II GSK 174/19

Naczelny Sąd Administracyjny2019-06-27
NSAinneWysokansa
znak towarowyprawo własności przemysłowejUrząd Patentowy RPstrona postępowanialegitymacja procesowaskarga kasacyjnasąd administracyjnylex specialis

NSA oddalił skargę kasacyjną spółki O. Sp. z o.o. od postanowienia WSA w Warszawie o odrzuceniu skargi na decyzję Urzędu Patentowego RP w przedmiocie znaku towarowego, uznając, że tylko zgłaszający jest stroną w postępowaniu patentowym.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę spółki O. Sp. z o.o. na decyzję Urzędu Patentowego RP o udzieleniu prawa ochronnego na znak towarowy, uznając, że spółka nie była stroną w postępowaniu, a jedynie zgłaszający (B. P. i N. P.L.). Naczelny Sąd Administracyjny utrzymał to postanowienie w mocy, podkreślając, że art. 235 ust. 2 Prawa własności przemysłowej stanowi lex specialis wobec ogólnych przepisów o stronach postępowania administracyjnego i sądowoadministracyjnego, co oznacza, że tylko zgłaszający ma legitymację do wniesienia skargi.

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej wniesionej przez O. Sp. z o.o. (dawniej A. Sp. z o.o.) od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, które odrzuciło skargę spółki na decyzję Urzędu Patentowego RP o udzieleniu prawa ochronnego na znak towarowy. Sąd I instancji uznał, że spółka nie była stroną w postępowaniu przed Urzędem Patentowym, a jedynie zgłaszający (B. P. i N. P.L.), co wykluczało jej legitymację do wniesienia skargi. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną, podzielił stanowisko WSA. Sąd podkreślił, że zgodnie z art. 235 ust. 2 Prawa własności przemysłowej, stroną w postępowaniu o udzielenie prawa ochronnego na znak towarowy jest wyłącznie zgłaszający. Przepis ten stanowi lex specialis w stosunku do art. 28 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 50 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W konsekwencji, tylko zgłaszający ma prawo do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na decyzję Urzędu Patentowego, zgodnie z art. 248 Prawa własności przemysłowej. Ponieważ spółka O. Sp. z o.o. nie była zgłaszającym, jej skarga była niedopuszczalna, a postanowienie WSA o jej odrzuceniu było prawidłowe. NSA oddalił skargę kasacyjną, wskazując również, że przepisy dotyczące kosztów postępowania kasacyjnego nie mają zastosowania do postanowień kończących postępowanie w sprawie, takich jak postanowienie o odrzuceniu skargi.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, tylko zgłaszający jest stroną w postępowaniu przed Urzędem Patentowym w sprawie udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy, a przepis art. 235 ust. 2 Prawa własności przemysłowej stanowi lex specialis wobec ogólnych przepisów o stronach postępowania.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że art. 235 ust. 2 Prawa własności przemysłowej jednoznacznie określa zgłaszającego jako jedyną stronę w postępowaniu o udzielenie prawa ochronnego na znak towarowy. Ten przepis ma pierwszeństwo przed ogólnymi regulacjami Kodeksu postępowania administracyjnego i Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, co oznacza, że tylko zgłaszający posiada legitymację do wniesienia skargi do sądu administracyjnego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (13)

Główne

p.w.p. art. 235 § 2

Ustawa z dnia 30 czerwca 2000 r. - Prawo własności przemysłowej

Stroną w postępowaniu przed Urzędem Patentowym w sprawie uzyskania patentu, prawa ochronnego albo prawa z rejestracji jest zgłaszający.

p.w.p. art. 248

Ustawa z dnia 30 czerwca 2000 r. - Prawo własności przemysłowej

Na decyzje oraz postanowienia Urzędu Patentowego stronie przysługuje skarga do sądu administracyjnego. Pojęcie strony należy rozumieć z uwzględnieniem art. 235 ust. 2 p.w.p.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 50 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 203

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 204

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 182 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 58 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 33 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 12

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.w.p. art. 244 § 1

Ustawa z dnia 30 czerwca 2000 r. - Prawo własności przemysłowej

k.p.a. art. 28

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Art. 235 ust. 2 Prawa własności przemysłowej stanowi lex specialis wobec art. 28 k.p.a. i art. 50 § 1 p.p.s.a., co oznacza, że tylko zgłaszający jest stroną w postępowaniu przed Urzędem Patentowym i ma legitymację do wniesienia skargi do sądu administracyjnego.

Odrzucone argumenty

Skarżąca spółka posiadała legitymację do złożenia skargi do WSA, mimo że nie była zgłaszającym, ze względu na posiadanie interesu prawnego.

Godne uwagi sformułowania

art. 235 ust. 2 p.w.p. jest przepisem lex specialis w stosunku do art. 28 k.p.a. podmiotem uprawnionym do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na decyzję Urzędu Patentowego jest zgłaszający, a nie inne podmioty mające interes prawny art. 50 § 1 p.p.s.a. kreuje nowy rodzaj interesu prawnego w prawie administracyjnym

Skład orzekający

Joanna Sieńczyło - Chlabicz

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ugruntowanie zasady, że w postępowaniach dotyczących udzielania praw wyłącznych (np. znaków towarowych) stroną jest wyłącznie zgłaszający, a inne podmioty posiadające interes prawny nie mają legitymacji do wniesienia skargi do sądu administracyjnego, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego postępowania przed Urzędem Patentowym i jego zaskarżania. Interpretacja art. 50 § 1 p.p.s.a. jako ogólnej zasady dopuszczającej szerszy krąg podmiotów do skargi jest ograniczona przez przepisy szczególne (lex specialis).

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy kluczowej kwestii legitymacji procesowej w postępowaniu administracyjnym i sądowoadministracyjnym, co jest istotne dla praktyków prawa własności intelektualnej i administracyjnego.

Kto naprawdę może skarżyć decyzję Urzędu Patentowego? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II GSK 174/19 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2019-06-27
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2019-02-12
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Joanna Sieńczyło - Chlabicz /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6460 Znaki towarowe
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Sygn. powiązane
VI SA/Wa 1285/18 - Postanowienie WSA w Warszawie z 2018-09-28
Skarżony organ
Urząd Patentowy RP
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2018 poz 1302
art. 50 § 1, art. 203 i 204
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
Dz.U. 2013 poz 1410
art. 235 ust. 2, art. 244 ust. 1, art. 248
Ustawa z dnia 30 czerwca 2000 r. - Prawo własności przemysłowej - tekst jednolity
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Joanna Sieńczyło-Chlabicz po rozpoznaniu w dniu 27 czerwca 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej O. Sp. o.o. z siedzibą w K. (dawniej: A. Sp. z o.o. z siedzibą w K.) od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 września 2018 r., sygn. akt VI SA/Wa 1285/18 w zakresie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi A. Sp. z o.o. z siedzibą w K. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] maja 2018 r., nr [...] w przedmiocie udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy postanawia: oddalić skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 28 września 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę A. Sp. z o.o. z siedzibą w K. (obecnie: O. Sp. o.o. z siedzibą w K.) - dalej: spółka, skarżąca - na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] maja 2018 r. w przedmiocie udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy.
Przedstawiając stan sprawy Sąd I instancji wskazał, że decyzją z dnia [...] maja 2018 r. Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej (dalej: Urząd Patentowy, UP) udzielił prawa ochronnego na znak towarowy słowno-graficzny A., zgłoszony w dniu 28 lutego 2012 r. na rzecz wnioskodawcy P. B., P.-L. N. A. Spółka Cywilna, K., Polska.
W dniu 15 czerwcu 2018 r. (data nadania) spółka wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na ww. decyzję Urzędu Patentowego. W treści skargi wskazała, że przystępuje do sprawy w charakterze uczestnika postępowania na zasadzie art. 28 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 ze zm. – dalej: k.p.a.) oraz art. 33 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 – dalej: p.p.s.a.). W ocenie skarżącej udzielenie prawa ochronnego narusza prawa osobiste i majątkowe skarżącej, a złożenie wniosku o udzielenie prawa ochronnego zostało dokonane w złej wierze.
W odpowiedzi na skargę UP wniósł o jej odrzucenie na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. Organ podniósł, że stroną postępowania w sprawie uzyskania patentu, prawa ochronnego albo prawa z rejestracji jest zgłaszający, a odwołując się do treści art. 248 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej (Dz. U. z 2013 r. poz. 1410 ze zm. - dalej p.w.p.) wskazał, że jest to lex specialis wobec art. 50 § 1 p.p.s.a., gdyż ograniczenie pojęcia strony jedynie do zgłaszającego się wpływa na możliwość wnoszenia jedynie przez niego skargi do sądu administracyjnego a nie inne podmioty legitymujące się interesem prawnym.
WSA odrzucając skargę spółki stwierdził, że art. 50 § 1 p.p.s.a. kreuje nowy rodzaj interesu prawnego w prawie administracyjnym. Jego treścią jest uprawnienie do żądania przeprowadzenia przez sąd administracyjny kontroli zgodności z prawem danego aktu lub czynności organów administracji publicznej. Zakres podmiotów uprawnionych do wniesienia skargi do sądu administracyjnego nie musi się zatem pokrywać z zakresem podmiotów mających status strony w postępowaniu administracyjnym. Podmiotem uprawnionym do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na decyzję Urzędu Patentowego jest jedynie zgłaszający, a nie inne podmioty mające interes prawny. Zgodnie bowiem z art. 235 ust. 2 p.w.p. stroną w postępowaniu przed Urzędem Patentowym w sprawie uzyskania patentu, prawa ochronnego albo prawa z rejestracji jest zgłaszający. W myśl zaś art. 248 p.w.p. na decyzje oraz postanowienia Urzędu Patentowego stronie przysługuje skarga do sądu administracyjnego. Norma zawarta w art. 248 p.w.p. stanowi zatem lex specialis wobec art. 50 § 1 p.p.s.a.
Wobec powyższego Sąd I instancji uznał, że skargę na decyzję z dnia 21 maja 2018 r. mogły wnieść B.P.oraz N.P.-L. (wspólnicy spółki cywilnej), nie zaś skarżąca. Zatem skarga spółki podlegała odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a.
Od powyższego postanowienia spółka wniosła do Naczelnego Sądu Administracyjnego skargę kasacyjną, żądając jego uchylenia w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania przez WSA w Warszawie oraz zasądzenia kosztów postępowania według norm przepisanych.
Na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: art. 33 § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 12 p.p.s.a. w zw. z art. 50 § 1 p.p.s.a. polegające na błędnym przyjęciu, że skarżąca nie miała prawa złożenia skargi, w sytuacji kiedy takie uprawnienie posiadała.
Autor skargi kasacyjnej nie zgodził się ze stanowiskiem Sądu I instancji, że art. 248 p.w.p. stanowi lex specialis wobec art. 50 § 1 p.p.s.a.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną B. P. oraz N. P.L. wniosły o jej oddalenie oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie.
Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, bowiem stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a, rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania, która zachodzi w przypadkach przewidzianych w § 2 tego artykułu. W niniejszej sprawie nie występują jednak żadne z wad wymienionych we wspomnianym przepisie, które powodowałyby nieważność postępowania prowadzonego przez Sąd I instancji.
Nieusprawiedliwiony jest zarzut naruszenia art. 33 § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 12 p.p.s.a. w zw. z art. 50 § 1 p.p.s.a.
Podkreślenia wymaga, że stosownie do art. 235 ust. 2 p.w.p. stroną w postępowaniu przed Urzędem Patentowym w sprawie uzyskania patentu, prawa ochronnego albo prawa z rejestracji jest zgłaszający. Oznacza to, że ustawodawca sformułował tu normę specjalną (lex specialis), odstępując od ogólnych kryteriów przyznawania statusu strony w postępowaniu administracyjnym, sformułowanych w art. 28 k.p.a., a odnoszących się do legitymowania się przez dany podmiot interesem prawnym, wynikającym z norm prawa materialnego. Zatem w postępowaniu zgłoszeniowym przymiot strony przysługuje tylko zgłaszającemu, co wyraźnie wynika z art. 235 ust. 2 p.w.p., który jest przepisem lex specialis w stosunku do art. 28 k.p.a.
Stosownie zaś do art. 244 ust. 1 p.w.p. od decyzji Urzędu Patentowego stronie służy wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy w rozumieniu Kodeksu postępowania administracyjnego. Stronę należy rozumieć tutaj niewątpliwie w nawiązaniu do art. 235 ust. 2 p.w.p. Legitymacja do wystąpienia z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy przez organ przysługuje zatem jedynie zgłaszającemu, a nie innym podmiotom.
Zatem podmiotem uprawnionym do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na decyzję Urzędu Patentowego jest również jedynie zgłaszający, a nie inne podmioty mające interes prawny. W niniejszej sprawie należy uwzględnić treść art. 248 p.w.p. Stosownie do tego przepisu, na decyzje oraz postanowienia Urzędu Patentowego stronie przysługuje skarga do sądu administracyjnego. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego i w tym przypadku pojęcie strony należy rozumieć z uwzględnieniem art. 235 ust. 2 p.w.p. Wynika stąd, że podmiotem uprawnionym do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na decyzję Urzędu Patentowego jest zgłaszający, a nie inne podmioty mające interes prawny (por. wyrok NSA z dnia 18 maja 2016 r., sygn. akt II GSK 904/15). Norma zawarta w art. 248 p.w.p. stanowi zatem wbrew twierdzeniom autora skargi kasacyjnej - lex specialis wobec art. 50 § 1 p.p.s.a. (por. też T. Kiełkowski, Strona i uczestnicy w postępowaniu patentowym, Przegląd Prawa Handlowego, nr 8/2005, s. 40-41).
Naczelny Sąd Administracyjny w obecnym składzie podziela pogląd reprezentowany w literaturze i orzecznictwie (por. wyrok NSA z dnia 21 listopada 2006 r., sygn. akt II GSK 227/06), że art. 50 § 1 p.p.s.a. kreuje nowy rodzaj interesu prawnego w prawie administracyjnym. Jego treścią jest uprawnienie do żądania przeprowadzenia przez sąd administracyjny kontroli zgodności z prawem danego aktu lub czynności organów administracji publicznej. Zakres podmiotów uprawnionych do wniesienia skargi do sądu administracyjnego nie musi się zatem pokrywać z zakresem podmiotów mających status strony w postępowaniu administracyjnym (por. postanowienie NSA z dnia 15 maja 2008 r., sygn. akt II GSK 389/07).
Przenosząc te rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że zgłaszającym, a zarazem stroną tego postępowania zakończonego zaskarżoną decyzją z dnia [...] maja 2018 r. - były B. P. i N. P.L., które złożyły podanie o udzielenie prawa ochronnego na znak towarowy A.. Zatem A. Sp. z o.o. z siedzibą w K. nie miała przymiotu strony w postępowaniu zgłoszeniowym, gdzie stroną były B. P. i N. P.L. jako zgłaszające. W konsekwencji A. Sp. z o.o. z siedzibą w K. nie miała legitymacji do wystąpienia ze skargą na ww. decyzję do WSA, zatem wniesienie skargi przez spółkę było w rozpoznawanej sprawie niedopuszczalne.
Wobec tego Sąd I instancji prawidłowo odrzucił skargę spółki na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a.
Z tych wszystkich względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 182 § 1 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
Odnosząc się do zgłoszonego wniosku pełnomocnika B. P. i N. P.L. o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego należy zauważyć, że Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 4 lutego 2008 r., sygn. akt I OPS 4/07 (ONSAiWSA 2008, Nr 3, poz. 42), wyjaśnił, iż przepisy art. 203 i 204 p.p.s.a. nie mają zastosowania, gdy przedmiotem skargi kasacyjnej jest postanowienie Sądu I instancji kończące postępowanie w sprawie. Do wspomnianej kategorii należy postanowienie o odrzuceniu skargi.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI