II GSK 1771/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną F. w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który oddalił skargę na decyzję Głównego Inspektora Farmaceutycznego nakładającą karę pieniężną za naruszenie zakazu reklamy apteki ogólnodostępnej. Sprawa dotyczyła akcji rozdawania kuponów o wartości 100 zł, która miała miejsce w aptece w dniu 27 września 2014 r. Mazowiecki Wojewódzki Inspektor Farmaceutyczny nałożył na fundację karę 20 000 zł, którą Główny Inspektor Farmaceutyczny utrzymał w mocy w zmienionej wysokości 2 000 zł. Sąd I instancji uznał, że akcja miała charakter reklamowy i podzielił stanowisko organu. Naczelny Sąd Administracyjny, opierając się na wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 19 czerwca 2025 r. w sprawie C – 200/24, stwierdził, że polskie przepisy zakazujące reklamy aptek (art. 94a ust. 1 Prawa farmaceutycznego) naruszają prawo UE, w szczególności dyrektywę o handlu elektronicznym oraz przepisy o swobodzie świadczenia usług i przedsiębiorczości. Sąd uznał, że zakaz reklamy jest nieproporcjonalny i wykracza poza to, co jest konieczne do ochrony zdrowia publicznego. W związku z tym NSA uchylił zaskarżony wyrok, decyzje organów obu instancji i umorzył postępowanie administracyjne, uznając skargę kasacyjną za zasadną.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Zagadnienia prawne (4)
Czy akcja rozdawania kuponów o wartości 100 zł przez fundację w aptece stanowi reklamę apteki w rozumieniu art. 94a ust. 1 Prawa farmaceutycznego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, organy administracji i sąd I instancji uznały, że akcja miała charakter reklamowy. Jednak NSA, opierając się na prawie UE, uznał, że polskie przepisy zakazujące takiej reklamy są niezgodne z prawem UE.
Uzasadnienie
Sąd I instancji uznał, że akcja miała na celu promocję apteki i budowanie pozytywnego wizerunku, a informowanie o niej w mediach i kościołach zwiększyło jej zasięg. NSA stwierdził, że zakaz reklamy aptek jest niezgodny z prawem UE.
Czy polskie przepisy zakazujące reklamy aptek są zgodne z prawem Unii Europejskiej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, Naczelny Sąd Administracyjny, powołując się na wyrok TSUE, uznał, że art. 94a ust. 1 Prawa farmaceutycznego narusza dyrektywę o handlu elektronicznym oraz art. 49 i 56 TFUE, ograniczając swobodę świadczenia usług i przedsiębiorczości.
Uzasadnienie
TSUE stwierdził, że ogólny zakaz reklamy aptek jest nieproporcjonalny i wykracza poza to, co jest konieczne do ochrony zdrowia publicznego i niezależności zawodowej farmaceutów.
Czy nałożenie kary pieniężnej za naruszenie zakazu reklamy apteki jest dopuszczalne w świetle prawa UE?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, skoro zakaz reklamy został uznany za niezgodny z prawem UE, to nałożenie kary za jego naruszenie również jest niezasadne.
Uzasadnienie
NSA uchylił decyzje organów i umorzył postępowanie, uznając brak podstaw do nałożenia kary pieniężnej.
Czy postępowanie administracyjne w sprawie nałożenia kary pieniężnej nie uległo przedawnieniu?
Odpowiedź sądu
Sąd I instancji uznał, że termin przedawnienia upływał z dniem 22 czerwca 2023 r. NSA nie odniósł się bezpośrednio do tego zarzutu, uchylając decyzje z innych powodów.
Uzasadnienie
Sąd I instancji analizował wpływ przepisów COVID-19 na bieg terminu przedawnienia.
Przepisy (8)
Główne
u.p.f. art. 94a § ust. 1
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. Prawo farmaceutyczne
Sąd uznał, że przepis ten jest niezgodny z prawem UE.
u.p.f. art. 129b § ust. 1 - 2
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. Prawo farmaceutyczne
Przepisy dotyczące nakładania kar pieniężnych.
p.p.s.a. art. 188
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa uchylenia wyroku i orzeczenia co do istoty sprawy przez NSA.
Pomocnicze
Konstytucja RP art. 8 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zasada lojalnej współpracy z UE.
Konstytucja RP art. 91 § ust. 1 - 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zasady pierwszeństwa i bezpośredniego stosowania prawa UE.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa oddalenia skargi przez WSA.
k.p.a. art. 6
Kodeks postępowania administracyjnego
Dotyczy nadzoru organów inspekcji farmaceutycznej.
k.p.a. art. 189g
Kodeks postępowania administracyjnego
Termin przedawnienia nałożenia kary pieniężnej.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Polskie przepisy zakazujące reklamy aptek są niezgodne z prawem UE (TSUE C-200/24). • Zakaz reklamy aptek narusza swobodę świadczenia usług i przedsiębiorczości. • Kara pieniężna została nałożona na podstawie niezgodnego z prawem UE przepisu.
Odrzucone argumenty
Argumenty WSA i organów administracji dotyczące charakteru reklamowego akcji rozdawania kuponów. • Argumenty dotyczące ochrony zdrowia publicznego i racjonalnego stosowania leków.
Godne uwagi sformułowania
Rzeczpospolita Polska uchybiła zobowiązaniom ciążącym na niej na mocy art. 8 ust. 1 dyrektywy 2000/31/WE [...] oraz na mocy art. 49 i 56 TFUE. • Zakaz reklamy stanowi dodatkową przeszkodę, którą muszą pokonać przedsiębiorcy z innych państw członkowskich pragnący założyć aptekę w Polsce. • Zakaz wynikający z art. 94a ust. 1 znowelizowanego Prawa farmaceutycznego wykracza poza to, co jest konieczne do osiągnięcia celu ochrony zdrowia publicznego.
Skład orzekający
Gabriela Jyż
przewodniczący sprawozdawca
Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz
członek
Dariusz Zalewski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość merytoryczna
Ocena: 8/10
Sprawa pokazuje, jak orzecznictwo TSUE może wpływać na polskie prawo i praktykę administracyjną, unieważniając krajowe przepisy w obszarze reklamy usług medycznych.
“TSUE: Polski zakaz reklamy aptek niezgodny z prawem UE. Kara uchylona!”
Sektor
farmacja
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.