sierpnia 1992 r. nr 29477 stwierdzająca nieodpłatne nabycie własności powyższej nieruchomości przez Gminę J., Sąd pierwszej instancji podkreślił, że zawarta umowa dzierżawy jest skuteczna wyłącznie między stronami (inter partes), a nie wobec wszystkich (erga omnes). Zauważył również m.in., że skoro bezspornie umowa dzierżawy zawarta przez skarżącą z Gminą J. nie była wpisana do KW nieruchomości, oznacza to, że nie posiadała tzw. rozszerzonej skuteczności (actio in rem scripta) ani wobec właścicielki nieruchomości, ani wobec organu zezwalającego, czyli Burmistrza Miasta J. Umowa ta była jedynie skuteczna inter partes, czyli pomiędzy podpisującymi ją stronami. Na potrzeby oceny spełnienia warunku z art. 18 ust.6 pkt 2 ustawy było to w omawianej sprawie niewystarczające wobec faktu, że wydzierżawiający z umowy dzierżawy nie był właścicielem nieruchomości wg KW w dniu wydania zezwolenia. Ponadto powoływanie się przez skarżącą na aneks z 15 września 2016 r. do umowy dzierżawy zawarty z Gminą J., która nie była wówczas, według stanu w KW właścicielem nieruchomości, jak również na wielość decyzji i postępowań dotyczących ewentualnego wzruszenia decyzji, na skutek której Gmina J. utraciła własność nieruchomości, którą następnie nabyła Ż. K., w ocenie WSA nie może odnieść skutku prawnego w niniejszej sprawie i jest nieuprawnione. Sąd uznał również za niezasadne zarzuty dotyczące naruszenia art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. a dotyczące braku zawieszenia przez SKO postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności do czasu zakończenia postępowania sądowego o stwierdzenie zasiedzenia nieruchomości, prowadzonego przez Sąd Rejonowy w O. pod sygn. I Ns 1193/16. Wyjaśnił, że SKO w Warszawie badało stan prawny nieruchomości na dzień wydania decyzji zezwalającej przez Burmistrza, a nie na dzień wydania decyzji przez SKO. Wiążące bowiem dla oceny decyzji w postępowaniu nadzwyczajnym z art. 156 k.p.a. są stan prawny i stan faktyczny na dzień wydania decyzji podlegającej kontroli. Stan prawny zaś nieruchomości, na której posadowiony był lokal przeznaczony do sprzedaży napojów alkoholowych, mógł być zbadany przez SKO na podstawie wglądu do KW. Dlatego też zarzuty dotyczące naruszenia art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. nie mogą być uznane w niniejszej sprawie za zasadne. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożyła skarżąca, wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku z jednoczesnym rozstrzygnięciem sprawy przez Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 188 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, albo przekazaniem sprawy do ponownego rozpatrzenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, albo uchyleniem decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z 27 marca 2020 r. znak KOA/2912/A1/18 i poprzedzającej ją decyzji tego organu z 31 lipca 2018 r. znak KOA/1249/A1/18, rozpoznanie sprawy na rozprawie, zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, a także o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z następujących dokumentów: 1) postanowienia Sądu Rejonowego w O. z 5 września 2019 r. sygn. akt I C 1047/17, 2) postanowienia Sądu Okręgowego W. w W. z 19 marca 2020 r. sygn. akt IV Cz 2754/19, obu na okoliczność prawomocnego zawieszenia postępowania o wydanie nieruchomości z powództwa Ż. K. przeciwko J. D., na podstawie art 177 § 1 pkt 1 k.p.c. z uwagi na uznanie postępowania w sprawie nabycia przedmiotowej nieruchomości przez Gminę Miasto J. w drodze zasiedzenia za tzw. prejudykat wobec tej sprawy. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucono na podstawie przepisów art. 174 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, naruszenie prawa materialnego, tj.: 1) błędną wykładnię przepisu art. 18 ust. 6 pkt 2 ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (Dz. U. z 2016 r. poz. 487) i w konsekwencji tego nieprawidłowe jego zastosowanie poprzez uznanie, że przedstawiona przez skarżącą umowa dzierżawy nr GR- 7224-dz-10/94 terenu zabudowanego budynkiem pawilonu handlowego w J. przy ul. [...] zawarta z Urzędem Miasta w J.e w dniu 20 maja 1994 r. na czterdzieści lat oraz aneks do tej umowy z 15 września 2016 r. [którym dokonano m.in. korekty wysokości czynszu dzierżawnego], nie stanowią dokumentu potwierdzającego tytuł prawny skarżącej do wskazanego wyżej lokalu, w którym skarżąca prowadziła od 1994 r. sprzedaż m.in. napojów alkoholowych; 2) błędną wykładnię przepisu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w związku z przepisem art. 18 ust. 6 pkt 2 ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi oraz w związku z art. 16 § 1 k.p.a. i w konsekwencji tego nieprawidłowe zastosowanie tych przepisów poprzez uznanie, że przedstawiona przez skarżącą umowa dzierżawy nr GR-7224-dz-10/94 terenu zabudowanego budynkiem pawilonu handlowego w J. przy ul. [...] zawarta z Urzędem Miasta w J. w dniu 20 maja 1994 r. na czterdzieści lat oraz aneks do tej umowy z dnia 15 września 2016 r. nie potwierdza przysługiwania skarżącej tytułu prawnego do podanego lokalu i co doprowadziło do błędnego uznania, że wydanie decyzji Burmistrza Miasta J. z 31 października 2016 r. nr I-14/C-13/2016 o zezwoleniu J. D., prowadzącej działalność gospodarczą pod firmą: "[...]", na sprzedaż napojów alkoholowych powyżej 18% zawartości alkoholu, przeznaczonych do spożycia poza miejscem sprzedaży, w placówce handlowej zlokalizowanej w J. przy ul. [...], stanowi rażące naruszenie prawa; 3) błędną wykładnię przepisu art. 18 ust 6 pkt 2 ustawy z 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi i w konsekwencji tego nieprawidłowego zastosowanie tego przepisu poprzez uznanie, że przysługujące skarżącej prawo dzierżawy terenu zabudowanego budynkiem pawilonu handlowego w J. przy ul. [...] stwierdzone umową dzierżawy nr GR-7224-dz-10/94 zawartą z Urzędem Miasta w J. w dniu 20 maja 1994 r. na czterdzieści lat oraz aneksem do tej umowy z 15 września 2016 r., musi być skuteczne erga omnes, gdy jednocześnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie kwestionuje dopuszczalności przysługiwania prawa dzierżawy w rozumieniu powołanego przepisu art 18 ust 6 pkt 2 ustawy z 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, które to prawo z natury rzeczy, jako prawo obligacyjne, nie jest prawem skutecznym erga omnes, a jest skutecznym prawem tylko między stronami umowy o jego ustanowieniu, 4) błędną wykładnię przepisu art. 18 ust 6 pkt 2 ustawy z 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi w związku z przepisem art. 16 ust 1 i ust 2 pkt 2 oraz art. 17 ustawy z 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece i w konsekwencji tego nieprawidłowe zastosowanie tych przepisów poprzez uznanie, że umowa dzierżawy może stanowić tytuł prawny do lokalu dla potrzeb wydania zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych, jeżeli została ujawniona w księdze wieczystej prowadzonej dla nieruchomości, na której ma się odbywać taka sprzedaż, gdy tymczasem treść przepisu art. 18 ust 6 pkt 2 ustawy z 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, ani żaden inny przepis tej ustawy nie zawiera takiego zastrzeżenia dla zachowania skuteczności przysługiwania tytułu prawnego do danego lokalu; 5) błędne uznanie, że przepis art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. nie miał w niniejszej sprawie zastosowania, gdy tymczasem toczące się przed Sądem Rejonowym w O. postępowanie pod sygnaturą akt I Ns 1193/16 dotyczące zasiedzenia nieruchomości przez Gminę Miasta J., stanowi zagadnienie wstępne dla oceny legalności decyzji Burmistrza Miasta J. z 31 października 2016 r. nr I-14/C-13/2016; jeżeli bowiem Sąd stwierdzi zasiedzenie, to znaczy, że od dnia 1 września 2010 r. właścicielem nieruchomości położonej w J. przy ul. [...] jest Gmina Miasta J., co w oczywisty sposób będzie oznaczało, ż w dniu wydania powołanej decyzji Burmistrza Miasta J., tj. w dniu 31 października 2016 r. właścicielem nieruchomości pozostawała Gmina Miasto J., wydzierżawiająca skarżącej tę nieruchomość już od 1994 r.; 6) niewłaściwe zastosowanie przepisów art. 141 § 4 w związku z art. 133 § 1 i art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi mające istotny wpływ na wynik sprawy poprzez nieuwzględnienie wszystkich okoliczności faktycznych opisanych i udokumentowanych w aktach sprawy, w szczególności dotyczących okoliczności zawarcia przez skarżącą umowy dzierżawy na czterdzieści lat z 20 maja 1994 r. nr GR-7224-dz-10/94 z Urzędem Miasta w J., która to umowa nie wygasła i nie została przez nikogo skutecznie wypowiedziana lub unieważniona, co powoduje, że jest umową nadal obowiązującą. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej przedstawiono argumentację na poparcie postawionych w jej petitum zarzutów. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod uwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania, której w rozpatrywanej sprawie nie stwierdzono. Granice skargi są wyznaczone wskazanymi w niej podstawami, którymi - zgodnie z art. 174 p.p.s.a. - może być naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.), albo naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.). Związanie podstawami skargi kasacyjnej polega na tym, że wskazanie przez stronę skarżącą naruszenia konkretnego przepisu prawa materialnego lub procesowego określa zakres kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego. Sąd ten uprawniony jest bowiem jedynie do zbadania, czy postawione w skardze kasacyjnej zarzuty polegające na naruszeniu przez wojewódzki sąd administracyjny konkretnych przepisów prawa materialnego czy też procesowego w rzeczywistości zaistniały. Nie ma on natomiast prawa badania, czy w sprawie wystąpiły inne niż podniesione w skardze kasacyjnej naruszenia prawa, które mogłyby prowadzić do uchylenia zaskarżonego wyroku. Zakres kontroli wyznacza zatem sam autor skargi kasacyjnej wskazując, które normy prawa zostały naruszone. W rozpoznawanej sprawie zarzuty skargi kasacyjnej nie doprowadziły do podważenia zaskarżonego wyroku. Zasadnicza waga sformułowanych w skardze kasacyjnej zarzutów skupia się na zwalczaniu stanowiska organu, podzielanego przez Sąd pierwszej instancji, że w decyzji w przedmiocie udzielenia skarżącej zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych powyżej 18 % zawartości alkoholu, przeznaczonych do spożycia poza miejscem sprzedaży, w placówce handlowej zlokalizowanej przy ul. [...] w J., rażąco naruszono prawo, przez nieuwzględnienie niespełnienia obligatoryjnej przesłanki dla wydania takiego zezwolenia, tj. legitymowania się przez wnioskodawczynię tytułem prawnym do lokalu stanowiącego punkt sprzedaży napojów alkoholowych, czym wypełniono dyspozycję art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Zarzuty skargi kasacyjnej przede wszystkim kwestionują dokonane w sprawie oceny dotyczące umowy dzierżawy terenu zabudowanego budynkiem pawilonu handlowego w J. przy ul. [...], zawartej przez skarżącą z Urzędem Miasta w J. w dniu 20 maja 1994r. wraz z aneksem do tej umowy, którą skarżąca legitymowała się jako tytułem prawnym do przedmiotowej nieruchomości, starając się o zezwolenie na sprzedaż napojów alkoholowych, udzielone decyzją z 31 listopada 2016 r., której nieważność stwierdzono. W pierwszej kolejności podkreślenia wymaga, że przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej było postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, które jest samodzielnym postępowaniem, odrębnym od postępowania, w którym wydano weryfikowaną decyzję, a jego celem jest ustalenie, czy decyzja jest obarczona jedną z wad wskazanych w art. 156 § 1 k.p.a. Przedmiotem tego postępowania jest sprawa procesowa rozumiana, jako "rozpoznanie i rozstrzygnięcie w trybie unormowanym przepisami prawa procesowego (...) zgodnego z przepisami, głównie materialnego prawa administracyjnego, rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej materialnej, (...) jej prawidłowości, pod kątem kwalifikowanych wad prawnych decyzji administracyjnej kończącej postępowanie zwykłe lub nadzwyczajne" (B. Adamiak, Przedmiot postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej, "Państwo i Prawo" 2001, z. 8, s. 31). W postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej nie dokonuje się - tak jak w postępowaniu zwykłym - oceny przysługujących stronie uprawnień lub ciążących na niej obowiązków, lecz ocenia się legalność decyzji wydanej w postępowaniu zwykłym, a więc innymi słowy, czy kwestionowana wnioskiem nieważnościowym decyzja została dotknięta jedną z wad określonych w art. 156 § 1 k.p.a. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 22 stycznia 2015 r., sygn. akt l OSK 1021/13). Podstawą stwierdzenia nieważności są, wymienione w art. 156 § 1 k.p.a. kwalifikowane wady decyzji, takie jak wydanie decyzji z rażącym naruszeniem przepisów o właściwości, wydanie decyzji bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa, wydanie decyzji w sprawie już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną albo sprawy, którą załatwiono milcząco, skierowanie decyzji do osoby niebędącej stroną w sprawie, występująca w dniu wydania decyzji trwała jej niewykonalność, okoliczność, że wykonanie decyzji wywołałoby czyn zagrożony karą czy wystąpienie w decyzji wady powodującej jej nieważność z mocy prawa. Nie jest tutaj wystarczająca dla stwierdzenia nieważności decyzji wątpliwość co do poprawności dokonanego rozstrzygnięcia, czy też odmienna interpretacja przepisów, które były podstawą rozstrzygnięcia. Należy bowiem przypomnieć, że art. 16 § 1 k.p.a. ustanawia ochronę decyzji ostatecznych przyznając im cechę trwałości, przy równoczesnym zakreśleniu granic tej trwałości. Wyznaczone przepisami k.p.a. odstępstwa od zasady ogólnej trwałości ostatecznej decyzji administracyjnej (w tym również tryb stwierdzenia nieważności), jako rozwiązania stanowiące wyjątek od zasady, podlegają wykładni ścisłej. Odnośnie do przesłanki z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. wystąpienia "rażącego naruszenia prawa", przyjmuje się, że decyzja wykazuje tę cechę, jeżeli jej treść pozostaje w sprzeczności z treścią przepisu prawa przez proste ich zestawienie ze sobą. Trzeba w związku z tym zwrócić uwagę, że ustawa o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi w art. 18 ust. 6 wymaga, aby do wniosku o wydanie zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych załączyć określone dokumenty, jednym z nich jest dokument potwierdzający tytuł prawny wnioskodawcy do lokalu, stanowiącego punkt sprzedaży napojów alkoholowych ( art. 18 ust. 6 pkt 2 ). Słusznie Sąd pierwszej instancji podkreślił, że jest to przewidziany ustawą warunek formalny wniosku, który nie może być procedowany bez tego dokumentu. Wnioskodawca musi zatem przedstawić dokument i jednocześnie legitymować się tytułem prawnym do lokalu. Naruszenie wymogu z art. 18 ust. 6 pkt 2 ustawy przez organ zezwalający i wydanie zezwolenia na rzecz podmiotu nielegitymującego się tytułem prawnym do lokalu musi być zatem potraktowane jako rażące naruszenie prawa (por. wyrok z 15 marca 2011 r., sygn. akt II GSK 854/10, w którym NSA podzielił stanowisko sądu pierwszej instancji, oddalając skargę kasacyjną przedsiębiorcy od wyroku oddalającego skargę od decyzji stwierdzającej nieważność wydanego zezwolenia, w sytuacji braku tytułu prawnego do lokalu stanowiącego punkt sprzedaży napojów alkoholowych). Przyjmuje się, że dokument potwierdzający tytuł prawny do lokalu ma charakter legitymizacyjny w prowadzonym postępowaniu. Jakkolwiek ustawodawca nie określił, jakiego rodzaju dokument ten walor posiada, to jednak operując na gruncie przywołanego przepisu pojęciem "tytułu prawnego" nadał ma szerokie znaczenie, z którego wynika, że może to być zarówno tytuł o charakterze prawno-rzeczowym jak i tytuł obligacyjny, wynikający z zawartej przez wnioskodawcę umowy. Istotne jest przy tym, aby tytuł prawny, o którym mowa w art. 18 ust. 6 pkt 2 ustawy był skuteczny wobec osób trzecich, w szczególności wobec właściciela lokalu i organów administracji publicznej. Nie może to więc być jakikolwiek tytuł (tak też wyrok NSA z 15 marca 2011 r., sygn. akt II GSK 853/10). W orzecznictwie sądowoadministracyjnym wskazuje się również, że jeśli wnioskodawca przedstawia tytuł do lokalu o charakterze obligacyjnym (np. umowę najmu), to obowiązkiem organów administracyjnych jest, dokonując pewnych ocen ze sfery prawa cywilnego, rozstrzygnąć w oparciu o przedłożone dokumenty i materiał dowodowy, zgromadzony w sprawie, czy podmiot ten legitymuje się tytułem prawnym do lokalu w rozumieniu art. 18 ust. 6 pkt 2 ustawy (wyroki NSA z 21 lipca 2010 r., sygn. akt II GSK 371/09, z 15 września 2011 r., sygn. akt II GSK 853/10). Niesporne w sprawie było, że skarżąca wnioskując o zezwolenie na sprzedaż alkoholu legitymowała się umową dzierżawy nieruchomości z 20 maja 1994 r. zawartą z Urzędem Miejskim w J. (do 2034 r.), na której był posadowiony pawilon w którym znajdował się lokal, gdzie miała być prowadzona sprzedaż alkoholu oraz umową kupna-sprzedaży nakładów poniesionych na budowę pawilonu z 22 marca 1993 r., zawartą w formie aktu notarialnego, pomiędzy J. D. (kupującą) a K. D. i G. D. (sprzedającymi). Niekwestionowane jest również, że w chwili wydania decyzji, której nieważność stwierdzono zaskarżoną w sprawie niniejszej decyzją, do księgi wieczystej spornej nieruchomości, jako właścicielka wymienionych działek ewidencyjnych wpisana była Ż. K.. Sporna w sprawie jest natomiast ocena umowy dzierżawy ww. nieruchomości, stanowiącej grunt zabudowany rzeczonym pawilonem, jako mającej wykazywać tytuł prawny skarżącej do lokalu, zgodnie z art. 18 ust. 6 pkt 2 ustawy. NSA podziela stanowisko zajęte w zaskarżonym wyroku, że w takiej sytuacji, w której wnioskodawca powołuje się tylko na tytuł obligacyjny do lokalu, w którym ma być prowadzona sprzedaż alkoholu (umowa dzierżawy zawarta z innym podmiotem niż właściciel nieruchomości wpisany do księgi wieczystej) i tytuł ten jest nieuznawany przez tego właściciela, nie może on być poczytany za tytuł prawny do lokalu, o którym mowa w art. 18 ust. 6 pkt 2 ustawy. Trafnie przy tym podkreślił WSA, że organ w chwili wydawania zezwolenia doskonale zdawał sobie sprawę, że w KW jako właścicielka nieruchomości jest wskazana Ż. K., a nie Gmina J.. Istotne jest w tym kontekście, że zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy o księgach wieczystych i hipotece, ustanawiającym domniemanie prawne, domniemywa się, że prawo jawne z księgi wieczystej jest wpisane zgodnie z rzeczywistym stanem prawnym. Ma to taki skutek, że w obrocie prawnym decydujący jest - przy ustalaniu prawa jawnego, w tym wypadku prawa rzeczowego (własności) - wpis tego prawa ujawnionego w księdze wieczystej, tak długo, dopóki we właściwym postępowaniu przed sądem powszechnym to domniemanie nie zostanie wzruszone. W konkluzji słusznie przyjął Sąd pierwszej instancji, że chcąc wykazać swój tytuł prawny do nieruchomości, w rozumieniu art. 18 ust. 6 pkt 2 ustawy, skarżąca winna wykazać tytuł skuteczny wobec Ż. K., której prawo jawne do nieruchomości zostało wpisane do księgi wieczystej. Z tych powodów za nieuzasadnione należało uznać zarzuty skargi kasacyjnej sformułowane w pkt. 1-3 jej petitum, przy czym bez znaczenia dla tej oceny pozostają pewne niekonsekwencje terminologiczne w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, w tym wypadku dotyczące tytułu prawnego skutecznego erga omnes, przeciwstawionego tytułowi skutecznemu przeciwko oznaczonej osobie, lub oznaczonym osobom. Nie abstrahując przy tym od podziału praw podmiotowych na względne i bezwzględne na gruncie prawa cywilnego, jako przydatne dla interpretacji omawianego art. 18 ust. 6 pkt 2 ustawy, należy uznać to co w tym zakresie wynika z przedstawionego wyżej orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego oraz co powiedziano w rozpatrywanej sprawie, iż takim tytułem prawnym będzie zarówno tytuł oparty na prawie rzeczowym (skuteczny erga omnes), jak i wynikający z prawa obligacyjnego i to zarówno przy wynikającej z przepisów prawa rozszerzonej skuteczności tego prawa, jak i po prostu skuteczny wobec właściciela, z racji zawartej z nim, niekwestionowanej umowy. Nie mógł zostać też uwzględniony zarzut sformułowany w pkt 4 skargi kasacyjnej. Jakkolwiek w art. 18 ust. 6 pkt 2 ustawy nie ma oczywiście żadnego dodatkowego zastrzeżenia, warunkującego możliwość uznania umowy dzierżawy za wystarczający tytuł prawny do lokalu, od ujawnienia tego prawa w księdze wieczystej, to i Sąd pierwszej instancji takiej ogólnej reguły w żaden sposób w uzasadnieniu wyroku nie formułował. WSA odnosił się do konkretnej sytuacji występującej w niniejszej sprawie i w tym tylko kontekście zauważył, w jakim przypadku umowa dzierżawy zawarta z podmiotem niebędącym właścicielem (i jej nieuznającym) mogłaby teoretycznie posiadać rozszerzoną skuteczność, także wobec każdoczesnego właściciela nieruchomości. Niezasadne również okazały się zarzuty naruszenia przepisów postępowania. Przypomnieć należy, że naruszenie tej kategorii przepisów może stanowić skuteczną podstawę zarzutu skargi kasacyjnej, jeśli naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.). Strona wnosząca skargę kasacyjną obowiązana jest ten wpływ wykazać, zatem ten element stanowi niezbędny element uzasadnienia skargi kasacyjnej. W obu zarzutach tej zależności nawet nie próbowano wykazać w powiązaniu z wykazywanymi uchybieniami. Takiego związku nie sposób również wyinterpretować z tego, jak zarzuty te zostały skonstruowane. Dodatkowo należy ponownie przypomnieć (i odwołać się do tego, co już wyżej powiedziano), że kontroli sądowej zostało poddane postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, które jest samodzielnym postępowaniem, odrębnym od postępowania, w którym wydano weryfikowaną decyzję. Postępowanie nadzwyczajne w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji z uwagi na jego istotę, cel oraz funkcje ma charakter następczy w relacji do zwykłego trybu postępowania oraz wydanej w nim decyzji ostatecznej. Taki charakter postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności oraz charakter decyzji wydanej w tym postępowaniu wyznacza zakres kontroli sądowo-administracyjnej takiej decyzji. Zakres badania tej decyzji sprowadza się do oceny, czy zaistniały w niej kwalifikowane wady opisane następnie w decyzji stwierdzającej jej nieważność (i które stanowiły podstawę jej wydania - w momencie jej wydania), co trafnie punktował Sąd pierwszej instancji. Stan prawny nieruchomości, który zostanie ustalony w wyniku innych toczących się i niezakończonych dotychczas postępowań nie będzie miał wpływu na tę ocenę, zatem zarówno zarzuty dotyczące naruszenia art. 97 §1 pkt 4 k.p.a., jak i wnioski dowodowe skarżącej kasacyjnie zgłoszone w skardze kasacyjnej nie mogły zostać uznane za zasadne. Jako nieuzasadniony należało ocenić także zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a., gdyż zawarty w uzasadnieniu wyroku WSA wywód w sposób logiczny i jasny przedstawia stanowisko Sądu. W tym kontekście należy wskazać, iż w orzecznictwie prezentowany jest pogląd, że wadliwość uzasadnienia wyroku może stanowić przedmiot skutecznego zarzutu kasacyjnego z art. 141 § 4 p.p.s.a. w sytuacji, gdy sporządzone jest ono w taki sposób, że niemożliwa jest kontrola instancyjna zaskarżonego wyroku. Funkcja uzasadnienia wyroku wyraża się i w tym, że jego adresatem, oprócz stron, jest także Naczelny Sąd Administracyjny. Tworzy to więc po stronie wojewódzkiego sądu administracyjnego obowiązek wyjaśnienia motywów podjętego rozstrzygnięcia w taki sposób, który umożliwi przeprowadzenie kontroli instancyjnej zaskarżonego orzeczenia w sytuacji, gdy strona postępowania zażąda, poprzez wniesienie skargi kasacyjnej, jego kontroli (por. wyrok NSA z dnia 13 grudnia 2012 r. sygn. akt II OSK 1485/11. Treść uzasadnienia powinna umożliwić zarówno stronom postępowania, jak i - w razie kontroli instancyjnej - Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu, prześledzenie toku rozumowania sądu i poznanie racji, które stały za rozstrzygnięciem o zgodności bądź niezgodności z prawem zaskarżonego aktu. Tworzy to po stronie wojewódzkiego sądu administracyjnego obowiązek wyjaśnienia motywów podjętego rozstrzygnięcia w taki sposób, że w razie wniesienia skargi kasacyjnej nie powinno budzić wątpliwości Naczelnego Sądu Administracyjnego, iż zaskarżony wyrok został wydany po gruntownej analizie akt sprawy i że wszystkie wątpliwości występujące na etapie postępowania administracyjnego zostały wyjaśnione (por. wyrok NSA z 25 stycznia 2013 r. sygn. akt II OSK 1751/11. Uzasadnienie zaskarżonego wyroku Sądu pierwszej instancji realizuje powyższe wymagania. Wynika z niego, jaki stan faktyczny został w tej sprawie przyjęty przez Sąd, dokonano też jego oceny, jak również zawarto rozważania dotyczące wykładni i zastosowania art. 18 ust. 6 pkt 2 ustawy oraz 156 §1 pkt 2 k.p.a. To, że strona skarżąca nie zgadza się z dokonaną przez Sąd oceną prawną, nie oznacza, że został naruszony przepis art. 141 § 4 p.p.s.a. i nie uprawnia do czynienia takiego zarzutu. Za pomocą tego zarzutu nie można bowiem zwalczać zaaprobowanej przez Sąd podstawy faktycznej rozstrzygnięcia, czy też stanowiska co do wykładni lub zastosowania prawa materialnego (wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 27 lipca 2012 r., sygn. akt I FSK 1467/11 oraz z 13 maja 2013 r., sygn. akt II FSK 358/12, a taką próbę podejmuje strona skarżąca kasacyjnie, polemizując ze stwierdzeniami zawartymi w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku. NSA w mniejszym składzie podziela stanowisko judykatury, iż Sąd pierwszej instancji w uzasadnieniu wyroku wypełniając przesłanki wynikające z treści art. 141 § 4 p.p.s.a. nie ma obowiązku odnosić się osobno do każdego z zarzutów skargi i do każdego z argumentów na ich poparcie, może je oceniać całościowo. Najistotniejsze jest to, aby z wywodów Sądu wynikało dlaczego w sprawie nie doszło do naruszenia prawa wskazanego w skardze (por. wyrok NSA z 18 listopada 2016 r., sygn. akt II GSK 702/15). Wyjaśnienia także wymaga, że zgodnie z art. 133 § 1 p.p.s.a. Sąd wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy na podstawie akt sprawy, chyba że organ nie wykonał obowiązku, o którym mowa w art. 54 § 2. Aktami sprawy w rozumieniu art. 133 p.p.s.a. są zarówno akta sądowe jak i przedstawione sądowi akta administracyjne, a akta sprawy - co do zasady - obejmują także materiał dowodowy zebrany przez sąd i załączony w sposób formalny przez wydanie postanowienia w trybie art. 106 § 3 p.p.s.a. Podnieść należy też, że przyjęcie w art. 133 § 1 p.p.s.a. zasady, że sąd administracyjny orzeka na podstawie akt sprawy oznacza, że sąd ten rozpatruje sprawę na podstawie stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dniu wydania zaskarżonego aktu. Rzeczą Sądu - kontrolującego legalności zaskarżonej decyzji - jest ocenić, czy zebrany w postępowaniu administracyjnym materiał dowodowy jest pełny, został prawidłowo zebrany i jest wystarczający do ustalenia stanu faktycznego, jaki stan faktyczny sprawy wynika z akt sprawy i czy w świetle istniejącego wówczas stanu prawnego podjęte przez organ rozstrzygnięcie sprawy jest zgodne z obowiązującym prawem. Jednakże nie jest naruszeniem art. 133 § 1 p.p.s.a. zaakceptowanie przez sąd, jako zgodnej z przepisami postępowania, oceny materiału dowodowego oraz przyjęcia za prawidłowe ustaleń będących konsekwencją tej oceny. Przepis art. 133 § 1 p.p.s.a. nie może służyć kwestionowaniu ustaleń i oceny ustalonego w sprawie stanu faktycznego (por. wyroki NSA z 14 września 2011 r., sygn. akt II GSK 858/10, LEX nr 1151731, z 5 kwietnia 2012 r., sygn. akt I OSK 1749/11 LEX nr 1145067, z 7 marca 2013 r., sygn. akt II GSK 2374/11). Odnosząc się natomiast do zarzutu naruszenia art. 134 § 1 p.p.s.a., należy zauważyć, iż zgodnie z tym przepisem sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (...). Sprawą tą, jak kilkukrotnie podkreślano, była sprawa procesowa stwierdzenia nieważności decyzji, a nie rozwiązanie wielowątkowego sporu dotyczącego losów prawnych nieruchomości, na której znajdował się lokal, w którym skarżąca prowadziła sprzedaż alkoholu. WSA uwzględnił wszelkie istotne okoliczności faktyczne i prawne, w tym takie jak eksponowane w skardze kasacyjnej okoliczności, w których doszło do uzyskania przez Ż. K. wpisu do księgi wieczystej (str. 21/22 uzasadnienia wyroku Sądu pierwszej instancji), i co najistotniejsze niewadliwie ustalił, że wiążące organ ustalenia stanu prawnego nieruchomości, na której był posadowiony lokal przeznaczony do sprzedaży napojów alkoholowych mógł być zbadany na podstawie wglądu do KW na dzień wydania decyzji przez Burmistrza Miasta J. Analiza akt sprawy, w zestawieniu z treścią zaskarżonego wyroku, jasno wskazuje, że sformułowane w skardze kasacyjnej zarzuty naruszenia wymienionych przepisów należało uznać za chybione. Z podanych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 p.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI